18-03-2025 Brief inwoner over ‘Participatieproces Vitens Luxwoude’

18-03-2025 Brief inwoner over ‘Participatieproces Vitens Luxwoude’ Aan: Gemeenteraad van Opsterland Luxwoude, 18 maart 2025 Geachte gemeenteraad, Ik zal mezelf even kort voorstellen, mijn naam is Wiemer Haagsma en naast inwoner van Luxwoude ben ik namens Plaatselijk Belang Luxwoude sinds 2019 ook deelnemer van de Begeleidingscommissie Waterwinning Luxwoude. Ik was vorige week maandag 10 maart aanwezig bij de oriënterende raadsbijeenkomst in het gemeentehuis van Beetsterzwaag en heb daar de insprekers gehoord en ook het artikel in de Leeuwarder Courant van dinsdag 11 maart gelezen (welke de naar mijn mening nogal érg overtrokken titel ‘Half Luxwoude strijdt tegen Vitens-fabriek’ had). Laat ik voorop stellen dat ik vind dat een ieder zijn eigen mening mag hebben en daar voor op mag komen, gelukkig kan dat ook in ons land. Waar ik me wel aan stoorde was dat er vaak gesproken werd over het ‘slechte participatieproces’ van Vitens, want dat herken ik totaal niet. Wij als álle omwonenden (ook die van de Plasse in Langezwaag en die aan de Alde Dyk in Terwispel) zijn al in 2017 via een nieuwsbrief op de hoogte gebracht dat Vitens in de buurt onderzoeken wilde doen naar waterwinning. Op het moment dat het duidelijk werd dat het bosperceel aan de A7 bij Luxwoude hiervoor erg geschikt werd bevonden zijn we o.a.

door inmiddels 15 nieuwsbrieven, diverse bijeenkomsten in het dorpshuis van Luxwoude, berichten in de dorpskrant, de projectsite op de website van Vitens en via deelname in de begeleidingscommissie op de hoogte gebracht van de voortgang in dit project. Overigens klopt het dat een deel van de omgeving in eerste instantie wél en later niet meer meegenomen werd in het verspreiden van de papieren nieuwsbrieven (naar ik begreep omdat het de verwachting was dat deze bewoners geen gevolgen van de waterwinning en productielocatie zouden hebben). Hiervoor heeft Vitens excuses aangeboden en ook is er toen het bekend werd dat deze bewoners zich gepasseerd voelden door Vitens aangeboden om in gesprek te gaan hierover. Hierop is echter door de bewoners gereageerd dat ze hier geen behoefte aan hadden en dit dan ook niet wilden. Ook het antwoord op de vraag welke door jullie als raad gesteld is ‘wat er dan voor nodig is om elkaar wél te vinden’ bevreemde mij; er is volgens de insprekers geen situatie te bedenken waar zij en Vitens het eens zouden kunnen worden. Vreemd als je Vitens wel beschuldigd van een slecht participatieproces maar je hier blijkbaar toch geen deel aan wilt nemen.

Bovenstaande samengevat; naar mijn mening is er zeker geen sprake van een ‘slecht participatieproces’, maar is het juist een zeer zorgvuldig proces wat bovendien ook vér voordat er sprake is van daadwerkelijke waterwinning gestart is (een voorbeeld wat vele anderen zouden mogen volgen). Ook stoor ik me aan de opmerkingen dat Vitens niet eerlijk is en zaken verzwijgt. Wederom herken ik dit totaal niet. Op het moment dat duidelijk werd dat de productielocatie wel eens hoger zou kunnen gaan worden als in eerste instantie gedacht is dit ook meteen aan de begeleidingscommissie gemeld en is er een speciale informatieavond aan gewijd. De momenten waarop de waterwinvergunning, het voorontwerpbestemmingsplan en het ontwerpbestemmingsplan ter inzage lagen, is in informatiebrieven gemeld aan de omwonenden. In deze informatiebrieven is tevens de procedure

18-03-2025 Brief inwoner over ‘Participatieproces Vitens Luxwoude’ vermeld hoe zienswijzen konden worden ingediend. In mijn optiek deel je deze informatie niet als je iets te verbergen hebt. Tevens las ik ergens dat er pas sinds 2021 werd gecommuniceerd dat er naast waterwinning ook sprake zou zijn van de productielocatie, maar dit is niet juist; reeds in de 2e informatiebrief (november 2018) wordt er duidelijk gesproken over ‘waterwingebied en productielocatie’. Wat ik ook niet begrijp is dat er gesproken wordt over dat Vitens alleen handelt vanuit economisch belang. Laat er geen misverstand over ontstaan; Vitens is geen louche handelsbedrijf die ergens goedkoop een fabriek neer wil zetten om daar vreselijk veel geld te gaan verdienen. Vitens heeft zichzelf als taak gesteld om ons allemaal in Fryslân van schoon drinkwater te voorzien, wat toch wel de meest primaire levensbehoefte is die we hebben. Ook wil ik opmerken dat 100% van de aandelen van Vitens in handen is van provincies en gemeentes; niet van commerciële investeerders die als doel rendement hebben.

Nog even terugkomen op de titel van het krantenartikel in de Leeuwarder Courant dat de helft van Luxwoude tegen de ‘Vitens-fabriek’ zou zijn; afgelopen vrijdag hadden we jaarvergadering van Plaatselijk Belang Luxwoude en hebben we ook een update gegeven van de stand van zaken omtrent de waterwinning en productielocatie; er waren twee korte vragen vanuit de zaal maar zeer zeker was er geen sprake van grote tegenstand of iets dergelijks, het lijkt niet echt te leven bij ons in Luxwoude. Dat het bij ons in het dorp niet echt leeft blijkt ook wel uit de opkomst bij de door de insprekers georganiseerde informatieavond op 27 juni 2024 in het dorpshuis van Luxwoude. Enkelen van jullie waren hierbij aanwezig en konden zelf zien dat er slechts een handjevol mensen aanwezig waren (naast de organisatoren en raadsleden hooguit 10), en waarvan een aantal ook nogal kritisch waren over de informatie die werd verstrekt. Waar we ons in het dorp een stuk drukker over maken is het eventuele traject van de hoogspanningsmasten welke met hun 70 meter bijna 4x zo hoog zijn als de Vitens productielocatie en op meerdere plekken in het open landschap zouden komen te staan in plaats van netjes weggewerkt in een bos. Over dat bos gesproken, ik zie ook voordelen in de inbreng die de omgeving heeft in het samen gebruiken van dat bos.

Momenteel is daar niet echt goede toegang toe en als daar wandelpaden, een picknick plek, misschien een stukje voedselbos en wellicht zelfs een ‘Griet Bergsma appelboomgaard’ zouden komen hebben we daar als omgeving een stuk meer aan als hoe het nu is. Ook hoorde ik jullie als raad vorige week het idee opperen om een fietspad aan te leggen, dat is natuurlijk ook iets wat voor de omgeving een grote meerwaarde zou bieden; denk alleen maar aan de fietsveiligheid van de schoolgaande kinderen. Gezien bovenstaande líjkt het misschien of ik een ‘Vitens fanboy’ ben die wellicht ‘gestuurd’ wordt om dit bericht aan jullie te sturen, maar dit is zéker niet het geval. Wat ik wél ben is een inwoner van Fryslân die het belang van een goede drinkwatervoorziening inziet, en die het niet fair vind dat de partij die dat (voor ons allemaal) doet onterecht wordt weggezet als een onbetrouwbaar, op geld belust, met niemand rekening houdend bedrijf. Ik kan mezelf goed vinden in de conclusies en aanbevelingen zoals staan in de Expert Review zoals opgesteld door BJZ.nu, maar uiteraard kan ik voor jullie geen beslissing maken. Ik vind het echter wel zo fair om jullie te melden hoe ík als bewoner van Luxwoude en deelnemer in de begeleidingscommissie het proces tot nu toe ervaren heb. Met vriendelijke groet,

18-03-2025 Brief inwoner over ‘Participatieproces Vitens Luxwoude’ Wiemer Haagsma