Bijlage_2_SWOT_en_speerpunten
Tekst van het document
Gebiedsontwikkeling Hoessenbosch SWOT en speerpunten
Notitie
Aangeboden aan Gemeente Oss t.a.v. Anne Zaadnoordijk 6 februari 2025
Projectnummer 2175-2024
Auteurs Anneke van Mispelaar Barbara Waltmans Saskia Roos Sanne Vaalt 0
Inhoudsopgave 1
Aanleiding en vraag
2
Leeswijzer
3
2
Gebiedsanalyse
4
2.1 2.2 2.3 2.4 2.5
Context en ligging Fysieke kenmerken en natuur Infrastructuur Recreatieve voorzieningen Verkeer
4 5 7 9 10
3
Beleidsanalyse en omgevingsanalyse
11
3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8 3.9 3.10
Gebiedsvisie De Maashorst Beheer- en inrichtingsplan De Maashorst Bestemmingsplannen Hoessenbosch Quickscan Natuur Hoessenbosch te Berghem Geohydrologisch onderzoek en maatregelenkaart Maashorst Nota landschapsbeleid Visie Openluchttheater Hoessenbosch VELIN richtlijnen Resultaten bezoekersstromenonderzoek De Maashorst Leefstijlenonderzoek
11 12 13 13 15 16 17 17 18 22
4
Participatie
24
4.1 4.2
Participatie omwonenden Resultaten bezoekersenquête
24 25
5
SWOT en speerpunten
28
5.1 5.2
SWOT Speerpunten
28 30
Bijlage 1 Leefstijlen: Rustzoeker en Stijlzoeker
31
1
1
Aanleiding en vraag
In het coalitieakkoord van 2022 – 2026 heeft de gemeente Oss de wens uitgesproken om meer ruimte te geven aan de recreatieve ontwikkeling van entree Hoessenbosch om hiermee recreatie in Herperduin beter te spreiden. In het uitvoeringsprogramma van de Gebiedsvisie De Maashorst is opgenomen om een verkenning voor het opwaarderen/ontwikkelen van recreatieve entree Hoessenbosch uit te voeren. Daarom heeft gemeente Oss gevraagd om een Notitie van Uitgangspunten op te stellen met daarin de kaders voor de herontwikkeling van de ingang Hoessenbosch Berghem. Dit leidt tot een schetsontwerp voor de herontwikkeling van ingang Hoessenbosch Berghem. Doel • • • •
De recreatieve druk op het natuurgebied Herperduin beter spreiden Behouden van de natuur in het gebied Bruisende levendige plek voor bezoekers uit de omgeving Opwaardering/doorontwikkeling van het theater
Randvoorwaarden • Ontwikkelingen moeten aansluiten bij de kernkwaliteiten van Hoessenbosch • Gedragen worden door verschillende stakeholders. • Kaders bieden voor activiteiten • Parkeeroverlast voorkomen Figuur 1 Entree Hoessenbosch (eigen foto's 2024)
2
Leeswijzer In hoofdstuk is de aanleiding en vraag beschreven. In hoofdstuk 2 is de gebiedsanalyse beschreven op basis kenmerken uit de GIS-kaart, de resultaten van het bezoekersstromenonderzoek De Maashorst en het Leefstijlenonderzoek. In hoofdstuk 3 is het huidige beleid en aanvullende relevante onderzoeken geanalyseerd. In hoofdstuk 4 zijn de resultaten van de omwonenden bijeenkomst en de bezoekersenquête beschreven. In hoofdstuk 5 vatten we de sterke en zwakke punten en kansen en bedreigingen samen in een SWOT. Op basis hiervan zijn de speerpunten voor de notitie van uitgangspunten bepaald. In bijlage 1 zijn de kenmerken en behoeften van de Leefstijlen toegevoegd.
3
2
Gebiedsanalyse
In dit hoofdstuk geven we de huidige situatie in Herperduin en van entree Hoessenbosch weer. Hiervoor is een GIS-kaart ontwikkeld om de kenmerken van het gebied goed in beeld te hebben. De GIS-kaart bestaat uit de volgende thema’s: fysieke kenmerken, natuur en ecologie, infrastructuur, recreatieve voorzieningen en hydrologie. 2.1
Context en ligging • • • •
Entree Hoessenbosch is een van de vijf ingangen in deelgebied Herperduin. Het is een relatief kleine entree van natuurgebied De Maashorst. De entree heeft ongeveer 100 parkeerplekken. Entree Hoessenbosch is een van de vijf ingangen in deelgebied Herperduin. Het is een relatief kleine entree van natuurgebied De Maashorst. Natuurgebied Herperduin is een belangrijk recreatiegebied voor de inwoners van Oss, Berghem en Herpen. Natuurgebied De Maashorst is een van de grootste aaneengesloten natuurgebieden van NoordBrabant.
Figuur 2 Kaart natuurgebied De Maashorst met entree Hoessenbosch aangeduid
4
2.2 •
Fysieke kenmerken en natuur Entree Hoessenbosch is gelegen in Natuurnetwerk Brabant en de Groenblauwe Waarden1.
Een omgevingsplan van toepassing op Natuur Netwerk Brabant: a. strekt tot het behoud, herstel of de duurzame ontwikkeling van de ecologische waarden en kenmerken ; b. bevat regels gericht op de bescherming van de ecologische waarden en kenmerken en houdt daarbij ook rekening met andere aanwezige waarden en kenmerken, zoals rust, stilte, cultuurhistorische waarden en kenmerken ; en c. staat alleen bestaande bebouwing en bestaande gebruiksactiviteiten toe zolang het Natuur Netwerk Brabant niet is gerealiseerd. Zie voor aanvullingen paragraaf 5.2.5 van de Omgevingsverordening Noord-Brabant, 2025 Een omgevingsplan ter plaatse van Groenblauwe waarden : a. strekt tot het behoud, het herstel of de duurzame ontwikkeling van het bodem- en watersysteem en de daarmee samenhangende ecologische waarden en kenmerken , biodiversiteit en landschappelijke waarden en kenmerken; b. bevat een beschrijving van de ecologische-, landschappelijke- en hydrologische waarden en kenmerken van het gebied; c. stelt regels ter bescherming van de ecologische-, landschappelijke- en hydrologische waarden en kenmerken van het gebied; en d. bepaalt dat de toedeling van een functie of activiteit gepaard gaat met een positieve bijdrage aan het versterken van biodiversiteit en de bescherming en ontwikkeling van ecologische-, landschappelijke- en hydrologische waarden en kenmerken van het gebied.
(Omgevingsverordening, Noord-Brabant, 2025)
•
• •
1
Entree Hoessenbosch is gelegen op een dekzandrug en de bodem van entree Hoessenbosch bestaat uit Duinvaaggronden: leemarm en zwak lemig fijn zand. De vlakte waarop entree Hoessenbosch is gelegen, is ontstaan door afgraving en/of egalisatie van duinen of strandwallen. - De overgang van de dekzandrug naar het vlakke landschap is bijzonder. Er is een scherpe rand aan het einde van het bos wat overloopt naar agrarisch gebied. Het is een kans om deze overgang te benutten voor de ontwikkeling van entree Hoessenbosch door het bijvoorbeeld meer beleefbaar te maken. De natuurkern van Herperduin is begrazingsgebied voor de Taurossen en Exmoorpnoy’s (figuur 10). Entree Hoessenbosch is gelegen aan twee aardkundig waardevolle gebieden, namelijk ‘Peelrandbreukenstelsel’ en ‘Grote Koolwijk’ (zie figuur 3)
https://noord-brabant.tercera-ro.nl/MapViewer/Default.aspx?id=NLIMRO9930TAMOvrNBrabantgc-1224
5
Figuur 3 Aardkundig waardevolle gebieden Herperduin (bron: Aardkundig waardevolle gebieden kaart Provincie Brabant2) Figuur 4 Hoogteligging entree Hoessenbosch
Figuur 5 Bodem entree Hoessenbosch
2
https://noordbrabant.maps.arcgis.com/apps/webappviewer/index.html?id=ae83285be89f4501b60b1346cf9c3acd
6
Figuur 6 Geomorfologie entree Hoessenbosch
Vanuit landschap en ruimtelijke ontwikkeling (gemeente Oss) zijn de volgende aandachtspunten meegegeven voor de ontwikkeling van entree Hoessenbosch: • Cultuurhistorie en landschap zijn belangrijke waarden van het gebied, aardkundige structuren (reliëf) moeten behouden blijven. • Peelrandbreuk: hoogteverschillen zijn niet zichtbaar meer, heeft geen invloed op verdere ontwikkelingen. Verhoging is wel mogelijk om verdroging te bestrijden, maar wateroverlast moet voorkomen worden. • Landbouw heeft negatief effect op natuur, kansen voor natuuraanleg. • Landschapsverbinding creëren tussen Herperduin en Keent om soorten meer ruimte te geven en droogteproblemen te adresseren. • Zandpad naar het noorden en de locatie van de speelplek worden als onlogisch ervaren. Hekken rond het theater verstoren de beleving en toegang tot de natuur, wat anders opgelost kan worden. • Verbindingen creëren tussen natuur, agrarisch gebied en woonwijken. • Stimuleer groen vanaf de voordeur. Trek natuurgebieden richting woonwijken en omgekeerd om beleving en toegang te verbeteren. Hiermee kan parkeeroverlast en CO2-uitstoot verminderd worden. 2.3
Infrastructuur
Onder de parkeerplaats liggen drie gasleidingen van Gasunie (zie figuur 7). Voor de ontwikkeling van Hoessenbosch betekent dit: • Dat er in de belemmeringsstrook (5 meter aan weerszijden van de leidingen) niet gebouwd mag worden. Daarnaast zijn gesloten verharding zoals asfalt, het plaatsen van grote toestellen direct in de grond en het aanplanten van bomen in de belemmeringsstrook niet toegestaan. Extensieve recreatie zoals wandel- en fietspaden, een biodiversiteitsstrook en een speeltuin (zonder diep grondige of zware belasting) zijn wel mogelijk. • Bij evenementen of meer parkeerplekken op de parkeerplaats, dient de belasting van deze voorzieningen/activiteiten gemeten te worden. • Groepsrisico en plaatsgebonden risico spelen een rol bij de gebiedsontwikkeling: Een kwantitatieve risicoanalyse is nodig om veiligheidsmaatregelen te bepalen. • Vanuit de Gasunie wordt er ruimte gereserveerd voor energietransitie projecten (zoals waterstof- of CO₂-transport). Routes: • De parkeerplaats is aangesloten op wandelnetwerk. Vanuit de entree lopen ruiter- en menroutes en het een mountainbikeroute (zie figuur 10). Het fietsroutenetwerk is niet direct aangesloten op entree Hoessenbosch.
7
Figuur 7 Gasleiding gelegen onder entree Hoessenbosch (bron: Gasunie)
8
2.4 •
•
• • • •
Recreatieve voorzieningen Naast de parkeerplaats is het lokale Openluchttheater Hoessenbosch gelegen. Het Openluchttheater bestaat 75 jaar. Bezoekers kunnen er terecht voor toneelvoorstellingen, muziek, cabaret en evenementen georganiseerd. Er is ruimte voor zo’n 150 bezoekers. Het Openluchttheater heeft vanuit de Provincie Noord-Brabant een subsidie toegekend gekregen vanuit de verordening Inrichting Landelijk Gebied en het Plattelandsontwikkelingsprogramma. Mede hierdoor is in 2014 het multifunctionele gebouw van het Openluchttheater is in 2014 gerealiseerd. De entree beschikt over informatieborden over het gebied. Aan de parkeerplaats ligt een hondenlosloopgebied. Bij de entree is een natuurspeeltuin ‘Het Klauterwoud’ gelegen. De (recreatieve)voorzieningen voor een entree beperkt, onder andere door de afwezigheid van bijvoorbeeld een horecalocatie en toiletten. De dichtstbijzijnde horeca gelegenheid in de Maashorst is Pan & Zo. Dit ligt ongeveer 3,5 km verderop.
Figuur 10 Basiskaart Herperduin met recreatieve voorzieningen en infrastructuur
Figuur 9 Het Klauterwoud bij entree Hoessenbosch
Figuur 8 Informatieborden bij entree Hoessenbosch
9
2.5
Verkeer
De gemeente Oss heeft in september en oktober 2023 verkeers- en voertuigtellingen gedaan door middel van telslangen. De telslangen lagen op de Hoessenboslaan (01) en de Koepelweg (02) (zie figuur 11). De verkeers- en voertuigtellingen laten zien dat: • Het overgrote deel van het verkeer langs Hoessenboslaan (locatie 1) rijdt. • Op locatie 1 het in weekenden zonder activiteiten ongeveer 1,5x zo druk als doordeweeks. • Op locatie 2 is het in weekenden zonder activiteiten ongeveer net zo druk als doordeweeks. • Tijdens het Hoessenboschfestival in het weekend er bijna 4x zoveel verkeer geteld is op locatie 1 en op locatie 2 75% meer. • Locatie 2 bij theatervoorstellingen in de weekenden zo’n 65% meer gebruikt wordt dan in weekenden zonder activiteiten. Voor locatie 1 is dit bijna 40%. Figuur 11 Locaties telslangen verkeers- en voertuigtellingen gemeente Oss 2023
Aandachtspunten voor ontwikkeling Hoessenbosch • Beperkingen voor ontwikkeling van entree Hoessenbosch door ligging in Natuurnetwerk Brabant. • Beperkingen voor ontwikkeling van entree Hoessenbosch door ligging entree Hoessenbosch ligt in Groenblauwe waarden. • Geen horeca en toiletten aanwezig bij entree Hoessenbosch. Dichtstbijzijnde is ongeveer 3,5 km verderop. • Ligging gasleidingen onder parkeerplaats en beperkingen van belemmeringsstrook.
10
3
Beleidsanalyse en omgevingsanalyse
In de beleidsanalyse zijn verschillende beleidsdocumenten die van toepassing zijn op de ontwikkeling van entree Hoessenbosch geanalyseerd. De omgevingsanalyse bestaat uit andere relevante onderzoeken zoals de visie van het Openluchttheater, de VELIN richtlijnen, resultaten van het bezoekersstromenonderzoek De Maashorst en de resultaten van de Leefstijlvinder zijn ook in dit hoofdstuk toegevoegd. 3.1 • • • • •
Gebiedsvisie De Maashorst In 2023 is de gebiedsvisie De Maashorst3 opgesteld. De gebiedsvisie schetst het toekomstbeeld voor De Maashorst in 2050 en geeft inzicht in de kansen en knelpunten voor het gebied. Balans tussen recreatie en de (kwetsbare) natuur is een belangrijk aandachtspunt. Recreatieve zonering (de juiste bezoeker op de juiste plaats) biedt kansen Om de druk op de kwetsbare natuur te verlichten is een indeling in ‘schillen’ gemaakt: natuurkern (rust, minimale verstoring), natuurschil (extensieve recreatie en natuurbeleving) en levendige schil (geschikt voor intensieve recreatie) (zie figuur 12).
Figuur 12 Kaart gebiedsvisie De Maashorst met Herperduin ingedeeld in schillen
Kansen voor Herperduin en Hoessenbosch vanuit de gebiedsvisie: • Uitbreiding van recreatiemogelijkheden bij entree Hoessenbosch • Archeologische vondsten en cultuurhistorische elementen onderhouden en bekender en beleefbaar maken. Wijstgronden en breuklijnen zijn bijvoorbeeld beleefbaar in 2050. • Informatievoorziening over de grote grazers zijn is een kans omdat een deel van de bezoekers zich onveilig voelt. • Algemene waardering recreatieve poorten zijn goed, maar er is te weinig sturing op recreatie. Veel mensen gaan naar dezelfde plek. • Voorzieningen voor mensen met een beperking verbeteren. Kansen liggen bij het aanleggen van nieuwe en het verbeteren van bestaande poorten, maar ook bij het realiseren van routes vanuit de poorten. • Gemengde paden: de paden met verschillende soorten gebruikers worden als onveilig ervaren en kan zorgen voor onoverzichtelijke situaties.
3
Gebiedsvisie De Maashorst, https://natuurgebieddemaashorst.nl/wpcontent/uploads/2024/02/20231109_gebiedsvisie_DeMaashorst_DEFINITIEF_LR.pdf
11
•
Uitbreiding van (korte) routes en recreatie in de natuur- en levendige schil is een kans. Verbinding tussen de dorpen behouden is belangrijk. Herperduin heeft een dunne natuurschil. Hierdoor zijn er beperkte mogelijkheden om de routestructuren van de natuurkern naar de natuurschil te verleggen. Bestaande routes worden daarom behouden.
•
3.2 •
•
•
• • •
• • •
•
•
Beheer- en inrichtingsplan De Maashorst In januari 2024 is het Inrichtings- en Beheerplan (IBeP) De Maashorst 2023-2028 opgeleverd. In het plan ligt de nadruk op beheer door middel van "procesnatuur", waarbij begrazing het belangrijkste instrument is. Streven is om een aaneengesloten natuurgebied te realiseren. De natuurkern is nog niet volledig verworven, maar het doel is om deze in 2027 compleet te hebben. Dit sluit aan bij het provinciale Natuur Netwerk Brabant. Verdroging wordt aangepakt met maatregelen zoals het verondiepen en dempen van watergangen, plaatsen van stuwen, creëren van waterbuffers en natuurlijke inrichting van waterlopen. Ook wordt geleidelijk omgeschakeld van naaldnaar loofbos. Ecologische verbindingen naar andere natuurgebieden is gewenst om biodiversiteit te versterken en flora en fauna te bevorderen. Recreatie wordt verder ontwikkeld en gezoneerd. In de natuurkern ligt de nadruk op rust en stilte, terwijl de natuurschil recreatieve routes en voorzieningen biedt, vooral rond de recreatieve entrees. Faunabeheer wordt geharmoniseerd tussen de eigenaren en regelmatig geëvalueerd. Monitoring van ecologische en hydrologische ontwikkelingen wordt voortgezet en uitgebreid met onderzoeken naar de interactie tussen bezoekers en grote grazers. Handhaving wordt versterkt om de kwetsbare natuur te beschermen en het publiek te informeren.
Verbinden van de Zuidelijke Maashorst en Herperduin via de natuurbruggen over de A50 en N324 De natuurkern van Herperduin wordt omringd door een smalle natuurschil. Sommige gebruikersgroepen (bijvoorbeeld ruiters en menners) ervaren dit als knelpunt en mogelijk neemt dit door groei van bezoekers toe. Vanaf 2035 zal de begrazing in de Maashorst uitbreiden naar de natuurschil. Bij het aantrekkelijker maken van de natuurschil in Herperduin moet hier rekening mee gehouden worden. Als uitgangspunt gehanteerd dat in een straal (ca. 500 meter) rondom de poorten en entrees geen begrazing plaatsvindt. In de natuurkern van Herperduin mogen activiteiten en evenementen plaatsvinden. In 2024 wordt dit uitgewerkt in een activiteiten- en evenementenplan. Huidige evenementen mogen nog tot 2027 plaatsvinden. Een toets aan de Wet Natuurbescherming maakt deel uit van de vergunningverlening.
Voor de ontwikkeling van ingang Hoessenbosch is het belangrijk om rekening te houden met de smalle natuurschil, de uitbreiding van de begrazing daarnaartoe vanaf 2035 en het (nog te ontwikkelen) evenementenplan voor Herperduin.
12
3.3 •
Bestemmingsplannen Hoessenbosch Entree Hoessenbosch heeft een gebiedsaanduiding ‘Dekzandrand’, ‘Groenblauwe mantel’ en ‘Buisleidingen’4.
Theater
Dekzandrand
Groenblauwe mantel
3.4
Quickscan Natuur Hoessenbosch te Berghem
De Quickscan natuur Hoessenbosch te Berghem is in opdracht van Ruimtemeesters advies B.V. in 2024 opgesteld door BLOM ecologie. Dit rapport is opgesteld om de beoogde ruimtelijke ingreep van het Hoessenbosch festival op het terrein van het openluchttheater en het aangelegen agrarische perceel te toetsen. •
• • • • •
Het terrein is gelegen binnen het Natuurnetwerk Brabant (NNB) en de gedeeltelijk in Groenblauwe waarden. Bij organisatie van festivals is toetsing aan het beleid van NNB en Groenblauwe waarden nodig. Hierbij moeten de negatieve effecten aangegeven worden en de positieve bijdrage zoals mitigatie en compensatiemaatregelen worden bepaald en geborgd. De afstand van 15 km tot het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied sluit negatieve effecten uit. Er zijn geen beschermde planten aanwezig. Het gebied bestaat voornamelijk uit inheemse soorten en kent een hoog onderhoudsbeeld. Geen directe effecten van een festival op grondgebonden zoogdieren, amfibieën, reptielen, vissen of insecten Vleermuizen gebruiken het gebied voor vliegbewegingen, maar er worden geen verblijfplaatsen aangetast Het terrein is wel een broedgebied voor algemene soorten vogels.
Conclusies en maatregelen vanuit BLOM rapport • De geplande ruimtelijke ingreep veroorzaakt geen overtreding van de verbodsbepalingen met betrekking tot soortenbescherming en houtopstanden. • Toetsing aan het beleid van Natuurnetwerk Brabant (NNB) en de Groenblauwe waarden is nodig.
4
Ruimtelijke plannen https://www.ruimtelijkeplannen.nl/view
13
•
• • • • • •
Voor de opbouw van een festival is een ecologische inspectie nodig waarin gekeken wordt naar de huidige situatie van de flora en fauna in het plangebied en de directe omgeving. Bij de opbouw van een festival geldt de algemene zorgplicht en specifieke zorgplicht. Activiteiten moeten buiten het broedseizoen plaatsvinden Voer voorafgaand aan werkzaamheden een inspectie uit om actuele flora- en faunaomstandigheden te beoordelen. Bescherm flora en fauna tijdens werkzaamheden en geef dieren de gelegenheid om te verplaatsen. Aanwezig bodemmateriaal of vegetatie bijvoorbeeld gefaseerd verwijderen. Bij voorkeur de planlocatie niet verlichten. Indien noodzakelijk, vleermuisvriendelijke verlichting toepassen. Eenmaal per jaar is een ecologische inspectie nodig Advies om verstoring van fauna minimaliseren door geluiddempende en optische schermen. Akoestisch onderzoek is echter nog niet uitgevoerd.
Figuur 14 Ligging entree Hoessenbosch in Natuurnetwerk Brabant
Figuur 13 Ligging entree in Groenblauwe Waarden
Wanneer er bij entree Hoessenbosch beoogd wordt om een festival te organiseren, dan is het belangrijk om rekening te houden met de toetsing aan het beleid van NNB en Groenblauwe waarden. Voor deze toetsing moeten de negatieve effecten van een festival aangegeven worden, de mitigatieen compensatiemaatregelen bepaald en geborgd worden.
14
3.5
Geohydrologisch onderzoek en maatregelenkaart Maashorst
Het geohydrologisch onderzoek en maatregelenkaart Maashorst5 is in 2023 opgesteld voor Waterschap Aa en Maas. Doel van het onderzoek is om de oppervlakte- en grondwatersystemen van De Maashorst klimaat robuuster maken. • • • • •
• •
• •
•
•
•
Door Herperduin, ten westen van entree Hoessenbosch, loopt de ‘naamloze breuk’ (zie figuur 15) Sinds de jaren '90 wordt gewerkt aan het tegengaan van verdroging in de Maashorst door bosuitdunning, demping van watergangen, en omzetting van landbouwgrond naar natuur. Ontwateringsmaatregelen zijn deels verwijderd of verondiept om de grondwaterstanden te verbeteren. Ondanks inspanningen zijn de grondwaterstanden in delen van de Maashorst verder gedaald sinds 1985. Verstedelijking tussen 1985 en 2020 (woningbouw en bedrijventerreinen) heeft geleid tot een gemiddelde verlaging van de gemiddeld hoogste grondwaterstand (GHG) met circa 50 cm in stedelijke uitbreidingsgebieden. In landbouwgebieden is de gemiddeld laagste grondwaterstand (GLG) verder gedaald door toegenomen beregening met grondwater. De aanleg van de A50 ten westen van de Maashorst had een relatief beperkt effect op de grondwaterstanden. - De berekende GHG ligt in Herperduin over het algemeen tussen de 2 en 3 meter onder het maaiveld en is hiermee een droger deel in de Maashorst. - De berekende GLG ligt in Herperduin 3 meter onder maaiveld of dieper en is hiermee een droger deel in de Maashorst. Vanwege de droogte in het gebied is zijn de afgelopen 30 jaar in de waterhuishouding maatregelen gericht op het vernatten van Herperduin en de omgeving, zoals het dichtmaken van sloten.
Bij Hoessenbosch in de buurt is maar één sloot gelegen; namelijk bij de Zevenbergseweg. Hier ligt een knelpunt om water vast te houden. Het water loopt hier gemakkelijk het gebied uit richting het lager gelegen gebied: knooppunt Paalgraven. Maatregel die hiervoor onderzocht wordt is het verondiepen van de sloot en het water via de natuurlijke watergang laten lopen. Hiervoor is het nodig om de natuurlijke watergang te verbeteren/creëren. Om in Herperduin tegendruk te bieden is het belangrijk dat de grondwaterstand in (agrarische) gronden rondom Hoessenbosch op te stuwen en dus te vernatten. Hierbij zijn de beplanting en teelt van agrarische gronden ook van belang. Kans om de ontwikkeling van entree Hoessenbosch en het klimaat robuuster maken van Herperduin te combineren.
5
Geohydrologisch onderzoek en maatregelenkaart, Waterschap Aa en Maas, 2023 https://www.aaenmaas.nl/publish/pages/2229/bi1417-rhd-zz-xx-rp-z-0003_eindrapport_6_maart_2023_1.pdf
15
Figuur 15 Naamloze breuk die door Herperduin loopt
3.6
Nota landschapsbeleid
De nota landschapsbeleid6 is opgesteld in 2015 door de gemeenteraad van Oss. Het plan vormt een leidraad voor ruimtelijke ontwikkelingen en landschapsplannen. •
• • •
• •
• •
•
De gemeente Oss kent vijf landschapstypen (uiterwaarden, oeverwal, komgebied, dekzandrand, dekzandrug), elk met een visie voor behoud van identiteit en contrast. Entree Hoessenbosch heeft landschapstype: dekzandrug. Een visiekaart en matrix geven per landschapstype richting aan met betrekking tot karakteristiek, streefbeeld, beplanting en rol van thema's. Dienen als toetsingskader voor toekomstige plannen. De gemeente heeft zowel een toetsende als een stimulerende rol in het bewaken van de landschappelijke kwaliteit. Het landschap is continu in ontwikkeling door menselijke invloeden zoals woningbouw, infrastructuur, en natuurbescherming. Dit vraagt om een evenwicht tussen behoud van historische structuren en nieuwe functies. Streven naar een vitaal, herkenbaar en gevarieerd landschap met ruimte voor mens, natuur en economische functies, waarbij ruimtelijke kwaliteit en duurzame ontwikkeling centraal staan. Uitdagingen omvatten schaalvergroting in de landbouw, toenemende verstedelijking en verrommeling. Tegelijkertijd zijn er kansen in recreatie, natuurbeheer, en hergebruik van agrarische gebouwen. Provinciale gebiedspaspoorten (Maaskant en Peelrand) en gemeentelijke toekomstvisies vormen de leidraad voor gebiedsgerichte ontwikkeling.
Gebiedspaspoort Peelrand, waarin entree Hoessenbosch gelegen is, heeft de ambitie om kleinschalige afwisselende karakter van het landschap van de Peelrand te versterken. Dit willen ze in samenhang met de ontwikkeling van nieuwe economische dragers, een betere recreatieve toegankelijkheid en goede verbindingen met Herperduin. Aan de rand van Hoessenbosch ligt een groot stuifduinencomplex. Dit is aardkundig waardvol. Er is een grote houtwal aangelegd om Herpen te behoeden van het opstuivende zand. Deze wal is inmiddels ongeveer 8 meter hoog.
6
Nota Landschapsbeleid, Gemeente Oss, 2015 https://www.oss.nl/bestuur_en_organisatie/verordeningen-enbeleidsdocumenten/Beleidsdocumenten.htm
16
Vanuit landschapsbeleid is het voor entree Hoessenbosch van belang om rekening te houden met het landschapstype dekzandrug, uit te gaan van gebiedspaspoort Peelrand en rekening te houden met aardkundig waardevol gebied aan de rand van Hoessenbosch. 3.7
Visie Openluchttheater Hoessenbosch
Gemeente Oss heeft in het coalitieakkoord 2022-2026 de wens uitgesproken om meer ruimte te geven aan de recreatieve ontwikkeling van entree Hoessenbosch om hiermee recreatie in Herperduin beter te spreiden. Stichting Openluchttheater Hoessenbosch heeft daarom in 2023 een visie Openluchttheater Hoessenbosch opgesteld. • • •
•
•
3.8
Missie: Ruimte bieden aan talenten en professionals met een hart voor cultuur en natuur, en verbindingen leggen op ecologisch, educatief, cultureel en recreatief vlak. Visie: Toegankelijke cultuurbeleving creëren op een unieke locatie, waarbij natuur en activiteiten elkaar versterken en een breed publiek wordt aangetrokken. Strategische aandachtsgebieden: - Jaarrond culturele activiteiten met een breed aanbod (theater, muziek, workshops, educatie). - Professionalisering van bestuur en vrijwilligersorganisatie, met nadruk op transparant bestuur. - Toekomstbestendig maken van gebouwen en terrein, focus op theater, educatie, recreatie, ecologie en bedrijfsleven. - Uitdragen van duurzame ontwikkeling en versterking van bekendheid als culturele en recreatieve plek. - Lokale en regionale activiteiten met aanvullende externe producties; winst gebruiken voor minder rendabele voorstellingen zoals kinderactiviteiten. - Samenwerken met andere culturele podia, bedrijven en onderwijs om bereik en impact te vergroten. SWOT - Sterktes: Authentieke locatie, betrokken vrijwilligers, eigen producties, sluitende exploitatie. - Zwaktes: Onderhoudsbehoefte van gebouwen, zichtbaarheid, afhankelijkheid van vrijwilligers. - Kansen: Steun van gemeente Oss, samenwerkingen, subsidies. - Bedreigingen: Strikte regelgeving, bestemmingsplan, natuur- en geluidseisen.
Wensen op korte termijn - Verbetering infrastructuur (parkeren, toegankelijkheid) - Uitbreiding verlichting voor veiligheid - Bewegwijzering naar het theater
VELIN richtlijnen
De VELIN (vereniging van leidingeigenaren in Nederland)7 richtlijnen voor grondroer en overige activiteiten is opgesteld in 2019. De VELIN richtlijnen zijn opgesteld om graafschade aan leidingen en kabels te voorkomen. Dit is van toepassing op Hoessenbosch omdat onder de parkeerplaats gasleidingen liggen. In de ontwerpfase van entree Hoessenbosch zijn de volgende richtlijnen van VELIN van toepassing: • In de belemmeringsstrook (5 meter aan weerszijden van de gasleidingen) mogen pas activiteiten plaatsvinden als hier schriftelijk toestemming voor is gegeven. • Overleg met de netbeheerder noodzakelijk bij ontwikkelingen zoals het aanbrengen van gesloten verharding, mechanisch invoegen van tentharingen, hei- of boorpalen, plaatsen van diepgewortelde 7
VELIN richtlijnen, 2019 https://www.velin.nl/cms/public/files/2019-09/1569415230_velin-graafvoorwaardenapril-2017-rev-sep-2019.pdf
17
• • • •
• •
beplanting, oprichten van een bouwwerk en het onttrekken van grondwater of aanleggen van leidingen is. Bij grotere, langer lopende projecten, wordt geadviseerd op een KLIC coördinator aan te stellen om plan- en uitvoeringstechnische problemen te voorkomen. Kabels en leidingen moeten worden aangelegd buiten de belemmeringenstrook. Bij het aanbrengen van een gesloten verharding boven de leiding moet in overleg met de netbeheerder een zettings- en/of sterkteberekening conform de NEN 3650 worden uitgevoerd. Overleg met de netbeheerder is nodig bij (tijdelijke) zware transporten over de leidingen. Hiervoor moet een plan van aanpak worden opgesteld. Hierin moet onder andere de uitvoeringswijze, transporttype en aantal bewegingen in staan. Bij aanleg van waterbergingen, sloten of vijvers moet er tussen de bodem en de bovenkant van de leiding minimaal 1 meter zitten. Als je hei- of boorpalen of tentharingen in of uit de grond wilt plaatsen, moeten er mogelijk berekeningen worden gemaakt om te bepalen of dit invloed heeft op de ligging van de leidingen. Deze berekeningen moeten worden ingediend bij de netbeheerder voor beoordeling en goedkeuring.
3.9
Resultaten bezoekersstromenonderzoek De Maashorst
In 2024 is in opdracht van de gemeente Oss en de gemeente Maashorst een bezoekersstromenonderzoek uitgevoerd. Doel hiervan was om de bezoekersstromen in het gebied en de behoeften van bezoekers in beeld te brengen. In dit onderzoek is gebruik gemaakt van Resono data en Strava Heatmap data. Daarnaast is er een enquête uitgezet en zijn er verschillende gesprekken gevoerd. Onderstaande resultaten hiervan zijn van toepassing op deelgebied Herperduin en entree Hoessenbosch.
3.9.1 •
• • • • •
Resultaten De Maashorst als geheel
Aantal jaarlijkse bezoeken Herperduin: 1.175.429. Dit is een bezoekdichtheid van 1.878 bezoeken per hectare per jaar. Dit is gemiddeld als je kijkt naar bezoekdichtheid van andere natuurgebieden. De andere deelgebieden van de Maashorst: Hooge Vorssel en Zuidelijke Maashorst hebben een bezoekdichtheid van 6.820 en 1.670 bezoeken ha/j. Binnen Herperduin is de bezoekdichtheid rondom Natuurpoort Herperduin veel hoger dan in de natuurkern en in het noorden van Herperduin (zie figuur 16). Over het algemeen blijven bezoekers in de deelgebieden waar ze voor komen. 12% gaat vanuit Herperduin naar de Zuidelijke Maashorst en maar 3% naar Hooge Vorssel 70% van de respondenten aan de Maashorst kiest voor een poort omdat het de dichtstbijzijnde of makkelijkst bereikbare entree is. Meeste bezoekers (80%) aan de Maashorst vertrekken vanuit huis 7% van de respondenten heeft aangegeven dat ze meestal via Hoessenbosch het gebied in gaan.
18
Figuur 16 Aantal bezoeken per hectare per jaar in De Maashorst op basis van Resono data
19
3.9.2 • • •
Resultaten deelgebied Herperduin
Van het totale bezoek aan Herperduin gaat 40% de natuurkern in. 84% van de bezoekers aan Hoessenbosch is dezelfde dag ook gezien in de natuurkern. Van de Entreepoort Herperduin is dit 25%. Bezoekers aan de entreepoort blijven dus veelal bij de entree. Op basis van Strava data is te zien dat de paden tussen de twee entrees veel gebruikt worden. Naast het wandelroutenetwerk worden ook veel andere paden gebruikt. Het fietsroutenetwerk en MTB-route worden zichtbaar meer gebruikt dan andere paden. Figuur 18 Kruisbezoeken deelgebied Herperduin op basis van Resono data
Figuur 17 Intensiteit gebruik wandel- en fietspaden in Herperduin (bron: Strava Heatmap, 2024)
20
3.9.3 •
• • • •
•
• •
Resultaten entree Hoessenbosch
Recreatieve entree Hoessenbosch heeft +/- 119.000 bezoeken per jaar en parkeerplaats Herperduin (natuurpoort Kriekeput) +/- 207.000 bezoeken per jaar. Entree Hoessenbosch heeft de potentie om groei van bezoek op te vangen die passen bij deze entree. Bezoekers aan Hoessenbosch komen veelal (65%) uit de omliggende gemeenten (<25km). 45% van de bezoekers komt uit de gemeente Oss (zie figuur 19). Bij entree Hoessenbosch zijn volgens Resono data weinig wekelijkse en dagelijkse bezoekers. Ruim driekwart van de bezoekers aan recreatieve entree Hoessenbosch komt minder dan 1x per maand. Entree Hoessenbosch is volgens Resono data gemiddeld het drukst bezocht op maandag en zondag. Minst bezocht op woensdag. Van bezoekers aan recreatieve entree Hoessenbosch is 28% ook gezien bij de natuurpoort (inclusief hondenlosloopgebied) Herperduin (zie figuur 18). Maar een kleine groep (3%) is ook gezien bij restaurant Pan & Zo. Voor een derde (136) van de respondenten van de enquête was entree Hoessenbosch van toepassing. 55% was hierover (zeer) tevreden, 38% neutraal en 7% (zeer) ontevreden. Entree Herperduin en Hooge Vorssel (zeer) tevreden tussen de 70-75% De MTB route Herperduin en het fietsroutenetwerk langs het Ganzenven hebben een hogere intensiteit van gebruik (zie figuur 20). Intensiteit van wandelen op de paden tussen Hoessenbosch en het Ganzenven is hoog.
Maar ook andere paden langs het Openluchttheater en langs het hondenlosloopgebied hebben een redelijk hoge intensiteit (zie figuur 21).
Figuur 19 Herkomst bezoekers entree Hoessenbosch
Figuur 20 Intensiteit fietssporten (bron: Strava Heatmap, 2024)
21
Figuur 21 Intensiteit wandelingen (bron: Strava Heatmap, 2024)
3.10
Leefstijlenonderzoek
De Leefstijlvinder geeft door middel van toeristische-recreatieve leefstijlen inzicht in de subjectieve motivaties van recreanten. Aan de hand van BSR-model is gekeken waar mensen in hun vrije tijd of op vakantie behoefte aan hebben, en wat de verschillen hierin zijn. De Leefstijlvinder onderscheidt de volgende leefstijlen, en is gericht op inwoners: • Rustzoeker: Rust en regelmaat, eigen vertrouwde omgeving • Inzichtzoeker: Rustige activiteiten, dingen leren en ervaren • Stijlzoeker: Luxe, comfort en exclusiviteit • Avontuurzoeker: Avontuurlijk en creatief • Plezierzoeker: Plezier hebben • Harmoniezoeker: Gezelligheid met familie en vrienden • Verbindingszoeker: Je inzetten voor anderen De Leefstijlvinder helpt om aanbod beter af te stemmen op de behoeften en wensen van doelgroepen, waardoor de bestemming gerichter kan inspelen op wat bezoekers daadwerkelijk zoeken en waarderen, en hierin ook kan sturen. Resultaten entree Hoessenbosch • De entree ligt in de gemeente Oss, naast gemeenten Maashorst en Bernheze en in de provincie Brabant. Uit het onderzoek van ‘Bezoekersstromen Maashorst’ blijkt dat een groot deel van de bezoekers aan Herperduin (65%) uit de omliggende gemeenten komen. Ruim 30% komt uit gemeente Bernheze. Het is daarom interessant om te kijken welke leefstijlen deze inwoners hebben.
• Inwoners van gemeente Oss zijn voornamelijk rustzoekers: met gemiddeld 19,5% is dit de grootste groep (zie figuur 22). • In gemeente Maashorst (17,7%), en provincie Noord-Brabant (15,5%) zijn rustzoekers ook de grootste groep. • Stijlzoekers vormen in de gemeente Bernheze de grootste groep (20,1%) (zie figuur 22). • Landelijke gemiddelde laat zien dat de grootste groep gevormd wordt door Plezierzoekers (18,4%). • Zie bijlage 1 voor meer informatie over de Rustzoeker en Stijlzoeker.
22
Figuur 22 Leefstijlverdeling inwoners gemeenten Oss, Maashorst, Bernheze, provincie Noord-Brabant en Nederland (Leefstijlvinder, 2024)
Aandachtspunten voor ontwikkeling Hoessenbosch vanuit beleid en overige onderzoeken • In 2035 wordt het begrazingsgebied uitgebreid naar de smalle natuurschil. Het is belangrijk om rekening mee te houden bij de ontwikkeling van de entree. • Tot 2027 mogen evenementen plaatsvinden in Herperduin. Er wordt een evenementenplan opgesteld. Voor verguninningen moet een toets aan Wet Natuurbescherming worden gedaan. • Het BLOM rapport geeft aan dat de ruimtelijke ingreep van Hoessenbosch geen overtreding van de verbodsbepalingen met betrekking tot soortenbescherming en houtopstanden veroorzaakt. Een vervolgstap omvat onder andere een toetsing aan het beleid van Natuurnetwerk Brabant (NNB) en de Groenblauwe waarden. • Belangrijk om rekening te houden met het landschapstype dekzandrug, uit te gaan van gebiedspaspoort Peelrand en rekening te houden met aardkundig waardevol gebied aan de rand van Hoessenbosch. • Toekomstbestendigheid en ontwikkeling van het theater Hoessenbosch is van belang. • Bij de ontwerpfase rekening houden met de belemmeringsstrook van de gasleidingen en de VELIN richtlijnen. • Bezoekersstromenonderzoek De Maashorst laat zien dat entree Hoessenbosch potentie heeft om de entree aantrekkelijker te maken voor passende doelgroepen ten behoeve van spreiding • Volgens de Leefstijlvinder wonen met name de Rustzoeker en de Stijlzoeker rondom entree Hoessenbosch.
23
4
Participatie
4.1
Participatie omwonenden
Op 20 december 2024 waren omwonenden van entree Hoessenbosch bij het Openluchttheater uitgenodigd om met ons in gesprek te gaan over entree Hoessenbosch. Ongeveer 12 omwonenden waren hierbij aanwezig. Doel van het gesprek was om inzicht te krijgen in hoe omwonenden de entree op dit moment ervaren, wat hun behoeften zijn en welke knelpunten zij zien. 4.1.1
Resultaten
Algemeen • Meningen over horeca en rust zijn verdeeld, maar gedeelde mening over gewenst rust na zonsondergang • Ingang aan de Zevenbergseweg wordt ook veel gebruikt door wandelaars (zie figuur 23). Goed om hier rekening mee te houden • In de weekenden is het met name druk met mountainbikers en sportgroepjes bij de parkeerplaats. Van mountainbikers niet per se last. Over het algemeen blijven ze wel op de mountainbike route. Een vignet invoeren is ook als idee genoemd. • 1 of 2 grote evenementen per jaar zijn prima, ook de voorstellingen/evenementen van het theater zijn prima, dat wordt ze ook gegund. Liever geen wekelijkse grote activiteiten/evenementen. Figuur 23 Ingang Zevenbergseweg (Mariakapel) in Herperduin
Verkeer/parkeerplaats • Toegangsweg naar de parkeerplaats is gevaarlijk. Je mag er 60km/h rijden maar er lopen/fietsen veel mensen en de weg is smal. • Kans om een wandel- en fietsstrook toe te voegen aan de Hoessenboslaan om veiligheid te verhogen. • Kans om Ontginningspad (fietspad van uit nieuwbouwwijk Piekenhoef) beter te ontsluiten met entree Hoessenbosch om verkeergebruikers op Hoessenboslaan meer te scheiden. • Ondanks het regelmatig oplappen van de parkeerplaats, is de begaanbaarheid niet goed. Er is ruimte genoeg, maar er zijn veel kuilen. Verharden kan niet in verband met de gasleidingen die er onder liggen. • Duidelijker de parkeerplekken aanduiden op de parkeerplaats, met bijv. boomstronken. • Idee om parkeergelegenheid te ontwikkelen bij het weiland tussen de Heistraat en de nieuwe Heisstraat. Dit is gemeentegrond en werd tijdens grote evenementen zoals het Hoessenbosch
24
gebruikt om te parkeren. Vanaf de Heistraat dan alleen bestemmingsverkeer naar de entree Hoessenbosch. De huidige parkeerplaats dan herinrichten als entree zonder parkeerplaats. Overlast • Nachtbezoek op de parkeerplaats: in de avond niet prettig om alleen langs de parkeerplaats te lopen • Soms rijden auto’s van nachtbezoek hard de Hoessenboslaan door. Hierdoor is het kruispunt Hoessenboslaan – Koepelweg een gevaarlijk punt. • Op uitzonderlijke momenten zoals ijs op het Ganzenven of een evenement, dan wordt er geparkeerd langs de wegen, maar dit wordt niet als overlast ervaren. Horeca • Kleinschalige dag horeca, zoals horeca bij het theater of een foodtruck/barista, vinden omwonenden passend. Avond horeca zien omwonenden niet zitten. • Voor het theater is het nu niet mogelijk om horeca te runnen omdat ze het niet kunnen exploiteren. Anders zouden ze er wel voor open staan. • Kans om picknickbankjes en een watertappunt toe te voegen zodat mensen daar zelf wat kunnen eten en drinken. Ontwikkeling/opwaarderen • Onderhoud van het Klauterwoud kan verbeterd worden. In de zomer veel brandnetels en conditie van houten elementen wordt minder. • Onderzoeken of het Klauterbos wel op de juiste plek ligt of dat het juist meer in het bos zou moeten liggen om ook kinderen mee aan de wandel te krijgen.
• Kans om de Osjesroute weer toe te voegen en deze te laten starten bij het Openluchttheater • Educatie toevoegen is een idee, maar wordt niet als trekker naar entree Hoessenbosch gezien. • Bedrijf met de dagbesteding zou een rol kunnen spelen in het gebied? 4.2
Resultaten bezoekersenquête
In de periode van 9 december tot 5 januari heeft de bezoekersenquête entree Hoessenbosch uit gestaan. De enquête is gedeeld op de project website entree Hoessenbosch van de gemeente Oss en door middel van QR codes bij de entree. 462 respondenten hebben de enquête volledig ingevuld. In de enquête zijn vragen gesteld over het bezoek aan deelgebied Herperduin en over het gebruik van entree Hoessenbosch.
4.2.1
Resultaten deelgebied Herperduin
Bezoekfrequentie • De grootste groep respondenten (50%) bezoekt Herperduin wekelijks. 21% komt maandelijks, 15% dagelijks, 14% enkele keren per jaar. Meest gebruikte ingang • 80% van de respondenten geeft aan meestal entree Hoessenbosch te gebruiken bij een bezoek aan Herperduin. 8% gebruikt meestal ingang Kriekeput en 9% ingang Koolwijk. Reden keuze ingang • De reden dat respondenten voor entree Hoessenbosch kiezen is voornamelijk om het voor hen de dichtstbijzijnde of makkelijkst bereikbare ingang is (88%). Een kwart van de respondenten komt er vanwege de goede parkeerplek. 20% kiest ervoor omdat het een rustig plek is, 15% om naar het Openluchttheater te gaan en 9% vanwege het hondenlosloopgebied.
25
•
Respondenten (38) die naar Kriekeput gaan komen voornamelijk voor de horeca en toiletten (58%), goede parkeerplek (45%) en 32% omdat het makkelijk bereikbaar/dichtstbijzijnde parkeerplaats is.
Reden bezoek Herperduin • Voornaamste reden om Herperduin te bezoeken is voor ontspanning en er even tussenuit (49%). Daarna voor rust en stilte (24%), sport en uitdaging (17%), gezelligheid en activiteiten (8%), en 2% voor interesse geschiedenis, flora en fauna in gebied. Top 5 belangrijkste activiteiten Herperduin • Wandelen langer dan een uur (32%) • Wandelen korter dan een uur (20%) • Hond uitlaten (16%) • Mountainbiken (11%) • Hardlopen, trimmen (7%)
4.2.2
Resultaten entree Hoessenbosch
Bezoekfrequentie Hoessenbosch • Meeste respondenten bezoeken de ingang wekelijks (43%), 21% maandelijks, 19% enkele keren per jaar, 12% dagelijks of meerdere keren per dag. Manier van bezoek • De meeste respondenten bezoeken de ingang te voet (39%), een derde komt met de auto en een kwart komt met de fiets. 2% komt te paard of op andere manieren. Overlast & problemen • Het grootste deel (62%) van de respondenten heeft geen overlast of problemen ervaren tijdens hun laatste bezoek. 12% maakt zich zorgen over de toekomst. Mensen maken zich met name zorgen over drukte in het gebied door horeca en evenementen. • 11% heeft overlast te ondervonden van mensen met (loslopende) honden en 11% van fietsende recreanten. Kansen voor ontwikkeling Hoessenbosch • Voor de ontwikkeling van Hoessenbosch wil 36% van de respondenten dat de entree blijft zoals het is. • 34% zou graag zien dat er horeca toegevoegd wordt. • Andere kansen die genoemd werden zijn het verbeteren van de begaanbaarheid van de parkeerplaats (wegdek), het uitbreiden van het hondenlosloopgebied, het Hoessenbosch festival en andere evenementen en de veiligheid verbeteren zoals de toegankelijkheid van toegangswegen en verlichting. Horeca • Van de respondenten heeft 45% geen behoefte aan een café of restaurant. Eenderde heeft behoefte aan kleine dag horeca voor lunch en een drankje.
16% heeft behoefte aan een café of restaurant om overdag en ’s avonds wat te eten, heeft behoefte aan picknicktafels om zelf te eten en 11% heeft behoefte aan foodtruck in de weekenden/vakanties. Evenementen en activiteiten • Wat betreft evenementen en activiteiten vinden respondenten het belangrijkst dat activiteiten en evenementen aansluiten bij de behoeften van bewoners uit de omgeving (42%), dat er een bijzondere beleving wordt georganiseerd voor jong en oud (40%) en dat activiteiten inkomsten opleveren voor de instandhouding van het theater (38%).
26
Frequentie evenementen • Over de frequentie van de evenementen wordt wisselend gedacht. 34% van de respondenten maakt het niet uit hoe vaak evenementen plaatsvinden, zolang er maar goed op de natuur gelet wordt. Ook 34% vindt dat er wel iets vaker wat georganiseerd mag worden. 21% vindt evenementen even vaak als nu plaats moeten vinden en van 10% mogen activiteiten en evenementen minder vaak plaatsvinden. Theater • 96% van de respondenten is bekend met het theater. 44% daarvan komt af en toe, 38% zelden of nooit en 14% komt er vaak. Reden bezoek theater • Iets meer dan de helft (272) van de respondenten heeft deze vraag ingevuld. Daarvan komt bijna de helft (46%) van de respondenten naar het theater voor voorstellingen, 40% voor muziekevenementen. 8% is vrijwilliger bij het openluchttheater en 5% treedt er op. Samenstelling bezoek • De meeste respondenten (35%) bezoeken Herperduin alleen of met de partner. 20% bezoekt het gebied met kinderen, 16% met familie/vrienden, 14% met de hond, 10% met een groepje (sportclub). Leeftijdscategorie • Bijna de helft van de respondenten (47%) is tussen de 46 en 67 jaar, een kwart valt in de groep 3645 jaar (25%), 14% is 67+ en 14% is jonger dan 35 jaar.
27
5
SWOT en speerpunten
5.1
SWOT
Op basis van de beleidsanalyse, aanvullende onderzoeken, gesprekken en enquêteresultaten is een SWOT opgesteld met sterke en zwakke punten en kansen en bedreigingen. Dit vormt de basis voor de speerpunten in 6.2 en de notitie van uitgangspunten in stap 2 van dit project. Sterke punten (behouden) • Landschappelijke overgang • Onderdeel van bosgebied Herperduin • Parkeerruimte • Rust in het gebied, aanwezigheid natuurwaarden • Grote bekendheid en betrokkenheid bij theater Hoessenbosch • Entree Hoessenbosch wordt veelal benut door bezoekers uit de omgeving. Bijna 40% komt te voet. • Gehandicapten-parkeerplaatsen behouden • Hondenlosloopgebied aanwezig • Gekoppeld aan wandelroutenetwerk • Gekoppeld aan ruiterroutes • Mountainbikeroute aanwezig • Informatievoorziening over gebied aanwezig • Evenementen bij het theater
Zwakke punten (versterken) • Smalle toegangsweg met verschillende gebruikersgroepen wat leidt tot onveilige situaties • Begaanbaarheid parkeerplaats (veel kuilen in de grond) • Gasleidingen onder de parkeerplaats. Rekening houden met de belemmeringsstrook van 5 meter. • Beperkte bewegwijzering • Smalle natuurschil • Openluchttheater vanuit parkeerplaats lastig vindbaar / niet zichtbaar • Beperkingen recreatieve ontwikkelingen door bestemmingsplannen en ligging terrein in Natuurnetwerk Brabant (NNB) en de Groenblauwe waarden en aan aardkundige waardevolle gebieden. • Hekwerk rondom theater Hoessenbosch • Vluchtroutes vanuit de parkeerplaats • Zonering: direct in de natuurkern
28
Kansen (verzilveren) • Klauterwoud beter onderhouden & opwaarderen • Ontginningspad (fietspad van uit nieuwbouwwijk Piekenhoef) beter ontsluiten met entree Hoessenbosch • Fiets- en voetgangersstrook toevoegen aan Hoessenboslaan om verkeersveiligheid te verhogen • Inzetten op Leefstijlen passend bij de entree • Verbeteren (gevoelsmatige) veiligheid door verlichting • Recreatieve waarde versterken • Openluchttheater beter inzetten als voorziening bij parkeerplaats • Aardkundig waardevolle gebieden benutten voor entree Hoessenbosch • Agrarische grond ten noorden van Hoessenbosch benutten voor ontwikkeling • Toegang naar het gebied en het theater beter zichtbaar maken • Met horeca de aantrekkelijkheid van de entree versterken
Bedreigingen (afwenden) • Onwenselijk nachtbezoek • Hardrijders door de Hoessenboslaan. Hierdoor kruispunt Hoessenboslaan – Koepelweg gevaarlijk punt. • Droogte in het gebied. Water vasthouden is een uitdaging. • Wateroverlast bij hevige regenval bij het openluchttheater • Beperkingen vanuit VELIN/gasleidingen • Natuur kan schade ondervinden als er veel meer bezoekers komen • Evenementen kunnen overlast veroorzaken
29
5.2
Speerpunten
Op basis van de SWOT volgen zes speerpunten om richting te bieden aan de ontwikkeling van de scenario’s:
Recreatiedruk elders opvangen door het aantrekkelijker maken van de entree
Versterken landschaps- en natuurbeleving
Versterken recreatiewaarden
Gezond exploiteren van het Openluchttheater
Verbeteren verbinding dorp en verkeerssituatie
Veiligheid verhogen en onwenselijk nachtbezoek voorkomen
30
Bijlage 1 Leefstijlen: Rustzoeker en Stijlzoeker
31
Wittevrouwensingel 100 3514 AM Utrecht +31 (0) 30 2318945 info@bureaubuiten.nl www.bureaubuiten.nl
32