BW advies 19-12-2023 Integraal Zorg Akkoord (2)
Tekst van het document
Advies aan B&W Onderwerp Integraal Zorgakkoord (IZA) in de zorgkantoorregio Noordoost-Brabant Datum
19-12-2023
Naam en telefoon
Olga Megens 06-21848964
Afdeling
M&M
Portefeuillehouder
Thijs van Kessel
Wat adviseer je te besluiten? 1.
In te stemmen met het Regioplan IZA RNOBB.
2.
In te stemmen met het aangaan van de Regionale samenwerkingsovereenkomst IZA gemeenten RNOBB door de gemeente ’s-Hertogenbosch als publiekrechtelijke rechtspersoon en deze door de burgemeester te laten ondertekenen.
3.
Kennis te nemen van de financiele verdeling SPUK IZA 2024-2026. De mandaatgemeente Den Bosch verstrekt op aanvraag, en na advies van het RSO, op jaarbasis middelen uit de SPUK IZA aan de deelnemende gemeenten (RNOBB).
4.
In te stemmen om in de jaarrekening 2023 aan de gemeenteraad voor te leggen om de vrijgespeelde middelen 2023 via resultaatsbestemming mee te nemen naar 2024 ten behoeve van IZA.
5.
Bijgaande raadsinformatiebrief ter kennisname aan te bieden aan de gemeenteraad.
Wat is de aanleiding voor dit advies? Hoe houden we de zorg toegankelijk, betaalbaar en van goede kwaliteit? Die vraag staat centraal bij de uitvoering van het Integraal Zorgakkoord (IZA). De ambitie is de kloof tussen de zorgvraag en zorgcapaciteit te dichten richting 2040. Met de uitvoering van het Regioplan IZA RNOBB (RNOBB : tien gemeenten in Noordoost-Brabant + twee gemeenten in de Bommelerwaard) zetten we tot en met 2027 (de looptijd van het IZA) de eerste, belangrijke stappen. Het Integraal Zorgakkoord (IZA) verplicht de samenwerkende IZA-partijen in de zorgkantoorregio Noordoost-Brabant om uiterlijk 31 december 2023 een Regioplan IZA op te leveren. Twaalf gemeenten in de regio geven mee uitvoering aan het Regioplan IZA. In september 2022 hebben dertien landelijke partijen, waaronder de VNG, het IZA ondertekend. Het doel van het IZA is de zorg toegankelijk, van goede kwaliteit en betaalbaar te houden. De looptijd van het IZA is 2023-2027. Regio’s zijn aan zet bij de uitvoering van het IZA. Zo ook de zorgkantoorregio Noordoost-Brabant. De zorgkantoorregio bestaat uit tien gemeenten in Noordoost-Brabant en twee gemeenten in de Bommelerwaard (hierna: RNOBB). In de RNOBB heeft de Regionale coalitie IZA op basis van het Regiobeeld IZA (juli 2023, bijlage 1) een Regioplan IZA (bijlage 2) opgesteld.
De coalitie bestaat uit vijf typen partijen: gemeenten, zorgverzekeraars, GGD, zorg- en welzijnsaanbieders en patiënten- en cliëntenorganisaties. VGZ is marktleider zorgverzekeraar in de regio. ’s-Hertogenbosch is mandaatgemeente en zit namens alle twaalf gemeenten in de RNOBB aan tafel. De volgende zorgsectoren zijn vertegenwoordigd:
Advies aan B&W
Pagina 1 van 13
Advies aan B&W huisartsen, ziekenhuizen, ouderenzorg, geestelijke gezondheidszorg (ggz), verslavingszorg, gehandicaptenzorg en jeugdzorg. Aan welke opdracht draagt dit advies bij? Het Integraal Zorgakkoord (IZA) heeft als doel de zorg voor de toekomst goed, toegankelijk en betaalbaar te houden. Om dit te bereiken zijn afspraken gemaakt tussen het ministerie van VWS en een groot aantal partijen in de zorg. Ondertekenaars van het IZA zijn onder meer overkoepelende organisaties van ziekenhuizen, de geestelijke gezondheidszorg en de ouderenzorg. Welk resultaat willen we bereiken?
Regiobeeld IZA RNOBB Op basis van het regiobeeld is een aantal conclusies en mogelijke knelpunten geïdentificeerd: •
Noordoost Brabant vergrijst relatief hard
•
Het huidige personeelstekort, en daarmee de druk op de zorg, groeit
•
Er wordt hard gewerkt aan het betaalbaar houden van de zorg
•
Hoewel inwoners relatief gezond zijn, zijn er zeker aandachtspunten
•
De veranderende zorgvraag, vraagt om integrale samenwerking
•
De doorstroom binnen de zorgketen is van groot belang
In de RNOBB heeft de Regionale coalitie IZA op basis van het Regiobeeld IZA (bijlage 1) gewerkt aan de totstandkoming van het Regioplan IZA (bijlage 2). Dit voorstel gaat in op de hoofddoelen uit het Regioplan IZA RNOBB. Gemeenten leveren een bijdrage aan de uitvoering van het Regioplan IZA. Hiervoor kunnen zij in de jaren 2023-2026 middelen inzetten op basis van de regeling specifieke uitkering IZA-doelen 2023-2026 (SPUK IZA). Hieraan zijn specifieke verantwoordingseisen verbonden. In dit voorstel geven we aan hoe we in de RNOBB de middelen in 2023 met terugwerkende kracht tot 1 januari 2023 willen besteden. Ook geven we een ruwe schets van de begroting SPUK IZA 2024-2026. Ten slotte geven we aan hoe we in RNOBB de mandaatstructuur bij de gemeenten hebben uitgewerkt. Dit is een uitwerking van het mandaatbesluit dat alle gemeenten hebben genomen in juni 2023. De uitwerking hebben we vertaald in een Regionale samenwerkingsovereenkomst IZA gemeenten RNOBB (bijlage 3). Uiterlijk 31 december 2023 moet de gemeente ’s-Hertogenbosch bij het rijk een aanvraag doen voor de middelen SPUK IZA 2024-2026. Het Regioplan IZA RNOBB, de begroting SPUK IZA 2024-2026 en de Regionale Samenwerkingsovereenkomst IZA gemeenten RNOBB moeten hiervoor worden bijgevoegd. Daarom is besluitvorming nodig in december 2023.
Regioplan IZA RNOBB De Regionale coalitie IZA RNOBB wil de kloof dichten tussen de toenemende zorgvraag en de afnemende zorgcapaciteit in Noordoost-Brabant. Hierdoor houden we de zorg toegankelijk.
Advies aan B&W
Pagina 2 van 13
Advies aan B&W Het Regioplan IZA RNOBB is onder hoge tijdsdruk tot stand gekomen. Partijen uit de Regionale coalitie IZA RNOBB hebben hun achterbannen eenmalig geraadpleegd. Op 11 december 2023 heeft de coalitie het plan goedgekeurd. In het Regioplan IZA RNOBB zijn zes prioritiare opgaven geformuleerd om de toegankelijkheid van de zorg te waarborgen. Aan elke opgave is een hoofddoel gekoppeld met een uitsplitsing voor de lange termijn (2040, het jaar waarin de verwachte zorgvraag het hoogst is) en de korte termijn (2027, het jaar waarin de transformatieperiode van het IZA eindigt). Hieronder volgen de hoofddoelen per opgave. •
Aanjagen van de cultuurverandering We willen dat er in 2027 een beweging op gang is gebracht die leidt tot een zorgzame samenleving die de lichte zorg- en ondersteuningvragen oppakt. Professionele zorg en ondersteuning blijft zo beschikbaar voor inwoners die dit nodig hebben.
•
Inspelen op de veranderende zorgvraag We gaan de toenemende zorgvraag beheersen, zodat we in 2027 en 2040 de zorg kunnen leveren die nodig is.
•
Verminderen van de krapte op de arbeidsmarkt We gaan op een andere manier (samen)werken, zodat in 2027 het personeelstekort van 2.000 arbeidsplaatsen in 2023 niet verder is gestegen. In 2040 is het personeelstekort van 5.000 arbeidsplaatsen opgelost. Dit realiseren we deels door het verminderen van de behoefte aan zorg.
•
Verbeteren van de doorstroom in de zorgketen We zorgen ervoor dat in 2027 de wachttijden voor de ggz, de ouderenzorg en de medische specialistische zorg zijn gedaald, zodat ze voldoen aan de Treek-norm respectievelijk de wachttijdnorm als minimale eis. Voor specifieke doelgroepen binnen de ggz die nu al voldoen aan de Treek-norm, beogen we een wachttijd van vijf weken voordat de behandeling start (dit is een IZA-norm). We zorgen ervoor dat in 2040 de wachttijden voor de ggz, de ouderenzorg en de medisch specialistische zorg onder de Treeknorm respectievelijk de wachttijdnorm liggen.
•
Verminderen van de gezondheidsverschillen We zorgen ervoor dat in 2027 de (op dit moment) stijgende lijn in gezondheidsverschillen tussen de laagste en de hoogste sociaaleconomische groepen is gekeerd in een dalende lijn. In 2040 moet er sprake zijn van een substantiële afname in de gezondheidsverschillen tussen beide groepen.
•
Meten en monitoren van de impact In 2027 hebben we voor alle impactvolle initiatieven die bijdragen aan de oplossing van de hoofddoelen van de prioritaire opgaven inzichtelijk in welke mate zijn aan het betreffende hoofddoel bijdragen.
Advies aan B&W
Pagina 3 van 13
Advies aan B&W In bijlage 2 treft u het Regioplan IZA RNOBB aan. In hoofdstuk twee heeft de Regionale coalitie IZA RNOBB de zes prioritaire opgaven uitgewerkt: duiding van de opgave, beoogde beweging, (hoofd)doelen, huidige inzet (met een kwalitatieve duiding van de impact) en kansen voor aanvullende inzet. De consequenties van het Regioplan IZA RNOBB voor gemeenten wat betreft financiën, druk op het sociaal domein en de governance worden toegelicht in de volgende alinea’s.
Financiën: reguliere middelen van de zorgverzekeraar of het zorgkantoor en IZA transformatiemiddelen Gedurende de looptijd van het IZA ontwikkelen partijen uit de Regionale coalitie IZA RNOBB in wisselende samenstelling plannen om de hoofddoelen per prioritaire opgave te realiseren. Partijen beginnen niet op nul. Er vindt al volop inzet plaats. Het IZA biedt tot en met 2027 de mogelijkheid om initiatieven te versterken of uit te breiden. Ook is er ruimte voor aanvullende inzet in de vorm van nieuwe plannen. Voor de financiering van de plannen zijn partijen vooral aangewezen op financiering door de zorgverzekeraars (plannen die raken aan het medisch domein) en het zorgkantoor (plannen die raken aan het langdurige zorgdomein). De partijen kunnen voor de financiering van hun plannen een beroep doen op de reguliere middelen van de zorgverzekeraar of het zorgkantoor via de jaarlijkse inkoop. Daarnaast zijn er gedurende de looptijd van het IZA transformatiemiddelen beschikbaar in de vorm van een landelijk transformatiefonds van € 1,4 miljard. Alleen zorgpartijen kunnen deze transformatiemiddelen aanvragen. Gemeenten kunnen wel meedoen in de planvorming en móeten zelfs meedoen wanneer de plannen effect hebben op het sociaal domein. Zo kan een gemeente indirect financiering krijgen. In de praktijk blijkt het niet eenvoudig om transformatiemiddelen IZA te verwerven.
De toetsingscriteria zijn strikt. Zo moet er een sluitende businesscase worden opgeleverd waaruit onder meer blijkt wat de opbrengst is in de Zorgverzekeringswet. Ook is er sprake van mijlpaalfinanciering: transformatiemiddelen komen pas beschikbaar wanneer een mijlpaal is bereikt. Toename druk op het sociaal domein De transformatie van zorg naar preventie en gezondheid die met het IZA wordt beoogd vindt plaats in het medisch domein (Zorgverzekeringswet), het langdurige zorgdomein (Wet langdurige zorg) en het sociaal domein (o.a. Jeugdwet, Wmo 2015, Participatiewet). De focus van het IZA ligt op het toegankelijker maken van de zorg in het medisch domein en het langdurige zorgdomein. De verwachting is dat dit zal leiden tot een verhoging van de druk op het sociaal domein. Gemeenten kunnen (indirect) een beroep doen op transformatiemiddelen IZA om deze druk op te vangen.
Advies aan B&W
Pagina 4 van 13
Advies aan B&W Bij ontwikkelen van (transformatie)plannen hanteren partijen uit de Regionale coalitie IZA RNOBB verschillende strategieën: 1.
Voorkomen van zorg, bijvoorbeeld door (domeinoverstijgende) ketenaanpakken: Kansrijke start, Aanpak overgewicht en obesitas kinderen, Valpreventie ouderen, Gecombineerde Leefstijl Interventie Volwassenen en Welzijn op Recept.
2.
Verplaatsen van zorg van de tweede naar de eerste naar de nulde lijn in de drie domeinen.
3.
Vervangen van zorg, bijvoorbeeld door middel van digitalisering en de toepassing van zorgtechnologie.
4.
Stoppen met zorg als luxe, alleen nog maar zorg als noodzaak.
5.
Stimuleren en faciliteren van zelfredzaamheid en samenredzaamheid in een zorgzame samenleving.
6.
Sociaal benaderen van zorg door zorgvragen met een sociale oorzaak op te lossen in het sociaal domein in plaats van in het medische domein of langdurige zorgdomein.
7.
Anders organiseren van de zorg, bijvoorbeeld door gebiedsgericht domeinoverstijgend samen te werken rond ouderen en mensen met een stapeling van problemen.
Governance RNOBB Het Regioplan IZA met de hoofddoelen per prioritaire opgave is gemaakt op de schaal van de RNOBB. Maar het ontwikkelen en uitvoeren van (transformatie)plannen gebeurt in de praktijk in drie subregio’s binnen de RNOBB: 1.
Subregio Zorgzaam ‘s-Hertogenbosch e.o.: Boxtel, Maasdriel, Meierijstad, ‘sHertogenbosch, Sint-Michielsgestel, Vught en Zaltbommel. Hoewel zij formeel niet behoren tot de RNOBB maken ook de gemeenten Heusden en Land van Altena deel uit van deze subregio. Zij kunnen geen gebruik maken van de middelen SPUK IZA in de RNOBB.
2.
Samen in Gezondheid: Bernheze, Boekel, Maashorst, Meierijstad en Oss. Oss participeert in dit netwerk. Dit is een belangrijk netwerk om onze gezamenlijke doelen ook op subregionaal niveau te behalen.
3.
Mooi Maasvallei: Land van Cuijk. Hoewel zij formeel niet behoren tot de RNOBB maken ook de gemeenten Bergen en Gennep in Noord-Limburg deel uit van deze subregio. Zij kunnen geen gebruik maken van de middelen SPUK IZA in de RNOBB.
In de Regionale coalitie IZA zijn afspraken gemaakt over de governance van het Regioplan IZA vanaf 2024. De coalitie stuurt op het bereiken van de hoofddoelen per prioritaire opgave. Drie subregionale projectleiders IZA jagen de ontwikkeling van (transformatie)plannen IZA in hun subregio aan. Eens per kwartaal koppelen zij de voortgang terug in de coalitie. Hiermee ligt het zwaartepunt van de governance in de subregio’s. De governance wordt medio 2024 geëvalueerd.
Regionaal programma IZA gemeenten RNOBBB In de beweging van zorg naar preventie en gezondheid spelen gemeenten inhoudelijk een grote rol. Op grond van het IZA hebben zij een eigen opgave. Op
Advies aan B&W
Pagina 5 van 13
Advies aan B&W basis van het Regioplan IZA RNOBB maken de gemeenten in de regio NoordoostBrabant en Bommelerwaard in 2024/Q1 een Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB. Voor de opgaven van gemeenten zijn regionale middelen beschikbaar op grond van de regeling SPUK IZA 2023-2026. In de RNOBB gaat het om € 5,5 miljoen per jaar. In het Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB geven gemeenten aan hoe zij de € 5,5 miljoen gaan besteden. Het plan wordt gekoppeld aan de zes bestedingsdoelen van de SPUK IZA: 1.
Organiseren en coördineren van de regionale samenwerking met zorgverzkereraars, zorgkantoren en zorgaanbieders op basis van het Regioplan IZA.
2.
Structurele inzet (organisatie, coördinatie en bemensing) op de netwerksamenwerking van het sociaal domein met in ieder geval de ggz, de eerstelijnszorg en de huisartsenzorg.
3.
Structurele inzet op de coördinatie van de domeinoverstijgende ketenaanpakken: Kansrijke start, Aanpak overgewicht en obesitas kinderen, Gecombineerde Leefstijl Interventie Volwassenen, Valpreventie ouderen en Welzijn op Recept.
4.
Inrichten en en bemensen van een dekkend netwerk van laagdrempelige steunpunten in de regio voor mensen met een psychische kwetsbaarheid.
5.
Regionaal stimuleren van de inzet van e-health-toepassingen, anonieme hulplijnen en digitale/hybride zorg.
6.
Extra inzet van gemeenten voortkomend uit het Regioplan IZA.
Ten behoeve van de samenwerking tussen gemeenten ten in het kader van het Regioplan IZA RNOBB en het Regionaal programma IZA gemeenten RNOBBB is een Regionale samenwerkingsovereenkomst IZA gemeenten RNOBB (bijlage 3) opgesteld. Mandaatgemeente ’s-Hertogenbosch besluit aanvullend ook over Bestedingsplan SPUK IZA 2023 en Begroting SPUK IZA 2024-2026 (zie onderstaande alinea’s voor toelichting). Regionale samenwerkingsovereenkomst IZA gemeenten RNOBB In art. 3.2 van het mandaatbesluit staat dat de twaalf gemeenten in de RNOBB een regionale samenwerkingsovereenkomst IZA RNOBB zullen aangaan als uitwerking van het mandaatbesluit. In goed overleg met inhoudelijke, financiële en juridische specialisten uit de twaalf gemeenten hebben we een samenwerkingsovereenkomst opgesteld. Daarin hebben we vooral de regionale overleg- en besluitvormingsstructuur uitgewerkt en de manier waarop de middelen SPUK IZA in de RNOBB zullen worden verdeeld. Dit gaat via een aanvraagprocedure. Gemeenten kunnen binnen de kaders van Regionaal Programma IZA gemeenten RNOBB voor hun plannen financiering aanvragen bij de mandaatgemeente ’s-Hertogenbosch. De twaalf gemeenten in de RNOBB hebben in juni 2023 besloten ’s-Hertogenbosch te mandateren om namens hen enkele taken in relatie tot het IZA uit te voeren: 1.
Aanvragen, beheren en verantwoorden middelen SPUK IZA.
2.
Opstellen en uitwerken van het Regioplan IZA RNOBB.
Advies aan B&W
Pagina 6 van 13
Advies aan B&W 3.
Afspraken maken en overeenkomsten aangaan binnen de governance van de Regionale coalitie IZA RNOBB.
4.
Aanspreekbaar zijn voor de zorgpartners op de afspraken uit de Werkagenda van de VNG bij het IZA.
Bestuurlijk werken we met het RBO breed (wethouders sociaal domein van de twaalf gemeenten) aangevuld met het RBO smal (wethouders sociaal domein van Land van Cuijk, Meierijstad, Oss, ’s-Hertogenbosch en Sint-Michielsgestel). Ambtelijk werken we met een Regionaal programmateam (RPT) bij de mandaatgemeente ’sHertogenbosch, een Regionaal strategisch overleg (RSO) bestaande uit strategisch adviseurs uit Land van Cuijk, Meierijstad, Oss, ’s-Hertogenbosch en Sint-Michielsgestel en een RAO bestaande uit de IZA-contactambtenaren van alle twaalf gemeenten. Het RPT bereidt de stukken voor het RBO breed voor in afstemming met het RSO. Het RSO geeft een bindend advies op de aanvragen van gemeenten voor financiering van plannen uit de middelen SPUK-IZA met een escalatiemogelijkheid richting het RBO-smal. Uiteindelijk besluit de mandaatgemeente ’s-Hertogenbosch over de aanvragen. Het RAO is bedoeld om alle IZA-contactambtenaren te informeren en bij hen input op te halen. Met een regionale samenwerkingsovereenkomst hebben we gekozen voor de lichtste vorm van samenwerking. Dit past bij de startfase van het IZA waarin we zo flexibel mogelijk moeten zijn. Zie bijlage 3 voor de samenwerkingsovereenkomst.
Welke argumenten zijn er voor dit advies? 1. Voor de aanvraag van de middelen SPUK IZA 2024-2026 is het Regioplan IZA RNOBB noodzakelijk. Het IZA verplicht regio’s om uiterlijk 31 december 2023 een Regioplan IZA op te leveren. Voor gemeenten geldt ook dat het Regioplan IZA een voorwaarde is om middelen SPUK IZA aan te vragen.
2. Voor de aanvraag van de middelen SPUK IZA 2024-2026 is een uitwerking van de mandaatstructuur noodzakelijk. Het rijk verplicht gemeenten in de IZA-samenwerkingsregio om de taken, verantwoordelijkheden en bevoegdheden van de mandaatgemeente en de regiogemeenten uit te werken in een mandaatstructuur. Het is een randvoorwaarde om de middelen SPUK IZA 2024-2026 aan te kunnen vragen. In de RNOBB hebben de twaalf gemeenten die mandaatstructuur uitgewerkt in de Regionale samenwerkingsovereenkomst IZA gemeenten RNOBB.
Advies aan B&W
Pagina 7 van 13
Advies aan B&W 3. We willen in de RNOBB maximaal gebruik maken de middelen SPUK IZA 2023. Het is een hele uitdaging om de kosten in 2023 te verantwoorden onder de SPUK IZA. We willen daartoe wel een poging doen. Het zou jammer zijn als deze middelen ongebruikt moeten terugvloeien naar het rijk. 4. Voor de aanvraag van de middelen SPUK IZA 2024-2026 is een begroting SPUK IZA 2024-2026 noodzakelijk. We beschikken pas in 2024/Q1 over het Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB gekoppeld aan het Regioplan IZA RNOBB. Daarin beschrijven we de gemeentelijke bijdrage aan het regioplan gekoppeld aan de zes bestedingsdoelen van de SPUK IZA. Hierin is ook een begroting opgenomen. Aangezien het programma er nog niet is en de mandaatgemeente ’s-Hertogenbosch de middelen uiterlijk op 31 december 2023 moet aanvragen, volstaan we met een concept begroting. Bij de vaststelling van het programma in het RBO breed in 2024/Q1 wordt de begroting definitief vastgesteld. Wat zijn kanttekeningen, tegenargumenten of risico’s? (=maar) 1. Semi-structurele middelen De transformatie van de zorg vereist investeringen op de lange termijn. De transformatie is niet klaar in 2027. Het rijk is niet duidelijk op het punt van financiering na 2027. De gemeentelijke middelen uit het IZA reiken niet verder dan 2026. Dit geldt ook voor de middelen die gemeenten krijgen uit het GALA.
Het GALA is de preventieparagraaf uit het IZA. Het is wachten op het nieuwe kabinet en de midterm-review IZA/GALA in 2024 voordat we hier duidelijkheid over krijgen. Uiteraard lobbyen we via onze landelijke kanalen bij de VNG, G40, Divosa en het Netwerk Directeuren Sociaal Domein om ons punt bij het rijk te maken 2. Toenemende druk op het sociaal domein Bij de transformatie van de zorg gaat het om de beweging van zorg naar preventie en gezondheid. Die beweging wordt in alle drie de zorgdomeinen gemaakt: medisch domein, langdurige zorgdomein en het sociaal domein. Van de tweede naar de eerste naar de nulde lijn. Tegelijkertijd vindt er een beweging plaats van het medisch domein en het langdurige zorgdomein naar het sociaal domein: de sociale benadering van de zorg. Hierdoor zal de (financiële en personele) druk op het sociaal domein de komende jaren fors toenemen. Ook dit punt agenderen wij via onze lobbykanalen bij het rijk. 3. Maatschappelijk debat De zorg van morgen is niet meer de zorg van gisteren of vandaag. Linksom of rechtsom, inwoners zullen een flink tandje moeten bijzetten om de lichte vormen van zorg en ondersteuning op te vangen. Informele zorg en ondersteuning in de vorm van burgerinitiatieven gebaseerd op zelfredzaamheid en samenredzaamheid zijn meer dan ooit noodzakelijk.
Dat de zorg moet veranderen zit nog onvoldoende in de hoofden van inwoners en professionals. Een breed maatschappelijk debat gericht op bewustwording en gedragsverandering is hiervoor noodzakelijk. Het initiatief ligt bij het rijk. Vanuit de RNOBB willen we hierop aansluiten.
Advies aan B&W
Pagina 8 van 13
Advies aan B&W 4. Prille samenwerking Samen met VGZ zijn we er het afgelopen half jaar in geslaagd een IZA-coalitie te vormen in de RNOBB. De coalitie wordt gedomineerd door zorgaanbieders uit meerdere sectoren. Gemeenten en welzijnsorganisaties zijn onderdeel van een groter geheel. De coalitie verenigt partijen uit het medisch domein, het langdurige zorgdomein en het sociaal domein. En de werelden van de financiers komen bij elkaar: zorgverzekeraars, zorgkantoor en gemeenten. Daarnaast is er de spanning tussen de thematische en subregionale sturing in de coalitie. Financiers opteren voor het eerste, zorg- en welzijnsaanbieders voor het laatste. Ten slotte was er de grote tijdsdruk en de beperkte personele capaciteit in het proces om tot het Regioplan IZA te komen. De Regionale coalitie IZA RNOBB is een prille samenwerking. Alle partijen moeten de komende jaren investeren in de coalitie om de transformatie van de zorg in de RNOBB voor elkaar te krijgen. Waar moeten we rekening mee houden? a. Financiën Bestedingsplan SPUK IZA 2023 Voor de middelen SPUK IZA die we in 2023 hebben ontvangen stellen we voor de middelen SPUK IZA 2023 te verdelen onder de twaalf gemeenten RNOBB naar rato van inwoneraantal na aftrek van € 450.000 voor het Regionaal programmateam IZA bij de mandaatgemeente ’s-Hertogenbosch. De regeling SPUK IZA doelen 2023-2026 is medio juli 2023 gepubliceerd.
De middelen voor 2023 zijn eind september 2023 ambtshalve verstrekt aan de mandaatgemeente. Het is mogelijk om met terugwerkende kracht tot 1 januari 2023 personele kosten en activiteitenkosten gemaakt in 2023 ten laste te brengen van de SPUK IZA. Het is niet mogelijk om middelen van 2023 over te hevelen naar 2024. Omdat we pas in 2024/Q1 het Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB hebben dat is gekoppeld aan het Regioplan IZA RNOBB, hebben we een pragmatisch voorstel uitgewerkt voor de besteding van de middelen SPUK IZA in 2023. Het voorstel is de middelen te verdelen onder de twaalf gemeenten RNOBB naar rato van inwoneraantal na aftrek van € 450.000 voor het Regionale programmateam IZA bij de mandaatgemeente ’s-Hertogenbosch. Dit is eenmalig en geldt alleen voor 2023. Concept begroting SPUK IZA 2024-2026 We vragen per jaar het maximaal beschikbare budget SPUK IZA aan op basis van een concept begroting 2024-2026. De mandaatgemeente ’s-Hertogenbosch vraagt de middelen SPUK IZA aan, beheert ze en verantwoordt ze bij het rijk. Voor de aanvraag van de middelen voor 2024-2026 is een begroting op hoofdlijnen vereist. Omdat het Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB pas in 2024/Q1 wordt opgesteld op basis van het Regioplan IZA RNOBB, volstaan we met een concept begroting 2024-
Advies aan B&W
Pagina 9 van 13
Advies aan B&W 2026 waarmee we de aanvraag kunnen doen. In 2024/Q1 stellen we de begroting bij op basis van het dan beschikbare Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB. We vragen het maximaal beschikbare bedrag per jaar aan: € 5.508.786. We stellen de volgende concept begroting SPUK IZA 2024-2026 voor, gekoppeld aan de zes bestedingsdoelen van de SPUK IZA (bedragen in miljoenen €): Nr.
Bestedingsdoel SPUK IZA
2024
2025
2026
1.
Organisatie en coördinatie regionale samenwerking
1,5
1,5
1,5
2.
Organisatie, coördinatie en bemensing netwerksamenwerking sociaal
1,0
1,0
1,0
domein, huisartsenzorg, ggz en eerstelijnszorg 3.
Organisatie en coördinatie domeinoverstijgende ketenaanpakken
0,5
0,5
0,5
4.
Inrichting en bemensing van laagdrempelige steunpunten voor
1,0
1,0
1,0
0,6
0,6
0,6
0,9
0,9
0,9
5,5
5,5
5,5
mensen met psychische kwetsbaarheid 5.
Stimulering inzet e-Health-toepassingen, anonieme hulplijnen en digitale/hybride zorg
6.
Extra inzet gemeenten voortkomend uit het Regioplan IZA RNOBB Totaal
De begrote kosten onder bestedingsdoel 1 schatten we op € 1,5 miljoen per jaar. Deze middelen worden ingezet om in de RNOBB, de drie subregio’s en de afzonderlijke gemeenten tot een robuuste samenwerking meerjarige samenwerking rond het IZA te komen. Het uiteindelijke doel is een regionale preventieinfrastructuur in te richten die de transformatie van zorg naar preventie en gezondheid ondersteunt en stimuleert. Wij ramen de kosten voor het het Regionaal programmateam IZA bij de mandaatgemeente ’sHertogenbosch op € 500.000 per jaar. Voor de drie subregio’s hebben € 200.000 begroot voor Zorgzaam ’s-Hertogenbosch e.o., € 150.000 voor Samen in Gezondheid en € 100.000 voor Mooi Maasvallei (bedragen per jaar, verdeeld naar rato van inwoneraantallen). Omdat het belangrijk is dat elke gemeente voldoende capaciteit heeft om lokaal uitvoering te geven aan het IZA, hebben we € 500.000 begroot voor lokale inzet (bedrag per jaar, te verdelen naar rato van inwoneraantallen). De begrote kosten voor de andere vijf bestedingsdoelen zijn niet meer dan een schatting op basis van de huidige inzichten. De middelen voor organisatie en coördinatie zijn bedoeld om structuur op te bouwen voor de uitvoering van activiteiten ten behoeve van de inhoudelijke transformatie van zorg naar preventie en gezondheid.
De verwachting is dat er na verloop van tijd minder middelen nodig zijn voor organisatie en coördinatie en er meer middelen naar de uitvoering van activiteiten gaan. SPUK IZA 2023 Het totaalbedrag aan middelen SPUK IZA 2023 is € 5.508.786. Het voorstel is de middelen SPUK IZA 2023 te verdelen onder de twaalf gemeenten RNOBB naar rato van inwoneraantal na aftrek van €
Advies aan B&W
Pagina 10 van 13
Advies aan B&W 450.000 voor het Regionaal programmateam IZA bij de mandaatgemeente ’s-Hertogenbosch. De budgetten per gemeenten worden dan alsvolgt:
Gemeente
Budget SPUK IZA 2023
Bernheze
252.939
Boekel
101.176
Boxtel
252.939
Land van Cuijk
657.642
Maasdriel
202.351
Maashorst
455.291
Meierijstad
607.054
Oss
708.230
’s-Hertogenbosch
1.163.521
Sint-Michielsgestel
202.351
Vught
252.939
Zaltbommel
202.351
Subtotaal
5.058.786
Regionaal programmateam
450.000
IZA Totaal
5.508.786
De mandaatgemeente ’s-Hertogenbosch beschikt de middelen door naar de overige gemeenten in de RNOBB. Vervolgens verantwoordt elke afzonderlijke gemeente lokaal de besteding van de middelen. Daarbij zijn de zes bestedingsdoelen van de SPUK IZA leidend. Middelen die een gemeente niet kan verantwoorden, vloeien terug naar de mandaatgemeente. Die stort ze vervolgens terug aan het rijk. De gemeente Oss ontvangt in 2023 € 708.230 voor de inzet op projecten en activiteiten. In 2023 zijn in Oss beperkt nieuwe projecten en activiteiten gestart in relatie tot het IZA. Er zijn vooral lopende projecten. We brengen deze wel onder bij de SPUK IZA om te voorkomen dat we geld moeten terugbetalen aan het Rijk. Dat betekent dat we de bestaande middelen die we hiervoor al beschikbaar hadden niet nodig hebben. Dit geld gaan we overhouden in de jaarrekening 2023. Om deze middelen in de toekomst te kunnen blijven inzetten voor IZA stellen we voor om bij de resultaatbestemming van de jaarrekening 2023 een nieuwe reserve te vormen. De mandaatgemeente ’s-Hertogenbosch vraagt voor de periode 2024-2026 het maximaal beschikbare budget SPUK IZA per jaar aan: € 5.508.786. Dit is gebaseerd op een concept begroting SPUK IZA 2024-2026. Bij de vaststelling van het Regionaal programma IZA gemeenten RNOBB in 2024/Q1 wordt de begroting aangepast.
Advies aan B&W
Pagina 11 van 13
Advies aan B&W
b. Informatiebeveiliging en Privacy nvt c. Communicatie Zorgbelang Brabant/Zeeland heeft een advies uitgebracht over de manier waarop het perspectief van burgers, patiënten en cliënten kan worden meegewogen bij de uitvoering van het Regioplan IZA RNOBB. Bij de governance IZA RNOBB is rekening gehouden met een advies- of klankbordgroep waarin dit perspectief terugkomt. Dit moet nog nader worden uitgewerkt. Het is belangrijk de gemeenteraad mee te nemen op inhoud en proces in het IZA-dossier. We hebben de gemeenteraad in juni 2023, middels een raadsinformatiebrief geinformeerd. Wij stellen voor de raad te informeren over de besluiten van het college op 19 december door middel van een brief aan de raad. In 2024 maken we met VGZ en de andere partijen uit de Regionale coalitie IZA een plan voor publiekscommunicatie over de uitvoering van het Regioplan IZA RNOBB. d. Uitvoering nvt e. Overlegd met Angeline Rasing en Mariska Nas (Juridische Zaken), Ton Derkx en Sylvia Nap (F&C), Marjon Vos (M&M), Elke Haanraadts (M&M)
Advies aan B&W
Pagina 12 van 13
Advies aan B&W Bijlagen Bijlage 1
Regiobeeld IZA Noord-Oost Brabant
Bijlage 2
IZA plan Regio Noord Oost-Brabant
Bijlage 3
Regionale samenwerkingsovereenkomst gemeenten Noordoost-Brabant
Bijlage 4
Brief aan de raad
Samenvatting Met het regioplan IZA RNOBB (Regio Noordoost-Brabant en Bommelerwaard) verbeteren we de toegankelijkheid van de zorg in de zorgkantoorregio Noordoost-Brabant. Hierbij zetten we in op de beweging van zorg naar preventie en gezondheid.
Advies aan B&W
Pagina 13 van 13