Bijlage 5 PDMS-#4688238-v1-Brief_uitvoeringskaders_Sport_Expertise_Centrum_2021-2025_definitief_ondertekend.pdf

Maatschappelijke Ontwikkeling Raadhuislaan 2, Oss

Stichting Sport Expertise Centrum

Telefoon 14 0412

T.a.v. de heer M. Ghering

Fax [0412] 64 26 05 E-mail gemeente@oss.nl

Nelson Mandelaboulevard 32

www.oss.nl

5342 CZ Oss

Postbus 5 5340 BA Oss

Wilt u bij uw reactie de datum van deze brief en ons kenmerk vermelden?

Datum

Ons kenmerk

Behandeld door

Doorkiesnummer

08-11-2021

4609076

M. Megens

14-0412

Onderwerp

Brief uitvoeringskaders Sport Expertise Centrum 2021-2025

Geacht heer Ghering, In 2017 is een brief met uitvoeringskaders opgesteld voor het Sport Expertise Centrum (SEC). Deze brief geeft richting en kaders aan deze organisatie voor wat betreft de uitvoering van het gemeentelijk sportbeleid. Inmiddels zijn we 4 jaar verder en dient deze brief herijkt te worden. Hiervoor zijn een paar belangrijke oorzaken; In 2019 is het Osse Sportakkoord ondertekend. In lijn met het landelijke sportakkoord zijn er samen met veel lokale partners op 4 pijlers ambities geformuleerd. Het is nodig de kaders hierop aan te laten sluiten. We zien steeds meer toegevoegde waarde van sport & bewegen in het sociale domein het betreft hier projecten op het gebied van werk & inkomen, welzijn, preventie en (positieve) gezondheid. Het is nodig om te zorgen dat ontwikkelingen op deze terreinen op elkaar aansluiten en dat duidelijk is waar grenzen liggen. Er zijn veel ambities / uitdagingen in het gehele sociale domein, deze worden veelal getracht te bereiken door tijdelijk projecten met tijdelijke financiering. Deze tijdelijke financiering maakt dat het bereiken van deze ambities kwetsbaar zijn. We zoeken naar meer sturing op deze ambities en borging van financiën. De coronapandemie heeft ons het belang van sport & bewegen laten zien. Veel mensen zijn helaas minder gaan bewegen met alle gevolgen van dien.

Sport & bewegen heeft positieve effecten op zowel sociaal, psychisch als fysiek vlak. We willen dit momentum van urgentie proberen vast te houden voor de toekomst.

Volgvel

Ons kenmerk

2

4609076

Naast het belang van sport & bewegen heeft de coronapandemie ook laten zien dat de amateursport onder druk staat. Vooral bestuur en vrijwilligers zijn kwetsbare elementen. Tijd- en plaats onafhankelijk sporten en bewegen, oftewel ‘sporten & bewegen in de openbare ruimte’, neemt een steeds belangrijkere positie in in onze samenleving. Binnen de gemeente Oss heeft deze ontwikkeling nog geen goede plek. Dit thema verdient aandacht in de komende jaren. Het uitgangspunt: Het startpunt voor de nieuwe uitvoeringskaders voor het SEC is het in 2019 gesloten Osse Sportakkoord. Hierbij hebben we de visie en ambitie dat: Alle actieve Ossenaren die reeds voldoen aan de landelijke beweegnorm blijven actief of gaan meer bewegen. Alle 20.000 inactieve Ossenaren gaan kennis maken met passend beweegaanbod en 10% van deze groep gaat voldoen aan de landelijke beweegnorm in 2025. Dit willen we bereiken langs de onderstaande 4 pijlers: Vitale sportaanbieders Duurzame infrastructuur Vaardig in bewegen Inclusief sporten en bewegen Voor de komende jaren is dit het uitgangspunt van waaruit we werken en de lat waarlangs we de activiteiten van het SEC en andere ontwikkelingen leggen. De stip: De ambities uit het Osse Sportakkoord willen we bereiken in 2025, een flinke uitdaging. Dit is echter pas een eerste stap in het verwezenlijken van ambities die uiteindelijk verder reiken.

Daarbij is het noodzakelijk om de ambities van het Osse Sportakkoord te vertalen naar de toekomst. Daarom kijken we verder en zetten een stip aan de horizon in 2035. We willen op dat moment in onze gemeente een situatie hebben waarbij niemand in onze gemeente nog drempels ervaart op het gebied van sport & bewegen. We komen daar door te werken en bouwen aan een open en gemeenschappelijke infrastructuur, zowel fysiek als programmatisch. De pijlers en ambities van het Osse Sportakkoord zijn een uitstekend middel om daar te komen. Die open fysieke en programmatische infrastructuur vormt het stelsel waardoor we de ambities van het Osse Sportakkoord niet alleen realiseren, maar ook verankeren. We willen van het Osse Sportakkoord naar het Osse Sport&Beweeg-Stelsel.

Volgvel

Ons kenmerk

3

4609076

Overgangsperiode: Het Sport Expertise Centrum bestaat dit jaar 10 jaar. In die 10 jaar heeft het een grote ontwikkeling doorgemaakt. Wat als een kleine club begon is uitgegroeid tot een professionele organisatie met meer dan 30 medewerkers. De afgelopen 10 jaar is niet alleen het SEC veranderd, maar is ook de rol van sport & bewegen in onze maatschappij aan het veranderen. Een verandering die zeker ook in de komende 10 jaar nog niet ten einde is. Hoe zien we de rol van sport & bewegen op het gebied van gezondheid, zorg en welzijn in de toekomst? Maar ook op het gebied van onderwijs, vrije tijd en arbeidsmarkt? Komt er misschien toch een sportwet? Hoe gaat het preventieakkoord zich verder ontwikkelen? Wat brengt de implementatie van het beleidskader Vitale Sportverenigingen? Hoe geven we vorm aan sporten & bewegen in de openbare ruimte? En welke gevolgen heeft de coronacrisis nog in de komende tijd? Het is een zoektocht naar de antwoorden en naar de juiste rol voor sportaanbieders (zowel commercieel als niet-commercieel), maatschappelijke organisaties, het SEC, inwoners en de gemeente. Het Osse Sportakkoord is, zoals gezegd, een perfecte kapstok om de ontwikkelingen aan op te hangen en zorgt voor samenhang in programma’s en projecten die we uitvoeren. De hiervoor genoemde zoektocht geeft aan dat we in een overgangsperiode zitten.

Een overgangsperiode waarin we de ambities van het Osse Sportakkoord als leidraad gebruiken en waarin we ontwikkelingen uiteindelijk een plek geven in het Osse Sport&Beweeg-Stelsel. Hieronder schetsen we wat dat betekent voor de kaders waarbinnen het SEC haar taken als uitvoeringsorganisatie van het gemeentelijk sportbeleid ontplooit. Kaders Sport Expertise Centrum: Ambitie: Vitale sportaanbieders. De gemeenteraad heeft het beleidskader ‘Vitale Sportverenigingen’ vastgesteld. Daarbinnen worden verenigingen gevraagd om hun maatschappelijke waarde te vergroten, maar ook om kritisch te kijken naar hun eigen organisatie op het gebied van bestuur, vrijwilligers, kader, organisatie, veilig sportklimaat, enz. Dit heeft positieve effecten voor de verenigingen en voor ons als gemeente. Tegelijkertijd kunnen we nog niet goed overzien welke gevolgen de invoering van het beleidskader heeft en wat de coronacrisis voor onze lokale sportaanbieders aan gevolgen gaat hebben. Dit vereist flexibiliteit van alle betrokken partijen.

Volgvel

Ons kenmerk

4

4609076

Kader: Vanuit het SEC vindt al jaren verenigingsondersteuning plaats. Deze zal op korte termijn (coronagevolgen) en op langere termijn (implementatie beleidskader Vitale Sportverenigingen) noodzakelijk blijven. Het beleidskader Vitale Sportverenigingen is leidend. Het beleidskader is een instrument om, met behulp van de juiste ondersteuning, continuïteit en kwaliteit van zowel het aanbod als de sportvereniging te waarborgen in de toekomst. Het SEC dient hun bedrijfsvoering en werkwijze op het gebied van verenigingsondersteuning in te richten op een wijze die een duurzame implementatie van het beleidskader mogelijk maakt. Hierbij staan vraagarticulatie en procesbegeleiding centraal. Ambitie: Duurzame infrastructuur. Een duurzame infrastructuur is niet alleen een infrastructuur die op het gebied van klimaat duurzaam is. Het is ook een infrastructuur die bijdraagt aan het wegnemen van drempels om te kunnen sporten en bewegen. Onder infrastructuur verstaan we niet alleen de sportaccommodaties (fysiek), maar ook het aanbod (programmatisch). We zoeken naar manieren om deze infrastructuur niet alleen voor verenigingen, maar ook voor andere sportaanbieders (bijv. commercieel), maatschappelijke partijen (bijv. kinderopvang) als individuen toegankelijker te maken. De openbare ruimte wordt steeds meer gezien als onderdeel van de infrastructuur voor sport & bewegen.

Ontwikkelingen op dit gebied hebben nog geen vaste plek gevonden in onze gemeente. We zien echter het belang van en de interesse in sport & bewegen in de openbare ruimte groeien. Kader: Op sportpark De Rusheuvel experimenteert het SEC nu met een sportparkmanager. Deze sportparkmanager is er voor zowel de inhoudelijke (programmatische) als de praktische (fysieke) afstemming op de accommodatie. Dit zou een verbindende schakel kunnen zijn om drempels voor veel partijen, ook van buiten het sportpark, weg te nemen. Hierbij wordt gewerkt aan programma’s en samenwerkingen die de kwaliteit van het aanbod van sporten & bewegen in onze gemeente vergroten. Een aanbod dat daardoor beter inspeelt op de wensen en behoeften van de inwoners. Indien dit experiment succesvol is, onderzoekt het SEC of dit model ook op de andere accommodaties toepasbaar is.

Volgvel

Ons kenmerk

5

4609076

Voor sport & bewegen in de openbare ruimte staan we als gemeente zelf aan het roer. We willen hier meer inzicht in trends en initiatieven die er zijn. Om vervolgens te onderzoeken hoe we deze beter in ons sportbeleid en in onze organisatie een plek kunnen geven. Een andere reden hiervoor is dat we als gemeente vaak meerdere belangen dienen in de openbare ruimte. Het SEC heeft op dit gebied hoogstens een adviserende rol vanuit hun expertise. Wel is het vanzelfsprekend dat in de programma’s van het SEC indien mogelijk gebruik wordt gemaakt van de openbare ruimte. Op het gebied van onderhoud en duurzaamheid (in de betekenis van klimaat) is niet het SEC, maar de gemeente het aanspreekpunt. Als veelal eigenaar van het vastgoed voert de gemeente de regie over het onderhoud. De gemeente faciliteert (d.m.v. lening en kennis) verenigingen en organisaties indien gewenst in vastgoedvraagstukken. Daarnaast benut de gemeente natuurlijke investeringsmomenten om een duurzaamheidsafweging te maken. Het SEC kan daarbij gevraagd worden om te adviseren over de inhoudelijke bestemming (inrichting/innovatie) van het maatschappelijk vastgoed. Ambitie: Vaardig in bewegen. Vaardig in bewegen richt zich naast het bewegingsonderwijs op scholen ook op na- en buitenschoolse sport- en beweegactiviteiten. Op scholen wordt veel gebruik gemaakt van de combinatiefunctionarissen van het SEC.

Door middel van cofinanciering vanuit het onderwijs en de Rijksbijdrage vanuit Brede Regeling Combinatiefunctionarissen wordt goed bewegingsonderwijs mogelijk gemaakt. De wettelijke richtlijnen en kaders voor het onderwijs zijn leidend voor hoe we in de toekomst bewegingsonderwijs verder ontwikkelen in onze gemeente. Het buitenschoolse beweegaanbod ter stimulering van motorische vaardigheden kan op sportaccommodaties afspelen, maar zeker ook in de openbare ruimte. Denk daarbij bijvoorbeeld aan een speeltuin, een park of aan de twee Cruyff Courts in de gemeente Oss. Kader: We streven naar goed bewegingsonderwijs op alle scholen in het basisonderwijs, voortgezet onderwijs en speciaal onderwijs. Een goed en breed bewegingsonderwijs in het basisonderwijs is en blijft prioriteit binnen onze gemeente.

Volgvel

Ons kenmerk

6

4609076

Voor het buitenschools bewegen is tijdelijk budget (2021-2022) vrijgemaakt voor het programma ‘Buiten Spelen is Buiten Bewegen’. Met dit programma willen we de motorische vaardigheden van kinderen vergroten door aan te sluiten bij de vraag en behoefte in wijken en dorpen. Bij bewezen effectiviteit van dit programma proberen we de incidentele gelden structureel te maken en indien noodzakelijk uit te breiden. Ambitie: Inclusief Sporten en Bewegen. De ambities op inclusief Sporten en Bewegen hebben als doel om meer mensen te laten bewegen. Hierbij maakt je persoonlijke situatie en achtergrond niet uit. In deze pijler wordt sport & bewegen als middel ingezet en zijn beoogde effecten vooral zichtbaar op het gebied van gezondheidsverbetering, eenzaamheidsbestrijding, inclusie, arbeidsdeelname, welzijn, enz. Een deel van deze ambitie zetten we kracht bij via het addendum Veilige Sportverenigingen dat is toegevoegd aan het beleidskader Vitale Sportverenigingen. Ook het beleidskader Aangepast Sporten draagt bij aan het verwezenlijken van deze ambitie. Hierin werken we zowel lokaal als regionaal samen via het loket Uniek Sporten. Dit is een complexe pijler. Ambities zijn zowel bestuurlijk als financieel domein-overstijgend. Dit heeft tot gevolg dat zowel capaciteit en budget voor deze pijler vaak tijdelijk en (deels) beschikbaar vanuit andere beleidsterreinen zijn.

Resultaten zijn daarom mede afhankelijk van andere partijen. Daarnaast zijn resultaten niet altijd niet altijd een effect van 1 specifieke actie, maar van verschillende acties vanuit verschillende partners in projecten. Als laatste zijn sommige resultaten pas op lange(re) termijn zichtbaar. We leggen in deze pijler de verbinding naar het nationale preventieakkoord en het gezondheidsbeleid van de gemeente Oss. Kader: Het gezondheidsbeleid van de gemeente loopt tot 2023, we zijn al jaren een JOGG-gemeente (Jongeren op Gezond Gewicht) en zijn een voorbeeld als gemeente in het project Gezond in de Stad (GIDS). Verder is onlangs de aanvraag voor middelen in het kader van de preventieaanpak (preventieakkoord) goedgekeurd door het ministerie van VWS. We willen dat het SEC als partner voor sport & bewegen actief is op gebieden die zich afspelen op het gebied van gezondheid (gezondheidsbeleid), preventie (preventieakkoord) en gezonde leefstijl (GIDS). Projecten die verder reiken dan deze gebieden (bijvoorbeeld op gebied van Werk & Inkomen of GGZ) vallen niet in dit kader en ontvangen daarom ook geen directe financiering. Wel is het mogelijk voor het SEC om als specialist op het gebied van sport & bewegen ingehuurd te worden door andere partijen om een bijdrage te leveren in projecten.

Volgvel

Ons kenmerk

7

4609076

Specifieker: GIDS, de (rijks)financiering hiervan stopt na 2022. We zijn tevreden over dit programma en willen onderzoeken of het mogelijk is om dit programma te continueren met lokale financiering, in lijn met de structurele financiering van Uniek Sporten en JOGG. Dit moet duidelijk worden in de begroting 2023-2026. Uniek Sporten, we hebben de ambitie om op sportpark De Rusheuvel veel aanbod, kennis en faciliteiten op het gebied van Uniek Sporten bundelen. Dit heeft veel voordelen (kennisdeling, breder aanbod, toegankelijkheid). Voor deze ambitie zoeken we de samenwerking met de provincie. Het SEC is coördinator van ons lokale Uniek Sporten Loket. Daarnaast zoeken we afstemming en samenwerking in de regio. De samenwerkingsovereenkomst voor het regioloket Uniek Sporten NO-Brabant is recent verlengd. JOGG, al jaren zijn we een JOGG-gemeente. Dit programma wordt door het SEC in nauwe samenwerking met de GGD gecoördineerd en uitgevoerd. We zijn hier tevreden over en willen ook in de komende jaren in blijven zetten op de projecten; Jongeren drinken water, Jongeren snoepen gezond en Jongeren bewegen gratis. Preventieaanpak, in 2021 hebben we bij het ministerie van VWS een aanvraag ingediend voor een lokale preventieaanpak. Een aanpak in lijn met de ambities van het nationale preventieakkoord. Deze aanvraag is goedgekeurd door het ministerie van VWS.

Het SEC en de GGD voeren de komende jaren (2021-2023) deze aanpak uit. We gebruiken deze periode om op een goede manier de verbinding met preventie, gezondheid en welzijn te maken in het toekomstige Osse Sport&Beweeg-Stelsel. Financiering en monitoring: We merken dat de huidige manier van financieren, veelal op projectbasis en tijdelijk, niet past bij de situatie waar we naartoe willen (Osse Sport&Beweeg-Stelsel). We gebruiken de komende 2 – 4 jaar om samen met het SEC te werken aan een nieuwe manier van financiering waarbij we per pijler/ambitie van het sportakkoord financiering beschikbaar stellen, welke vervolgens door het SEC ingezet kan worden om de ambities te realiseren. Uitgangspunt daarbij is dat we huidige budgetten handhaven en afspraken maken over hoe we in de toekomst omgaan met tijdelijke budgetten. Daarbij is het de ambitie om tijdelijke budgetten voor succesvolle interventies en programma’s structureel te maken.

Volgvel

Ons kenmerk

8

4609076

Niet alleen moeten we aandacht besteden aan de manier van financieren. Ook monitoring verdient meer aandacht. Tegelijk met de omvorming van de financiering maken we ook met het SEC (prestatie)afspraken over hoe we per pijler de ambities monitoren en rapporteren. Tot slot: Het Sport Expertise Centrum en de gemeente Oss werken al jaren samen aan de ambities en de uitvoering van het gemeentelijk sportbeleid. Zoals hierboven beschreven is de wereld sporten en bewegen onderhevig aan veel veranderingen. Zeker in de overgangsperiode waarin we nu zitten. Daarom is het belangrijk om in een goede opdrachtgever-opdrachtnemerrelatie te blijven werken binnen de bovenstaande uitvoeringskaders. Zeker als er onduidelijkheid is over of een onderwerp binnen de uitvoeringskaders valt. We zullen deze uitvoeringskaders regelmatig evalueren. We zullen dit onder andere doen in de bestuurlijke overleggen met het SEC. Mochten zich onduidelijkheden voordoen dan treden we in overleg in lijn met de relatie zoals we die de afgelopen jaren hebben opgebouwd. Wij hebben er vertrouwen in dat we de komende jaren samen met het SEC een volgende stap kunnen zetten op het gebied van sport & bewegen in de gemeente Oss. Om zo uiteindelijk via het Osse Sportakkoord toe te werken naar het Osse Sport&Beweeg-Stelsel. Met sportieve groet, Burgemeester en wethouders van de gemeente Oss, Namens dezen,

de heer C.P.W. van Geffen Wethouder Sport, c.a.