Reactie bewoners Ald Dyk (geanonimiseerd)

Aan: Gemeenteraad van Opsterland CC: het College van Burgemeester en wethouders Postbus 10.000 9244 ZP Beetsterzwaag

Terwispel 1 mei 2024. Onderwerp: Reactie bewoners op reactienota op ontwerpbestemmingsplan Luxwoude – Grondwaterwinning- en drinkwaterproductielocatie (NL.IMRO.0086.10BPWaterwinning-0201). Beste leden van de gemeenteraad, We hebben kennis genomen van de reactienota op onze zienswijze. Wij vinden deze inhoudelijk teleurstellend, omdat in onze ogen vooral op basis van “oude” geldende criteria over informeren en participeren van omgeving en omwonenden worden benoemd. Verder vinden wij dat uit de reactienota weinig oog blijkt voor de daadwerkelijke situatie, gevolgen voor de bewoners van de Ald Dyk en andere omwonenden en alternatieve opties voor de waterzuiveringsfabriek. In de reactienotitie wordt keurig verwezen naar de criteria die gelden voor informatie en participatie van de omgeving bij een waterwinning plan en dat er vooral aandacht is geweest grondwaterstandverlagingen. De waterzuiveringsfabriek is slechts sporadisch aandacht voor geweest en dus qua informatie en participatie voor de omgeving/omwonenden bijna niet in beeld geweest. Juist deze waterzuiveringsfabriek is voor bewoners van de Ald Dyk reden voor hun zienswijze. Zij hebben hierover geen actieve informatie gekregen van Vitens. Verder wordt in de reactienota aangegeven dat met betrekking tot de wettelijke procedures en termijnen, aan de vereisten is voldaan.

Dit is juist, maar volgens ons wordt hierbij voorbij gegaan aan het feit dat tegenwoordig van overheid en instanties een veel actievere rol in informatie voorziening en participatie richting burgers wordt verwacht. Dus ja aan de wettelijke vereisten voldaan, maar aan wat de burger mag verwachten: Neen. Het blijkt dat na de voorontwerpfase (gestart 9 juni 2022) in 2023 een ingrijpende aanpassing met betrekking tot de waterzuiveringsfabriek is gedaan. In plaats van een gebouw van 13 m hoogte zoals in de voorontwerpfase vermeld, is er nu sprake van gebouw van 20 m hoogte. Door deze aanpassing is het gebouw niet meer gebiedsvriendelijk inpasbaar en wordt zoals in onze zienswijze al vermeld, van het RO uitgangspunt van de gemeente afgeweken. Ook over deze wezenlijke aanpassing zijn de bewoners van de Ald Dyk niet actief geïnformeerd. Dit is in onze ogen een wezenlijke aanpassing die veel impact heeft op de omgeving en de vraag die hierbij gesteld moet worden of je een fabrieksgebouw van een dergelijke omvang en hoogte in je ruimtelijke gebied moet willen hebben? Bij deze vraag spelen wat ons betreft nog een aantal aspecten, namelijk impact op de omgeving, andere goede opties voor de waterzuiveringsfabriek en het algemeen belang. Hieronder gaan we daar verder op in.

In de reactienota wordt gesteld dat vanwege beperken van risico’s Vitens een voorkeur heeft om industriële activiteiten van derden en drinkwaterproductie gescheiden te houden. Echter, in de op verzoek van de gemeente verrichte Quickscan naar alternatieve opties, is voor de optie Klaverblad Noordoost de conclusie: de industrie in de buurt geen substantieel risico vormt. In ieder geval niet significanter dan op de andere locaties. Hierdoor wordt in onze ogen dit door Vitens in de reactienota aangehaalde argument weersproken en is Klaverblad Noordoost een goede optie. Impact op de omgeving hebben ook de verkeersbewegingen. Deze zijn met name tijdens de bouwfase enorm groot. Maar ook in de beheerfase heb je te maken met extra groot vrachtverkeer ten opzichte van de huidige situatie. De bewoners kennen de feitelijke situatie van alle mogelijke aan- en afvoerroutes en vinden deze niet geschikt hiervoor. Welke route er ook wordt gekozen, deze zal voor onveilige verkeerssituaties zorgen. In de reactienota wordt vermeld dat het voor de hand ligt om met zwaar transport via Gorredijk en de Hegedyk richting bouwlocatie te rijden. Vitens kan zich hierin vinden. Deze formulering wijkt heel erg af van hetgeen Vitens mondeling 2x in een telefoongesprek en in een artikel van de Sa! heeft gecommuniceerd.

Toen werd het als volgt verwoord: We (Vitens) hebben besloten dat het bouwverkeer over Gorredijk en de Hegedyk naar de bouwlocatie gaat. Ons bekruipt nu het gevoel dat Vitens de bewoners van de Ald Dyk met deze duidelijke en concrete toezegging heeft willen paaien. Het aspect algemeen belang wordt in de reactienota aangehaald als reden dat het noodzakelijk kan zijn om een uitzondering mogelijk te maken op het algemeen ruimtelijk beleid van de gemeente. In onze ogen kan hier alleen sprake van zijn als er geen goede alternatieve opties zijn. Dan kan er pas sprake zijn van een dwingende reden van groot maatschappelijk belang. Juist omdat er een andere goede optie is, waar de impact op de omgeving qua verkeersbewegingen en gebouw veel minder groot is en die even veilig is, is er volgens ons geen sprake van een dwingende reden van groot maatschappelijk belang die een uitzondering rechtvaardigen. De bewoners erkennen het groot maatschappelijk belang van drinkwater en dus het belang van de waterwinning in haar omgeving. De lasten van waterwinning hebben we liever niet, maar die accepteren we. Overigens er wel vanuit gaande dat er een uitstekende, transparante en simpele schadeloosstellingsregeling voor eventuele schade komt. De lasten van de waterzuivering accepteren we niet omdat deze niet noodzakelijk is.

Plus de waterwinning is voor een groot gedeelte bedoeld voor de gemeente waar de optie Klaverblad Noordoost toe behoort. Sterker nog: naar de nabij Klaverblad Noordoost gelegen zuivelfabrieken gaat een groot gedeelte van het water van deze waterwinning. Laat deze gemeente dan ook de lasten van de waterzuiveringsfabriek dragen! Tot slot nog het volgende: U, de gemeenteraad, gaat over de locatiekeuze van de waterzuiveringsfabriek. Niet Vitens, die een bepaalde voorkeur heeft. Ook de Provincie wijst in haar reactie op de zienswijze rondom de locatiekeuze van de waterzuiveringsfabriek naar de gemeente. Juist in deze tijd van discussie over

hoe wij (Fryslân) onze provincie willen inrichten en ons ruimtelijke gezicht willen bewaren, past een grote waterzuiveringsfabriek niet in Luxwoude!

Met vriendelijke groet, Namens bewoners Ald Dyk