gecomprimeerd_b_NL.IMRO.0828.BPzwaluwstrspoorln-VG01_tb
Tekst van het document
CONDITIE ..................................................................................................................................7 3.2. TOEKOMSTVERWACHTING ............................................................................................................7 3.3. BOOMKWALITEIT ........................................................................................................................7 4. PROJECTINVLOEDEN ................................................................................................................... 8 4.1. FATALE BELEMMERINGEN EN RUIMTELIJK BESLAG ..............................................................................9 4.2. KNELPUNTEN BOVENGRONDS ........................................................................................................9 4.3. KNELPUNTEN ONDERGRONDS .......................................................................................................9 5. BEA-ONDERZOEK ...................................................................................................................... 10 5.1. GRONDWATER .........................................................................................................................10 5.2. GROEIPLAATSONDERZOEK ..........................................................................................................10 6.
BEA-ADVIES .............................................................................................................................. 14 6.1 FATALE BELEMMERINGEN ...................................................................................................................14 6.2 INGRIJPENDE MAATREGELEN ...............................................................................................................15 6.3 SPECIFIEKE MAATREGELEN ..................................................................................................................16 6.3 ALGEMENE RANDVOORWAARDEN ........................................................................................................17 6.4 UITVOERING ....................................................................................................................................17 BIJLAGE I ........................................................................................................................................ 18 INVENTARISATIELIJST ...............................................................................................................................18 BIJLAGE II .......................................................................................................................................
19 OVERZICHTSKAARTEN PROJECTINVLOED / BEA ADVIES...................................................................................19 BIJLAGE III ...................................................................................................................................... 20 OVERZICHTSKAART SITUATIE VOOR EN NA SNOEI MOERASEIKEN (ADVIES) ..........................................................20 BIJLAGE IV ...................................................................................................................................... 21 BOMENPOSTER ......................................................................................................................................21 BIJLAGE V ....................................................................................................................................... 22 ADDENDUM ANALYSE BOMEN ZWALUWSTRAAT (UPDATE) ..............................................................................22
1. PROJECTGEGEVENS
In opdracht van de BRO is door Pius Floris Boomverzorging Vught een Boom Effect Analyse (BEA) opgesteld. De BEA heeft betrekking tot 88 bomen staande binnen projectgebied Zwaluwstraat e.o., te Oss. Een groot deel van de huidige bebouwing in de directe omgeving van de bomen zal gesloopt worden en er zal een nieuwbouwontwikkeling plaatsvinden met een herinrichting van de buitenruimte. Als uitgangspunt voor deze BEA is het voorlopig ontwerp (VO) opgesteld door De Witte Oss, kenmerk 2135 NB woningen, Fase 1 Spoorlaan en Zwaluwstraat te Oss, d.d. 16-06-2023 (teknr. 004) laatste revisie 28-07-2023 gehanteerd. Het veldwerk is uitgevoerd op 11 september 2023. Op 28-11-2023 is een aanvullend onderzoek uitgevoerd n.a.v. de resultaten uit deze BEA. Reden voor dit onderzoek is een ontwerpwijziging ten gunste van de moeraseiken aan de Zwaluwstraat. Dit aanvullend onderzoek is in dit rapport toegevoegd als addendum en opgenomen als bijlage V. 1.1. AANLEIDING EN PLANVORMING In opdracht van BRO is een BEA uitgevoerd om inzichtelijk te krijgen of er negatieve effecten te verwachten zijn op bomen binnen de invloedssfeer van voorgenomen ontwikkeling.
Dit betreft het slopen van de huidige bebouwing, herinrichting van de buitenruimte en een nieuwbouwontwikkeling waarbij zowel rijtjeswoningen (variatie tussen 2 en 3 verdiepingen + zolder, nokhoogte 9 en 14,1 m +mv, blok 1) als woonflats (5 verdiepingen en onderkeldering, hoogte 15,1 m +mv, blok 2 & 3) worden gerealiseerd. Bij het ontwerpen van de nieuwe tuinen is er als uitgangspunt genomen dat de tuinen groen zullen worden gemaakt en dat de bestrating klinkers zullen blijven.
Afbeelding 1: Overzichtskaart plangebied.
Boom Effect Analyse Vooronderzoek Zwaluwstraat e.o., Oss Status: Definitief Kenmerk: PRDLB23-00173
3
Afbeelding 2: Doorsneden woongebouwen, boven blok 1, onder blok 2 met illustratie van onderkeldering vergelijkbaar aan blok 3
1.2. LOCATIE- EN SITUATIEBESCHRIJVING Het plangebied is gelegen in de wijk Schadewijk, in Oss en wordt begrenst door de Spoorlaan (zuidzijde), de Leeuwerikstraat (noordzijde), de Lijsterlaan (westzijde) en Park Waterlaat (oostzijde). Het plangebied betreft een woonwijk met tussenwoningen, de huizen binnen het plangebied langs de Spoorlaan en de Zwaluwstraat zijn op het moment van onderzoek reeds gesloopt. De verhardingen en parkeervakken bestaan uit klinkerverharding. Het sortiment aan bomen binnen het plangebied bestaat o.a. uit volwassen paardenkastanjes, moeraseiken, zuileiken, platanen en valse Christusdoorns.
Boom Effect Analyse Vooronderzoek Zwaluwstraat e.o., Oss Status: Definitief Kenmerk: PRDLB23-00173
4
1.3. DOELSTELLING De BEA heeft als doel het beoordelen van de conditie en kwaliteit van de bomen in en rond het plangebied. Daarnaast wordt de beworteling, opbouw van de bomen en grondwaterstand in beeld gebracht door middel van ondergronds onderzoek. Op basis van deze gegevens kan een inschatting gemaakt worden van de effecten van de voorgenomen ontwikkelingen op de bomen. In het kader van duurzaam behoud van de bomen worden randvoorwaarden en beschermende maatregelen opgesteld, welke dienen als eis gedurende de werkzaamheden. Ook kan er worden gestuurd op eventuele aanvullende maatregelen ten behoeve van een duurzame groeiplaatsinrichting. De volgende onderzoeksvragen zijn van toepassing: • Wat is de kwaliteit van de beoordeelde bomen in relatie tot een (duurzame) handhaving? • Welke invloeden hebben beoogde stedenbowukundige- en inrichtingsplannen en/of werkzaamheden voor de te handhaven bomen? • Welke projectaanpassingen en/of maatregelen zijn nodig om de te handhaven bomen (duurzaam) in te passen? 1.4. BELEIDSSTATUS BOMEN De bomen aan de Lijsterlaan maken deel uit van de nevenstructuur. De bomen aan de Spoorlaan maken deel uit van de hoofdstructuur. Deze bomen hebben beleidsstatus II (HBB2022). De overige bomen die onderdeel zijn van de voorliggende BEA hebben geen beleidsmatige status en vallen in beleidsstatus III of IV (HBB2022).
Boom Effect Analyse Vooronderzoek Zwaluwstraat e.o., Oss Status: Definitief Kenmerk: PRDLB23-00173
5
2. BOOMINVENTARISATIE 2.1. NULMETING Van elke boom binnen het onderzoeksgebied is een BVC (conform VTA-methodiek) uitgevoerd. De onderstaande boomveiligheids- en onderhoudskenmerken zijn geregistreerd:
Boomnummer; Boomsoort (Wetenschappelijke benaming); Hoogte (geschat in hoogteklassen conform RAW); Stamdiameter op 1,3 meter hoogte; Stabiliteitskluit omvang; Kroondiameter; Conditie (gezond/ redelijk/ matig/ slecht/ dood); Toekomstverwachting (in categorieën: <5 jaar/ 5-10 jaar/ 10-15 jaar/ >15 jaar); Actuele opkroonhoogte; Vrije doorganghoogte; Eventuele boomschades (kroon/ stamvoet en stam/ wortel); Maatregelen; Urgentie; Veiligheidsklasse (boom zonder noemenswaardige gebreken/ attentieboom/ risicoboom/ tijdelijk verhoogd risico); Boomtype (vrij uitgroeiend, niet vrij uitgroeiend); Boombeeld (aanvaard, regulier, achterstallig, verwaarloosd); Boomkwaliteit (goed/voldoende/onvoldoende/slecht/zeer slecht).
2.2. ONDERGRONDS ONDERZOEK Om een goed beeld te krijgen van de ondergrondse situatie en beworteling van de bomen zijn op te verwachten knelpunten profielsleuven gegraven en/of grondboringen verricht. Op basis van deze gegevens is het effect van de voorgenomen werkzaamheden op de bomen beoordeeld. 2.3. EFFECTANALYSE Op basis van het ontwerp, de kwaliteitsbeoordeling van de bomen en het groeiplaatsonderzoek is de invloed van de voorgenomen werkzaamheden op de bomen geanalyseerd. Vervolgens zijn randvoorwaarden en beschermende maatregelen opgesteld ten behoeve van het duurzame behoudt van de bomen.
Boom Effect Analyse Vooronderzoek Zwaluwstraat e.o., Oss Status: Definitief Kenmerk: PRDLB23-00173
6
3. BOOMKWALITEIT EN STATUS ‘NULMETING’ Bij het visueel onderzoek van de bomen is gebruik gemaakt van de VTA-methodiek (Visual Tree Assessment) en de IBA-methode (Integrierte Baum Analyse). Door middel van deze methodieken wordt de boom beoordeeld op boomtechnische gebreken in de kroon, stam en wortelvoet. Daarnaast wordt de conditie, onderhoudstoestand en levensverwachting ingeschat op basis van visuele kenmerken. In de voorliggende BEA is een volledige VTA uitgevoerd bij 88 bomen (Bijlage I). In Bijlage II en Bijlage III zijn thematische kaarten met analyse details opgenomen. De boomopname is uitgevoerd d.d. 4 mei 2023. 3.1. CONDITIE Conditie Goed
Redelijk
Boomnummer(s)
4, 7, 13, 14, 25, 26, 28, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 38, 39, 40, 42, 43, 44, 45, 46, 47, 48, 49, 50, 54, 55, 56, 57, 59, 63, 70, 71, 72, 73, 74, 75, 76, 77, 78, 79, 80, 81, 84, 85, 86, 87, 88, 89, 90, 91, 96, 97, 98, 99, 100 2, 8, 9, 10, 11, 12, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 27, 29, 36, 37, 41, 51, 52, 58, 66, 67, 68, 69, 82, 83, 92 53 -
Matig Slecht Zeer slecht Eindtotaal Tabel 1: Overzicht van boomconditie en boomnummers;
Aantal 56 31 1 88
87 bomen verkeren in goede tot redelijke conditie. Er zijn geen beperkingen waargenomen voor de duurzame groei, het kroonvolume zal jaarlijks toenemen. Boom 53 heeft een matige conditie, waarbij sprake is van een verminderde blad/knopbezetting. In dit kader is er sprake van een gestagneerde groei. 3.2. TOEKOMSTVERWACHTING Toekomstverwachting >15 jaar
Boomnummer(s)
2, 4, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 17 18, 19, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47, 48, 49, 50, 51, 52, 54, 55, 56, 57, 58, 59, 63, 66, 67, 68, 69, 70, 71, 72, 73, 74, 75, 76, 77, 78, 79, 80, 81, 83, 84, 85, 86, 87, 88, 89, 90, 91, 92, 96, 97, 98, 99, 100 16, 20, 53, 82 -
10-15 jaar 5-10 jaar <5 jaar Eindtotaal Tabel 2: Overzicht toekomstverwachting per boomnummer.
Aantal 84 4 88
Voor 84 van de 88 bomen geldt een levensverwachting van >15 jaar. Voor 4 bomen geldt dat er sprake is van een verminderde levensverwachting, dit betreft bomen met een aantasting of een reeds matige conditie. 3.3. BOOMKWALITEIT Boomkwaliteit Goed
Voldoende
Boomnummer(s)
4, 7, 25, 26, 28, 30, 38, 39, 40, 43, 44, 45, 46, 47, 49, 54, 55, 56, 57, 63, 70, 71, 72, 74, 75, 81, 84, 85, 86, 87, 88, 96, 98, 99, 100 2, 8, 9, 10, 11, 13, 14, 17 18, 19, 21, 22, 23, 24, 27, 29, 31, 32, 33, 34, 35, 42, 48, 50, 51, 52, 59, 66, 73, 76, 77, 78, 79, 80, 83, 89, 90, 91, 92, 97 12, 15, 16, 20, 36, 37, 41, 53, 58, 67, 68, 69, 82 -
Onvoldoende Slecht Zeer slecht Eindtotaal Tabel 3: Overzicht boomkwaliteit per boomnummer.
Aantal 35 40 13 88
35 bomen hebben een goede boomkwaliteit. De bomen hebben een goede conditie en een toekomstverwachting van > 15 jaar. Er zijn bij deze bomen geen gebreken (structureel of tijdelijk van aard) waargenomen. In totaal hebben 40 bomen een voldoende boomkwaliteit. Dit betreffen bomen in goede tot redelijke conditie en een toekomstverwachting van > 15 jaar. In deze bomen zijn met name tijdelijke gebreken aangetroffen die middels een ingreep te verhelpen zijn. Dit betreft ook platanen waarbij in het verleden een kandelaberactie is uitgevoerd. Hierdoor is de beheercyclus van deze bomen verhoogd. 13 bomen hebben een onvoldoende boomkwaliteit. De bomen verkeren in redelijke of matige conditie en hebben gebreken die structureler van aard zijn, zoals kastanjebloedingsziekte, inrottingen, zware wortelopdruk. Boom Effect Analyse Vooronderzoek Zwaluwstraat e.o., Oss Status: Definitief Kenmerk: PRDLB23-00173
7
4. PROJECTINVLOEDEN De hieronder beschreven projectinvloeden zijn ingeschat op basis van het voorlopige ontwerp voorstel. De volgende criteria zijn gehanteerd:
Goed ++: project heeft geen (noemenswaardige) belemmerende invloeden op de duurzame handhaving van de boom; Voldoende +: project heeft beperkte belemmerende invloeden op de duurzame handhaving van de boom; Onvoldoende -: project heeft belemmerende invloeden op de duurzame handhaving van de boom; Slecht - -: project heeft aanzienlijke belemmerende invloeden op de duurzame handhaving van de boom; Zeer Slecht X: project heeft fatale belemmerende invloeden op de duurzame handhaving van de boom.
In de onderstaande tabel zijn de verwachte projectinvloeden per situatie per boom terug te vinden. Projectinvloed Goed
++
Boomnummer(s)
2, 4, 7, 13, 14, 16, 20, 21, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 44, 48, 50, 51, 52, 54, 55, 58, 59, 70, 71, 72, 73, 74, 75, 76, 77, 78, 79, 80, 81, 82, 89, 90, 91, 92, 96, 97, 98, 100 46, 57, 85 8, 9, 10, 17, 18, 19, 45, 47, 86 68, 83 11, 12, 15, 22, 23, 24, 41, 42, 43, 49, 53, 56, 63, 66, 67, 69, 84, 87, 88, 99
Voldoende + Onvoldoende Slecht -Zeer slecht X Eindtotaal Tabel 4: Projectinvloeden respectievelijke boomnummers;
Aantal 54 3 9 2 20 88
Afbeelding 3: Plangebied met weergave beschermde boomzones en stabiliteitskluiten.
Op moment van onderzoek is de ligging van het nutstracé nog niet inzichtelijk. Voor de ontgraving van de woonflats (blok 2 en 3) wordt uitgegaan van een ontgraving onder talud. Hierdoor is een ontgravingsbuffer van 4 meter aangenomen. Voor de bouwwerkzaamheden wordt een werkbuffer aangehouden van 2,5 meter ten behoeve van het opstellen en plaatsen van o.a. steigers.
Boom Effect Analyse Vooronderzoek Zwaluwstraat e.o., Oss Status: Definitief Kenmerk: PRDLB23-00173
8
4.1. FATALE BELEMMERINGEN EN RUIMTELIJK BESLAG Het ontwerp van de nieuwbouwontwikkeling en herinrichting van de buitenruimte heeft fatale belemmeringen voor 20 bomen (11, 12, 15, 22, 23, 24, 41, 42, 43, 49, 53, 56, 63, 66, 67, 69, 84, 87, 88, 99), dit betreft direct ruimtelijke beslag (boomID 49) en omvangrijke overlap met de benodigde sloop-, bouw- of ontgravingsbuffer (2m sloop/bouwbuffer en 4m ontgravingsbuffer). Voor de overige bomen is op basis van het projectvoornemen geen sprake van fatale belemmerende invloeden op de duurzame handhaving als gevolg van ruimtelijk beslag. Wel zijn onderstaande boven- en ondergrondse knelpunten te verwachten. 4.2. KNELPUNTEN BOVENGRONDS Voor de bomen die dicht op de nieuwe bebouwing staan zijn belemmerende invloeden te verwachten op de duurzame handhaving. De kroonprojecties van boomID 83, een jonge valse Christusdoorn en boomID 68, een volwassen moeraseik vallen voor meer dan 20% samen met de bouw-/sloopbuffer. Behoud van deze bomen is (op basis van bovengrondse knelpunten) enkel mogelijk indien een gerichte snoeimaatregel uitkomst kan bieden. Ter hoogte van boomID 47 (haagbeuk) is overlap van >20% tussen de kroonprojectie en de bouw-/sloopbuffer. Op deze locatie wordt reguliere bouw (blok 1) gerealiseerd, waardoor een combinatie van snoei en minimaliseren van de benodigde bouwruimte kan resulteren in duurzaam boombehoud.
BoomID 45 (zuileik) staat met de kwetsbare zone binnen de ontgravingsbuffer. Bij het uitvoeren van de ontgravingen kan hierbij schade aan bovengrondse boomdelen niet worden uitgesloten. Indien één zijde van de moeraseikenlaan (boomID 11, 12, 15, 22, 23, 24, 41, 42, 66, 67, 69) niet behouden kan blijven dan heeft dit directe gevolgen voor de bomen aan de oostzijde zijde van de straat. Snoeimaatregelen voor deze bomen kunnen om niet worden uitgesloten en zijn afhankelijk van wel/geen behoud van de rij aan de westzijde (nieuwbouwzijde) van de rijbaan. 4.3. KNELPUNTEN ONDERGRONDS Ter hoogte van boomID 45, 47, 57, 83, 85, 86 zijn schades aan opnamewortels niet uit te sluiten. Er vinden graafwerkzaamheden plaats binnen de kwetsbare zones van de bomen. Schade aan de opnamewortels kan resulteren in verlies van conditie en daarmee de resterende levensduur van bomen. Het risico op schade is groter bij bomen staande tussen de percelen en rijbaan. Deze bomen zijn in het verleden grotendeels afhankelijk geweest van voortuinen (particuliere percelen) en hebben hun wortelspreiding daar op ingericht. Dit geldt in dit geval voor bomen 45, 47, 68, 83, 85. Bij deze bomen zal sprake zijn van een (omvangrijke) overlap van de ontwikkeling en/of bufferzones met de stabiliteitskluit, waardoor stabiliteitswortels verloren kunnen gaan bij de ontwikkeling.
Wanneer stabiliteitswortels verloren gaan, kan dit leiden tot stabiliteitsproblematiek en een verhoogd risico op windworp. Daarnaast vormen de wonden die ontstaan als gevolg van wortelkap invalspoorten voor parasitaire schimmels. Door het verlies van opname wortels kan de conditie van de boom teruglopen, waardoor deze kwetsbaarder wordt voor aantasting door parasitaire schimmels. Voor het ontgraven van de onderkeldering (en eventuele diepere ontgravingen voor K&L) is de noodzaak tot bronneren niet uitgesloten. Het onttrekken van grondwater binnen de invloedssfeer van bomen die jaarrond in contact (kunnen) staan met grondwater vormt een realistisch risico op kwaliteitsverlies of boomsterfte. Indien bronneringen worden uitgevoerd dan dient het effect hiervan inzichtelijk te worden gemaakt (isohypsenkaart). Tevens dient gestuurd te worden op bronneringen met een zo beperkt mogelijke duur en buiten de bladhoudende periode van de bomen. Ook dient er zorg voor gedragen te worden dat de grondwaterstanden niet definitief beïnvloed worden door de nieuwe situatie.
Boom Effect Analyse Vooronderzoek Zwaluwstraat e.o., Oss Status: Definitief Kenmerk: PRDLB23-00173
9