Bijlage 1 Beleidskader Integraal jeugdbeleid

een sterke pedagogische basis

Beleidskader Integraal Jeugdbeleid Oss 2024 -2027

Voorwoord

Opgroeien doe je samen Dolf Warris - wethouder Jeugd

Een gevleugelde uitspraak in jeugdland: ‘Opgroeien doe je samen’ In goed Nederlands betekent het zo veel als dat een kind niet alleen gevormd wordt door zijn ouders, maar door de hele gemeenschap. Natuurlijk hebben de ouders een grote verantwoordelijkheid in de opvoeding, maar ook de invloed van anderen is belangrijk. Denk aan de familie, de buren, de docenten op school, de trainer bij de sportclub; allemaal dragen ze bij aan de ontwikkeling van een kind.  

kind, ook de gemeenschap eromheen een belangrijke rol vervult. In Oss kijken we niet alleen naar het kind. De problemen van alle gezins­ leden, op verschillende gebieden, krijgen aandacht bij de ondersteu­ ning. Door de knelpunten in het

Als we kijken naar de bijna 18.000

komen bij de kinderen die het ‘t

jeugdstelsel moet dit nog beter. Er is

kinderen (en jongeren) in de

hardst nodig hebben.

een nog meer integrale aanpak no­

gemeente Oss dan zit het bij de

dig waarbij ook naar school, gezin,

ontwikkeling van de meesten van

Daarmee hebben we het in de ge­

werk en omgeving wordt gekeken.  

hen wel goed. En voor die kinderen

meente Oss best goed geregeld. Wat

die een steuntje in de rug nodig

niet wil zeggen dat er geen verbete­

Geheel in de geest van ‘Opgroeien

hebben, bieden we ondersteuning

ring mogelijk is. Want die is er altijd.

doe je samen’ gaan we daar in de ge­

op het moment dat de opvoeders en

Niet voor niets bevat dit beleidskader

meente Oss de komende jaren verder

de directe omgeving die niet kun­

een aantal ambities waarmee we de

mee aan de slag. Zo geven we ieder

nen bieden. Uitgangspunt daarbij

komende jaren aan de slag willen.

kind in onze gemeente meer kans op

is steeds dat ondersteuning moet

Het zijn ambities waarbij naast het

een veilige en gelukkige toekomst.

01 02 03

Inleiding

Beleidskader Integraal Jeugdbeleid Oss

p4

Visie

p6

Integraal Jeugdbeleid Oss

p13

Ontmoeten, bewegen en cultuur Jeugdgezondheid Passend Onderwijs en Kinderopvang Werk: passend meedoen en ontwikkelen Inkomen Jeugdhulp Jongeren van 16 tot 27 jaar Veiligheid: Geweld in afhankelijkheidsrelaties en openbare orde en veiligheid

3

01

Inleiding

Beleidskader Integraal Jeugdbeleid Oss

Gemeente Oss ontwikkelt zich de komende jaren tot een 100.000+ gemeente en staat daarbij voor grote opgaven. Niet alleen op het gebied van klimaatadaptatie en energietransitie. Veranderingen in onze samenleving maken dat ook zorg en welzijn toekomstgerichtere vormen moeten krijgen. Daar past een andere manier van werken bij: professioneel en gemeenschapsgericht.

We zetten in op de kracht van de samenleving. En verliezen hierbij niet uit het oog dat iedereen mee moet kunnen doen. De gemeente heeft hierin soms een ondersteunen­ de rol. Wij zetten in op een inclusieve samenleving waarin iedereen mee

4

De rol van de gemeente verschuift.

vanuit het initiatief in de maat­

kan doen, ongeacht talent of beper­

Van een bepalende overheid naar

schappij. Regels zijn vooral onder­

king. In een inclusieve samenleving

een overheid die luistert en handelt

steunend, niet leidend.

luisteren we met respect naar elkaar

en vinden we samen een oplossing

ze nodig hebben. De Hervormings­

Osse ontwikkelagenda vindbaarheid

voor problemen. Vaak redden inwo­

agenda Jeugd bevat een groot pak­

en beschikbaarheid van de jeugdhulp

ners het zelf of met hulp van hun

ket afspraken om de jeugdhulp te

2020 – 2023 op. Het verschil tussen

omgeving. Soms niet. Dan zoeken

verbeteren en financieel houdbaar

de eerdere Ontwikkelagenda en dit

we samen met de inwoner naar

te krijgen. Dit gaat echter vanaf

Beleidskader is dat het jeugdzorgdo­

oplossingen. Dit doen we integraal,

2025 gepaard met bezuinigingen.

mein meer in de bredere context van

vanuit verschillende vakgebieden:

De komende jaren gaan we deze

het hele sociale domein is geplaatst.

welzijn, zorg, veiligheid, gezondheid/

uitdaging met urgentie aan. Zodat

Ook is dit beleidskader Integraal

gezonde leefstijl, werk en inkomen

we (blijven) zorgen voor passende

Jeugdbeleid een lokale uitwerking

en schuldhulpverlening.

jeugdhulp voor de meest kwetsbare

van het regionaal beleidsplan Jeugd­

De jeugdhulp verkeert momen­

jeugdigen, ouders en gezinnen.

hulp Noordoost Brabant 2024 – 2027.

jeugdhulp neemt toe terwijl het

Dit beleidskader Integraal Jeugdbe­

Elk jaar werken we in een Jaarplan

aanbod onder druk staat door per­

leid Oss geeft richting aan de activi­

Integraal Jeugdbeleid uit welke

soneelstekorten. Hierdoor ontstaan

teiten die we de komende jaren on­

concrete acties we dat betreffende

wachtlijsten en krijgen jeugdigen

dernemen voor jeugdigen, ouders en

jaar uitvoeren.

vaak niet of niet op tijd de hulp die

gezinnen. Het beleidskader volgt de

teel in zwaar weer. Het beroep op

5

0

6

02

Visie

Opvoeden en opgroeien in uitdagende tijden Uitdagingen genoeg voor de Osse jeugdigen en gezinnen. Jongeren rapporteren dat zij goede sociale relaties hebben met hun ouders1, klasgenoten, vrienden en vriendin­ nen. Toch blijft mede als gevolg van corona en toenemende prestatie­ druk hun mentaal welbevinden on­ der druk staan.2 De combinatie van klimaat-, woon- en energievraag­ stukken kan tot onzekerheid leiden. Voeg hier sociale veranderingen aan toe zoals meervoudig ouderschap en samengestelde gezinnen en het toenemend gebruik van sociale media. Maar ook de toename van genderdiversiteit. Of de volgende fase van de digitale revolutie met AI-taalmodellen als ChatGPT die het

ners bij opvoeden en opgroeien? En

ervoor dat ouders steun ervaren bij

onderwijs en de wijze waarop we

hoe nemen we hierin de landelijke

de opvoeding. Het is kort gezegd:

leren en werken verder zullen ver­

Hervormingsagenda Jeugd en de

anderen. Het beeld wordt duidelijk:

Zorgakkoorden IZA & GALA mee?4

het zijn uitdagende tijden.

Het deel van de sociale basis dat bijdraagt aan het opgroeien, het

Tegen de achtergrond van deze ont­

opvoeden en de ontwikkeling van

Niet alleen jeugdigen en ouders

wikkelingen is de behoefte ontstaan

jeugdigen. Een pedagogische basis

moeten zich hiertoe verhouden

aan een herijkte visie die richting

wordt gevormd door contacten tus-

en een koers vinden. Ook voor de

kan geven aan het nieuwe beleids­

sen mensen onderling, hun sociale

gemeente roept het vragen op. Past

kader ‘Integraal Jeugdbeleid’ voor de

relaties en de verbinding met wat er

het nog wat we doen? Passen de

periode 2024 -2027.

in hun leefomgeving aanwezig is.5

de Osse jeugdigen en gezinnen?

Pedagogische basis

In de Visie Sociale Basis Oss 2040 is

Past onze besturingswijze nog, we­

We vertrekken vanuit het concept

als ambitie verwoord dat we streven

tende dat het openbaar bestuur aan

De pedagogische basis. Ouders zijn

naar een solide sociale basis waar

gezag inlevert en we de menselijke

primair verantwoordelijk voor de

inwoners fijn kunnen samenleven,

maat willen zoeken? Wat betekent

opvoeding van hun kinderen, met

er zijn voor elkaar, betrokken zijn en

dit voor de publieke taak en voor de

hulp vanuit hun sociale omgeving.

kunnen meedoen. Een solide sociale

relatie tussen gemeente en inwo­

Een sterke pedagogische basis zorgt

basis helpt de meeste mensen een

voorzieningen die we hebben voor

3

7

prima leven te leiden, voor zichzelf

initiatieven vanuit de samenleving

werk & inkomen, veiligheid, wonen

en anderen te zorgen en om te gaan

die Oss en alle kernen bruisend,

(fysiek en sociaal), cultuur, sport,

met de hobbels in het leven.

leefbaar en aantrekkelijk maken.

verkeer. Elk deelterrein heeft een

Dit betekent ook dat onderhoud en

eigen invulling, andere focus, vaak

Pedagogische basis gaat ook over de

vormgeving van een pedagogische

ook wettelijk bepaald.

relatie tussen inwoners en gemeen­

basis een gezamenlijke verant­

te. Er is sprake van wederzijdse

woordelijkheid is van inwoners en

De gemeente heeft meerdere over­

afhankelijkheid en wederkerigheid

gemeente. Een pedagogische basis

koepelende visies omarmd zoals

tussen de gemeente, jeugdigen en

is voortdurend in ontwikkeling. Het

de eerder genoemde Visie Sociale

ouders. Zij zijn afhankelijk van de

is nooit af.

Basis Oss. Daarnaast ook de Visie op

door de gemeente georganiseerde

8

het Sociaal Domein, Global Goals

voorzieningen zoals toegang tot

Bezien vanuit beleidsperspectief is

en Learning Cities. We onderschrij­

jeugdhulp of sportvoorzieningen,

er niet één netjes afgebakend ter­

ven de VNG-propositie ‘De winst

trapveldjes en cultuur. En omge­

rein betrokken bij de pedagogische

van het sociaal domein’, waarin de

keerd. Gemeenten zijn afhankelijk

basis. Jeugdigen en gezinnen zijn

gemeenten aandacht (én investe­

van ouders en jeugdigen voor onder

onderwerp van veel verschillende

ringen) vragen van het rijk voor 3

meer draagvlak en legitimiteit

beleidsterreinen. Zonder volledig te

opgaven: het herstellen van be­

van beleid en gezag, zodat doelen

zijn, denk aan: onderwijs, kinder­

staanszekerheid, het vergroten van

bereikt worden. En voor ideeën en

opvang, gezondheid, jeugdhulp,

kansengelijkheid en het makkelijker

maken van gezond leven. Elke visie

niet met een standaardaanbod of

3. (Maatschappelijk) Rendement

is inspirerend en verbindend, en

-werkwijze te beantwoorden zijn.

Rendement gaat volgens IPW over de

kent ook weer een eigen perspectief.

Maar ze zijn ook te gebruiken als

kosten en de baten van de actie.

Alles bij elkaar geeft het richting

richtsnoer voor ontwikkeling van

Rendement verwijst naar efficiëntie

aan de Osse pedagogische basis,

ambtelijk vakmanschap en bij de

en effectiviteit en daarmee naar

aan de maatschappelijke dynamiek,

inrichting van werkprocessen en

marktbegrippen. Deze begrippen

aan de vorming van sociale netwer­

registratiesystemen. De afwegings­

vult het IPW ‘maatschappelijk’ in

ken en aan ruimte voor jongeren.

waarden zijn bovendien te verta­

en niet ‘commercieel’. Het gaat

Kortom aan de pedagogische basis

len naar andere beleidskaders en

niet om winst maken. In dit licht

waarin álle Osse jeugdigen en ge­

programma’s.

stelt het IPW bij (maatschappelijk)

zinnen kunnen floreren.

rendement de kernvraag: ‘Kan het 1. Betrokkenheid

goedkoper?’ ‘Maar,’ vervolgt zij,

Betrokkenheid gaat volgens IPW over

‘goedkoper dan wat?’ Dat zijn geen

Voor het Sociaal Domein werkt

de vraag of de actie de betrokkenheid

makkelijk te beantwoorden vragen.

gemeente Oss vanuit 5 kernwaarden:

van het huishouden zelf versterkt.

Het IPW nodigt ons uit veel verder

mens centraal, nabijheid, vakman­

Betrokkenheid gaat ook over ‘draag­

te kijken en te denken: over (beleids)

schap, partnerschap en eenvoud. Voor

vlak’ bij alle deelnemende partijen

kokers heen en meer naar ketensa­

al onze inspanningen voor jeugd,

en inwoners voor beleid, een maat­

menhang.

jongeren en ouders formuleren we

regel of een besluit en het demo­

vervolgens afwegingswaarden. Deze

cratisch proces daar naar toe. Het

afwegingswaarden maken dat we

gaat hier om gezamenlijk publieke

Anders werken en organiseren in de pedagogische basis

ons anders oriënteren op de sa­

problemen oplossen. Het initiatief

De afwegingswaarden voor de Osse

menleving: minder markt en meer

hiervoor kan zowel van de gemeente

pedagogische basis zijn klassiek

gemeenschapsgeoriënteerd, meer

komen als van inwoners of maat­

democratisch. Ze gaan uit van een

waardegedreven en werkend vanuit

schappelijk ondernemers. Het kan

ander samenlevings- en mensbeeld.

de bedoeling. We stellen bijvoorbeeld

dus gaan om bewonersparticipatie

En van een overheid die de leefwe­

publieke belangen, samenwerking en

bij een initiatief van de gemeente

reld centraal stelt in plaats van de

sociale verbanden (gemeenschappen)

of om ‘overheidsparticipatie’ in een

systeemwereld en markten. Daar­

centraal in plaats van het individu,

bewonersinitiatief. Worden alle

door verschuift voor de gemeente

competitie en marktmechanismen

belangen meegewogen? Hebben alle

de vorm van besturing: van doel-ra­

voor (her)verdeling van welvaart

deelnemers invloed op de besluit­

tioneel, prestatiegericht handelen

(markten).

vorming?

naar meer responsieve vormen van

Waarden als richtsnoer

besturing. Dit wil zeggen: meer in De drie afwegingswaarden zijn:

2. Legitimiteit

dialoog met jeugdigen en ouders (en

betrokkenheid, legitimiteit en

Legitimiteit gaat volgens IPW

met professionals die hen ondersteu­

(maatschappelijk) rendement. Hierbij

over de vraag of de actie binnen de

nen), aanhakend op hun behoeften

sluiten we aan bij de waarden zoals

regels past.

en initiatieven. Het betekent niet ‘u

ze door het Instituut voor Publieke

Wij doelen op de formele juridi­

vraagt, wij draaien’. Niet elke behoef­

Waarden (IPW) zijn geformuleerd.

sche legitimiteit: de grondwet, het

te uit de samenleving en roep om

Deze IPW-waarden passen we in Oss

recht, de beginselen van behoorlijk

een publieke taak is vanzelfsprekend

bijvoorbeeld ook toe als afwegingska­

bestuur en bestuursrecht. Als ge­

een overheidszaak.

der bij de Samenwerkwijze, waarbij

meente zijn we immers aan wet- en

we steeds met de inwoner zoeken

regelgeving gehouden. Het is het

Met jongeren, ouders en waar mo-

naar de passende oplossing.

fundament onder onze democrati­

gelijk met kinderen

sche rechtsorde. In de tweede plaats

In het verlengde van het voorgaan­

Deze afwegingswaarden zijn tevens

doelen we hiermee op ‘informele’

de betekent werken met de drie

toe te passen bij de beoordeling van

legitimiteit: sluiten we iedereen in

afwegingswaarden concreet dat

‘kokeroverstijgende’ hulpvragen die

en niemand uit?

wij jongeren, ouders en kinderen

9

jeugdigen en ondersteunt ouders bij het opvoeden. Het draagt bij aan het gezond, veilig en kansrijk opgroeien en helpt bij het omgaan met alledaagse problemen7. De pedagogische basis bestaat uit alle contacten, sociale relaties en leef­ omgevingen die bijdragen aan het opgroeien en de zelfontplooiing van jeugdigen. Iedereen heeft een rol: als samenleving vormen we samen het fundament voor opgroeien. Niet alleen professionals, maar alle mensen om jeugdigen heen. Ambities voor ons als gemeente en voor de samenleving als geheel8 • Een sterke, inclusieve samen­ leving waarin mensen elkaar met aandacht en respectvol ontmoeten. Waar volwassenen jeugdigen de ruimte bieden om het gesprek aan te gaan. En andersom. • Waar plaats is voor diversiteit en betrekken bij het ontwerpen van

beleids- en uitvoeringsprocessen.

geen plaats is voor polarisatie

voorzieningen, procedures en

Hoewel nog niet apart genoemd

(versterken van tegenstellingen,

beleid. Het betekent ook dat we

gaan deze drie waarden ook over

met verwijdering als gevolg).

actief op zoek gaan naar ouders en

verantwoordelijkheid. Bewuster de

• Een omgeving waarin jeugdigen

jongeren. Denk aan cliëntpanels

algemene beginselen van behoorlijk

zich veilig voelen en zich veilig

van grotere jeugdhulpinstellingen

bestuur toepassen en gebruiken in

kunnen ontplooien en bewegen.

of aan ouderbijeenkomsten in het

ons werk als publieke dienst, levert

• Met gelijke kansen voor alle

onderwijs en bijvoorbeeld aan een

een beter inzicht op in waar we wel

jeugdigen om zich zo gezond

Jongerentop.

en waar we niet verantwoordelijk

mogelijk te ontwikkelen en op te

voor zijn. Dit is zowel op casus­

groeien.

Het gaat hier niet om lange in­

niveau toe te passen als bij het

spraakprocessen. Betrokkenheid is

ontwerp van regelingen.

ook anders te organiseren. Zo zijn er

voor zelfontplooiing en het be­ nutten van talenten en passies.

digitale vormen denkbaar, zoals ‘De

Ambitie voor Osse Jeugd

Tweede mening’ waarbij de gemeen­

We formuleren de volgende ambitie

te dilemma’s in de uitvoering kan

voor de Osse pedagogische basis:

• En afhankelijkheid van profes­

voorleggen aan een digitaal burger­

Osse jeugdigen groeien op tot ge-

sionele hulp wordt voorkomen

panel.6

zonde, zelfstandige volwassenen. Ze

én hulp wordt geboden als het

kunnen zichzelf redden, voor zichzelf

nodig is (laagdrempelig, dichtbij,

opkomen en doen mee in de samen-

zo licht als mogelijk en zo zwaar/

Anders afwegen, adviseren en

10

• Waar ruimte is voor jeugdigen

verantwoordelijkheid nemen

leving.

De drie waarden vormen een afwe­

Een stevige pedagogische basis

gingskader voor zowel inhoud als

stimuleert de ontwikkeling van

• Waar problemen vroegtijdig worden gezien.

specialistisch als nodig). • Waarbij de focus ligt op bescher­ mende factoren.

Beschermende factoren9 Prosociale normen:

Kansen voor betrokkenheid:

een omgeving waarin duidelijke

de emotionele band en

kansen om een concrete,

normen en waarden voor

commitment dat een jeugdige

betekenisvolle en gewaardeerde

positief gedrag uitgedragen en

heeft met sociale relaties in

bijdrage te leveren aan

nageleefd worden. Regels en

het gezin, zijn vriendengroep,

bijvoorbeeld familie, school,

grenzen moeten duidelijk zijn.

school en wijk.

Constructieve tijdsbesteding:

Erkenning en waardering voor positief gedrag:

Sociale binding:

gemeenschap.

kansen die geboden worden

sociale bekrachtigers zijn

vanuit het gezin en de

essentieel voor het ontwikkelen

gemeenschap om in de vrije

van positief gedrag en kunnen

tijd deel te kunnen nemen

afkomstig zijn uit het gezin, de

aan bijvoorbeeld creatieve

school, de vriendengroep en de

activiteiten (muziek, theater) en

gemeenschap.

jeugdprogramma’s (zoals sport, clubs of verenigingen).

Steun van belangrijke volwassenen en voorzieningen in de omgeving:

Schoolmotivatie: betrokkenheid bij leeractiviteiten, binding met school, prestatiemotivatie en

steun van ouders en andere

positieve verwachtingen over

volwassenen in de omgeving

eigen succes. Schoolmotivatie

van jeugdigen, zoals

wordt vooral beïnvloed door

pedagogisch medewerkers in

ouders, gemeenschap en de

de kinderopvang, leerkrachten

vriendengroep.

en volwassenen in de buurt. Ook de toegankelijkheid van voorzieningen zoals kinderopvang, school, jongerenwerk, de sportclub en het internet.

Positieve identiteit: hoe jongeren zichzelf zien

Competenties: sociale competentie omvat een

in relatie tot de toekomst,

scala aan interpersoonlijke

eigenwaarde en gevoel van

vaardigheden die jeugdigen

persoonlijke effectiviteit.

helpen gevoelens, gedachtes en gedrag te integreren om

Cognitieve vaardigheden:

zo bepaalde sociale doelen

onderscheid kan worden

te bereiken. Emotionele

gemaakt tussen algemene

competentie is het vermogen

cognitieve vaardigheden, zoals

om gevoelens en emotionele

logisch en analytisch denken en

reacties van zichzelf en anderen

abstract redeneren en specifiek

te kunnen identificeren en

cognitieve vaardigheden, zoals

er adequaat op te kunnen

lees- en rekenvaardigheden,

reageren. Gedragsmatige

die belangrijk zijn voor

competentie gaat over effectief

schoolsucces.

gedrag.

11

0

12

03

Integraal Jeugdbeleid Oss

Waarom integraal jeugdbeleid in Oss?

ten, ontmoeting, sport, bewegen,

dus niet verder problematiseren of

recreëren, cultuur, gezondheid,

medicaliseren. Vaak liggen oplos­

Om onze ambities te realiseren is

onderwijs, wonen, werk en veilig­

singen in het alledaagse leven. Als

een gezamenlijke inspanning op

heid. We hebben de overtuiging dat

jeugdigen, ouders en hun netwerk

verschillende beleidsterreinen nodig.

het verbeteren van het pedagogisch

niet zelf tot die oplossingen kunnen

Dit sluit aan op landelijke kaders als

klimaat in de omgeving waarin

komen, is het noodzakelijk dat pas­

de Hervormingsagenda Jeugd 2023-

jeugdigen opgroeien, problemen op

sende hulp beschikbaar is. Zo licht

2027, het Toekomstscenario kind- en

een later moment voorkomt. Moch­

en kort als mogelijk, zo zwaar en

gezinsbescherming, het Integraal

ten toch problemen ontstaan dan is

lang als nodig.

Zorgakkoord (IZA), het Gezond en

het belangrijk om te normaliseren,

Actief Leven Akkoord (GALA) en de VNG-propositie ‘De winst van het sociaal domein’. Deze stimuleren allemaal dezelfde bewegingen: inzet op versterking van de sociale basis, vroegsignalering, koppeling van informele en formele zorg en koppe­ ling tussen welzijn, zorg, onderwijs, bestaanszekerheid, wonen en het medisch domein. In dit hoofdstuk brengen we de verschillende beleidsterreinen in samenhang bij elkaar. Per beleid­ sterrein geven we de belangrijkste uitgangspunten weer en prioriteren we ontwikkelthema’s. We gaan uit van het normale en beginnen bij het gewone, dagelijkse leven. Dus bij een sterke pedago­ gische basis als deel van een solide sociale basis. Dit gaat over jeugdi­ gen, ouders, hun omgeving en de gemeenschappen waar ze onderdeel van zijn. Het raakt alle aspecten van het dagelijks leven: sociale contac­

13

Ontmoeten, bewegen en cultuur In Oss faciliteren we een omgeving die ruimte maakt voor onderling contact, bewegen, ontmoeten, cultuurbeleving, mee doen, zingeving. Dit draagt bij aan de positieve ontwikkeling van jeugdigen. Het helpt bij het vroegtijdig signaleren van problemen, waardoor escalatie van die problemen vaak voorkomen kan worden. Hierom voorzien we in ontmoetingsplekken en voorzieningen voor sport en cultuur voor jeugdigen.

14

• Sport en bewegen is leuk, werkt ontspannend, is goed voor de ontwikkeling en bovendien gezond. Sport en bewegen zorgen voor sociale binding, actief burgerschap, leefbaarheid en integratie. En: jong geleerd is oud gedaan! We zien in de

Uitgangspunten ontmoeten, bewegen en cultuur

een aantal dingen. Bijvoorbeeld

Brabantscan van de GGD dat in

dat het aantal jeugdigen tussen

2021 45% van de Osse jeugdigen

• In Oss houden we bij de inrich­

de 1 en 11 jaar dat niet of weinig

tussen de 4 en 11 jaar dagelijks

ting van de omgeving rekening

buiten speelt tussen 2017 en

minimaal een uur bewoog. 55%

met wat ouders en jeugdigen

2021 iets afnam. Maar ook dat in

van de 4 tot 11 jarigen en maar

wensen en nodig hebben. Zodat

2021 rond de 20% van de ouders

liefst 90% van de 2e en 4e klas­

alle jeugdigen bewegen, belang­

een veilige speelplek of veilige

sers in het voortgezet onderwijs

rijke anderen ontmoeten en

fietsmogelijkheden in de buurt

liep of fietste 5 dagen per week

vriendschappen kunnen sluiten.

mist. De onveiligheid van een

naar school of stage. En 66% van

We zien in de Brabantscan van

aantal fietspaden heeft de Osse

de 4 tot 11 jarigen en 80% van de

de GGD (www.brabantscan.nl)

Jongerenraad ook gesignaleerd.

2e en 4e klassers in het voortge­

zet onderwijs sportte in georga­ niseerd verband.

• Een extra impuls aan het Osse Sport en Preventie Akkoord: meer

• Cultuur draagt bij aan socialisa­

jeugdigen gaan voldoen aan de

tie, waardoor jeugdigen betrok­

beweegrichtlijn en hun motori­

ken zijn bij hun gemeenschap.

sche vaardigheden zijn toegeno­

Het verbreedt ook hun per­

men.

spectief, waardoor ze zich leren

• Brede Regeling Combinatiefunc­

verhouden tot andere gemeen­

tionaris, die gaat zorgen voor

schappen. Cultuur draagt bij aan

een sterke verbinding tussen

het ontdekken en ontplooien

programma’s op het gebied van

van talenten van jeugdigen en

sport, bewegen en cultuur, zodat

het ontwikkelen van de eigen

meer jeugdigen sporten, bewe­

identiteit en uniciteit. In 2021

gen en meedoen aan cultuur.

was 81% van de kinderen tussen

• Ondersteuning van de mentale

de 4 en 11 jaar lid van een club of

gezondheid onder meer door

vereniging.

Storm, Kodoss, en ziektever­

Ontwikkelthema’s Ontmoeten, bewegen en cultuur10 • In Oss wordt vanuit de beleidster­

zuimaanpak op scholen. De STORM-aanpak is een (preventie) programma waarbij scholen, GGD, jeugd- hulpverlening, GGZ

reinen Gezondheid, Ontmoeten,

en gemeenten signalen van

Bewegen en Cultuur ingezet

somberheid bij jongeren snel op

op preventie van problemen bij

kunnen pikken en aanpakken.

jeugdigen. De SPUK-regeling

Kodoss: Kom, Doe en Ontdek in

(Specifieke Uitkering) maakt het

de Schadewijk! Diverse sociaal

voor gemeenten mogelijk stevig

maatschappelijke en culturele in­

en meer in samenhang in te

stellingen uit Oss bieden hiermee

zetten op preventie. De SPUK-re­

een brede naschoolse program­

geling bundelt geldstromen die

mering aan basisschoolkinderen

zich richten op het stimuleren van

van de Schadewijk aan.

gezondheid, sport en bewegen, op preventie en het versterken van

• Verbinding met het fysieke do­ mein om passende speel- en ont­

de sociale basis. Daarmee worden

moetingsplekken te realiseren.

afspraken gefinancierd die zijn

• Versterken van het lezen, leesbe­

gemaakt in het Gezond en Actief

vordering en de maatschappelij­

Leven Akkoord (GALA). Ook in het

ke rol van de bibliotheek

Integraal Zorgakkoord (IZA) zijn

• De aanpak van eenzaamheid

afspraken gemaakt over preven­

onder jongeren door het verster­

tie. In Oss zetten we planmatig in

ken van de samenwerking tussen

op het doel van GALA: “het berei­

ONS welzijn en Muzelinck. Dit

ken van een gezonde generatie in

sluit aan op mooie voorbeelden

2040: weerbare, gezonde mensen

van verbinding zoals het Theater

die opgroeien, leven, werken en

van de Stad waar inwoners sa­

wonen in een gezonde leefomge­

men met professionele kunste­

ving met een sterke sociale basis.”

naars cultuur maken en beleven

Vertrekpunt zijn de visie en ont­

en zich zo uiten en ontplooien.

wikkelagenda Sociale Basis Oss.

15

Jeugdgezondheid Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de organisatie van de publieke gezondheidszorg voor jeugdigen van 0-19 jaar én een goede aansluiting van de jeugdgezondheidszorg op het jeugdbeleid.

van de 12 tot 18 jarigen (ernstig) ondergewicht en 11% (ernstig) overgewicht. • In 2021 had 86% van de 0 tot 11

Gemeente Oss heeft met GGD Hart voor Brabant afspraken gemaakt over een aantal taken. De GGD monitort alle jeugdigen van -9 maanden tot 18 jaar, door prenatale huisbezoeken, vaste contactmomenten en contacten op indicatie. De GGD biedt begeleiding bij ziekteverzuim op zowel het primair als het voortgezet onderwijs. Daarnaast voert de GGD Nu Niet Zwanger uit, om ongewenste en ongeplande zwangerschappen te voorkomen of om ouders in kwetsbare situaties vroeg te begeleiden. Daarnaast ook Stevig Ouderschap, een interventie opvoedingsondersteuning met 6 huisbezoeken en Centering Parenting: groepsgebonden voorlichting over opvoeden en opgroeien. Verder is de GGD actief voor de gezonde leefomgeving: inspectie van kinderopvang, preventiethema’s zoals roken, alcohol en overgewicht (ketenaanpak kind naar gezonder gewicht). De GGD geeft voorlichting op scholen, bijvoorbeeld in samenwerking met HALT rond weerbaarheid en drugspreventie.

voelde zich 81% van de 2e en 4e klassers VO zich meestal (zeer) gelukkig.

Ontwikkelthema’s jeugdgezondheid • Onze visie over de opdracht van de GGD in relatie tot de Hervor­ mingsagenda Jeugd. • Versterken van Kansrijke Start. Bijvoorbeeld door de coalitie Kansrijke Start uit te breiden met partners zoals de kinderopvang, door activiteiten te verbinden

Uitgangspunten jeugdgezondheid

kind tussen de 0 en 11 jaar als

aan initiatieven voor informele

goed of heel goed ervaarde. In

opvoedondersteuning en door

• Alle jeugdigen hebben gelijke

2019 ervaarden jeugdigen tussen

het vergroten van expertise rond­

de 12 en 18 jaar hun eigen ge­

om thema’s zoals hechting.

kansen om zo gezond en veilig

16

jarigen (heel) blije gevoelens en

mogelijk op te groeien en te leven.

zondheid als goed of heel goed.

• Van de Brabantscan van de GGD

• Verder zien we dat in 2021 7%

leren we een aantal dingen. Zo

van de 2 tot 11 jarigen onderge­

weten we dat in 2021 96% van de

wicht had en 3% ernstig overge­

ouders de gezondheid van hun

wicht of obesitas. In 2019 had 3%

• Ketenaanpak Kind naar gezonder gewicht: minder jeugdigen met overgewicht en obesitas.

Passend Onderwijs en Kinderopvang De rijksoverheid is verantwoordelijk voor de kwaliteit, toegankelijkheid en doelmatigheid van het onderwijs. Gemeenten zijn samen met schoolbesturen verantwoordelijk voor onderwijshuisvesting. De gemeente heeft de verantwoordelijkheid om de aansluiting van zorg, kinderopvang en onderwijs goed vorm te geven, onderwijsachterstanden bij jeugdigen tegen te gaan en toe te zien op de leerplicht. Samen met onze partners uit het onderwijs en de kinderopvang geven we vorm aan deze verantwoordelijkheid.

gemeenschap en de tradities, omgangsvormen en praktijken daarvan. Ze voeren het goede ge­ sprek (open dialoog), geven hun grenzen aan en respecteren die van anderen (Socialisatie). • Jeugdigen zijn zichzelf, vrije en zelfstandige individuen, zelf keuzes kunnen maken en ver­ antwoordelijkheid nemen voor

volle dagbesteding.

zichzelf en de wereld om hen

Elke jeugdige heeft unieke talenten

• Jeugdigen hebben kennis, vaar­

heen (Persoonsvorming).

en hoort er bij. Niet ‘de norm’ maar

digheden en competenties die

het individu is het uitgangspunt.

nodig zijn om te kunnen parti­

Jeugdigen krijgen passend onder­

ciperen in de samenleving en te

Ontwikkelthema’s Passend Onderwijs en Kinderopvang

wijs en passende ondersteuning

functioneren in het toekomstige

We hebben samen met onze

bij hun ontwikkeling. Ze halen een

beroepsleven (Kwalificatie11).

samenwerkingspartners uit de

startkwalificatie, worden opgeleid

• Jeugdigen zijn betrokken bij hun

kinderopvang, het onderwijs en

5443 5443

2021

2022

databestanden/ SBAO SBAO

SO passend onderwijs

424 178 11 9 2022

2019

2020

2021

2022

11 9

184 12 6

12 6

184

190 190 14 1

2021

14 1

Figuur 2 Leerlingen pas­ send onderwijs/ Speciaal BasisOnderwijs (SBAO),

178

342

nl/open_onderwijsdata/

2021 2022 SO passend onderwijs

2020

172 161

Bron: DUO. https://duo.

424

2020 VSO passend onderwijs

342 172

6883 6883

5432 5432

2020

2019 161

285 170 285

8 170 14 14 8 2018

6857 6857

6824 6824

onderwijs 2018-2022.

VSO passend onderwijs

2018

Figuur 1 Aantal leerlin­ gen in Oss in het regulier

397

2019

Voortgezet onderwijs

397

2018

Basisonderwijs

5548 5548

2019

Voortgezet onderwijs

403

2018

Basisonderwijs

403

5918 5918 6854 6854

voor een vak of toegeleid naar zin­

6837 6837 6837 6837

Uitgangspunten Passend Onderwijs en Kinderopvang

(Voortgezet) Speciaal Onderwijs (SO en VSO) 2018-2022. Bron: DUO. ht-

tps://duo.nl/open_onderwijsdata/databestanden/

17

de jeugdhulpsector de krachten

18

2. Zorg en groei: op grond van

jaar. Ieder kind kan zo thuisnabij

gebundeld om de jeugdigen van Oss

internationale verdragen heeft

mogelijk leren, zijn talenten ont­

alle kansen te geven. Gezamenlijk

ieder kind in Nederland recht op

wikkelen en doorstromen naar

hebben we de Sporen naar kansen

onderwijs in een inclusief onder­

het vervolgonderwijs. Hiermee

opgesteld. De sporen naar kansen

wijssysteem. Alle kinderen moe­

willen we kinderen voorbereiden

bestaan uit 3 ambitiesporen:

ten zich thuis en veilig voelen op

op een zelfstandige en zinvolle

1. Taal en talent: een goede start­

opvang en school. Waar mogelijk

plaats in de maatschappij.

positie voor ieder kind. Met het

gaan ze samen naar opvang /

3. Samen Oss: alle kinderen horen

voor- en vroegschoolse educatie­

school, ongeacht hun achter­

erbij in Oss. Elkaar leren kennen

programma(vve) stellen we ons

grond of ondersteuningsbehoef­

en waarderen – ook buiten je ei­

tot doel taal- en onderwijsach­

te. Het belang van het kind en het

gen wijk, taal, cultuur, gewoonte

terstanden bij jonge kinderen

recht op een zo volledig mogelij­

of beperking – maakt dat ieder­

te voorkomen, vroegtijdig op te

ke ontwikkeling en ontplooiing

een zich thuis kan voelen in Oss.

sporen en aan te pakken. Voor

komt voorop te staan. We creëren

kinderen wordt een doorgaande

passende ondersteuning voor alle

lijn gerealiseerd.

kinderen/jongeren van 0 tot 18

Werk: passend meedoen en ontwikkelen De gemeente is verantwoordelijk voor mensen, ook jongvolwassenen, met arbeidsvermogen die ondersteuning nodig hebben bij arbeidsre-integratie en, waar nodig, inkomensondersteuning. We geloven dat bestaanszekerheid ontstaat vanuit werk- en inkomenszekerheid. Uitgangspunten Werk • Alle jongeren met een kwetsbare arbeidsmarktpositie zijn in beeld. • Alle jongeren doen mee naar vermogen. • Onderwijs, gemeente en maat­

maatschappij of op de arbeids­ markt. • Om jongeren support te geven op de arbeidsmarkt worden werkgevers op de juiste manier ondersteund (jobcoaching,

schappelijke partners werken

loonwaardemeting, begeleidings­

samen in de overgang onderwijs

subsidies (o.a. SLIM) en loonkos­

– arbeidsmarkt.

tensubsidie).

• Jongeren zijn bekend met de mo­

• Voor jongeren zetten we in op

gelijkheden van het Jongerenloket.

(in)formeel ontwikkelen om te

• Jongeren worden integraal bege­

komen tot meer werkzekerheid

leid middels samenwerkwijze. • Leven Lang Ontwikkelen is het nieuwe normaal.

Ontwikkelthema’s Werk • Van zorg naar werk: de hulpvraag van jongeren staat centraal om

en weerbaarheid. • Ook na de wetswijzigingen en aanpassingen die komen (parti­ cipatiewet, van school naar werk, etc.) doen we, samen met in- en externe partners, wat nodig is voor de jongere.

te komen tot deelname aan de

19

Inkomen In Oss zijn er 1.631 huishoudens met circa 850 jeugdigen tot 18 jaar die opgroeien in armoede.12 De gemeente heeft hier een speciale verantwoordelijkheid voor. De gemeente zorgt voor een vangnet (o.a. uitkeringen en minimaregelingen) voor mensen die -tijdelijkniet voldoende inkomen hebben. Inwoners kunnen hierdoor in hun levensonderhoud voorzien en worden daarnaast ondersteund in het versterken van de zelfredzaamheid. • We werken stress-sensitief.

Wat willen we in Oss bereiken:

• Een gezamenlijke aanpak dichtbij

men en/of geldzorgen hebben we een vangnet.

de ondersteuning. • Met jeugdigen en ouders in armoede gaan we in gesprek, we luisteren naar wat iemand nodig heeft. We hebben daarvoor onze

inwoners.

Ontwikkelthema’s

toe waar dat nodig is. • Voor jeugdigen met schulden zetten we bijvoorbeeld in op vroegsignalering en financiële spreekuren in de wijken, leertra­

• We maken meedoen mogelijk.

• Voor jeugdigen met geldzor­

ject budgetcoaching, passende

• Inwoners hebben financiële ba­

gen zetten we in op financiële

dienstverlening aan jongeren

educatie, voorlichting en bewust­

met AJOSS en Geldfit zakelijk.

sisvaardigheden.

20

problemen en vindbaarheid van

regelingen en passen maatwerk

Uitgangspunten • Voor inwoners met een laag inko­

op scholen), vroegsignalering van

• Er is goede ondersteuning voor

wording (bv campagne Samen

inwoners met geldzorgen.

slimmer met geld, voorlichting

Jeugdhulp Binnen het beleidsterrein Jeugdhulp geven we invulling aan de wettelijke verantwoordelijkheid (in het kader van de Jeugdwet) voor jeugdhulp en de uitvoering van kinderbeschermingsmaatregelen en jeugdreclassering. Daarvoor werken we in regioverband samen. Afspraken leggen we vast in het Regionaal Beleidsprogramma Jeugdhulp Noordoost Brabant 2024 – 2027.

jeugdigen echt aangewezen zijn op gespecialiseerde jeugdhulp (reikwijdte), zodat zorg voor de meeste kwetsbare jeugdigen betaalbaar blijft. • Een zorglandschap waarbij jeug­ digen zoveel mogelijk thuis of in

Uitgangspunten Jeugdhulp

een gezinsgerichte setting kunnen

Opvoeden en opgroeien is vooral

Verreweg de meeste van de 16.829

opgroeien, zo dicht mogelijk bij de

een zaak van jeugdigen, gezinnen

Osse jeugdigen groeien gezond en

eigen leefomgeving. Dit betekent

en hun sociale omgeving (sterke

veilig op en vinden hun weg in de

afbouw van gesloten jeugdzorg en

pedagogische basis). Ook als zich

samenleving. Niettemin vraagt een

groei van pleegzorg, gezinshuizen

problemen voordoen. Uit de Bra­

deel extra aandacht. Zo valt vooral

en kleinschalig verblijf.

bantscan van de GGD leiden we af

de 14% van de Osse jeugdigen op

dat in 2021 28% van de ouders van

die in 2022 gebruik maakte van een

Jeugd en Gezin, dat onderdeel

0 tot 11 jarigen in Oss (tegen 31% in

vorm van jeugdhulp . In absolute

uitmaakt van sterke sociale

heel Noord-Brabant) aangaf proble­

aantallen: in 2022 ontvingen 1.912

teams. En waar passende hulp

men bij de opvoeding te ervaren. We

jeugdigen lichte specialistische

zien ook dat het aantal ouders van

jeugdhulp en 371 zware. In 2021

kinderen in die leeftijd dat veel stress

was dat respectievelijk 1.821 en 392.

jeugdige(n) en gezin op basis van

ervaart bij de opvoeding tussen 2017

Dit is een gunstige trend: meer lichte

de Samenwerkwijze: een gedeel­

en 2021 licht afneemt, waar dat in

hulp in plaats van zware.

de vraagverheldering met gezin

13

14

Noord-Brabant wat toeneemt.

• Sterke toegang/het Centrum

gegeven wordt. • Integrale gezinsgerichte hulp aan

en netwerk. Hierdoor is hulp op Jeugdigen in onveilige situaties

het gebied van opgroeien en

Als problemen de mogelijkheden

worden beschermd. In 2021 hadden

opvoeden sterker verbonden met

van jeugdigen, gezinnen en hun so­

300 jeugdigen in Oss een Jeugdbe­

hulp op het gebied van bijvoor­

ciale omgeving overstijgen, neemt

schermingsmaatregel en in 2022

beeld jeugdgezondheidszorg,

gemeente Oss verantwoordelijkheid

263 jeugdigen. Ook hier een positie­

welzijn, onderwijs, Wmo, volwas­

door steun, hulp of bescherming

ve ontwikkeling.

sen-ggz en bestaanszekerheid.

te organiseren. Jeugdigen of hun ouders zijn zoveel mogelijk zelf

Ontwikkelthema’s Jeugdhulp15

regisseur. De hulp is zo laagdrem­

• Passende jeugdhulp voor de

Bijvoorbeeld bij scheidingspro­ blematiek. • Speciale aandacht voor de over­

pelig, dichtbij en licht als mogelijk,

meest kwetsbare jeugdigen en

gang van 18- naar 18+: integrale

uitgaande van het normale en de

hun gezin. Jeugdhulp die past

aanpak jongerenproblematiek.

eigen kracht van de betrokkenen.

bij de aard en zwaarte van de

Werken met Jouw Ingebrachte

En zo intensief als nodig, zeker voor

problematiek en zo tijdig en

Mentor (JIM).

jeugdigen in de meest kwetsbare

nabij mogelijk wordt ingezet.

situaties.

Hierbij wegen we goed wanneer

21

Jongeren van 16 tot 27 jaar In Oss willen we dat jongeren de stap naar volwassenheid zelfstandig kunnen maken. Volwassen worden gebeurt met vallen en opstaan. Jongeren in kwetsbare situaties staan al met 1–0 achter. Daarom hebben we speciale aandacht voor jongeren die op meerdere gebieden problemen ervaren: die jeugdhulp (met name verblijf) ontvangen, voor wie een jeugdbeschermingsmaatregel geldt, die voortijdig school verlaten, die geen startkwalificatie of geen (zicht op) een baan hebben, die (risico op) schulden hebben.

dan de afspraken die gemaakt zijn op het niveau van de jeugdhulpregio Noordoost Brabant. Deze betreffen jongeren die uit de jeugdhulp met verblijf moeten gaan stromen.

Uitgangspunten 18-/18+ We geloven dat het versterken van de 5 pijlers van zelfstandigheid, zorgt

22

Dit vraagt integraliteit! Voor kwets­

jongerenproblematiek 16-17’ uit.

voor een stevige basis. De Big5 behel­

bare jongeren voeren we met onze

Door ons in te zetten voor alle kwets­

zen een veilige woonplek, voldoende

ketenpartners de ‘Integrale aanpak

bare Osse jongeren, gaan we verder

inkomen, opleiding tot een vak, een

netwerk om op terug te vallen en

Jeugdhulp, Wmo, onderwijs,

passende hulp en begeleiding.

W&I en regionaal arbeidsmarkt­ beleid (met name de regionale

We bieden kwetsbare jongeren een

jongerenaanpak), schuldhulp­

doorlopende ondersteuningslijn.

verlening, wonen. Samen met

Doordat Jeugd-, Wmo- en Partici­

partners als het Regionaal

patiebestuurders zich regionaal

Bureau Leerplicht en voortijdig

hebben gecommitteerd is er de

schoolverlaten Brabant Noord­

broodnodige bestuurlijke dekking

oost (RBL BNO), dat de leerplicht­

en kunnen we doen wat nodig is. Zo

wet en de RMC-wet uitvoert. En

nodig met maatwerk, over grenzen

verder woningbouwcorporaties,

van regels en wetten heen.

het jongerenwerk, specialistische

De zes Osse Sociale Teams werken

jeugdhulpaanbieders, Wmo-aan­

volgens de Samenwerkwijze. Ter

bieders, scholen, het CJG en de

ondersteuning van de Sociale Teams

overige leden van de Osse Sociale

hebben we het Actieteam 16-27

Teams, de gemeentelijke uitvoe­

opgericht. Het Actieteam kan exper­

ringsafdelingen W&I, SHV, Jeugd

tise toevoegen. Daarnaast kan het

en Wmo, enz. We zien namelijk

Actieteam helpen om doorbraken te

te vaak dat het aanbod en de

realiseren als men er in de reguliere

interventies uit de verschillende

samenwerking en opschaling nog

domeinen niet aansluiten of niet

niet uit komt. Met het Actieteam

afgestemd zijn.

doen we ervaring op met integraal werken over de domeinen heen.

Ontwikkelthema’s wonen

Gemeente Oss vindt het belangrijk

• We zetten in op voldoende wo­

dat er voor iedereen een passend en

ningen voor alle Osse jeugdigen

duurzaam (t)huis is dat voldoet aan

die deze stap naar zelfstandig­

de wensen en behoeften. Het is van belang om daarbij ook aandacht te

heid willen maken. • Op basis van de woonzorgvisie

hebben voor kwetsbare inwoners

maken we samen met aanbieders

met een zorgbehoefte (De Osse visie

van jeugdhulp, Wmo en woning­

op Wonen, Welzijn en Zorg). Oss

bouwcorporaties plannen voor

zorgt voor een ‘Thuis voor ieder­

meer betaalbare woningen voor

een’, ook voor kwetsbare jongeren.

kwetsbare jongeren. We kijken

Jeugdigen hebben in hun groei naar

naar innovatieve woonzorgcon­

zelfstandigheid een eigen veilige

cepten voor jeugdigen. En we

woning nodig om zich verder te

streven naar extramurale woon­

ontwikkelen. Een veilige woning is

zorgvoorzieningen voor kwetsba­

namelijk de belangrijkste pijler van

re jongeren.

zelfstandigheid van de Big5.

Ontwikkelthema’s 18-/18+

• Urgentieplus regeling versterken voor de doelgroep kwetsbare jongeren.

Borgen integrale aanpak jongeren­ problematiek 16-27. • Verdere aansluiting tussen de verschillende domeinen: welzijn,

23

Veiligheid: Geweld in afhankelijkheidsrelaties en openbare orde en veiligheid Gemeenten hebben een belangrijke taak als het gaat om het voorkomen (preventie) van geweld in afhankelijkheidsrelaties. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor het borgen van de signalering, het borgen/creëren van veiligheid in een gezin/huishouden en het voeren van de regie op de samenwerking met en tussen partners in de veiligheidsketen. Waaronder (speciaal) onderwijs, politie en veiligheidshuis, (specialistische) aanbieders, huisartsen, ziekenhuizen, wonen, werk en inkomen (bewindvoerders, schuldhulpverlening), lokale (wijk)teams, VT, vrouwenopvang en GI.16

nemen samen verantwoordelijkheid voor het geheel, ieder vanuit zijn eigen expertise, want we weten dat alleen met integraal en gezamenlijk werken geweld stopt. Geweld hoort nergens thuis!17

Uitgangspunten Openbare orde en Veiligheid

orde en veiligheid een belangrijke

Uitgangspunten Veiligheid in afhankelijkheidsrelaties

taak van de gemeentelijke overheid.

Iedereen heeft recht op veiligheid,

baar Ministerie en de politie het

De gemeente heeft de regierol bij

zeker thuis! Wij geloven dat we

Beleidskader Integrale Veiligheid

het ontwikkelen van het integraal

geweld in afhankelijkheidsrelaties,

2023-2026 opgesteld. De missie is

veiligheidsbeleid. Ze zorgt voor af­

en het destructieve gevolg ervan,

een aantrekkelijke omgeving te zijn

stemming met (veiligheids)partners,

moeten stoppen. Met inzet en toe­

waar inwoners zich veilig voelen om

als politie en openbaar ministerie.

wijding, in woord en daad en vanuit

te kunnen wonen, werken en recre­

Afhankelijk van het onderwerp wor­

respect voor andermans normen en

ëren. Wij vinden het belangrijk dat

den ook vele andere partijen betrok­

waarden. We vertrouwen op elkaars

jongeren zich kunnen ontwikkelen

ken, zoals scholen, sociale teams,

vakkundigheid en vullen elkaar

en ontplooien. De toekomst zit vol

ondernemers en de brandweer.

daarin aan. Zo komt elk van ons

mooie kansen en uitdagingen, maar

Daarnaast is de zorg voor openbare

24

op het juiste moment in actie. We

Gemeenten Oss heeft samen met gemeente Bernheze, het Open­

tie Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming: ontwikke­ ling regionaal Veiligheidsteam (GI, Veilig Thuis en Raad voor de Kinderbescherming). • De specifieke regierol van vei­ ligheidscoördinatie moet een plek krijgen in relatie tot de regierollen in de opschaling AVE, casus- en procescoördinatie, en MDA++ en de samenwerking met partners.

Ontwikkelthema’s Openbare orde en Veiligheid AVE-model herijken en borgen. • Regionaal Veiligheidsplan Oost-Brabant 2023-2026. De geprioriteerde thema’s zijn radicalisering, zorg en veiligheid, ondermijning, mensenhandel en digitale veiligheid. Op al deze thema’s wordt aangegeven dat jeugdigen kwetsbaar zijn en dat een weerbare jeugd van groot be­ lang is voor een veilige toekomst. • Het lokaal opzetten van een brede en integrale aanpak om de jeugd weerbaar te maken tegen criminele invloeden en negatieve verleidingen. • Inzet van preventieactiviteiten op scholen. Met daarbij aandacht is soms ook onderhevig aan risico’s

belangrijk. Samen met de partners

voor de thema’s: drugs- en alcohol

en gevaren. Denk aan drugsgebruik,

proberen we te voorkomen dat

gebruik, cybercrime, sexting, on­

cybercrime, ondermijnende crimi­

jongeren met problemen afglijden

dermijnende criminaliteit, seksue­

naliteit, (seksuele weerbaarheid)

naar criminaliteit.

le uitbuiting en weerbaarheid.

uitbuiting, extremisme en radica­

• Een ander onderdeel dat aan­

veilige leefomgeving is van groot

Ontwikkelthema’s Veiligheid in afhankelijkheidsrelaties

belang voor een veilige toekomst.

• Effectievere aanpak van geweld

veiligheid en reputatie van Oss.

Bij problemen met jongeren is op

in afhankelijkheidsrelaties (voor

• Uitwerking van het accent dat

tijd signaleren en reageren belang­

volwassenen en jeugdigen) zodat

de raad aan ONS welzijn heeft

rijk om erger te voorkomen. Dit

duurzame veiligheid voor alle

gegeven, namelijk Kinder- en

doen we door alert te zijn, goed te

gezinsleden ontstaat.

jongerenwerk: aandacht voor

lisering. Een weerbare jeugd in een

kijken naar wat er gebeurt of aan de

• Implementatie gefaseerd werken

hand is. Daarbij is een goede balans

aan veiligheid volgens de Top3

tussen preventie, zorg en repressie

Methodiek. En implementa­

dacht vraagt, zo stelt de Osse Jongerenraad, is de beleefde

ondermijning.

25

26

Eindnoten 1

Daar waar we over ouders spreken, bedoelen we ook verzorgers.

2 -Brief Jongerenraad Oss van 15 november 2022 over mentale gezondheid. -HBSC; Gezondheid en welzijn van jongeren in Nederland 2021; september 2022 https://www.scp.nl/actueel/nieuws/2022/09/14/mentale-gezondheid-van-meisjes-fors-verslechterd 3

-ROB; Gezag herwinnen. Over de gezagswaardigheid van het openbaar bestuur; november 2022. https://www.raadopenbaarbestuur.nl/documenten/publicaties/2022/11/10/gezag-herwin­ nen.-over-de-gezagswaardigheid-van-het-openbaar-bestuur -Verbrugge, A.; De gezagscrisis. Filosofisch essay over een wankele orde; Boom; Amsterdam; juni 2023.

-Voogd, de, J. en Cuperus, R.; Atlas van afgehaakt Nederland; december 2021 https://www.kennisopenbaarbestuur.nl/documenten/rapporten/2021/12/17/atlas-van-afgehaakt-nederland

-Pool, E.; Macht en Moed. Ambtelijk vakmanschap en de kunst van tegenspreken. Den Haag; novem­ ber 2021. https://www.kennisknooppuntparticipatie.nl/downloads/HandlerDownloadFiles.ashx?idnv=2086882 -SCP; Burgerperspectieven bericht 2 2022; december 2022 https://www.scp.nl/publicaties/publicaties/2022/12/29/continu-onderzoek-burgerperspectieven---bericht-2-2022 4

-Hervormingsagenda Jeugd, vastgestelde versie juni 2023. https://open.overheid.nl/documenten/ addec5d5-279c-40de-b607-7b64e8441602/file

-Integraal Zorg Akkoord (IZA); september 2022 https://www.rijksoverheid.nl/documenten/rapporten/2022/09/16/integraal-zorgakkoord-samen-werken-aan-gezonde-zorg

-Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA). https://open.overheid.nl/documenten/ronl-e8e739b2e77bf92b7bfed78d4569ae4ecbce8dac/pdf 5

‘Opgroeien doe je samen: Bouwen aan een stevige pedagogische basis’ (NJI, december 2022)

6

Zie http://www.detweedemening.nl/wp-content/uploads/2020/02/RapportageDeTweedeMe-

ning-delenvandilemmaswerkt.pdf 7 8

‘Opgroeien doe je samen: Bouwen aan een stevige pedagogische basis’ (NJI, december 2022) Deze ambitie sluit aan bij de ambitie zoals beschreven in de ambitiecirkel sociaal domein Oss. En bij de ambitie Sociale Basis Oss 2040: veerkrachtig, inclusief en gemeenschapsgericht.

9

Top 10 beschermende factoren voor een positieve ontwikkeling van jeugdigen van het NJI uit 2018. Zie: https://www.nji.nl/sites/default/files/2021-05/Top-tien-positieve-ontwikkeling-jeugd_0.pdf

10

Zie Osse ‘Plan van aanpak GALA tbv SPUK 2024-2026’

11

Drie doeldomeinen van het onderwijs: kwalificatie, socialisatie en persoonsvorming (Gert Biesta)

12

Betreft 2021. Kinderen en jongeren tot 18 jaar. Bron: Oss in cijfers, https://oss.incijfers.nl/jive

13

Betreft 2022, kinderen en jongeren tot 18 jaar. Bron: Oss in cijfers, https://oss.incijfers.nl/jive

14

Bron: Regionale inkooporganisatie jeugdhulp NOB, RIOZ

15

Programmabegroting 2024-2027 Oss, onderdeel Jeugdhulp

16

Werken aan Veiligheid voor lokale (wijk)teams en gemeenten, VNG

17

Koersplan Veilig in Afhankelijkheidsrelaties NOB 2023-2028

27

opgroeien doe je samen. Beleidskader Integraal Jeugdbeleid Oss - Een sterke pedagogische basis 2024 -2027