Definitief accountantsverslag Opsterland 2022 - wg.pdf

ACCOUNTANTSVERSLAG 2022

Gemeente Opsterland

26 mei 2023

Eshuis Registeraccountants B.V. Handelsregister K.v.K. Enschede nr. 08151214

Laan Corpus den Hoorn 200

Aan de Raad van gemeente Opsterland T.a.v. mevrouw L. Meijer, griffier Postbus 10000 9244 ZP BEETSTERZWAAG

9728 JS Groningen Postbus 8006 9702 KA Groningen Tel. 088-500 95 00 E-mail info@eshuis.com

Ons kenmerk: Datum:

2023.234 26 mei 2023

Betreft:

Controle jaarrekening 2022

Geachte Raad, In uw opdracht hebben wij de jaarrekening over 2022 gecontroleerd. In dit accountantsverslag kunt u onze bevindingen lezen alsmede ons oordeel over de jaarrekening als geheel en een onderbouwing daarvan. Ons oordeel verwoorden wij ook in de controleverklaring die wordt opgenomen in de jaarrekening. Deze verklaring dateren wij op 10 juli 2023, wanneer de jaarrekening in uw raad wordt behandeld. Op dat moment waarmerken wij ook de jaarstukken. In deze brief gaan wij in op de strekking van onze controleverklaring, mogelijke geconstateerde afwijkingen, de bestuurlijke afhandeling van de jaarstukken en rapporteren wij, voor zover dit noodzakelijk of vereist is, over onze bevindingen en adviezen. Onze bevindingen en opmerkingen daarbij zijn bedoeld om de Raad te ondersteunen in de controlerende taak. De indeling van dit rapport is als volgt: 1. Actuele ontwikkelingen 2. De hoofdlijnen van onze controle 3. Bestuurlijke afhandeling en publicatie 4. Resultaat en weerstandsvermogen 5. Controlebevindingen 6. Verantwoording specifieke uitkeringen 7. Goedkeuringstoleranties en niet-gecorrigeerde controleverschillen 8. Dataveiligheid en de automatiseringsomgeving 9. Verantwoordelijkheden in het controleproces 10. Onafhankelijkheid gewaarborgd 11.

Afsluiting Bijlage 1: Verplichte rapportage inzake de SiSa-bijlage Wij benadrukken dat verspreiding van de controleverklaring met handtekening en de gewaarmerkte jaarrekening niet is toegestaan. In hoofdstuk 3 leggen wij uit waarom dat belangrijk is en hoe u op de juiste wijze aan de publicatieverplichtingen kunt voldoen. Wij bedanken de organisatie voor de medewerking die we bij de uitvoering van onze werkzaamheden hebben gekregen.

2

1.

Actuele ontwikkelingen

Het jaar 2022 was een bijzonder jaar voor gemeenten, zo ook voor gemeente Opsterland. We noemen in dit hoofdstuk een aantal ontwikkelingen in het kort omdat die in gezamenlijkheid stevige impact hebben gehad op uw organisatie, dan wel de cijfers over 2022. De talrijke korte termijn uitdagingen zorgen ervoor dat de nadruk noodgedwongen heeft gelegen op crisisaanpak en het overeind houden van de reguliere processen. Dat is in de meeste gevallen goed gelukt maar heeft invloed gehad op de tijd en aandacht die u hebt kunnen besteden aan organisatieontwikkeling en de lange termijndoelstellingen. In 2022 verdween de coronapandemie naar de achtergrond, ging de maatschappij als het ware weer open en konden tal van maatschappelijke activiteiten weer min of meer normaal plaatsvinden. Dat is goed nieuws. Na een, soms lange, soms minder lange periode van stilstand is her en der de routine echter verdwenen en lopen projecten, evenementen en andere activiteiten minder soepel dan gepland. Niet alleen heeft dat binnen de gemeentelijke organisatie effect maar bijvoorbeeld ook (al dan niet gesubsidieerde) instellingen zoals musea, poppodia , sportclubs en dergelijke hebben een deel van de activiteiten moeten uitstellen en in de loop van het voorjaar van 2022 ingehaald.

Ook na corona blijven dit soort instellingen druk houden op hun exploitatie, bijvoorbeeld door tegenvallende bezoekersaantallen, personeelsgebrek en gestegen kosten. Dat heeft financiële impact maar roept ook zorgen op over de haalbaarheid en betaalbaarheid van sommige maatschappelijke initiatieven. Beleidsmatig gezien zou dan de vraag op tafel kunnen komen of de lokale overheid het gat dat valt moet opvangen. Actie door gemeenten was ook nodig vanwege de oorlog in Oekraïne. Het organiseren, creëren en beheren van opvangplekken bleek niet altijd eenvoudig. Discussies over financiering, de uitbetaling van leefgeld en nu de afrekening van deze operatie zorgen voor onzekerheid. Anderzijds zien we op diverse plekken dat gemeenten overhouden op de normvergoeding die het Rijk verstrekt voor de opvang. We gaven in onze managementletter al aan, dat onder andere de oorlog, de gevolgen die de oorlog heeft op de markten voor brandstof en energie, de schaarste aan materialen en personeel in 2022 hebben geleid tot een ongekend hoge inflatie. Dit hakt er bij veel van uw inwoners hard in. Soms heel zichtbaar, met een toegenomen beroep op de voedselbank of bij uitbetaling van de energietoeslag, maar vaker veel minder zichtbaar doordat kinderen zonder ontbijt naar school moeten of mensen in de kou komen te staan. Als gemeente doet u er veel aan om deze problematiek bespreekbaar te maken.

In de samenwerking met partners in bijvoorbeeld het onderwijs, welzijnswerk en de sociale werkvoorziening probeert u gezamenlijk daar waar mogelijk deze problematiek aan te pakken. De nadruk ligt veelal op het voorkomen van excessen en het ontstaan van schulden. U heeft hiervoor van het rijk ook meer armslag gekregen om maatwerk te leveren. Het jaar 2022 was ook het jaar van de gemeenteraadsverkiezingen en het aantreden van een nieuw college. In het coalitieakkoord (Mei-inoar foarút) worden ambities geformuleerd op het vlak van wonen, duurzaamheid en het bevorderen van verbinding in de samenleving. Al deze lijnen komen samen in een ambtelijke organisatie die blijvend te maken heeft met verandering. Dat geldt zowel voor de taken als voor de wijze waarop die worden uitgevoerd. Weer meer op kantoor werken, de verbinding zoeken, een hoger dan gebruikelijk verzuim en personele tekorten op sommige terreinen zijn een flinke uitdaging. Ook de discussie over de lange termijn financiering van gemeenten is nog niet afgerond en dat betekent dat de onzekerheden in uw meerjarenbegroting toenemen en het belang van risicomanagement groeit. Vanuit beheersingsperspectief komt daar dan ook de voorbereiding van de rechtmatigheidsverantwoording bij en blijft nieuwe wetgeving zoals de Wet open overheid en de Omgevingswet de nodige aandacht vragen.

Ten slotte had u te maken met de combinatie van een nieuw systeem en personele wisselingen en uitval op de financiële administratie. In dat licht bezien is niet gek dat het proces van opstellen en controleren van de jaarstukken minder soepel is verlopen dan voorgaande jaren en dat er in het proces enige vertraging is opgetreden. 3

2.

De hoofdlijnen van onze controle

Onderwerp

Bevindingen

Strekking van de controleverklaring

Wij verstrekken een goedkeurende controleverklaring. Dit betreft zowel de getrouwheid van de jaarrekening als de rechtmatige totstandkoming van de baten, lasten en balansmutaties. Vanaf het boekjaar 2023 zal het rechtmatigheidsoordeel niet langer door de accountant worden afgegeven maar zal het college hierover verantwoording afleggen door middel van de rechtmatigheidsverantwoording.

Resultaat 2022 en vermogenspositie

Over 2022 is een resultaat gerealiseerd van € 14,8 miljoen positief. Over 2021 is een positief resultaat gerealiseerd van € 2,9 miljoen. Het totale eigen vermogen ultimo 2022 komt daarmee uit op € 40,9 miljoen (ultimo 2021: € 31,6 miljoen). Dit betekent een solvabiliteit van 37,4% (ultimo 2021 was dat 30,4%).

Verslaggeving en WNT

Uit onze controle blijkt dat de jaarrekening overeenkomstig het BBV is opgesteld. Wij hebben verder geconcludeerd dat de overige informatie die in de jaarverslaggeving is opgenomen consistent is met de informatie in de jaarrekening en de door ons verkregen controle-informatie. Tevens hebben wij vastgesteld dat is voldaan aan de WNT. Wij hebben vastgesteld dat u in het jaarverslag een extra paragraaf heeft opgenomen over de nieuwe wet open overheid.

Controleverschillen In hoofdstuk 7 vindt u een overzicht van de controleverschillen. Het totaal ervan blijft beneden onze grens voor een goedkeuring. Kwaliteit van de Wij hebben tijdens de jaarrekeningcontrole geen significante gebreken in de administratieve interne beheersing organisatie of interne beheersing aangetroffen die van invloed zijn op ons oordeel. In onze managementletter van 16 december 2022 hebben we onze bevindingen uit de interimcontrole meer in detail beschreven. Dataveiligheid en IT

In overeenstemming met artikel 2:393 van het Burgerlijk Wetboek delen wij u mee dat er naar aanleiding van de controle van de jaarrekening geen zaken betreffende de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking zijn op te merken. Uw IT-omgeving vraagt steeds meer aandacht en krijgt die ook. In onze managementletter hebben wij geadviseerd om periodiek een zichtbare review uit te voeren op de rechten binnen de key-applicaties en om beleid te ontwikkelen rondom wijzigingenbeheer.

Belangrijke schattingen in de jaarrekening

Iedere jaarrekening bevat schattingen bijvoorbeeld in de waardering van vaste activa, vorderingen, de grondexploitatie, voorzieningen en het afgrenzen van verplichtingen. De schattingsmethoden zijn ongewijzigd ten opzichte van voorgaand jaar en wij aanvaarden de door u gekozen methoden. Wij adviseren u om achteraf na te gaan hoe de schattingen hebben uitgepakt zodat u hiervan kunt leren voor de toekomst.

Signalen van fraude, misbruik en oneigenlijk gebruik

Tijdens de controle hebben wij met u gesproken over frauderisico’s, fraudesignalen en uw interne beheersing. U heeft ons onder meer bevestigd dat er in de organisatie geen gevallen zijn gemeld van fraude, misbruik en oneigenlijk gebruik. Wij hebben tijdens de controle geen aanwijzingen verkregen dat bij u sprake is van fraude, misbruik of oneigenlijk gebruik in de organisatie.

4

Onderwerp

Bevindingen

Verplichte rapportering over fraude en continuïteit

Op grond van de beroepsvoorschriften voor accountants dienen wij in onze controleverklaring vanaf 2022 actief te rapporteren over de werkzaamheden die wij doen met betrekking tot deze onderwerpen. Daarbij is het belangrijk dat de gemeente zelf ook een analyse maakt en een standpunt inneemt met betrekking tot de mate waarin de risico’s in beeld zijn, maatregelen zijn getroffen om de risico’s te verkleinen en wat de beoordeling is over eventuele resterende risico’s. U hebt deze beide onderwerpen meegenomen in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing. Het thema “ondermijning” is benoemd in de paragraaf OWO Samenwerking. Wij benadrukken dat de passages in de controleverklaring zijn toegevoegd op grond van wettelijke verplichtingen en niet omdat we specifieke bevindingen hebben.

Verantwoording specifieke uitkeringen

Wij hebben de SiSa-bijlage gecontroleerd met inachtneming van de Nota Verwachtingen Accountantscontrole die hierover regels bevat. Gemeente Opsterland kent diverse specifieke uitkeringen. Het aantal neemt de laatste jaren snel toe. Dat betekent niet alleen dat de financiering van gemeenten meer en meer incidenteel plaatsvindt maar ook de verantwoordingsdruk en controledruk nemen toe. Dat vraagt extra inspanning van de organisatie en van ons. In gezamenlijkheid zijn we erin geslaagd om de benodigde informatie tijdig te verwerken en te controleren. De verplichte tabel waarin wij onze bevindingen moeten rapporteren is in de bijlage opgenomen. Wij hebben bij de voor u van toepassing zijnde specifieke uitkeringen geen fouten of onzekerheden geconstateerd die de rapporteringstoleranties voor SiSa overschrijden.

3.

Bestuurlijke afhandeling en publicatie

De bestuurlijke afhandeling van de jaarstukken bestaat uit de volgende stappen: Het college van burgemeester en wethouders behandelt in de betreffende vergadering de jaarstukken, met inbegrip van de jaarrekening, stelt de jaarstukken daarmee vervolgens op. Op dat moment ontstaan formeel de jaarstukken. De gemeenteraad behandelt vervolgens de jaarstukken en stelt deze vast. Mochten in de periode tot de vaststelling van de jaarrekening omstandigheden blijken die aanpassing van de jaarrekening noodzakelijk maken, dan moet een dergelijke aanpassing nog worden gemaakt. Dat geldt ook in geval de jaarrekening om andere redenen gewijzigd wordt alvorens tot vaststelling wordt overgegaan. Wij verzoeken de gemeente in deze gevallen met ons in contact te treden om gezamenlijk de noodzakelijke vervolgstappen te bespreken. Openbaarmaking Bij de jaarstukken hoort de controleverklaring die is gedateerd op 10 juli 2023, de datum van de behandeling in uw raad. Wij hebben één exemplaar van de controleverklaring voorzien van een originele handtekening. Dit exemplaar is ten behoeve van uw eigen archief en mag niet worden gepubliceerd. Het andere exemplaar van de controleverklaring is voorzien van de naam van onze accountantspraktijk en de naam van de accountant, echter zonder persoonlijke handtekening. Deze mag openbaar gemaakt worden.

Het is niet toegestaan de origineel getekende verklaring openbaar te maken. Deze werkwijze is van belang om misbruik van onze handtekening te voorkomen. Indien wij constateren dat toch gebruik gemaakt is van een controleverklaring met onze handtekening zullen wij u verzoeken dit te herstellen, bijvoorbeeld door de jaarstukken van het internet af te halen, dan wel de fysieke verspreiding ongedaan te maken. Vanzelfsprekend treden wij in die situaties met u in overleg over de manier waarop dit moet plaatsvinden.

5

Er zit enige tijd tussen de verzending van de conceptstukken aan de Raad en de vergadering waarin de vaststelling van de jaarstukken plaatsvindt. Mochten in die periode omstandigheden blijken die aanpassing van de jaarstukken noodzakelijk maken, dan moet een dergelijke aanpassing nog worden gemaakt. Wij bevestigen u ermee akkoord te gaan dat het afschrift van onze controleverklaring zonder persoonlijke handtekening, wordt openbaar gemaakt in de jaarrekening, mits de opgemaakte jaarrekening ongewijzigd blijft. Openbaarmaking van de controleverklaring is slechts toegestaan tezamen met de jaarstukken. Hiervoor gebruikt u een exemplaar zonder ons waarmerk. De gewaarmerkte versie van de jaarrekening is uitsluitend voor uw eigen archief. Indien u de jaarstukken en de controleverklaring opneemt op internet, dient u te waarborgen dat de jaarstukken goed zijn afgescheiden van andere informatie op de internetsite. Afscheiding kan bijvoorbeeld plaatsvinden door de jaarstukken in niet-bewerkbare vorm als een afzonderlijk bestand op te nemen of door een waarschuwing op te nemen indien de lezer de jaarstukken verlaat ("u verlaat de beveiligde, door de accountant gecontroleerde jaarrekening"). Dit accountantsverslag brengen wij uit in een versie met en zonder handtekening. De versie zonder handtekening kan in het kader van de bestuurlijke behandeling worden verspreid.

De versie met handtekening is alleen bestemd voor uw archief. Verspreiding daarvan is niet toegestaan.

4.

Resultaat en weerstandsvermogen

4.1 Resultaat 2022 Het boekjaar 2022 is afgesloten met een positief resultaat van € 14,8 miljoen. De begroting na wijziging sluit met een positief resultaat van € 1,6 miljoen. Het boekjaar 2021 heeft u afgesloten met een positief resultaat van € 2,9 miljoen. Het positieve resultaat is als “gerealiseerd resultaat” afzonderlijk zichtbaar in de balans. Een resultaat is het verschil tussen het totaal aan baten enerzijds (bij u over 2022 € 99,3 miljoen) en het totaal aan lasten anderzijds (bij u € 90,0 miljoen). Dat komt bij u neer op € 9,3 miljoen aan gerealiseerd resultaat voor de mutatie reserves. Daarnaast heeft uw raad goedkeuring verstrekt aan een aantal mutaties op de reserves. Er is € 1,5 miljoen aan de reserves toegevoegd en € 7 miljoen onttrokken. Het saldo van de dotaties en de onttrekkingen komt uit op € 5,5 miljoen . De som van het saldo van de baten en lasten (€ 9,3 miljoen) en deze mutaties (€ 5,5 miljoen) is het jaarrekeningresultaat 2022 van € 14,8 miljoen. Bij analyse van uw positieve resultaat over 2022 blijkt dat incidentele factoren een belangrijke rol hebben gespeeld. In uw jaarstukken is in het onderdeel Resultaat op hoofdlijnen (Inleiding jaarstukken) en in het onderdeel “Toelichting op de financiën in de programmaverantwoording toegelicht hoe het resultaat tot stand is gekomen.

Voorbeelden van dergelijke incidentele factoren zijn een hogere uitkering uit het gemeentefonds, vrijval bestemmingsreserve onderwijshuisvesting, vrijval voorziening pensioenen wethouders (vanwege hogere rekenrente) en incidentele onderbesteding op diverse budgetten. 4.2 Vermogenspositie De ontwikkeling van uw vermogenspositie hebben we in onderstaande tabel weergegeven in zowel een solvabiliteitspercentage als in een absoluut bedrag. Hoewel het hebben van een stevige vermogenspositie niet uw primaire doelstelling is, heeft eigen vermogen ook een functie als financieringsmiddel voor activa en het genereren van liquiditeit voor transacties. Een minimumbuffer is dan ook wenselijk.

6

In het navolgende overzicht vatten we uw vermogenspositie samen, zowel vanuit de balans als vanuit uw exploitatie (bedragen * € 1.000). Vermogenspositie

Realisatie 2022

Realisatie 2021

Realisatie 2020

22.314 3.816 14.800 40.930 37,4

19.856 8.771 2.938 31.565 30,4

17.105 6.153 2.106 25.364 26,1

Algemene reserve Bestemmingsreserves Gerealiseerd resultaat Totaal eigen vermogen Solvabiliteit in %

De positieve resultaten brengen een toename van het eigen vermogen en een toename van de solvabiliteit met zich mee. In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing is bent u ingegaan op de risico’s die de gemeente signaleert en het daarvoor benodigde en beschikbare weerstandsvermogen. U komt daarbij tot de conclusie dat uw beschikbare weerstandscapaciteit ruim voldoende is om de gesignaleerde, maar ook eventueel nog niet gesignaleerde, risico’s te kunnen dekken. Richting 2026 blijft in verband met de gewijzigde financiering van gemeenten, het “ravijn-jaar” zorgen voor onzekerheid voor alle gemeenten, dus ook voor u.

5.

Controlebevindingen

5.1 Algemeen In onze managementletter zijn we al ingegaan op een aantal aspecten van interne beheersing. Gezien de relatief korte periode tussen die bespreking en de jaarrekeningcontrole hebben wij niet specifiek gekeken naar de opvolging van de meer procesmatige adviezen uit de managementletter. 5.2 Specifieke aandachtspunten van de Raad Bij Eshuis is het gebruikelijk dat de Raad gedurende het controleproces aandachtspunten kan meegeven voor onze controle. De Raad heeft voor het controlejaar 2022 geen onderwerpen meegegeven die niet al in onze reguliere aanpak waren opgenomen. 5.3 Rapporteren over fraude Van de accountant wordt op grond van de regels van de beroepsorganisatie (NBA) een professioneel-kritische houding verwacht ten aanzien van afwijkingen van materieel belang als gevolg van fraude in de jaarrekening maar ook met betrekking tot omkoping, corruptie, ondermijning en de naleving van andere wet- en regelgeving. De aandacht voor het thema fraude en integriteit neemt de laatste jaren steeds verder toe. Het zorgt ervoor dat organisaties steeds vaker gevraagd wordt transparant te zijn in de visie, het beleid en het toezicht op het integer handelen in alle geledingen van de organisatie.

Dat gaat dus niet alleen over fraude maar ook over misbruik en oneigenlijk gebruik, het hanteren van gedragscodes en de naleving van andere regelgeving bijvoorbeeld op het gebied van arbeidsomstandigheden en milieu. Dit geldt niet alleen op de werkvloer, maar vraagt ook iets van organisatie, college en raad. Met ingang van 2022 wordt ook van gemeenten verwacht dat zij in het jaarverslag rapporteren over de fraudegevoeligheid van de organisatie. De kadernota rechtmatigheid is hierop aangepast. Rapporteren over fraude voelt in veel gevallen als een spannend onderwerp, zeker voor bestuurders. In de procesanalyses vanuit het perspectief van verbijzonderde interne controle zijn de frauderisico’s meegenomen, u bent in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing nader ingegaan op dit onderwerp en in de paragraaf OWOsamenwerking is het onderwerp ondermijning aangesneden.

7

De accountant maakt zelf ook een inschatting van de frauderisico’s binnen een organisatie, en vormt zich een beeld van de maatregelen van interne beheersing die de organisatie heeft getroffen om mogelijke fraudes van materieel belang te voorkomen en te bezien of deze maatregelen effectief zijn. Datzelfde geldt ook voor integriteitsrisico’s en mogelijke niet-naleving van andere regelgeving. In onze controleverklaring voegen wij dit jaar voor het eerst een extra paragraaf toe waarin we de hoofdlijnen van de risicoanalyse en onze werkzaamheden vermelden. In iedere organisatie bestaat een risico op het doorbreken van de interne beheersing door het management bij de totstandkoming van schattingen. We beoordelen in het kader van onze controle de interne processen op deze schattingen en doen detailcontroles op de uitgangspunten en aannames die aan significante schattingen ten grondslag liggen. Ook zijn we alert op ongebruikelijke transacties, samenwerkingsrelaties en de naleving van procedures die mede tot doel hebben transparantie en integer handelen te bevorderen. Elementen daaruit zijn controles op de prestatielevering bij inkooptransacties, het naleven van het inkoopbeleid en aanbestedingsregels. Daarnaast onderkennen we risico’s in bepaalde delen van de opbrengstverantwoording.

Wanneer sprake is van een aanwijzing voor fraude, dan communiceren wij dit, afhankelijk van de aard van de fraude, met de directie en, in sommige gevallen, bij fraude in de top van de organisatie, of wanneer onvoldoende herstelwerkzaamheden worden ondernomen, met de Raad. In dat geval rapporteren wij daar veelal separaat over. Tijdens onze werkzaamheden besteden wij ook aandacht aan elementen van beïnvloeding en druk die kunnen leiden tot een aantasting van de integriteit van het bestuurlijk handelen binnen de organisatie. Tijdens de controle hebben wij een professioneel-kritische houding betracht ten opzichte van risico’s van fraude in de jaarrekening, maar daarbij merken wij op dat onze controle niet specifiek gericht is op het ontdekken van fraude. Tijdens de uitvoering van onze controle van de jaarrekening 2022 hebben wij geen aanwijzingen verkregen dat er sprake is geweest van materiële fraude. 5.4 Continuïteitsbeoordeling In het kader van de jaarrekeningcontrole beoordelen wij ook het vermogen van de organisatie om de activiteiten in de komende twaalf maanden voort te zetten. Elementen die we in deze beoordeling betrekken zijn onder meer de vermogenspositie, de begroting voor het komende boekjaar, de afhankelijkheid van eigen inkomsten, de risico’s die u zelf identificeert en uiteraard ook de risico’s die wij als uw accountant signaleren.

Net als ten aanzien van het onderwerp fraude is ook rapportering in de controleverklaring over continuïteit met ingang van 2022 verplicht. Hoewel vanwege de wettelijke waarborgen feitelijke discontinuïteit van uw gemeente als geheel niet aan de orde is, kan onder omstandigheden de financiële positie wel aanleiding zijn tot het schrappen van taken of het afstoten van activa. Ook externe ontwikkelingen zoals de coronapandemie en de energieprijsontwikkeling zijn van invloed op de manier waarop naar uw financiële positie gekeken wordt. In onze controleverklaring is meer informatie dan voorheen opgenomen over de continuïteitsbeoordeling die wij uitvoeren. Om die reden vragen wij uw aandacht voor deze beoordeling. Ons werk begint immers met uw eigen inschattingen over de toekomst. U hebt in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing aangegeven dat er geen voornemens bestaan om op korte termijn taken of activiteiten te beëindigen en u bent van mening dat de continuïteit gezekerd is. Dat zijn wij met u eens.

8

5.5 Grondexploitatie De balanswaarde van de voorraad gronden bedraagt ultimo 2022 € 0,5 miljoen negatief, een verbetering ten opzichte van de balanspositie ultimo 2021 van € 0,8 miljoen positief. Een negatieve grondvoorraad betekent dat er per saldo meer verkoopopbrengst is gerealiseerd dan er kosten zijn gemaakt. Uiteraard worden er ook in de komende jaren nog kosten gemaakt en verkoopopbrengsten verwacht. Per saldo wordt een positief resultaat van € 0,8 miljoen verwacht, waarbij dan moet worden aangetekend dat het verwachte verlies op bedrijventerrein Gorredijk van € 283.000 is voorzien. Het is onze rol en verantwoordelijkheid om op basis van de beschikbare informatie, documentatie en verwachtingen van betrokkenen een oordeel te vormen over uw balanswaardering. De controle geeft ons verder geen aanleiding tot het maken van opmerkingen in deze rapportage. 5.6 Europees aanbesteden In onze managementletter zijn wij uitgebreid ingegaan op de regels rondom het Europees aanbesteden. We hebben voorbeelden gegeven van maatregelen die “aan de voorkant” kunnen helpen om naleving meer te borgen, zoals een verplichtingenregistratie, een contractenregister en inkoopstartformulieren. De organisatie heeft over 2022 en voorgaande jaren een spend analyse gemaakt, om inzichtelijk te maken welke transacties mogelijk ten onrechte niet Europees zijn aanbesteed.

Wij hebben kennis genomen van deze analyse en de onderliggende documentatie en daar met de organisatie over gesproken. Onze gezamenlijke conclusie is, dat voor een totaal bedrag van € 96.000 de Europese aanbestedingsregels niet zijn gevolgd waar dit wel had gemoeten. Van dit bedrag heeft € 38.000 betrekking op externe inhuur en € 58.000 aan overige crediteuren. Wij nemen deze € 96.000 mee in onze foutenevaluatie in hoofdstuk 7. Vorig jaar was de geconstateerde aanbestedingsfout € 307.000, er is dus sprake van verbetering. 5.7 Sociaal domein De grote decentralisaties uit 2015, waardoor gemeenten de verantwoordelijkheid hebben voor het hele sociaal domein, Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo), Jeugdwet en Participatiewet, leggen al jaren een fors beslag op de gemeentelijke organisatie en de gemeentelijke financiën. Ook op het gebied van verantwoording en controle komt dit onderwerp de laatste jaren steeds terug in veel gemeentelijke jaarrekeningen, alsmede in de oordelen en rapportages van de accountants daarbij. 5.7.1 Uitvoering PGB Wmo en Jeugdwet door de SVB Er is ten aanzien van de PGB’s nog steeds sprake van “gedwongen winkelnering” voor gemeenten. De uitvoering van de PGB’s geschiedt door de Sociale VerzekeringsBank (SVB). De controle op de uitvoering en de financiële verantwoording aan de gemeenten wordt gedaan door de interne accountant van de SVB.

Bij de verantwoordingen over 2022 heeft deze accountantsdienst een verklaring met beperking afgegeven. Hoewel de SVB de administratieve uitvoering van de PGB’s verzorgt, doet zij zelf geen onderzoek naar de prestatielevering. Bestedingen uit hoofde van WMO en Jeugd (zowel ZiN als PGB) worden intern gecontroleerd op rechtmatigheid binnen de toewijzing. Dit is onderdeel van het reguliere controleplan. Daarnaast doet heeft de gemeente gericht cliëntonderzoek gedaan naar de prestatielevering. Daaruit komen geen onzekerheden die uitgaan boven onze rapporteringsgrens.

9

Omdat de gemeente deze eigen controles heeft uitgevoerd houdt dit per saldo in dat wij als accountant van gemeente Opsterland kunnen uitgaan van de door de SVB gemelde projectie van de “ meest waarschijnlijke fout” in de uitvoering zoals opgenomen in de projectiebrieven Wmo en Jeugd. Bij de “meest waarschijnlijke fout” gaat het bij gemeente Opsterland om bedragen die onder de grens van onze rapporteringstolerantie liggen. 5.7.2 CAK verantwoordelijk voor de inning van de eigen bijdragen In verschillende gevallen zijn de mensen aan wie ondersteuning wordt toegekend een eigen bijdrage verschuldigd. Stichting Centraal Administratie Kantoor AWBZ (CAK) is de instantie die de berekening en inning van de eigen bijdrage verzorgt en deze doorbetaalt aan de gemeente. Net als bij de uitvoering van de PGB’s zijn gemeenten verplicht het CAK in te schakelen en heeft men niet de keuze om het zelf ter hand te nemen. Gemeenten hebben geen inzicht in de berekening van de hoogte van de eigen bijdrage en kunnen daar dus ook geen verantwoordelijkheid voor dragen. Systeemtechnisch betekent dit dat gemeenten alleen verantwoordelijk zijn voor de aanmelding van cliënten bij het CAK.

In de Kadernota rechtmatigheid is aangegeven dat de juistheid en de volledigheid van de eigen bijdrage niet vallen onder de verantwoordelijkheid van de gemeente en daarmee ook niet onder de reikwijdte van de rechtmatigheidscontrole die wij moeten uitvoeren in het kader van onze jaarrekeningcontrole bij uw gemeente. Gemeente Opsterland heeft op basis van een interne analyse van het klantenbestand in voldoende mate aangetoond dat de daarvoor in aanmerking komende cliënten zijn aangemeld bij het CAK. Tevens is een analyse opgesteld waarbij de gerealiseerde eigen bijdragen zijn vergeleken met de begroting. 5.7.3 Jeugdwet, Wmo, zorg in natura Voor de daadwerkelijke uitvoering van de zorg heeft gemeente Opsterland zelf, dan wel samen met andere opdrachtgevers, tal van zorgaanbieders gecontracteerd om de feitelijke zorg te leveren. De gemeente verstrekt zorg op basis van door de gemeente zelf vast te stellen indicaties, dan wel op basis van doorverwijzingen door daartoe bevoegde professionals. Er is uiteraard in de loop van het jaar het nodige contact tussen gemeente en zorgaanbieders, en tussen gemeente en cliënten, in belangrijke mate via elektronisch berichtenverkeer. Intern worden controles uitgevoerd om de rechtmatigheid van de bestedingen en verstrekkingen uit hoofde van WMO en Jeugdwet vast te stellen.

Als sluitstuk ontvangt de gemeente na afloop van het boekjaar van de zorgleveranciers productieverantwoordingen, waarbij boven een afgesproken grens een controleverklaring van de accountant van de zorgaanbieder vereist is. De gemeente analyseert de ontvangen verantwoordingen en controleverklaringen, legt verbanden met de eigen gemeentelijke administratie, klachtenregistraties, contacten met zorgaanbieders en cliënten en vormt zich op basis van het totaal van deze informatie een oordeel over de vraag of de zorg in voldoende mate is geleverd en daarmee de zorgkosten rechtmatig zijn betaald. Wij hebben deze analyses van de gemeente beoordeeld en constateren dat als gevolg van administratieve verschillen en ontbrekende verantwoordingen van zorgaanbieders sprake is van onzekerheden tot een totaal van € 241.000. Dit ligt boven onze rapportagegrens en daarom nemen we dit bedrag mee in de evaluatie in hoofdstuk 7.

10

5.7.4 Uitvoering TOZO en TONK Als reactie op de Corona-pandemie zijn diverse steunmaatregelen ingesteld door het rijk, waarbij gemeenten een belangrijke rol hebben in de uitvoering. Het betreft de Tijdelijke Overbruggingsregelingen Zelfstandige Ondernemers (TOZO) en de Tijdelijke Ondersteuning Noodzakelijke Lasten (TONK). We hebben voor de TOZO begrepen dat de uitvoerende centrum gemeente Leeuwarden opvolging geeft aan de signalen van het inlichtingenbureau, nadere onderzoeken zijn ingesteld en deze hebben geleid tot terugvorderingen waar van toepassing. De terugvorderingen zijn niet materieel van aard. We hebben daarmee geconstateerd dat de beheersing van deze processen in orde is en hebben geen verdere bevindingen die wij in dit verslag moeten melden. De regeling is aflopend. 5.7.5 Participatiewet Onze controlewerkzaamheden ten aanzien van de uitvoering van de Participatiewet brengen geen fouten en onzekerheden boven rapporteringstoleranties naar voren. Noch ten aanzien van de dossiercontroles, noch ten aanzien van de baten, lasten en balansmutaties zijn er zaken geconstateerd die in dit verslag onder uw aandacht moeten worden gebracht. Onze bevindingen sluiten aan op de uitkomsten van de interne controle.

5.8 Begrotingsrechtmatigheid Het stelsel van begroten en de bewaking hiervan moet waarborgen dat de baten en lasten binnen de (gewijzigde) begroting blijven en dat belangrijke wijzigingen of dreigende overschrijdingen tijdig worden gemeld aan de Raad, zodat deze tijdig (binnen het begrotingsjaar) een besluit kan nemen. Wij constateren dat de totale gerealiseerde lasten over 2022 de totale lasten van de gewijzigde begroting niet overschrijden. Per programma is het beeld meer wisselend, namelijk voor 3 programma’s zijn de begrote lasten overschreden. Het betreft 1. Veiligheid, 2. Verkeer en vervoer, 8. Bouwen, wonen en gronden, alsmede de Overhead. De overschrijdingen op de programma’s zijn toegelicht in de jaarrekening en in het hoofdstuk Begrotingsrechtmatigheid is aangegeven dat het gaat om overschrijdingen die voortvloeien uit open einde regelingen, dan wel passen binnen het bestaande beleid en niet eerder bekend waren, of worden gecompenseerd door extra opbrengsten. Daarmee vallen deze overschrijdingen volgens de Kadernota rechtmatigheid in de categorie ‘’onrechtmatig, maar telt niet mee voor het oordeel van de accountant’’. Een ander aspect van begrotingsrechtmatigheid betreft de investeringen. Voor het doen van investeringen dient de Raad kredieten ter beschikking te stellen voor met name investeringen in wegen, riolering, gebouwen en dergelijke.

De besteding van deze kredieten is vaak verdeeld over meerdere jaren. In de jaarrekening wordt de stand van zaken met betrekking tot de kredieten toegelicht. U heeft in de jaarrekening aangegeven dat er geen overschrijdingen van investeringskredieten zijn geconstateerd. Op basis van onze werkzaamheden hebben wij vastgesteld dat het goedgekeurde investeringsvolume niet is overschreden. 5.9 Het maken van schattingen Bij het opmaken van een jaarrekening is het noodzakelijk dat u schattingen en oordelen toepast om te komen tot betrouwbare cijfers. Niet zelden worden schattingen niet als zodanig onderkend, omdat ze een vast onderdeel van uw administratieve proces zijn. Tijdens onze controle besteden wij nadrukkelijk aandacht aan de belangrijke schattingen omdat deze, bedoeld of onbedoeld, het resultaat kunnen beïnvloeden. Binnen uw gemeente hebben de belangrijkste schattingen betrekking op het inschatten van (de waarde van) de materiele vaste activa, de grondvoorraad, de vorderingen en de kortlopende schulden en de noodzaak tot het treffen van voorzieningen. Tijdens onze werkzaamheden hebben wij geen tekortkomingen aangetroffen in de schattingsmethoden en vastgesteld dat de wijze waarop deze tot stand komen niet is gewijzigd ten opzichte van vorig jaar.

Wij aanvaarden uw schattingen, maar wij melden volledigheidshalve dat inherent is aan schattingen dat de uiteindelijke uitkomst kan afwijken. 11

Daarnaast vinden wij het belangrijk dat u in de periode na afloop van het boekjaar de uitkomsten van de gemaakte schattingen evalueert. Op die manier maakt u beter inzichtelijk hoe schattingen in de praktijk zijn uitgepakt. Deze informatie kunt u vervolgens gebruiken om de gehanteerde schattingsmethoden en uitgangspunten voor de komende jaren te verbeteren.

6.

Verantwoording specifieke uitkeringen

6.1 Algemeen Ter voorkoming van onnodige verantwoordingdruk verstrekt het Rijk een groot aantal specifieke geldstromen die via het systeem van Single Information Single Audit moeten worden verantwoord. Sinds 2020 loopt het aantal specifieke uitkering fors op, door onder andere toevoeging van de Tozo-regeling, de gemeentelijke hulp aan gedupeerden van de toeslagenproblematiek en tal van regelingen op het terrein van duurzaamheid. De toename van het aantal regelingen zorgt bij u voor een toenemende druk op het jaarrekeningproces en onze controle. Dit vraagt om projectmatige aansturing om het proces van de SiSa-verantwoording te versterken. De verantwoordingsgegevens voor deze regeling worden opgenomen in de zogeheten SiSa-bijlage bij de jaarrekening. De controleverklaring bij de jaarrekening 2022 geldt ook voor de informatie die in deze bijlage is opgenomen. Dit betreft vrijwel alleen financiële gegevens. De controlevoorschriften voor de SiSa-bijlage zijn opgenomen in de Nota verwachtingen accountantscontrole. Hierin staan onder meer de wijze waarop de controle moet worden ingestoken en zijn specifieke rapporteringsgrenzen voorgeschreven, te weten per specifieke uitkering: • € 12.500 als de omvangsbasis kleiner dan of gelijk aan € 125.000 is. • 10% indien de omvangsbasis groter is dan € 125.000 en kleiner dan of gelijk aan € 1,0 mln.

• € 125.000 indien de omvangsbasis groter is dan € 1,0 mln. Wij hebben geen fouten of onzekerheden geconstateerd met betrekking tot de SiSa-bijlage 2022 van gemeente Opsterland die deze grenzen overschrijden. In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de bevindingen, ook als er geen fouten en onzekerheden zijn aangetroffen. In de bijlage bij dit accountantsverslag nemen we de verplichte tabel op. Deze tabel dient aan het ministerie van BZK ter beschikking te worden gesteld. 6.2 Tozo Op grond van de voorschriften dienen wij in de tabel in de bijlage specifiek in te gaan op de interne beheersingsmaatregelen die u getroffen heeft rondom de verschillende Tozo-regelingen. U maakt gebruik van de diensten van centrumgemeente Leeuwarden, maar moet wel zelf verantwoording afleggen. De gemeente Leeuwarden neemt o.a. kennis van de signalen van het Inlichtenbureau en geeft daar opvolging aan. U bespreekt deze werkwijze in de ambtelijke contacten met de centrumgemeente.

7.

Goedkeuringstoleranties en niet-gecorrigeerde controleverschillen

De jaarrekeningcontrole voeren wij uit met een bepaalde marge. Deze marge wordt in het Besluit Accountantscontrole Decentrale Overheden (Bado) de goedkeuringstolerantie genoemd. De Raad heeft de bevoegdheid om de goedkeuringstoleranties scherper te stellen dan het wettelijk maximum van 1% (fouten) respectievelijk 3% (onzekerheden) alsmede om rapporteringstoleranties vast te stellen. Op grond van onze eigen vaktechnische regels rapporteren wij afwijkingen van meer dan 5% van de goedkeuringstolerantie. Ook kunnen wij vanwege specifieke omstandigheden deze tolerantie bij de uitvoering van onze werkzaamheden verlagen.

12

De bij u gehanteerde goedkeuringstolerantie bedraagt afgerond € 915.000 voor fouten en € 2.745.000 voor onzekerheden. Mochten we niet-gecorrigeerde controleverschillen onderkennen die dit bedrag overschrijden dan kunnen we geen goedkeurende verklaring afgeven. We merken op dat in veel gevallen rechtmatigheidstekortkomingen naar hun aard niet te corrigeren zijn. In het kader van de bestuurlijke afhandeling en het dechargeproces melden wij eventuele geconstateerde afwijkingen die niet meer gecorrigeerd zijn in de jaarrekening. Deze zijn vanaf een lager bedrag dan de goedkeuringstolerantie mogelijk voor u relevant. Wij melden alleen afwijkingen boven een bepaalde grens. Deze bedraagt bij u ongeveer € 45.750. Niet gecorrigeerde controleverschillen

Bedrag

Totaal verschillen getrouwheid

NVT

Invloed eigen vermogen ultimo jaar NVT

Invloed resultaat

NVT

Onvoldoende controleinformatie om prestatielevering Zorg in Natura te kunnen vaststellen (zie 5.7.3) Totaal onzekerheden getrouwheid

€ 241.000

€ 241.000

€ 241.000

€ 241.000

€ 241.000

€ 241.000

Aanbestedingsfouten (zie 5.6)

€ 96.000

NVT

NVT

Totaal verschillen rechtmatigheid

€ 96.000

NVT

NVT

Totaal onzekerheden rechtmatigheid

€ 241.000

NVT

NVT

Daarnaast informeren wij u over gecorrigeerde controleverschillen of andersoortige afwijkingen die het gevolg zijn van significante tekortkomingen in de interne beheersing, frauderisico’s met zich meebrengen of naar onze mening onder uw aandacht zouden moeten worden gebracht. Er zijn in het controleproces geen afwijkingen geconstateerd die op grond van het bovenstaande gerapporteerd zouden moeten worden.

8.

Dataveiligheid en de automatiseringsomgeving

8.1 Continuïteit en betrouwbaarheid van de geautomatiseerde gegevensverwerking In overeenstemming met artikel 2:393 van het Burgerlijk Wetboek delen wij u mee dat er naar aanleiding van de controle van de jaarrekening geen zaken betreffende de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking zijn op te merken. Onze jaarrekeningcontrole is gericht op het geven van een oordeel omtrent de jaarrekening zelf en is niet primair gericht op het doen van uitspraken omtrent de betrouwbaarheid en de continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking als geheel of van onderdelen daarvan. Onze bevindingen daaromtrent raken dan ook slechts díe onderdelen die wij onderzocht hebben in het kader van de jaarrekening, wat wil zeggen dat wij ter zake geen volledigheid pretenderen. Hiervoor is een specifiek daarop gericht onderzoek noodzakelijk. Gelet op de beperkte mate van geautomatiseerde beheersmaatregelen in uw organisatie is een dergelijk onderzoek niet noodzakelijk voor de uitvoering van onze werkzaamheden. Uit onze controle zijn geen bijzonderheden gebleken waarop wij u via deze rapportage willen attenderen.

13

8.2 AVG Dataveiligheid wordt steeds belangrijker en de eisen die aan organisaties gesteld worden steeds hoger. Wij hebben geconstateerd dat bij u in huis de processen zijn ingeregeld conform de voorschriften en dat u bij incidenten valide afwegingen maakt omtrent aard, oorzaak en gevolgen, waaronder de meldingsplicht indien van toepassing.

9.

Verantwoordelijkheden in het controleproces

In de controleverklaring wijzen wij op de verdeling van de verantwoordelijkheden van gemeente Opsterland en de accountant in het controleproces. Het college van burgemeester en wethouders is verantwoordelijk voor het opmaken van de jaarstukken in overeenstemming met het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten. Het is, en dat beschrijven we ook in de controleverklaring, onze verantwoordelijkheid om de controle van deze jaarrekening uit te voeren met in achtneming van Nederlands recht waaronder het besluit accountantscontrole decentrale overheden en uw eigen controleprotocol. Het voldoen aan gedragsnormen, waar onafhankelijkheid zoals in de vorige paragraaf een onderdeel van is, hoort daarbij. Onze controle plannen wij zodanig dat we een redelijke mate van zekerheid bereiken dat de jaarrekening geen materiele onjuistheden bevat als gevolg van fouten of fraude. Doordat we werken met steekproeven en andere technieken, bestaat de kans dat fouten ondanks het naar behoren uitvoeren van de controle niet ontdekt worden. Het is overigens de primaire verantwoordelijkheid van het college om, onder toezicht van de Raad, voldoende maatregelen te nemen om fouten en fraude te voorkomen. Daarbij hoort eveneens dat maatregelen ter opsporing in de organisatie worden getroffen.

In onze controle besteden wij om die reden uitgebreid aandacht aan deze maatregelen en voeren wij zelf werkzaamheden uit op posten en stromen die, in zijn algemeenheid of bij u, meer dan gemiddeld risicovol zijn. Dat betreft onder andere schattingsposten, correctieboekingen, memoriaalboekingen en de beoordeling van de zakelijkheid van (mogelijk) ongebruikelijke transacties. Ter afsluiting van het controleproces verstrekt het college aan ons de bevestiging bij de jaarrekening. Hierin geeft het college aan dat zij alle door ons benodigde gegevens hebben verstrekt en dat de jaarrekening naar de laatste inzichten is opgemaakt. Wij hebben, behoudens de in hoofdstuk 7 opgenomen controleverschillen, geen specifieke elementen aan de bevestiging toegevoegd. Wel hebben wij in de bevestiging bij de jaarrekening de aandacht voor continuïteit van de organisatie en de activiteiten. Hoewel de continuïteit bij decentrale overheden door het Rijk gegarandeerd is, kunnen wel degelijk effecten in de jaarrekening ontstaan als gevolg van keuzes in de activiteiten van de gemeente. De toevoeging behelst de bevestiging dat daar bij u geen sprake van is.

10. Onafhankelijkheid gewaarborgd De beroepsorganisatie van accountants NBA heeft de voorschriften in het kader van de onafhankelijkheid opgenomen in de Verordening inzake de onafhankelijkheid van accountants bij assurance-opdrachten (ViO). De naleving van de beroepsregels, waaronder de ViO is in de organisatie van Eshuis Registeraccountants ingebed. Op basis van onze toetsing aan deze verordening concluderen wij dat onze onafhankelijkheid als certificerend accountant bij gemeente Opsterland voldoende is gewaarborgd. Wij hebben het afgelopen jaar geen andere opdrachten voor u uitgevoerd dan de controle van de jaarrekening en de direct daarmee samenhangende werkzaamheden.

14

11. Afsluiting Het accountantsverslag is naar zijn aard bedoeld om u als te ondersteunen in de beoordeling van de jaarrekening 2022. De bevindingen en beschouwingen in dit verslag komen voort uit onze controlewerkzaamheden. Ten overvloede wijzen wij u erop dat de controlerende taak van uw raad uiteraard verder gaat dan uitsluitend het financieel getinte perspectief vanuit de accountantscontrole. Wij danken de medewerkers van gemeente Opsterland voor de samenwerking in de afgelopen periode. Wij vertrouwen er op u met dit rapport voldoende te hebben geïnformeerd. Natuurlijk zijn wij graag bereid tot het verstrekken van nadere toelichting en het beantwoorden van vragen. Hoogachtend, Eshuis Registeraccountants B.V. Was getekend: drs. S. Hofsteenge RA

Bijlagen: 1. Getekende controleverklaring 2. Ongetekende controleverklaring in enkelvoud 3. Gewaarmerkte jaarrekening in enkelvoud

15

Bijlage 1 bij accountantsverslag 2022 SiSa gemeente Opsterland Hierna volgt de door het ministerie van BZK voorgeschreven rapporteringstabel. Nummer specifieke uitkering conform SiSabijlage 2022 JenV: A16

Specifieke uitkering

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in euro’s

Toelichting fout / onzekerheid

Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek Specifieke uitkeringen proeftuinen aardgasvrije wijken 2e ronde

NVT

NVT

NVT

NVT

NVT

NVT

NVT

NVT

NVT

BZK: C32

Regeling specifieke uitkering ventilatie in scholen

NVT

NVT

NVT

BZK: C43

Regeling reductie energiegebruik woningen

NVT

NVT

NVT

BZK: C55

Aanpak energiearmoede

NVT

NVT

NVT

BZK: C62

Specifieke uitkering aan gemeenten voor de bekostiging van de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen van gedupeerden door de toeslagenaffaire Regiodeals 3e tranche

NVT

NVT

NVT

NVT

NVT

NVT

BZK: C209

Meerjarige regeling voor huisvesting aandachtsgroepen

NVT

NVT

NVT

OCW: D8

Onderwijsachterstandenbeleid 2019-2022 (OAB)

NVT

NVT

NVT

OCW: D14

Regeling specifieke uitkering inhalen COVID19 gerelateerde onderwijsvertragingen

NVT

NVT

NVT

SZW: G2

Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel 2022

NVT

NVT

NVT

SZW: G3

Besluit bijstandsverlening zelfstandigen 2004 (uitsluitend kapitaalverstrekking)_gemeentedeel 2022

NVT

NVT

NVT

SZW: G3

Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers (Tozo)_gemeentedeel 2022

NVT

NVT

NVT

SZW: G10

Wet inburgering 2021_gemeentedeel 2022

NVT

NVT

NVT

Fin: B2 BZK: C30

BZK: C75

16

SZW: G12

Kwijtschelden publieke schulden SZWdomein hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire_gemeentedeel

NVT

NVT

NVT

SZW: G13

Onderwijsroute 2022_deel gemeente

NVT

NVT

NVT

VWS: H4

Regeling specifieke uitkering stimulering sport Regeling Sportakkoord 2020 - 2022

NVT

NVT

NVT

NVT

NVT

NVT

Regeling specifieke uitkering lokale preventieakkoorden of preventieaanpakken

NVT

NVT

NVT

VWS: H8 VWS: H12

Aspect controleverklaring Strekking controleverklaring getrouwheid Strekking controleverklaring rechtmatigheid

Oordeel Goedkeurend Goedkeurend

17