CConstaterende datOpmeer
Koppel je AI →
Document · PDF

Toelichting bp Koningspade 30 Hoogwoud 20250227

Besluitvormende raadsvergadering 10 juli 2025, gemeente OpmeerBij agendapunt: Bestemmingsplan Koningspade 3026.090 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 2 van 4

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

27

slot” zitten. De (Wgv) maakt het voor gemeente mogelijk om via een geurverordening binnen een aangegeven bandbreedte af te wijken van de geurnormen en afstanden van de Wgv. Er is geconcludeerd dat een geurverordening voor veel van deze veehouderijen een oplossing kan bieden. Uitgangspunt van de Gebiedsvisie is te komen tot een goede balans tussen enerzijds de ontwikkelingsmogelijkheden voor de veehouderij en anderzijds het behoud van een goed woon- en leefklimaat in de hele gemeente. Om tot die balans te komen heeft de gemeente bij het bepalen van de eigen gemeentelijke geurnormen ervoor gekozen om onderscheid te maken tussen gevoelige objecten in de volgende drie gebieden: • buiten de bebouwde kom (plangebied bestemmingsplan Landelijk gebied Opmeer); • binnen de bebouwde kom (woongebieden met een stedelijk karakter); • binnen de bebouwde kom (woongebieden met een landelijk karakter). Het initiatief behelst onder andere het houden van maximaal 50 paarden buiten de bebouwde kom. Voor het houden van 50 paarden buiten de bebouwde kom geldt dat de minimale afstand emissiepunt stalgevel van 50 meter in de Wgv verkleind mag worden naar 25 meter. Locatie geurgevoelige objecten (GGO)

Minimale afstand gevel stalgevel GGO

Minimale afstand emissiepunt stalgevel GGO

Maximaal aantal dieren waarvoor een vaste afstand geldt

Buiten de bebouwde kom

25

Van 50 meter verkleinen naar 25

50 paarden

tabel 2. Voorwaarden voor het verkleinen van de vaste afstanden bron: Gemeente Opmeer (2012). Geurgebiedsvisie gemeente Opmeer.

Afweging In de bestaande situatie zijn de paardenstallen in het plangebied gesitueerd aan de achterzijde van de bedrijfswoning, ten gevolge waarvan de eerste twee paardenboxen binnen de contour van 25 m van de woning aan de Koningspade 29 liggen. Deze paardenboxen zijn overigens niet meer in gebruik voor het stallen van paarden en/of pony’s. In de vernieuwde inrichting van het terrein zijn de stallen aan de achterzijde van het plangebied gesitueerd en daardoor vallen de stallen buiten deze contour van 25 m (meer dan 50 meter). Het initiatief is aldus passend binnen het gemeentelijke beleid. In paragraaf 5.10 van deze toelichting wordt hier overigens in het kader van de milieuzonering nogmaals op ingegaan. Op grond hiervan is het bestemmingsplan uitvoerbaar.

3.5.4 Archeologische beleidsadvieskaart Het uitgangspunt van het gemeentelijk archeologiebeleid (vastgesteld 16 september 2010) is dat de zorg voor en omvang met het bodemarchief een regulier en volwaardig bestanddeel wordt van de ruimtelijke inrichting van de gemeente Opmeer. Het is daarbij van wezenlijk belang om een beeld te hebben van de archeologische waarden die in de bodem van de gemeente al zijn aangetoond en welke nog te verwachten zijn. De archeologische beleidsadvieskaart is een weergaven van de bekende archeologische en te verwachten archeologische waarden. De archeologische beleidsadvieskaart is in 2012 op details gewijzigd en digitaal aangeleverd door Archeologie West-Friesland. Deze wijzigingen betreffen de begrenzing van twee archeologische rijksmonumenten en de aanwijzing van een provinciaal archeologisch monument. Deze terreinen zijn ingevolgde de Monumentenwet beschermd en worden met een aanduiding aangegeven op de verbeelding. De gemeente is bij deze terreinen geen bevoegd gezag.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

28

Het grondgebied van de gemeente Opmeer is opgedeeld in zeven categorieën, waarvan de eerste twee geen dubbelbestemming Waarde-Archeologie behoeven aangezien deze terreinen middels de Monumentenwet kadastraal zijn beschermd. Het overige deel van het grondgebied van de gemeente Opmeer is in vijf categorieën verdeeld van hoog naar laag. Deze gebieden worden via een dubbelbestemming Waarde-Archeologie planologisch beschermd. De planlocatie heeft een middenhoge archeologische verwachting. Op basis van de locatie dient bij een planomvang van 500 m2 of meer (en dieper dan 40 cm) rekening te worden gehouden met archeologie in het gebied. Afweging Voor de mogelijke archeologische waarden in het plangebied dient een beschermend regime te worden opgenomen. Door middel van een dubbelbestemming ‘Waarde-Archeologie’ zal dit worden gewaarborgd op de verbeelding en de regels. Voor het bouwen van bebouwing met een oppervlakte 500 m2 of groter dient er een archeologisch onderzoek uitgevoerd te worden indien er sprake is van een verstoring van de bodem met meer dan 40 cm - mv. Op grond hiervan is het bestemmingsplan uitvoerbaar.

afb.13 Fragment uit archeologische beleidskaart

3.5.5 Welstandsnota Opmeer De gemeenteraad heeft in 2021 voor het gehele grondgebied van de gemeente Opmeer een nota vastgesteld waarin richtlijnen voor het uiterlijk van bouwwerken zijn opgenomen. Deze richtlijnen liggen ten grondslag aan de welstandsbeoordeling bij het beoordelen van bouwplannen. Er zijn verschillende bouwactiviteiten benoemd en ook is er gekeken naar specifieke situaties zoals agrarische percelen en bedrijventerreinen, karakteristieke panden en gebieden met onderscheidende kenmerken. De ‘Nota uiterlijk van bouwwerken 2020’ vervangt de Welstandsnota 2011’ en anticipeert op de aankomende Omgevingswet. Het plangebied bevindt zich aan het lint in het buitengebied van Opmeer, met het beoordelingsniveau ‘bijzonder’. De bedrijfswoning in het plangebied (de stolp) is géén karakteristiek pand.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

29

Binnen het plangebied vinden er geen wijzigingen plaats, maar deze sluiten aan op de karakteristieke erfopzetten in dit gebied. De stolp wordt behouden. Het karakter van het lint wordt behouden. De kenmerken van het landschap (zichtrelatie tussen stolpen, relatie tussen lint en landschap, slotenpatronen etc.) blijft behouden. Afweging Het welstandsbeleid biedt een ruimtelijk beleidskader maar is geen direct toetsingskader voor de bestemmingswijziging. Deze bestemmingswijziging maakt een herontwikkeling van het perceel mogelijk en creëert de noodzakelijke ruimtelijke randvoorwaarden voor duurzame herontwikkeling van de bestaande bebouwing en een nieuwe erfinrichting. Pas wanneer in dat kader een omgevingsvergunning wordt gevraagd voor de nieuwe gebouwen wordt aan de nota getoetst. Het plan voldoet aan de Nota uiterlijk van bouwwerken gemeente Opmeer 2021.

3.5.6 Drank- en horecabeleid (2002) De gemeente Opmeer beschikt over een notitie Drank- & Horecabeleid. Het doel van de notitie is het verschaffen van duidelijkheid en het aanbrengen van consistentie in het sturend optreden van de gemeente ten opzichte van horeca. Op grond van het drank- en horecabeleid is in onderhavig bestemmingsplan een toepasbare regel voor lichte horeca voor de manege opgenomen vanwege de aanwezigheid van een kantine. Lichte horeca-inrichtingen betreffen inrichtingen die in beginsel alleen overdag en ’s avonds geopend zijn en die als hoofdzaak de verstrekking van etenswaren en maaltijden hebben. Deze horeca-inrichtingen veroorzaken daardoor slechts beperkte hinder voor omwonenden. Afweging Onderdeel van het voorliggende initiatief is een sportkantine die ondergeschikt is aan de sportactiviteiten. Dat wil zeggen dat de hoofdfunctie de sportactiviteit is en de horeca daaraan ondergeschikt. De openingstijden zijn volgend aan de sportactiviteiten. Deze functie is aldus passend binnen de notitie Drank- en Horecabeleid en kan worden gedefinieerd als lichte horeca. Op grond hiervan is het bestemmingsplan uitvoerbaar.

3.6

Conclusie beleidskader

Op basis van het nationale, provinciale en gemeentelijke beleidskader is de voorgestelde bestemmingswijziging van de locatie niet bezwaarlijk: • op basis van het nationaal beleid Nationale Omgevingsvisie en het Besluit algemene regels ruimtelijke ordening) zijn er geen bezwaren tegen het ontwikkelen van de locatie naar paardenhouderij met zorgboerderij; • de planlocatie ligt buiten het Bestaand stedelijk gebied van Opmeer. In de Omgevingsverordening NH2020 zijn regels opgenomen in relatie tot de beoogde ontwikkeling (aantonen nut en noodzaak manege en zorg) en de locatie (verbeteren ruimtelijke kwaliteit bij locaties buiten Bestaand stedelijk gebied). Het voorliggende plan past binnen deze regels (zie afweging in hoofdstuk 5); • de gemeente Opmeer wil ruimte bieden aan alternatieve invulling van vrijkomende agrarische bebouwing. De voorgestelde invulling van de Talenthoeve past hierbij. Vanuit de visie voor het integreren van functies in het landelijk gebied kent de gemeente een aangepast geurbeleid.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

30

4.

RUIMTELIJK KADER

4.1

Inleiding

De gemeente Opmeer wil meewerken aan het herinrichtingsplan van het erf wanneer het een ruimtelijke kwaliteitsverbetering betreft. Voor de planlocatie is een beeldkwaliteitsplan gemaakt (Memo Landschappelijke inpassing uitbreiding Stal Hoogwoud, SAB, 28 oktober 2015). Het beeldkwaliteitsplan maakt als bijlage 2 onderdeel uit van deze toelichting. In het beeldkwaliteitsplan wordt de ontwikkeling van de Talentenhoeve geplaatst in een groter cultuurhistorisch, landschappelijk en ruimtelijk kader. Vanuit achtereenvolgens de ontginningsgeschiedenis van het landschap, de landschappelijke kernkwaliteiten, karakteristieke bebouwingsstructuren en de ruimtelijke opbouw van het erf worden kansen (spelregels) geformuleerd voor ruimtelijke ontwikkelingen. De hoofdlijnen van het beeldkwaliteitsplan zijn als volgt:

4.2

Historische en landschappelijke context

4.2.1 Historische ontwikkeling van het landschap De locatie was tot ongeveer 4000 jaar voor Christus voor het grootste gedeelte water. De zee had vrij spel. Door de wisselende stijgingen van het zeeniveau veranderde het landschap in een kwelderlandschap, vergelijkbaar met sommige delen van het Waddengebied. Doordat het gebied vaak overstroomde ontstond er in de loop de eeuwen een bedekkende kleilaag. Door de steeds verdere invloed van de zee ontstond er ongeveer 1000 jaar voor Christus een krekenlandschap. Op de redelijk droge zandruggen ontstonden de eerste plekken voor bewoning. Het water nam na 400 na Christus weer bezit van de streek en bewoning was nauwelijks nog mogelijk. Door stagnatie van het water ontstond er veenvorming. Het duurde vier eeuwen, voordat de veenafzetting een voldoende dikte had bereikt, voordat men hier weer ging wonen en werken. Rond het jaar 1000 begon voor het landschap van West Friesland een belangrijke ontwikkeling, namelijk de bouw van de Westfriese Omringdijk. Begin 14e eeuw, na totstandkoming van de Omringdijk, was West-Friesland eigenlijk een bedijkt eiland. Het werd omringd door de Zijpe, de Zuiderzee, de Beemster, de Schermer en de Zijpe. Al deze waterlopen en meren maakten van WestFriesland een geïsoleerd gebied binnen de Provincie Noord-Holland.

Tegelijkertijd met de aanleg van de omringdijk vonden in de tiende en elfde eeuw veenontginningen plaats. Het veen werd systematisch vanaf hoge zandruggen of nieuwe aangelegde dijken ontgonnen. De percelen werden in stroken ontgonnen en verdeeld. Door de ontginning ontstond de kenmerkende strokenverkaveling die tot op de dag van vandaag te herkennen is. Langs de ontginningslinten werden boerderijen aangelegd. De Koningspade waar de stal Hoogwoud zich bevindt is van oorsprong een ontginningslint. Sommige van die ontginningslinten groeiden uit tot nederzettingen zoals het nabijgelegen Hoogwoud. De ontgonnen grond bleek door snelle inklinking niet geschikt te zijn voor het verbouwen van tarwe en rogge. In de eerste jaren lukte het wel met gerst en haver, maar relatief snel moest worden overgestapt op de veeteelt. Het karakter van het landschap is de afgelopen eeuwen nauwelijks veranderd. Grote delen van het landschap is nog steeds in gebruik als weidegrond en de afwezigheid van grootschalige beplanting op de kavels zorgt voor een zeer open landschap. Langs de as Koningspade bevinden zich naast een aantal ‘moderne’ boerderijen, een aantal woningen en een aantal oude historische stolpboerderijen, waarvan er twee zich dichtbij de planlocatie bevinden. De erven waar de boerderijen zich bevinden zijn beplant met geriefhoutbosjes, boomsingels en kleinschalige boomgaarden.

De beplanting rondom het erf had een nutsfunctie, aangezien geriefhoutbosjes werden gebruikt voor onder andere brandhout en de boomsingels boden bescherming tegen de wind. Het contrast tussen de besloten erven en de

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

31

open weides is groot en is een belangrijke landschappelijke waarde voor het veenweidelandschap rondom Hoogwoud. De afgelopen eeuw is het landschap rondom Hoogwoud weinig veranderd. De kenmerkende strokenverkaveling is in het veenweidelandschap nog goed te herkennen

afb.14 Topografische kaart ca.1900

afb.15 Topografische kaart ca. 2000

afb.16 De Koningspade ligt als karakteristieke als lintbebouwing in het gebied West-Friesland Midden

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

32

4.2.2 Landschappelijke context Op basis van de voorgaande landschappelijke analyse vormen de volgende uitgangspunten input voor het landschappelijk inpassingsplan: 1. Het handhaven van het zicht op het open veenweidegebied vanaf de linten. De linten met de aangrenzende erven hebben een dicht karakter. Door het opgaande groen in de vorm van erfbeplanting en laanbeplanting. Af en toe wordt de laanbeplanting en de erfbeplanting onderbroken en is vanaf het lint Koningspade, vrij zicht op de open graslanden. Direct ten zuiden van de locatie is er een opening en kan het open landschap van de veenweidepolder beleefd worden. 2. Het van een groen erf zodat de uitbreiding opgaat in het landschap. Door de bouw van een nieuw stal direct achter de bestaande rijbak ontstaat er een wandwerking dat voor dit kleinschalige lint dominant kan gaan aanvoelen. Voorgesteld wordt om langs de wanden van de stallen groen te plaatsen, zodat de dominante wandwerking van de stallen wordt teruggebracht. Door het realiseren van groen aan de lengtezijde van het erf wordt de uitbreiding beter in het landschap ingepast en zijn de stallen vanuit het lint niet tot nauwelijks waarneembaar. 3. Het derde uitgangspunt is meer groen op het erf zelf door de aanplant van bomen of toepassen van hagen. Dit versterkt het groene karakter van dit erf en sluit beter aan de andere groene erven langs het lint.

afb.17 Landschappelijke uitgangspunten

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

33

4.3

Landschappelijke inpassing en beeldkwaliteit

4.3.1 Landschappelijke inpassing De uitgangspunten zijn vertaald in een ruimtelijk inpassingsvoorstel. In dit voorstel wordt ten eerste de lengterichting van de kavel beplant. Aan de kant van de nieuwe stallen worden knotwilgen (Salix alba) voorgesteld. Knotwilgen passen goed in het karakter van het veenweidelandschap. Op de huidige plankaart van de architect is er weinig ruimte mogelijk om de knotwilgen aan te planten. Dit komt omdat het gebouw pal naast het talud van de sloot is gesitueerd. Geadviseerd wordt om de nieuwe stal 1 à 2 meter ten opzichte van het talud op te schuiven zodat aanplant van knotwilgenrij mogelijk is. Als opschuiven van de nieuwe stal niet mogelijk is wordt voorgesteld om de wanden te laten begroeien met klimplanten zoals de Wilde wingerd (Parthenocissus) en Klimop (Hedera helix). Aan de andere zijde wordt de bestaande rij knotwilgen aangevuld met nieuwe knotwilgen. De knotwilgen zorgen voor een groene transparante scheiding met het naastgelegen perceel. Op het erf wordt ook meer groen voorgesteld zoals de aanplant van een aantal kronkelwilgen (Salixbabylonica) nabij de vijver. Wilgen groeien redelijk snel en geven snel een volwassen groen beeld op het erf. Rondom de parkeerplaats wordt hagen van meidoorn (Crataegus monogyna) voorgesteld. Deze hagen zijn inheems en kunnen tegen natte grond. Bovenal zijn meidoorns niet giftig voor paarden.

De muur die de inrit van het naast gelegen perceel afscheidt wordt in het landschappelijk inpassingsvoorstel beplant met klimplanten. Als soort wordt Wilde wingerd (Parthenocissus), Wilde kamperfoelie (Lonicera periclymenum) en Klimop (Hedera helix ) voorgesteld zodat bij de entree in alle seizoenen een mooie begroeide wand zichtbaar is.

afb.17 Landschappelijk inpassingplan

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

34

4.3.2 Beeldkwaliteit uitbreiding stallen Voor het uiterlijk van de nieuwe stal worden een aantal richtlijnen gegeven zodat de stal beter wat betreft materiaal en kleurgebruik bij de gebouwen in de omgeving passen. De meeste woongebouwen en met name de stolpboerdijen hebben aan het lint een pyramide dakvorm en de dakbedekking van riet en de gevels zijn opgetrokken in baksteen. De meeste bijgebouwen langs het lint zijn van baksteen, hout of kunststofbeplating en hebben vaak gedekte en terughoudende kleuren in aardetinten variërend van donker groen tot donker bruin. De dakbedekking bestaat uit zwartgrijze dakpannen of golfplaten. Op de locatie zelf bestaat de woonbebouwing uit een riet gedekt huis waarvan de gevels op de begane grond zijn opgetrokken in lichtbruin baksteen. De 1e verdieping maakt onderdeel uit van een pyramide vormige kap die bedekt is met riet. De vorm van de woning en het materiaalgebruik van het woongebouw is geïnspireerd op de stolpboerderijen die langs lint het Koningspade staan. De bestaande rijhal heeft een eenvoudige constructie met gesloten gevels bestaande uit groen geverfde beplating. Het zadeldak is uitgevoerd met donkergrijze golfplaten waar op regelmatige afstand vensters van transparante golfplaten in zijn geplaatst. • •

Voorgesteld wordt om de nieuwe stal een zadeldak te geven waarvan de nokhoogte 1 a 1.5m lager is dan die van de bestaande rijhal. Een lagere nokhoogte draagt bij dat de stal minder sterk in het landschap opvalt en er een geleding plaatsvindt in de lange gevel. De eerste meter van de onderzijde van de nieuwe stal wordt uitgevoerd in bruin baksteen en sluit aan bij de plint van de bestaande hal. Het bovendeel van de gevel wordt uitgevoerd met houten planken of hoogwaardig plaatmateriaal in verticale richting. De kleur van het hout is gedekt en terughoudend en het kleurenpallet varieert van donkergroen tot zwartgroen. Het dak wordt bedekt met dakpannen of hoogwaardig plaatmateriaal bij voorkeur in de kleur donker grijs. In het dak komen een aantal lichtvensters op dezelfde afstand als in de bestaande rijhal. Op de volgende pagina is een principeschets voor de beeldkwaliteit van de nieuwe stal terug te vinden. Tot slot wordt voorgesteld om de bestaande rijhal op te knappen door de bestaande groene beplating te vernieuwen of over te schilderen in dezelfde kleur als de gevel van de nieuwe stal.

afb.18 Voorstel geleding bedrijfsgebouwen

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

35

Welstand Het voorgestelde architectonisch beeld sluit aan op de traditionele Westfriese architectuur, in een sober eigentijds jasje. De geleding van de bedrijfsgebouwen en het voorgestelde architectonisch handschrift reageren goed op de terreininrichting. De welstandscommissie Opmeer toetst concrete plannen op ruimtelijke kwaliteit en beeldkwaliteit.

4.4

Conclusie ruimtelijk kader

De aanleiding voor het opstellen van het landschappelijk inpassingsplan en beeldkwaliteitsplan voor de Stal Hoogwoud is de uitbreiding van de bestaande stal. Het voornemen van de initiatiefnemer is om het perceel te intensiveren van 40 paarden in de huidige situatie naar 50 paarden in de nieuwe situatie. Daarnaast wil de initiatiefnemer dagbesteding realiseren: maximaal 5 zorgplaatsen (zorgboerderij) en 10 thuiszitters-plaatsen (onderwijs en zorg). Door de uitbreiding worden er wijzigingen aan het perceel aangebracht. Dit houdt verband met de optimalisering van het ruimtegebruik zodat de uitbreiding minder impact heeft op de directe omgeving. Het initiatief past als volgt binnen de landschappelijke context van de locatie: • Kern van het landschappelijke inpassingsplan is het creëren van een groen kader om het erf, het behoud van de openheid van het landschap en meer groen op het erf. • Overlast gevende functies zoals de stallen, de paddocks en de mestbak worden naar achter op het erf verplaatst. • De buitenbak, de trainingsmolen en de longeercirkel worden verplaatst naar achteren en op de plek waar voorheen de stapmolen bevond wordt een parkeerplaats aangelegd. • In aangebouwde stallen zullen geen dieren meer worden gehouden. Het initiatief is daarmee ruimtelijk passend.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

36

5.

MILIEU- EN OMGEVINGSASPECTEN

5.1

Algemeen

Op grond van artikel 3.1.6 lid 1 Besluit ruimtelijke ordening dient inzicht te worden gegeven of het bestemmingsplan daadwerkelijk uitvoerbaar is. Hierbij dient aandacht besteed te worden aan milieuaspecten zoals geluid, bodem en externe veiligheid, de gevolgen voor de waterhuishouding en archeologie en de maatschappelijke en economische uitvoerbaarheid. In dit hoofdstuk komen de milieu-, water en archeologieaspecten aan bod. Een belangrijke invalshoek in dit hoofdstuk is de motivering in relatie tot provinciaal beleid van de nut en noodzaak (aan de hand van de Ladder voor Duurzame Verstedelijking) en de ruimtelijke kwaliteit (afweging kwalitatieve aspecten). Opmerkingen die de Omgevingsdienst Noord Holland Noord in het voortraject heeft gemaakt zijn verwerkt. Melding Activiteitenbesluit Bedrijfsmatige activiteiten, of activiteiten in een omvang alsof deze bedrijfsmatig zijn, kunnen onder de werkingssfeer van de Wet milieubeheer vallen. Onderscheid wordt gemaakt in type A, B en C bedrijven. Bedrijfsmatige activiteiten kunnen meldingsplichtig in het kader van het Activiteitenbesluit zijn of vergunning-plichtig in het ader van de Wabo. Het bedrijf valt onder de werkingssfeer van het Activiteitenbesluit en is een type B-bedrijf. Type Bbedrijven zijn meldingsplichtig.

5.2

Duurzaam ruimtegebruik

5.2.1 Toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking Alleen nieuwe stedelijke ontwikkelingen dienen te worden getoetst aan de Ladder voor duurzame verstedelijking. Functiewijziging naar een manege is een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Om deze reden is een toets aan de ladder voor duurzame verstedelijking aan de orde. Er is sprake van duurzaam ruimtegebruik als: 1. de nieuwe stedelijke ontwikkeling in overeenstemming is met de regels die het Barro stelt over het aantonen van nut en noodzaak en het onderzoeken van binnenstedelijke mogelijkheden, en 2. de nieuwe stedelijke ontwikkeling in overeenstemming is met de binnen de regio gemaakte schriftelijke afspraken. Nut en noodzaak Het agrarische landschap verandert. Door achteruitgang van de landbouw komt er steeds meer ruimte voor agrarisch natuurbeheer en recreatief-toeristische, aan de agrarische sector verwante, activiteiten. De invulling van een leegstaande boerderij met een manege is daarom een prima oplossing tegen leegstand in het platteland. De paardensector heeft de afgelopen 15 jaar een vlucht genomen, en blijkt ook binnen een conjunctionele economie een stabiele sector. De verwachting vanuit bijvoorbeeld LTO en FNHS is dat dit minstens op dit niveau blijft. De paardensport is echter wel steeds in ontwikkeling.

Stal Hoogwoud is een voormalig agrarisch bedrijf, en van productiegerichte paardenhouderij door de afgelopen jaren gegroeid naar gebruiksgerichte paardenhouderij. De manege heeft op dit moment ruimte voor 40 paarden, en er is een wachtlijst. Het gebruik dat met dit plan mogelijk wordt gemaakt vindt reeds sinds 1994 onophoudend en succesvol plaats. Er is sprake van een gezonde bedrijfsvoering.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

37

Een goede manege vraagt goede faciliteiten: minimaal een rijhal met kantine en stallen. Na herstructurering biedt de locatie ruimte aan 50 paarden. Dit is een evenwichtig aantal in relatie tot het beschikbare land (weidegang). Talentenhoeve Stal Hoogwoud is de enige manege in de gemeente Opmeer. In oostelijk WestFriesland zijn een drietal maneges gevestigd, in westelijk West-Friesland geen een. Daarmee heeft de stal ook een functie voor de omliggende gemeenten. Het functioneren van de stal binnen de gemeente toont aan dat er een behoefte is aan een dergelijke voorziening op deze plek. Op het gebied van gebruiksgerichte paardenhouderij kan Stal Hoogwoud een breed aanbod bieden. De breedte zoekt het bedrijf ook in de maatschappelijke dienstverlening in relatie tot de paardenhouderij als nevenactiviteit. In deze combi is er in de regio geen alternatief. Het bedrijf werkt met wachtlijsten. Daarmee is de vraag naar een dergelijke voorziening op deze plek aangetoond. Binnenstedelijke mogelijkheden Binnen bestaand stedelijk gebied is geen alternatieve locatie voor een manege die aan dezelfde milieu-eisen kan voldoen: paardenhouderij in de nabijheid van woningen is dan een belemmering. Daarmee is er ook tevens geen binnenstedelijke locatie beschikbaar waar een vergelijkbare vorm van zorg (maatschappelijke zorg in relatie met paardenhouderij) beschikbaar is.

Regionale afspraken De Talenthoeve heeft wachtlijsten voor de dagbesteding en voor het Thuiszittersproject. Vanuit de regio is aan de Talenthoeve specifiek de zorgvraag gesteld voor de opvang van Thuiszitters, daarmee is in overeenstemming met de binnen de regio gemaakte schriftelijke afspraken. Conclusie: Aangezien de huidige behoefte groter is dan de capaciteit, voldoet het plan aan een actuele behoefte en vormt geen concurrentie met andere plannen. De Talentenhoeve is in Opmeer de enige manege. Er is regionale overeenstemming over het maatschappelijke belang van de Talentenhoeve.

5.2.2 Duurzaamheid en energiebesparing Duurzaam bouwen vertaalt zich in de zorg voor het milieu, zoals het energiezuinig bouwen, het bevorderen van zonne-energie, duurzaam materiaal gebruik en gescheiden afvalverwerking. De eisen aan de particuliere woningbouw staan beschreven in het Bouwbesluit. Het is van belang om al in een vroeg stadium duurzaamheid te zien als integraal onderdeel van de nieuwbouw en de duurzaamheidsambities vanuit het gemeentelijk beleid over te brengen aan de initiatiefnemer. Voor vragen op het gebied van duurzaam (verbouwen, energiebesparing of energie opwekken) kunnen inwoners en ondernemers tegenwoordig bij het Duurzaam Bouwloket terecht. De gemeente Opmeer participeert hierin. In de bouwplannen zal duurzaamheid een definitief beslag moeten krijgen. Een van de maatregelen is de realisatie van een emissievrij stalsysteem. Conclusie: Duurzaamheid vormt een belangrijk onderwerp in het sociaal-maatschappelijke debat en is daarmee een belangrijk aandachtspunt in het beleid van de gemeente Opmeer. Het bestemmingsplan staat duurzaamheid niet in de weg, en andersom ook niet.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

38

5.3

De watertoets

De planlocatie valt binnen het beheersgebied van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK). Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier heeft samen met haar partners haar waterbeleid op lange termijn (Deltavisie) en op middellange termijn (Waterprogramma 2016-2021) opgesteld. In het Waterprogramma 2016-2021 (voorheen waterbeheersplan) zijn de programma's en beheerstaken van het hoogheemraadschap opgenomen met de programmering en uitvoering van het waterbeheer. Het programma is nodig om het beheersgebied klimaatbestendig te maken, toegespitst op de thema’s waterveiligheid, wateroverlast, watertekort, schoon en gezond water en crisisbeheersing. Door het veranderende klimaat wordt het waterbeheer steeds complexer. Alleen door slim samen te werken is integraal en doelmatig waterbeheer mogelijk. Bij de ontwikkeling van het Waterprogramma is hieraan invulling gegeven door middel van een partnerproces en de ontwikkeling van gezamenlijke bouwstenen. Keur en Uitvoeringsregels Op grond van de Waterwet is het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier als waterschap bevoegd via een eigen verordening, de Keur, regels te stellen aan handelingen die het watersysteem beïnvloeden.

De Keur geeft vorm aan de inhoud van de Waterwet met concrete doelstellingen, te weten: voorkoming en waar nodig beperking van overstromingen, wateroverlast en waterschaarste, in samenhang met (a) bescherming en verbetering van de chemische en ecologische kwaliteit van watersystemen, en (b) vervuiling van maatschappelijke functies door watersystemen. In de Keur 2016 van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier staan de geboden en verboden die betrekking hebben op watergangen en waterkeringen. Voor het uitvoeren van werkzaamheden kan een vergunning nodig zijn. De werkzaamheden in of nabij de watergangen en waterkeringen worden getoetst aan de beleidsregels die op de website van het hoogheemraadschap te vinden zijn (https://www.hhnk.nl/portaal/keur_41208/). Voor werkzaamheden in, onder, langs, op, bij of aan open water, waterkeringen en wegen in het beheer van het HHNK, het aanleggen van meer dan 800 m2 aan verharding, het onttrekken van grondwater en het lozen op het oppervlaktewater is een watervergunning van het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) als waterbeheerder in het gebied nodig. Huidige situatie Het plangebied wordt omringd door agrarische sloten. Op de locatie is een poel aanwezig.

Watertoets Via de Digitale Watertoets is aan het Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier (HHNK) op 7 augustus 2020 gevraagd een reactie te geven op het plan (zie bijlage 4). Op basis van de door de aanvrager ingevoerde gegevens heeft HHNK aangegeven een waterschapsbelang te hebben. Er moet een normale procedure worden gevolgd. De opmerkingen van HHNK zijn in het plan verwerkt. De werkzaamheden in of nabij de waterlopen en waterkeringen worden getoetst aan de beleidsregels. Doordat het plan in de nabijheid van waterlopen of waterkeringen is ligt, is het nodig om een watervergunning aan te vragen. Het plan past binnen het beleid van HHNK. Het hoogheemraadschap heeft op 7 augustus 2023 een positief wateradvies gegeven (zie bijlage 4).

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

39

Waterkwantiteit Wanneer, als gevolg van een ruimtelijke ontwikkeling, de oppervlakte van verharding toeneemt, stroomt het regenwater sneller af naar het oppervlaktewater. Daarom is bij een toename van verharding compensatie, in de vorm van het graven van extra oppervlaktewater vereist. In de nieuwe Keur 2016 is de verplichting opgenomen om voor verhardingstoenames groter dan 800 m² compenserende maatregelen in het watersysteem op te nemen. Bovendien laat het HHNK weten dat de verhardingstoename die met de ontwikkeling gepaard gaat, moet worden gecompenseerd om te voorkomen dat het watersysteem als gevolg van de ontwikkelingen verslechtert. De compensatie moet in de vorm van de realisatie van additioneel oppervlaktewater. In deze ontwikkeling worden de volgende (extra) verhardingen gerealiseerd: • een trainingsmolen met een buitenstrook van 57 m2.; • een kantine van 28 m2; • nieuwe stallen 790 m2. Totaal: 875 m2. Op basis van regels van HHNK moet 10% van de toename aan verharding als oppervlaktewater gecompenseerd worden, ca. 88 m2. In het plan is een uitbreiding van de poel met 90 m2 opgenomen. HHNK heeft in een reactie op de watertoets aangegeven dat het plan voldoet.

Waterkwaliteit en riolering Het scheiden van schoon en vuil water komt overeen met de basisdoelstelling van het hoogheemraadschap om het hemelwater van nieuwe oppervlakken zoveel mogelijk te scheiden van het afvalwater. Voorwaarde is wel dat het hemelwater als schoon kan worden beschouwd. Bij voorkeur wordt afstromend hemelwater van verharde oppervlakken eerst voorgezuiverd door een berm, wadi of bodempassage. Hemelwater wordt op eigen terrein verwerkt en via hemelwaterriolering afgevoerd naar oppervlaktewater. Het voorliggend plan sluit hier op aan door het aansluiten van de drainage en de afvoer van het hemelwater op de naastgelegen watergang. Aangezien een deel van de nieuwe bebouwing verdiept wordt aangelegd, wordt bij het bouwrijp maken van de locatie, bronbemaling zal worden toegepast. Afhankelijk van de te bemalen hoeveelheid is een watervergunning of een melding in het kader van de Waterwet noodzakelijk. Aandachtspunt hierbij is dat het gebied bekend staat om zoute kwel. Bij toepassen van bronbemaling en ontgravingen dient hier rekening mee gehouden te worden. Het onttrokken grondwater zal ook moeten worden afgevoerd. Het Hoogheemraadschap is net als voor de onttrekking van het grondwater ook aanspreekpunt als het gaat om het lozen van het onttrokken grondwater op het oppervlaktewater. Voor het retour bemalen van het onttrokken water is de provincie aanspreekpunt.

De waterkwaliteit wordt voor een belangrijk deel bepaald door de kwaliteit van het oppervlaktewater en grondwater in de omgeving. De ontwikkeling heeft geen verslechtering van de waterkwaliteit tot gevolg. Ter voorkoming van diffuse verontreinigingen van water en bodem geldt bij alle bouwplannen een verbod op het toepassen van zink, lood, koper en PAK's-houdende bouwmaterialen. Via de sloten is varend onderhoud mogelijk. Conclusie: Ten aanzien van het aspect water zijn er randvoorwaarden voor deze ontwikkeling. Voor werkzaamheden in, onder, langs, op, bij of aan oppervlaktewater, waterkeringen en wegen in het beheer van het hoogheemraadschap en het aanleggen van ≥800 m² verharding is een watervergunning of ontheffing van het hoogheemraadschap nodig: • ten behoeve van de toename aan verharding dient 88 m2 aan watercompensatie te worden gerealiseerd. Hiervoor zal een watervergunning worden aangevraagd.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

40

5.4

Bodemsituatie

In het kader van de onderzoeksplicht dient onder andere de bodemgesteldheid in het plangebied in kaart gebracht te worden. Een nieuwe bestemming mag pas worden opgenomen als is aangetoond dat de bodem geschikt is voor de nieuwe of aangepaste bestemming. Daarbij is wettelijk bepaald dat een omgevingsvergunningsplichtig bouwwerk niet mag worden gebouwd op een zodanig verontreinigd terrein, dat schade of gevaar is te verwachten voor de gezondheid van de gebruikers en het milieu. Gegevens Bodemloket De kaart van het ‘Bodemloket’ geeft inzicht in maatregelen die de afgelopen jaren getroffen zijn om de bodemkwaliteit in kaart te brengen (bodemonderzoek) of te herstellen (bodemsanering). Ook laat de kaart zien waar vroeger (verdachte) activiteiten hebben plaatsgevonden die mogelijk bodemverontreiniging hebben veroorzaakt en waar mogelijk bodemonderzoek moet worden uitgevoerd. Uit de informatie van het Bodemloket blijkt dat in de omgeving van het plangebied geen saneringen dan wel bodemonderzoeken zijn uitgevoerd of dat er nog bodemonderzoeken in procedure zijn. Ter plaatse van het plangebied zijn bovendien geen historische activiteiten bij het Bodemloket bekend die wijzen op verontreiniging van de bodem. Historisch bodemonderzoek Desalniettemin is in het verleden wel bodemonderzoek uitgevoerd op de gronden die tot het plangebied behoren.

Dit betreft een in augustus 1993 door Ingenieursbureau Oranjewoud B.V. uitgevoerd verkennend bodemonderzoek. De resultaten van het onderzoek zijn vastgelegd in het rapport “Verkennend bodemonderzoek Koningspade 30 te Hoogwoud” (projectnummer 601-24768). Op basis van de onderzoeksresultaten is geconcludeerd dat er geen aanwijzingen zijn dat binnen de onderzochte gronden in de bodem en het grondwater verontreinigen aanwezig zijn. Huidige situatie Naar aanleiding van de bestemmingswijziging is door Landview BV een verkennend bodemonderzoek uitgevoerd op de locatie (zie bijlage 14. Verkennend bodemonderzoek). Het bodemonderzoek is uitgevoerd volgens de NEN 5740 richtlijnen voor een diffuus belaste nietlijnvormige locatie met een heterogeen verdeelde verontreinigende stof op schaal van monsterneming (VED-HE-NL). Het veldwerk is, door KIWA gecertificeerde medewerkers, uitgevoerd onder het procescertificaat BRL SIKB 2000, conform de protocollen 2001 en 2002. De resultaten van het onderzoek zijn als volgt: Bodemkwaliteit Mengmonster mm3 van de bovengrond valt op basis van zink, som PAK en minerale olie in de klasse Industrie. Het gehalte aan som PAK overschrijdt de (voormalige) tussenwaarde. In het aanvullend onderzoek wordt in monster 22-2 de interventiewaarde voor som PAK overschreden. Grondmonster 23-1 valt op basis van som PAK in de klasse Wonen.

De overige (meng)monsters van de boven- en ondergrond vallen in de klasse Landbouw/natuur. Grondwater In het grondwatermonster uit peilbuis 1 is een matige verhoging van arseen en een lichte verhoging van barium gemeten. In het grondwatermonster uit peilbuis 2 zijn geen verhogingen van de onderzochte stoffen aangetroffen. Asbest Tijdens het onderzoek is zintuiglijk op het maaiveld asbesthoudend plaatmateriaal (delen > 20 mm) aangetroffen. In de bodem is geen asbestverdacht plaatmateriaal aangetroffen, maar wel puin aangetroffen wat als asbestverdacht wordt aangemerkt. Tijdens een verkennend bodemonderzoek

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

41

(NEN 5740) wordt de bodem niet specifiek op asbest onderzocht. Om cijfermatig uit te sluiten of er asbest in de bodem aanwezig is, is uitvoering van een asbestonderzoek conform NEN 5707 noodzakelijk. De uitvoering van een asbestonderzoek wordt door Landview BV echter momenteel niet mogelijk geacht, aangezien ter plaatse grotendeels een gesloten verharding (asfalt en beton) aanwezig is. Contactmogelijkheden met de bodem hieronder zijn momenteel niet aanwezig. Afweging De hypothese dat in de grond verhoogde gehalten verontreinigende stoffen aanwezig zijn, wordt in het onderzoek deels bevestigd. Ter plaatse van boring 22 wordt echter de interventiewaarde voor som PAK overschreden. De hypothese dat in het grondwater geen verhoogde concentraties aanwezig zijn, behalve mogelijk van nature verhoogde concentraties, wordt in het onderzoek bevestigd. Aangezien bij boring 22 de interventiewaarde voor som PAK wordt overschreden, bestaan er aldaar mogelijk risico's voor de volksgezondheid. Aan het bevoegd gezag kan worden gevraagd een uitspraak te doen of de verontreinigingssituatie voldoende vastligt en of er sprake is van een spoedeisende sanering. Eventuele werkzaamheden in en op de sterk verontreinigde bodem moeten worden gemeld aan het bevoegd gezag, bijvoorbeeld middels een melding “graven in bodem met een kwaliteit boven interventiewaarde”.

(HzA: op basis van het herinrichtingsplan worden er rond boring 22 geen werkzaamheden voorzien.) Bij graafwerkzaamheden op de overige delen van het terrein kunnen er beperkingen in de mogelijkheid tot hergebruik van eventueel vrijkomende grond buiten de locatie bestaan. Voor hergebruik van grond buiten de locatie is het Besluit Bodemkwaliteit van toepassing. Indien verontreinigde grond aanwezig is, moet bij uitvoering van graafwerkzaamheden gewerkt worden conform de wettelijke voorschriften, welke zijn vastgelegd in het Arbeidsomstandighedenbesluit. Conclusie: • Op basis van het verkennend bodemonderzoek en het verkennend asbestonderzoek blijkt dat de aangetroffen verhogingen dusdanig gering zijn of verklaarbaar uit omgevingsfactoren, dat voor het instellen van een vervolgonderzoek geen direct aanleiding wordt gezien. • Bij boring 22 wordt de interventiewaarde voor som PAK overschreden, er bestaan mogelijk risico's voor de volksgezondheid. Eventuele werkzaamheden in en op de sterk verontreinigde bodem moeten worden gemeld aan het bevoegd gezag, bijvoorbeeld middels een melding “graven in bodem met een kwaliteit boven interventiewaarde”. Aan het bevoegd gezag wordt gevraagd een uitspraak te doen of de verontreinigingssituatie voldoende vastligt en of er sprake is van een spoedeisende sanering.

op basis van het herinrichtingsplan worden er rond boring 22 geen werkzaamheden voorzien. • Bij graafwerkzaamheden op het terrein kunnen er beperkingen in de mogelijkheid tot hergebruik van eventueel vrijkomende grond buiten de locatie bestaan. Voor hergebruik van grond buiten de locatie is het Besluit Bodemkwaliteit van toepassing. De onderzoeksresultaten vormen geen belemmering voor de beoogde bestemmingswijziging.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

42

5.5

Archeologie

De Monumentenwet 1988 is op 1 juli 2016 overgegaan in de Erfgoedwet. De Erfgoedwet bundelt bestaande wet- en regelgeving voor het behoud en beheer van het cultureel erfgoed in Nederland. Samen met de toekomstige Omgevingswet maakt de Erfgoedwet een integrale bescherming van het cultureel erfgoed mogelijk. In de Erfgoedwet is vastgelegd hoe met het erfgoed wordt omgegaan, wie welke verantwoordelijkheden daarbij heeft en hoe het toezicht daarop wordt uitgeoefend. De Erfgoedwet bundelt bestaande wet- en regelgeving voor behoud en beheer van het cultureel erfgoed in Nederland. Bovendien zijn aan de Erfgoedwet een aantal nieuwe bepalingen toegevoegd. Het beschermingsniveau zoals die in de oude wetten en regelingen golden blijven gehandhaafd. Onderdelen van de Monumentenwet die de fysieke leefomgeving betreffen, worden overgeheveld naar de Omgevingswet die naar verwachting in 2021 van kracht wordt. De vuistregel voor de verdeling tussen de Erfgoedwet en de nieuwe Omgevingswet is: • •

roerend cultureel erfgoed en de aanwijzing van rijksmonumenten staat in de Erfgoedwet de aanwijzing van ruimtelijk cultureel erfgoed (stads- en dorpsgezichten en cultuurlandschappen) en omgang met het cultureel erfgoed in de fysieke leefomgeving komt in de Omgevingswet. Onderdelen van de Monumentenwet 1988 die naar de Omgevingswet overgaan, blijven van kracht tot die wet in werking treedt. De Erfgoedwet vormt samen met de Omgevingswet het wettelijke fundament voor de cultuurhistorie in Nederland. Onderdeel uit de erfgoedwet is de archeologische monumentenzorg.

Beoordeling De gemeente Opmeer heeft gebieden van archeologische waarde vastgelegd middels de dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie’. In deze dubbelbestemming worden nadere eisen gesteld aan het verrichten van bodemingrepen. Conclusie: Het plangebied maakt onderdeel uit van de regio West-Friesland. Deze regio is aangewezen als een gebied met bovenregionale archeologische waarde. Ten aanzien van het aspect archeologie zijn er geen belemmeringen voor deze ontwikkeling. Voor de mogelijke archeologische waarden in het plangebied dient een beschermend regime te worden opgenomen. Door middel van een dubbelbestemming ‘Waarde-Archeologie’ zal dit worden gewaarborgd op de verbeelding en de regels. Voor het bouwen van bebouwing met een oppervlakte 500 m of groter dient er een archeologisch onderzoek uitgevoerd te worden indien er sprake is van een verstoring van de bodem met meer dan 40 cm - mv. Op grond hiervan is het bestemmingsplan uitvoerbaar. Indien bij bodemingrepen archeologische resten worden aangetroffen (zgn. archeologische toevalsvondsten), geldt op grond van artikel 5.10 van de Erfgoedwet een meldingsplicht. 2

5.6

Landschap en cultuurhistorie

Bij het opstellen van plannen moeten cultuurhistorische waarden tijdig in beeld worden gebracht. Het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) stelt in dat verband specifieke eisen aan het opstellen van ruimtelijke plannen. Waar mogelijk moeten cultuurhistorische waarden worden behouden of versterkt. Cultuurhistorie is daarmee een sturend onderdeel geworden in de ruimtelijke ordening. De Leidraad Landschap en Cultuurhistorie (herziening vastgesteld 2018) is geraadpleegd om inzicht te krijgen in de cultuurhistorische waarden van de planlocatie. De Leidraad Landschap en Cultuurhistorie verdeelt en beschrijft 20 ensembles en 10 provinciale structuren die zich onderscheiden in de ontstaansgeschiedenis en de kernwaarden van landschap en cultuurhistorie.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

43

Ambities en ontwikkelprincipes in de Leidraad geven richting bij het inpassen van nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen. Het toepassen van de Leidraad bij ruimtelijke ontwikkelingen in het landelijke gebied is vastgelegd in de Provinciale Ruimtelijke Verordening, artikel 15 Ruimtelijke Kwaliteit. Op basis van de informatiekaart Landschap en Cultuurhistorie zijn voor de planlocatie Joods werkdorp cultuurhistorische aspecten die via het ruimtelijke traject worden beschermd van belang, zoals de regelmatige strokenverkaveling van het landelijk gebied en het lineaire karakter van de bebouwing het karakteristieke ontginningspatroon van de polder, en de ruimtelijke context van de planlocatie (zie hiervoor ook hoofdstuk 4). De locatie ligt in het karakteristieke Westfriese landschap op een natuurlijke hoogte in het landschap. Verantwoording ruimtelijke kwaliteit De algemene ambitie volgens de Leidraad is om ruimtelijke ontwikkelingen: • bij te laten dragen aan het zichtbaar en herkenbaar houden van de landschappelijke karakteristiek • bij te laten dragen aan het versterken van (de beleving van) openheid en • helder te positioneren ten opzichte van de ruimtelijke dragers. De omgeving van het plangebied kent een rijke ontwikkelingsgeschiedenis. De planlocatie ligt op een historisch erf, ongeveer binnen een bestaand agrarisch bouwvlak.

Er wordt op een verantwoorde manier met de landschappelijke en cultuurhistorische waarden van de omgeving omgegaan.

afb.22 Uitsnede hoogtekaart (Actueel Hoogtebestand Nederland)

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

44

afb.23 Uitsnede overzichtskaart Westfriesland Midden (bron: Leidraad LC 2018)

De beoogde planontwikkeling sluit op de volgende wijze aan op bovenstaande ambities: 1. Het kleinschalige landschap van West-Friesland Midden wordt verder versterkt De beoogde ontwikkeling voegt zich in historische kleinschalige landschap van West-Friesland Midden op de kreekrug. De planlocatie ligt aan de rand van Hoogwoud (op een hoger gelegen deel in het landschap). Het betreft een historische huiskavel in lijnvormige lintbebouwing. De openheid en zichtlijnen naar het landelijk gebied. blijven behouden. Een aanzienlijk deel van dit ensemble is weidevogelgebied. De beoogde ontwikkeling heeft geen nadelige gevolgen voor het weidevogeleefgebied. 2. Het plan versterkt de historische ruimtelijke dragers De Koningspade maakt onderdeel uit van de karakteristieke Westfriese stolpenstructuur. Er is een waardevolle samenhang tussen historisch lint, de erven en de stolp. Stolpen zijn belangrijke bakens in het landschap. Koningspade 30 is een enkele stolp. De boerderij is gebouwd in 1920 en herbouwd in 1981. De karakteristieke Noord-Hollandse stolpboerderij is rietgedekt. De boerderij maakt onderdeel uit van een karakteristiek patroon van stolpen langs de linten in NoordHolland. De hoofdvorm van de stolp wordt beschermd in het bestemmingsplan 3.

Vernieuwing met respect voor de bestaande erfcompositie De schaalvergroting, de nieuwe bebouwing, op het erf wordt zorgvuldig ingepast, met respect voor de bestaande, historische erfcompositie en het versterken van de ‘groene jas’ (erfbeplanting). Met het doel de plek een nieuwe betekenis te geven is gekeken naar de oorspronkelijke compositie. De erfbeplanting is als voorwaardelijke verplichting meegenomen in het bestemmingsplan.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

45

afb.24 Vooraanzicht Koningspade 30

Conclusie: Met de ontwikkeling van het plan komen geen landschappelijke of cultuurhistorische kwaliteiten in het gedrang.

5.7

Natuurtoets

Per 1 januari 2017 is de Wet Natuurbescherming in werking getreden. In deze zijn de oude Boswet, Natuurbeschermingswet en de Flora- en faunawet samengevoegd tot één Natuurwet. Uitgangspunt van de wet is dat geen schade mag worden gedaan aan beschermde dieren of planten, tenzij dit nadrukkelijk is toegestaan. In de praktijk betekent dit dat bij een ruimtelijke ingreep of voorgenomen activiteit bekeken moet worden of er sprake is van effecten of beschermde dieren en planten (soortenbescherming) en in bepaalde gevallen op natuurgebieden (gebiedsbescherming).

5.7.1 Toetsing in het kader van de Wet Natuurbescherming Ecologisch onderzoek 2018 Ecologisch onderzoeks- en adviesbureau Els & Linde heeft in februari 2017 een quickscan opgemaakt van de aanwezige natuurwaarden op de planlocatie. Dit onderzoek is in december 2018 geactualiseerd. De op de planlocatie aanwezige natuurwaarden zijn als volgt beoordeeld (zie bijlage 4 Rapportage quickscan en afdoend onderzoek kleine marters): Beschermde soorten De planlocatie heeft potenties voor de aanwezigheid van kleine marterachtigen. In de begroeiingen en bomen binnen de planlocatie, en in de houtstapel zijn algemene broedvogels niet uit te sluiten. Om verstoring te voorkomen dienen de werkzaamheden buiten om de broedperiode – maart tot en met juli – te starten.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

46

De vijver binnen de planlocatie is in potentie geschikt als voortplantingswater voor de rugstreeppad. De vijver blijft behouden, maar zal enkele meters worden verplaatst. Deze werkzaamheden aan de vijver dienen buiten de kwetsbare voortplantingsperiode van amfibieën te worden uitgevoerd. Tevens wordt geadviseerd om de oevers van de vijver niet te stijl te maken. Hierdoor blijft dit gedeelte van de vijver ondiep en daardoor geschikt voor rugstreeppadden. Indien de werkzaamheden binnen de kwetsbare voortplantingsperiode van amfibieën worden uitgevoerd, is een afdoend onderzoek naar de rugstreeppad noodzakelijk. Binnen de planlocatie zijn geen beschermde plantensoorten aangetroffen. Beschermde plantensoorten zijn binnen de planlocatie ook niet te verwachten. Op de planlocatie heeft aanvullend onderzoek naar beschermde soorten plaatsgevonden. Afdoend onderzoek Rugstreeppad Het onderzoek naar de rugstreeppad is in juli 2014 uitgevoerd (zie bijlage 5, Afdoend onderzoek rugstreeppad). De rugstreeppad blijkt voornamelijk aan de voorzijde van de manege aanwezig te zijn. Binnen de locatie die wordt ontwikkeld zijn geen dieren aangetroffen. Er is daarom geen ontheffing van de Wet natuurbescherming noodzakelijk. Wel wordt geadviseerd enkele voorzorgsmaatregelen te treffen, die zijn gebaseerd op de inrichting van de poel, het opruimen van materiaal en op het bouwen.

Afdoend onderzoek kleine marterachtigen Uit de resultaten van de quickscan ecologie van 31 oktober 2018 is gebleken dat binnen de planlocatie potentieel geschikte rust- en verblijfplaatsen voor kleine marters aanwezig zijn. Aansluitend op de quickscan is een afdoend onderzoek naar kleine marters uitgevoerd (voor onderzoeksmethode zie bijlage 4, p.8). Uit de resultaten van het afdoend onderzoek blijkt dat er in het gebied geen sporen van kleine marterachtigen zijn aangetroffen. Een ontheffing van de Wet natuurbescherming is niet noodzakelijk. Ecologisch onderzoek 2025 Op verzoek van de Omgevingsdienst heeft is het verouderde ecologische onderzoek uit 2018 geactualiseerd (zie bijlage 15. Quickscan ecologie). De op de planlocatie aanwezige natuurwaarden zijn als volgt beoordeeld: Beschermde soorten Uit de resultaten van de quickscan kan de aanwezigheid van strikt beschermde soorten op voorhand worden uitgesloten binnen de paardenbakken. Een verdiepend onderzoek of een vergunning van de Omgevingswet is niet nodig. Overige soorten De aanwezigheid van egels en algemeen voorkomende broedvogels in de tuin kan op voorhand niet worden uitgesloten. Geadviseerd wordt de geschikte begroeiing intact te laten en geen werkmateriaal in het groen te plaatsen.

Gebiedsbescherming Er zijn geen negatieve effecten te verwachten op gebieden die onder de gebiedsbescherming van Natura 2000, NNN en weidevogelleefgebied vallen. • Natura 2000-gebied Waddenzee: Het dichtstbijzijnde Natura-2000 gebied is het IJsselmeer Dat ligt op een afstand van 12,7 kilometer ten oosten van het plangebied. Vanwege de aard en omvang van de werkzaamheden zijn er op deze afstand geen negatieve effecten te verwachten van de werkzaamheden op Natura 2000-gebieden. Om eventuele effecten van stikstofdepositie in kaart te brengen is het uitvoeren van AERIUS-berekeningen vereist (zie 5.7.3).

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

47

•

•

Natuur Netwerk Nederland: Het plangebied is niet in een NNN-gebied gelegen. Het dichtstbijzijnde NNN-gebied heet Weel-en Braakpolder, Kolk van Dussen en omgeving, en ligt op circa 1 kilometer ten noorden van het plangebied. Externe werking is niet van toepassing op NNN-gebieden in Noord-Holland. Negatieve effecten zijn dan ook op voorhand uit te sluiten. Het is niet noodzakelijk om een nee, tenzij-toets uit te laten voeren. Weidevogelleefgebied: Het plangebied is in een weidevogelleefgebied gelegen. Het betreft een legalisatie van de bestaande situatie en een gedeeltelijke verandering van de inrichting. De weidevogelleefgebieden zijn in de Structuurvisie 2040 van de provincie Noord-Holland opgenomen om ze te vrijwaren van ongewenste ruimtelijke ontwikkelingen. Deze planologische bescherming betekent dat ingrepen die een weidevogelleefgebied aantasten in principe niet zijn toegestaan Het gaat met name om het toevoegen van nieuwe bouwvakken. Nieuw bebouwing binnen bestaande bouwvlakken of uitbreidingen hiervan vallen hier niet onder. Een groot deel van het buitengebied van de gemeente Opmeer is aangewezen als weidevogelleefgebied. Het weidevogelleefgebied is verankerd in het vigerende bestemmingsplan ‘Landelijk gebied Opmeer 2014”. In de Omgevingsverordening Noord-Holland 2020 zijn de weidevogelleefgebieden verankerd in de Bijzondere Provinciale Landschappen (BPL).

De planlocatie valt buiten de begrenzing van het BPL. De bestemmingswijziging zorgt ervoor dat het bouwvlak van ongeveer 8.100 m2 naar 7.300 m2 gaat. Gezien de situering in het agrarische lint van de Koningspade, gezien het historische agrarische bouwvlak op de locatie, en de ligging tussen bestaande woningen en agrarische bebouwing, kan ervan uit worden gegaan dat er geen verstoring plaatsvindt ten opzichte van het weidevogelleefgebied. Gezien de situering tussen de bestaande bebouwing en de (ruime) afstand tot het BPL, kan een negatief effect op weidevogels in het BPL worden uitgesloten.

Een berekening van de stikstofdepositie is nodig. Andere effecten op de Natura 2000-gebieden, het Natuurnetwerk Nederland en/of het Bijzonder Provinciaal Landschap zijn uit te sluiten. Zorgplicht De zorgplicht dient in acht te worden genomen. Aangetroffen dieren die niet uit zich zelf het werkgebied kunnen verlaten, dienen – onder begeleiding van een ecoloog - in veiligheid te worden gebracht en buiten het werkgebied te worden uitgezet. Schuilplekken zoals bladhopen, hout- en steenstapels e.d. dienen eerst te worden gecontroleerd op schuilende dieren. In zijn algemeenheid dienen geschikte schuil- en overwinteringsplekken voor dieren buiten het werkterrein intact te worden gelaten. Binnen de planlocatie zijn algemene broedvogels niet uit te sluiten. Om verstoring te voorkomen dienen de werkzaamheden buiten om de broedperiode – maart tot en met juli –van vogels te starten.

5.7.3 Toetsing stikstofdepositie Op basis van het door de rijksoverheid beschikbaar gestelde model (actuele versie AERIUS Calculator 2024.1.2) zijn in dit rapport de effecten van stikstofemissie van het project op de instandhoudingsdoelstellingen van het Natura 2000-gebied berekend (stikstofdepositie) en beoordeeld. Zowel de eindsituatie (gebruiksfase) als de bouwfase zijn beoordeeld. Projectberekening (verschilberekening) Uit de AERIUS-berekening van de gebruiksfase blijkt, dat er depositieresultaten zijn hoger dan 0,02 mol N/ha/jaar. Uitgaande van de rekenresultaten is er een relevant effect voor Natura 2000-gebieden te verwachten ten aanzien van stikstofdepositie.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

48

Om te kunnen beoordelen of hiervoor een vergunning of melding noodzakelijk is, is dit resultaat door middel van een projectberekening vergeleken met de referentiesituatie. In de projectberekening zijn de huidige situatie en de eindsituatie met elkaar vergeleken (=verschilberekening). Het depositieresultaat uit de projectberekening is 0,00 mol/ha/jaar. Uit de projectberekening blijkt voor de eindsituatie ten opzichte van de referentiesituatie (=verschilberekening) geen toe- of afname van de stikstofdepositie op Natura 2000-gebied veroorzaakt. groter dan 0,00 mo/ha/jaar. Onderstaand is een overzicht opgenomen van alle Natura 2000-gebieden (binnen de maximale rekenafstand van 25 km) waar in de "Beoogde situatie" een bijdrage groter dan 0,00 mol/ha/jaar is berekend, maar waar in de "Projectberekening" (=verschilberekening) geen toe- of afname is berekend. Het effect vanuit de "Projectberekening" op deze gebieden is daarmee 0,00 mol/ha/jaar. • Waddenzee • Duinen Den Helder-Callantsoog • Zwanenwater & Pettemerduinen • Schoorlse Duinen • Noordhollands Duinreservaat Een vergunning of melding is niet noodzakelijk. Projectberekening (maximale tijdelijke effect) Stal en zorgplaatsen blijven functioneren tijdens de bouwfase.

Het maximale tijdelijke effect is als projectberekening voor het jaar 2025 uitgevoerd, bestaande uit de realisatie (inclusief een half jaar referentiesituatie) en een half jaar eindsituatie. De totale emissie in het gehanteerde model bedraagt 77,7 kg NOx/jaar en 203,9 kg NH3/jaar Het model zoals hiervoor is omschreven, is doorgerekend met als uitkomst dat er een depositieresultaat is van 0,02 mol N/ha/jaar in de bouwfase, waarbij het terrein ook voor de zorg en als manege wordt gebruikt Uit de AERIUS-berekening van de gebruiksfase blijkt, dat er depositieresultaten zijn hoger dan 0,02 mol N/ha/jaar. Uitgaande van de rekenresultaten is er een relevant effect voor Natura 2000-gebieden te verwachten ten aanzien van stikstofdepositie. De depositie is tussen de 0,00 mol/ha/jr en 0,05 mol/ha/jr gedurende maximaal 2 jaar (of een equivalent hiervan). In dit geval dient er een ecologische voortoets opgesteld te worden, waarin nagegaan wordt of significante negatieve effecten op voorhand uitgesloten kunnen worden. i. Kunnen significante negatieve effecten op voorhand worden uitgesloten, dan zijn er geen verdere vervolgstappen en is een stikstof-vergunning in het kader van de Wet natuurbescherming niet nodig. ii. ii.

Kunnen significante negatieve effecten op voorhand niet worden uitgesloten, dan moet er een passende beoordeling opgesteld worden en is er tevens een stikstof-vergunning in het kader van de Wet natuurbescherming nodig. De voortoets wordt bij de omgevingsvergunningaanvraag gevoegd.

Toelichting bestemmingsplan Koningspade 30 Hoogwoud, gemeente Opmeer

49

Conclusie: • De beoogde bestemmingswijziging veroorzaakt geen conflict met de Wet natuurbescherming. Er is ecologisch onderzoek gedaan naar de aanwezigheid van beschermde soorten, deze zijn niet aangetroffen. • Daarnaast is een belangrijk aspect van de flora- en faunawet het voorzorgsbeginsel. Van grondeigenaren en gebruikers mag worden verwacht dat ingrepen en handelingen die negatieve effecten kunnen hebben op planten- of diersoorten, zodanig worden uitgevoerd dat schade tot een minimum beperkt blijft. • Gebiedsbescherming in het kader van Natura 2000, weidevogelleefgebied en NNN is niet aan de orde. De ontwikkeling is verantwoord. • Uit de AERIUS berekeningen blijkt dat er zowel in de realisatiefase sprake is van een stikstofdepositie van 0,02 mol/ha/jaar op Natura 2000-gebied, omdat de locatie zowel in de bouwfase als in het resterende deel van het jaar zal worden gebruikt ten behoeve van de manege en de zorg. Er geldt voor de stikstofdepositie als gevolg van dit project dan ook mogelijk een een meldingsplicht of vergunningplicht ingevolge de Wet natuurbescherming. Om dit te kunnen beoordelen is een ecologische voortoets noodzakelijk.

5.8

Geluidhinder

Ten aanzien van de geluidhinder is de Wet geluidhinder van kracht. Doel van deze wet is het terugdringen van hinder als gevolg van geluid en het voorkomen van een toename van geluidhinder in de toekomst. De Wet geluidhinder kent drie geluidsbronnen: wegverkeer, spoorweg- en industrielawaai. Geluidhinder wegverkeer In de Wgh is aangegeven wanneer een weg zoneplichtig is. Elke weg heeft in principe een zone, behoudens: • wegen die gelegen zijn binnen een als woonerf aangeduid gebied; • wegen waarvoor een maximum snelheid geldt van 30 km/uur. Indien binnen een geluidzone nieuwe geluidgevoelige objecten, zoals woningen, worden gerealiseerd, moet door middel van een akoestisch onderzoek worden vastgesteld of aan de grenswaarden uit de Wgh wordt voldaan. Bij een weg met twee rijstroken is de zonebreedte buiten de bebouwde kom 250 m. In die gevallen waar binnen deze zone sprake is van een nieuwe situatie en geluidsgevoelige functies zijn betrokken, bijvoorbeeld in het geval van de bouw van nieuwe woningen, dient te worden getoetst of de geluidsbelasting aan de gevel de wettelijke grenswaarden niet overschrijdt. In het geval van wegverkeerslawaai bedraagt de voorkeursgrenswaarde 48 dB. Het plangebied ligt binnen de geluidzone van de Koningspade.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Opmeer&id=f65e053e-bd05-45da-b2ac-2178e334b186