CConstaterende datOpmeer
Koppel je AI →
Document · PDF

Programmabegroting_2026 pdf

Besluitvormende raadsvergadering 6 november 2025, gemeente OpmeerBij agendapunt: Programmabegroting 202627.370 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

Doelen en Activiteiten B25 | P3.1 - Stimuleren van een gunstig ondernemers- en werkklimaat Wij zijn een gemeente met een aantrekkelijk en duurzaam ondernemersklimaat. We hebben een goede verbinding met de ondernemers(verenigingen) en informeren en faciliteren ondernemers waar mogelijk om bedrijvigheid te stimuleren.

B25 | P3.1.1 - Publiek-private samenwerking Het opzetten van publiek-private samenwerkingen stimuleren we actief en de uitvoering hiervan faciliteren we zoveel mogelijk. Deze samenwerkingen betreft alle gebieden waar ondernemers zijn gevestigd: de bedrijventerreinen, de winkelgebieden en de buitengebieden. Voorbeelden hiervan zijn trajecten voor het Keurmerk Veilig Ondernemen (KVO) en het onderzoeken van mogelijkheden voor een ondernemersfonds. Voor deze ondersteuning is budget aanwezig. [Opgave 1 - Vitale dorpen]

B25 | P3.1.2 - Faciliteren ruimte voor bedr.terr. Om invulling te geven aan de ambitie voor uitbreiding van het bedrijventerrein De Veken is nieuwe planvorming nodig. Bij deze planvorming wordt het naastgelegen recreatiepark betrokken zodat sprake is ruimtelijk goed ingepast plan. De ontwikkeling stemmen we af op de vraag (adaptieve ontwikkeling) met oog voor bouw van evenwichtige bedrijvigheid en werkgelegenheid. Daarmee voldoen we tevens aan de regionale afspraken zoals beschreven in het 'Convenant werklocaties Westfriesland'. We ramen de kosten behorende bij de nieuwe planvorming en leggen die voor. [Opgave 1 - Vitale dorpen]

B25 | P3.1.3 - Standplaatsenbeleid Het huidige beleid is vastgesteld in 2004. Door de veranderingen van de ruimtelijke ordening ten opzichte van de situatie in 2004 voldoet dit beleidsstuk mogelijk niet meer aan de wensen van inwoners en ondernemers. Met behulp van interne capaciteit dienen we te inventariseren hoe dit beleid weer kan voldoen aan huidige wensen en hoe dit kan passen binnen de hedendaagse ruimtelijke ordening. De herijking van het standplaatsenbeleid wordt in 2025 opgestart en in 2026 verder uitgewerkt en afgerond. [Opgave 1 - Vitale dorpen]

64

Programmabegroting 2026

B25 | P3.1.4 - Reclamebeleid Het huidige beleid is vastgesteld in 2014. Het beleid ziet toe op een beperkt aantal soorten reclames. We dienen te inventariseren of de balans tussen het promoten van maatschappelijke doelen (evenementen, campagnes voor fondsenwervende ideële instellingen, overheden, scholing en educatie, activiteiten door jongerencentra of -verenigingen en gemeentelijke verkiezingen), het stimuleren van lokale economie en het tegengaan van vervuiling van de openbare ruimte door een wildgroei aan reclames is geborgd. Als dit niet het geval is, kijken we hoe de balans kan worden hersteld. [Opgave 1 - Vitale dorpen]

Verplichte indicatoren vanuit de BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) Naam indicator

Eenheid

Waarde Opmeer

Functiemenging

Verhouding tussen banen en woningen in % Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 t/m 64 jaar

51,5%

LISA (2023)

188,2

LISA (2023)

Vestigingen (van bedrijven)

Gem. waarde gemeenten<25.000 inw.

Bron

65

Programmabegroting 2026

Wat mag het kosten P3 - Economie Hieronder worden de totale lasten en baten weergegeven die nodig zijn om de doelen van dit programma te bereiken. Bij dit programma zijn bij het opstellen van de begroting meerjarig geen toevoegingen en onttrekkingen begroot.

Lasten en baten (Bedragen x € 1.000)

Nr.

Taakveld

Baten 3.1 Economische ontwikkeling 3.4 Economische promotie Lasten 3.1 Economische ontwikkeling 3.2 Economische promotie Totaal

Gewijz. 2025 -171 -13

2026

2027

2028

2029

-175 -14

-175 -14

-175 -14

-175 -14

-157 345 269

-162 290 238

-162 290 238

-162 290 238

-162 290 238

76 174

52 115

52 115

52 115

52 115

Toevoegingen en Onttrekkingen reserves (Bedragen x € 1.000)

Reserve Totaal

66

Gewijz. 2025 0

2026 0

2027 0

2028 0

2029 0

Programmabegroting 2026

Verklaringen op de cijfers P3 - Economie Verschil Begroting 2026 en Gew. Begroting 2025 (Bedragen x € 1.000)

Lasten, Baten, Reserves Lasten Baten Toevoegingen Onttrekkingen Saldo

Gewijzigde B2025 -345 171 0 0 -174

Begroting 2026 -290 175 0 0 -115

Verschil 55 5 0 0 60

V/N

%

V V

-15,9 2,6 0 0 -34,2

V

Verklaring van het verschil (Bedragen x € 1.000) Lasten, Baten, Reserves Lagere lasten volksfeesten en evenementen, 80 jaar bevrijding in 2025 Lagere incidentele lasten standplaatsenbeleid t.o.v. 2025 Lagere incidentele lasten keurmerk veilig ondernemen t.o.v. 2025 Overige verschillen (< € 10.000) TOTAAL LASTEN Overige verschillen (< € 10.000) TOTAAL BATEN TOTAAL LASTEN EN BATEN TOTAAL RESERVES (Toevoegingen en Onttrekkingen) TOTAAL SALDO

Verschil

SaldoVerschil

Voordeel /Nadeel

25

V

30

V

10

V

-10

N 55

V V

5 60

V V

5

0

60

V

67

Programmabegroting 2026

P4 - Onderwijs Inleiding Het belangrijkste uitgangspunt voor ons als gemeente is dat ieder kind het recht heeft om te leren, zich optimaal te ontwikkelen en volwaardig mee te doen. Dit sluit aan bij het Internationaal Verdrag van de Rechten van het kind.

Ambities De ambities in het Coalitieakkoord Vitaal Opmeer 2022-2026 Icoon

Status Beleidsuitvoering is afgerond Beleidsuitvoering loopt conform planning Beleidsuitvoering is wel opgestart, maar loopt achter op de planning Beleidsuitvoering is nog niet gestart of de prestatie/doel is niet bereikt

Uitwerking coalitieakkoord Nr 4.001

Onderwerp IKC Hoogwoud

4.001

4.001 4.002

4.003

68

IKC Spanbroek en Opmeer

Jongeren betrekken

Programma De vergunningaanvraag van de bouwheer wordt met een positieve grondhouding door het college tegemoet gezien, conform de benodigde ruimtelijke procedure, waarin de zienswijzemogelijkheden zijn opgenomen. Over de gymzaal wordt separaat een besluit genomen over vernieuwing dan wel herontwikkeling op basis van een collegeadvies waarin de financiële en functionele consequenties van beide opties worden beschreven. De jeugdbibliotheek komt in het IKC. De vergunningaanvraag van de bouwheer wordt met een positieve grondhouding door het college tegemoet gezien, conform de benodigde ruimtelijke procedure, waarin de zienswijzemogelijkheden zijn opgenomen. Een "Jongerenparlement" of "Jongerenraad" zo mogelijk via het jongerenwerk nieuw leven inblazen en leren van de ervaringen met het vorige parlement. Dit omdat jongeren in toenemende mate achterblijven met politieke betrokkenheid. Er komen afspraken over hoe structuur aan te brengen en wat de input en output moet zijn. Aandachtspunt is dat er contact ontstaat tussen college en gemeenteraad. Er komt voor initiatieven hierop en andere initiatieven van jongeren een aanspreekpunt.

VN25 B26

X

X

Programmabegroting 2026 Nr 4.004

Onderwerp Sport en cultuur

4.005 4.006

Kinderen en cultuur Bibliotheekwerk

4.008

Jongeren

Programma Er wordt een accommodatieonderzoek uitgevoerd. Onderzoek wordt gedaan naar een verbreding van het gebruik van sportaccomodaties en bijbehorende gebouwen. Medegebruik van accommodaties wordt ondersteund, waaronder ook bezien wordt of sporthallen kunnen worden benut voor festiviteiten. Verbindingen tussen organisaties versterken om creatieve vorming bij kinderen te stimuleren De bibliotheek is een niet weg te denken voorziening en die we graag willen behouden in de strijd tegen laaggeletterdheid. De bibliotheek blijft zich moderniseren en richten op nieuwe doelgroepen. De gemeente ondersteunt de Westfriese Bibliotheek waar zij kan en mag. Het jongerenwerk volop blijven ondersteunen. Ook aandacht geven aan probleemjongeren en jongerenproblematiek, als gevolg van Corona.

VN25 B26

X

X

De ambities in de Toekomstvisie Opmeer 2030 - Thuis in Opmeer! Omschrijving Er staat geen ambitie in de Toekomstvisie met betrekking tot onderwijs.

De ambities in het Pact van Westfriesland Omschrijving In het Pact van Westfriesland staat de ambitie "Arbeidsmarkt & Onderwijs". Deze staat beschreven in Programma 3 - Economie van de begroting.

Beleidskaders • • • • • • •

Wet op het primair onderwijs; Wet passend onderwijs; Leerplichtwet; Verordening Voorzieningen huisvesting onderwijs 2015; Integraal Huisvestingsplan 2025-2040 Onderwijsachterstandenbeleid gemeente Opmeer 2023; Afspraken in het kader van het ‘Op overeenstemming gericht overleg’ (OOGO) met de schoolbesturen en de Lokale Educatieve Agenda (LEA) en convenant VVE 2023.

Autonome ontwikkelingen en trends • • • • •

Voor- en vroegschoolse educatie (VVE) en preventieve zorg; Zorg in en om de school, waaronder passend onderwijs; Onderwijshuisvesting (Kindcentra); Regisseursrol voor de gemeente (onderwijsbegeleiding, achterstandenbeleid); Ontwikkeling Regionale Educatieve Agenda. 69

Programmabegroting 2026

Volumegegevens Kinderopvang • Aantal doelgroepkinderen (VVE) (peildatum 2023): 18 Basisonderwijs - aantal leerlingen per school (peildatum 1 okt 2025): • • • • • •

De Stek, Spanbroek 497 (Voorheen Bonifatius en 't Ruimteschip) St. Wulfram, Hoogwoud 187 De Adelaar, Hoogwoud 119 De Akker, Opmeer 75 Petrus Canisiusschool, De Weere 65 De Dubbele Punt, Aartswoud 29

Betrokkenheid verbonden partijen Er zijn geen verbonden partijen bij dit programma.

70

Programmabegroting 2026

Wat willen we bereiken en gaan we ervoor doen P4 - Onderwijs De programmabegroting bestaat uit negen programma's. In dit programma leest u welke extra inspanningen het college in 2026 voorstelt om te doen op het gebied van onderwijs. Hieronder worden met betrekking tot de doelen (speerpunten) in de kadernota 2026-2029 de 1e-Wvraag (Wat willen we bereiken?) en de 2e W-vraag (Wat gaan we ervoor doen?) beschreven. De reguliere taken staan niet in de programma's beschreven. In de Kadernota 2026 - 2029 zijn bij de vijf opgaven geen doelen benoemd die naar dit programma zijn te herleiden (zie tabel Toekomstvisie).

Doelen en Activiteiten B25 | P4.1 - Dat kinderen zich optimaal kunnen ontwikkelen en zo volwaardig mee te kunnen doen.

B25 | P4.1.1 - Doorontw. Schoolmaatsch werk Schoolmaatschappelijk werk zet zich in 2026 in om problematiek die het leren in de weg staat te signaleren. Waar mogelijk realiseren we preventief aanbod. Het onderwijs wordt namelijk in toenemende mate geconfronteerd met gedrags- en ontwikkelingsproblemen bij leerlingen en opvoedingsproblemen in de gezins- en schoolsituatie. De aanpak van deze problemen ligt soms buiten de taakstelling van het onderwijs. Daarom zet de gemeente schoolmaatschappelijk werk in. [Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

B25 | P4.1.2 - Impl. Piramide van ondersteuning VO In 2026 krijgt de ‘piramide van ondersteuning’ op alle Westfriese VO-scholen een vervolg. Het doel van de ‘piramide’ is om te komen tot een optimaal dekkend ondersteuningsaanbod ter bevordering van de mentale gezondheid van leerlingen doormiddel van inzet GGZ en M@zl. De toegenomen sociaal-emotionele en psychische problematiek onder jongeren op het VO vraagt om een structurele, integrale aanpak, die zich richt op het versterken van alle aspecten die de mentale gezondheid beïnvloeden. [Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

B25 | P4.1.3 - Kindcentrum in Opmeer-Spanbroek In juni 2025 is de gemeenteraad akkoord gegaan met het beschikbaar stellen van een aanvullend krediet voor de nieuwbouw van het kindcentrum Opmeer-Spanbroek. Ook is de raad akkoord gegaan met aanvullende kredieten voor de gymzaal en de inrichting van de omgeving. Door de bouwheer zijn de overeenkomsten met de aannemer en de installateurs ondertekend. Planning is te starten met de bouw van het kindcentrum eind januari 2026. [Opgave 1 - Vitale dorpen in een vitale gemeenschap, Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

71

Programmabegroting 2026

B26 | P4.1.4 - Integraal Huisvestingsplan Op 10 juli 2025 heeft de gemeenteraad het Integraal Huisvestingsplan (IHP) vastgesteld. Om de mogelijkheden die voortvloeien uit het IHP verder te verkennen en onderbouwde keuzes te kunnen maken op het gebied van onderwijshuisvesting, is het nodig om een verdiepend onderzoek uit te voeren. Hiervoor wordt een bedrag van €30.000 in de begroting 2026 opgenomen. Een externe partij zal worden ingehuurd om dit onderzoek uit te voeren en de scenario’s uit het IHP nader te analyseren. [Opgave 1 - Vitale dorpen in een vitale gemeenschap, Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

B25 | P4.2 - Peuters met een mogelijke (taal)achterstand zo goed mogelijk en zonder achterstanden voor te bereiden op de basisschool.

B25 | P4.2.1 - Uitvoering VVE convenant In 2026 evalueren we de resultatenafspraken tussen kinderopvang, onderwijs en gemeente met betrekking tot het VVE (Voor- en vroegschoolse educatie) convenant over het voorgaande jaar. Waar nodig stellen we deze afspraken bij. VVE (onderdeel van het Onderwijsachterstandenbeleid) legt een sterke basis voor de toekomstige schoolprestaties van kinderen. Het biedt kinderen van alle achtergronden de kans om essentiële vaardigheden en kennis op te doen. Het doel is om peuters met een mogelijke (taal)achterstand (ook wel 'doelgroepkinderen' genoemd) beter voor te bereiden op de basisschool en ervoor te zorgen dat kleuters zonder achterstand naar groep drie kunnen. [Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

Verplichte indicatoren vanuit de BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) Naam indicator

Absoluut verzuim

Eenheid

Per 1.000 leerplichtigen Relatief Per 1.000 verzuim leerplichtigen (wel ingeschreven maar ongeoorloofd afwezig) Voortijdige % jongeren (12-23 schoolverlaters jaar) die zonder startkwalificatie het onderwijs verlaten (havo of vwo diploma of minimaal een mbo-2 diploma) * Peildatum 17-7-2025

72

Waarde Opmeer

0,0

Gem. waarde gemeenten <25.000 inw. 4,5

Bron

Ingrado*

16

21

Ingrado*

1,3%

1,8%

DUO*

Programmabegroting 2026

Wat mag het kosten P4 - Onderwijs Hieronder worden de totale lasten en baten, inclusief mutaties in reserves, die nodig zijn om de doelen van dit programma te bereiken weergegeven.

Lasten en baten (Bedragen x € 1.000)

Nr.

Taakveld

Gewijz. 2025 1.630 66

2026

2027

2028

2029

1.342 0

1.288 0

1.666 0

1.664 0

Onderwijshuisvesting Onderwijsbeleid en leerlingzaken

759 805

481 861

427 861

805 861

803 861

Baten 4.2 Onderwijshuisvesting 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken Totaal

-186 -28 -158

-187 -29 -158

-187 -29 -158

-187 -29 -158

-187 -29 -158

1.444

1.154

1.101

1.479

1.476

Lasten 4.1 Openbaar basisonderwijs 4.2 4.3

Toevoegingen en Onttrekkingen reserves (Bedragen x € 1.000)

Reserve Baten Mutaties reserves Totaal

Gewijz. 2025 -330 -330

2026 -156 -156

2027 -156 -156

2028 -156 -156

2029 -156 -156

-330

-156

-156

-156

-156

73

Programmabegroting 2026

Verklaringen op de cijfers P4 - Onderwijs Verschil Begroting 2026 en Gew. Begroting 2025 (Bedragen x € 1.000)

Lasten, Baten, Reserves Lasten Baten Toevoegingen Onttrekkingen Saldo

Gewijzigde B2025 -1.630 186 0 330 -1.114

Begroting 2026 -1.342 187 0 156 -998

Verschil

V/N

%

289 1 0 -174 116

V V

-17,7 0,4 0 -52,7 -10,4

N V

Verklaring van het verschil (Bedragen x € 1.000) Lasten, Baten, Reserves Hogere doorbelaste personeelslasten Buurtsportcoach/bewegingsonderwijs weer naar programma 5 Tijdelijke huisvesting KC OpmeerSpanbroek in 2025 Onderzoekskosten uitkomst IHP in 2026 Opstellen onderwijshuisvestingsprogramma in 2025 Eenmalige compensatie prijsindexaties KC's in 2025 Indexering subsidies Onderwijsachterstandenbeleid Mutaties afschrijvingslasten Overige verschillen (< € 10.000) TOTAAL LASTEN Overige kleine verschillen TOTAAL BATEN TOTAAL LASTEN EN BATEN TOTAAL TOEVOEGINGEN (Lasten) Dekking reserve onderwijshuisvesting kapitaallasten Wereldweide Geen dekking reserve onderwijshuisvesting tijdelijke huisvesting 2025 TOTAAL ONTTREKKINGEN (Baten) TOTAAL RESERVES (Toevoegingen en Onttrekkingen) TOTAAL SALDO

74

Verschil

Saldo Verschil

-39 66

Voordeel /Nadeel N V

330

V

-30 15

N V

100

V

-13

N

-134 -6

N N V V

289 1 1 290 0

V

156

V

-330

N

-174 -174

N V

116

V

Programmabegroting 2026

P5 - Sport, cultuur en recreatie Inleiding Opmeer is een aantrekkelijke gemeente waar het goed wonen, werken, leven en recreëren is. Ook in de toekomst willen we dat blijven met een heldere identiteit van de gemeente en de verschillende gemeenschappen en kernen. We willen ervoor zorgen dat Opmeer zich duurzaam ontwikkelt, met leefbaarheid en kwaliteit als belangrijke maatstaven.

Ambities De ambities in het Coalitieakkoord Vitaal Opmeer 2022-2026 Icoon

Status Beleidsuitvoering is afgerond Beleidsuitvoering loopt conform planning Beleidsuitvoering is wel opgestart, maar loopt achter op de planning Beleidsuitvoering is nog niet gestart of de prestatie/doel is niet bereikt

Uitwerking coalitieakkoord Nr

Onderwerp

Programma

VN25

B26

De ambities in de Toekomstvisie Opmeer 2030 - Thuis in Opmeer! Omschrijving De goede voorzieningen dragen bij aan de leefbaarheid en sociale cohesie. Verenigingen gaan hecht samenwerken en een aantal sportverenigingen heeft zich rondom De Weijver in Hoogwoud of het Sportpark in Spanbroek gevestigd, zodat accommodaties intensiever gebruikt kunnen worden. In alle kernen is er ruimte voor activiteiten voor alle leeftijdsgroepen. De gemeente investeert in preventie. Sport en beweging wordt gestimuleerd, sportverenigingen worden ondersteund. En ook voor cultuur kun je in Opmeer terecht. Er zijn diverse kunst- en cultuurcentra, theaterverenigingen en twee musea waar je terecht kunt. Naast de maatschappelijke waarde heeft het Opmeerse erfgoed ook een belangrijke recreatieve waarde. Buitenrecreatie, zoals wandelen en fietsen, is populair in Nederland. Opmeer zet in op recreatie, waarbij kwaliteit belangrijker is dan kwantiteit.

De ambities in het Pact van Westfriesland Omschrijving We hebben een fijn gebied waar eigen inwoners en toeristen kunnen recreëren. Het aanbieden van (sport)evenementen, cultuur en recreatiemogelijkheden maakt het nog prettiger om in onze regio te verblijven en te recreëren. Dat is fijn voor onze eigen inwoners, maar het trekt ook meer bezoekers en dus meer bestedingen aan. We ontwikkelen een cultureel profiel, regio-marketing, evenementen en een recreatieve routestructuur.

75

Programmabegroting 2026

Beleidskaders • • • • • • • •

Nota Sociaal Domein 2023-2026; Rijksregeling Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK) 2021-2024; Natuur- en Recreatieplan Westfriesland 2016; Agenda Toerisme Westfriesland 2016-2019; Groenbeleidsplan 2025-2034; Sportakkoord; Pact van Westfriesland 7.1 2020; Economische Visie Opmeer.

Autonome ontwikkelingen / trends • • • • •

Brede Impuls Combinatiefuncties; Regionale Economische Agenda Westfriesland; Regionale visie verblijfsrecreatie Noord-Holland Noord 2030; Subsidiëring door de provincie Noord-Holland van recreatieve projecten; Subsidiëring door Recreatieschap Westfriesland van recreatieve projecten op basis van uitvoeringsprogramma Natuur- en Recreatieplan.

Betrokkenheid verbonden partijen Recreatieschap Westfriesland Het Recreatieschap Westfriesland is een gemeenschappelijke regeling die voor de Westfriese gemeenten de belangen behartigt van openluchtrecreatie, natuur en landschap. Het Recreatieschap vervult een regierol voor de realisatie van de ambities uit het Natuur- en Recreatieplan. Voor de uitvoering van het plan is een Uitvoeringsprogramma opgesteld. Het Recreatieschap voert dit plan samen met de zeven Westfriese gemeenten en andere partijen binnen en buiten de regio uit.

76

Programmabegroting 2026

Wat willen we bereiken en gaan we ervoor doen P5 - Sport, cultuur en recreatie De programmabegroting bestaat uit negen programma's. In dit programma leest u welke extra inspanningen het college in 2026 voorstelt om te doen op het gebied van economie. Hieronder worden met betrekking tot de doelen (speerpunten) in de kadernota 2026-2029 de 1e-Wvraag (Wat willen we bereiken?) en de 2e W-vraag (Wat gaan we ervoor doen?) beschreven. De reguliere taken staan niet in de programma's beschreven.

Doelen en Activiteiten D5.1 - In onze lokale samenleving kunnen alle inwoners op een volwaardige wijze mee doen.

B25 | P5.1.1 Wettelijke zorgplicht bibliotheek Het kabinet wil dat inwoners binnen een redelijke afstand toegang hebben tot een volwaardige bibliotheek. Gemeenten krijgen de wettelijke taak om hiervoor te zorgen. Het normenkader dat voortvloeit uit de wettelijke zorgplicht is nog niet definitief. Het ingaan van deze wettelijke zorgplicht staat officieel nog voor 1-1-2026 gepland, maar is al diverse keren uitgesteld en lijkt weer uitgesteld te worden. Verwacht wordt dat de wettelijke zorgplicht ingaat per 1-7-2026 of uiterlijk 1-1-2027. In 2026 gaan de voorbereidingen op de zorgplicht, in samenwerking met de regio en de Westfriese Bibliotheken, dan ook verder. Het vaststellen van een meerjarenplan is een verplichting die voortvloeit uit de wettelijke zorgplicht maar niet af hoeft te zijn op het moment dat de zorgplicht ingaat. Het beschrijft op welke manier de zorgplicht wordt ingevuld, rekening houdend met elementen als omvang, dichtheid en samenstelling van de bevolking, de lokale maatschappelijke opgaven en de positie van de bibliotheek te midden van andere sociale en culturele instellingen en het onderwijs. Wij zullen hiermee starten als er een definitief normenkader vanuit het Rijk ligt. Dat is op dit moment nog niet het geval. [Opgave 1 - Vitale dorpen in een vitale gemeenschap, Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

B25 | P5.1.2 Nieuw convenant bibliotheek In 2025 is besloten het regionale convenant met de Westfriese Bibliotheken 2022-2025 pas te verlengen op het moment dat duidelijk wordt wanneer de zorgplicht definitief in werking treedt en het normenkader definitief is. Naar verwachting zal het convenant in 2026 worden herzien. [Opgave 1 - Vitale dorpen in een vitale gemeenschap, Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

B25 | P5.1.3 Uitvoering sportakkoord 2.0 en GALA Het sportakkoord 2.0 is vanaf 2024 geïntegreerd in het Gezond Actief Leven Akkoord (GALA). Hiervoor is een activiteitenplan opgesteld, met de focus op 365 dagen bewegen en een leven lang sporten. Uitvoering van dit plan vindt plaats in 2025-2027 en combineren we met de ontwikkeling van de buitenruimte. [Opgave 1 - Vitale dorpen in een vitale gemeenschap, Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

77

Programmabegroting 2026

B25 | P5.1.4 Uitvoering beleidsplan BOSS (onder voorbehoud akkoord Raad). In nauwe samenhang met het sportakkoord , het GALA en het nieuwe recreatiebeleid is een integraal en afdeling overstijgend nieuw beleidsplan Bewegen, Ontmoeten, Sporten en Spelen (BOSS) opgesteld. In 2026 zal worden gestart met de eerste uitvoering hiervan. In de komende 7 jaar zal voor iedere wijk een voorstel komen om de buitenruimte zodanig in te richten dat het voor inwoners aantrekkelijk wordt om in te sporten, te recreëren en elkaar te ontmoeten. [Opgave 1 - Vitale dorpen in een vitale gemeenschap, Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

B25 | P5.2 - In de gemeente Opmeer zijn meer mogelijkheden ten behoeve van recreëren voor zowel inwoners, dagtoeristen als toeristen

B25 | P5.2.1 Verbetering recreat. routestructuren We onderzoeken kansen om in meer en / of kwalitatief betere recreatieve (wandel- / fiets- / vaar) routestructuren te ontwikkelen, inclusief daarbij behorende faciliteiten. [Opgave 4 - Een aantrekkelijk landschap]

B25 | P5.2.2 Nieuwe Recreatievisie Samen met het Recreatieschap Westfriesland houden we het Natuur- en Recreatieplan Westfriesland met een uitvoeringsprogramma met fasering en aandacht voor deelgebieden actueel. Het bestaande Natuur- en Recreatieplan Westfriesland, dat is vastgesteld in 2016, is aan vernieuwing toe. Door de groei van het aantal inwoners en andere (ruimtelijke) ontwikkelingen in de regio, moeten we opnieuw kijken naar voldoende en aantrekkelijke recreatiemogelijkheden voor de inwoners van Westfriesland. Daarom werken de Westfriese gemeenten en het Recreatieschap aan de Recreatievisie Westfriesland 2030. [Opgave 4 - Een aantrekkelijk landschap]

B25 | P5.2.3 Beleefbaar Opmeers landschap Opmeer kent een rijke historie met verhalen die het waard zijn om te koesteren en te delen. Het uitdragen van deze verhalen versterkt niet alleen de beleving voor toeristen, maar is ook van betekenis voor onze inwoners, omdat het raakt aan de ontstaansgeschiedenis van onze leefomgeving. In 2025 zijn we gestart met het plaatsen van informatieborden langs wandel- en fietsroutes. In 2026 worden deze verder uitgebreid, zodat het Opmeerse landschap steeds beter beleefbaar wordt voor recreanten. [Opgave 4 - Een aantrekkelijk landschap]

B25 | P5.2.4 Doorontw. reg. marketing toerisme Binnen het Pact van Westfriesland investeren we in de verdere professionalisering van regionale marketing en promotie van het vrijetijdsaanbod. Doel is om de toeristische sector te versterken en Westfriesland richting 2028 te positioneren als één van de top-10 toeristische regio’s van Nederland. [Opgave 4 -Aantrekkelijk landschap]

78

Programmabegroting 2026 B25 | P5.3 - Meer aantrekkelijke recreatieve voorzieningen in de gemeente Opmeer: kwalitatief beter, meer zichtbaar

B25 | P5.3.2 Doorontwikkeling regionale marketing B25 | P5.4 - Groenbeheer vergroten biodiversiteit Walkanten en groenstroken richten we zo biodivers mogelijk in. Ook op de grasvelden en plantsoenen meer ruimte voor biodiversiteit. Ontwikkelingen nabij de kernen kunnen vragen om compensatie op andere locaties.

B25 | P5.4 1 Uitvoering geven Groenbeleidsplan We gaan meer op biodiversiteit sturen en dat betekent dat we minder frequent maaien, waardoor er meer kansen ontstaan voor bloemengroei en daardoor ook meer overlevingskansen voor insecten.We gaan meer bloemenmengsels gebruiken Bij vervanging van gereedschap en vervoersmiddelen gaan we over van benzine naar elektrisch aangedreven materieel. We hebben aandacht voor de overgangen van water / taluds, waardoor dieren makkelijk in en uit het water kunnen en er speciale gebiedjes ontstaan bij de overgang van water en grond. [Opgave 4 - Een aantrekkelijk landschap]

B25 | P5.4.2 Nieuwe functies groenbeheer Ter verbetering van de biodiversiteit maaien we niet alles meer wekelijks, maar twee keer per jaar en ruimen we het gemaaide gras op. Hierdoor verschraalt de grond waardoor mogelijk andere kruiden gaan groeien. We bevorderen klimaatadaptatie door bijvoorbeeld schaduwwerking. Door bomen zo groot mogelijk te laten worden, ontstaat er veel schaduw, maar ook veel water opname. Grote bomen hebben immers meer water nodig. Ook laten we takken tot aan de grond groeien, waardoor er minder opwarming is en het onder de bomen koeler blijft. Zo kunnen we ook niet meer onder de boom maaien, waardoor er andere planten komen dan op het gemaaide gedeelte buiten de boom. Om onze dienstverlening op peil te kunnen houden, en te kunnen voldoen aan verdergaande eisen die wet en regelgeving stellen, word de formatie uitgebreid met 2 FTE; één uitvoerend en één administratief/ondersteunend. We zorgen voor bewegingsmogelijkheden in de openbare ruimte en maken daar plaats voor. Hierbij valt bijvoorbeeld te denken aan een grasveld dat als trapveldje kan worden gebruikt door er een klein, eenvoudig doeltje te plaatsen. Ook kunnen het boomstammen zijn, waarop niet alleen kan worden gezeten, maar die inwoners ook als fitnesstoestel kunnen gebruiken. Momenteel is er beleid in ontwikkeling conform de BOSS-methodiek (Bewegen, Ontmoeten, Spelen en Sporten).

Hiervan maakt ook de taakveld groen onderdeel uit. We proberen mensen in de openbare ruimte de BOSS-gedachte te laten beleven. [Opgave 4 - Een aantrekkelijk landschap]

79

Programmabegroting 2026

B25 | P5.4.3 Communicatie gemeentelijk groen In 2026 communiceren we meer richting inwoners over het veranderende maaibeleid, omdat het een ander beeld geeft in de straten, zodat zij weten en begrijpen waarom we deze verandering invoeren. We willen fiets- en wandeltochten in het groen bij onze inwoners promoten. Zo kunnen we laten zien hoeveel en welke natuur er in onze gemeente aanwezig is. En de bewoners het groen meer beleven [Opgave 4 - Een aantrekkelijk landschap]

Verplichte indicatoren vanuit de BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) Naam indicator

Niet-sporters

* Peildatum 1-8-2025

80

Eenheid

Waarde Opmeer

% inwoners van 19 jaar en ouder dat niet minstens één keer per week aan sport doet.

44,2%

Gem. waarde gemeenten <25.000 inw. 44,1%

Bron

Gezondheidsmonitor (2024)

Programmabegroting 2026

Wat mag het kosten P5 - Sport, cultuur en recreatie Hieronder worden de totale lasten en baten, inclusief mutaties in reserves, die nodig zijn om de doelen van dit programma te bereiken weergegeven.

Lasten en baten (Bedragen x € 1.000)

Nr.

Taakveld

Gewijz. 2025 3.287 134

2026

2027

2028

2029

3.525 155

3.434 142

3.435 142

3.428 142

716 258

818 245

823 245

826 245

826 245

34 46 531 1.568

35 52 451 1.769

35 50 351 1.789

35 50 351 1.786

35 50 351 1.780

Baten 5.1 Sportbeleid en activering

-653 -67

-599 -65

-586 -52

-586 -52

-586 -52

5.2 5.3

-293 -16

-337 -16

-337 -16

-337 -16

-337 -16

-32 -201 -44

-32 -102 -45

-32 -102 -45

-32 -102 -45

-32 -102 -45

2.634

2.926

2.848

2.848

2.842

Lasten 5.1 Sportbeleid en activering 5.2 5.3

5.4 5.5 5.6 5.7

5.5 5.6 5.7

Sportaccommodaties Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Musea Cultureel erfgoed Media Openbaar groen en (openlucht) recreatie

Sportaccommodaties Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie Cultureel erfgoed Media Openbaar groen en (openlucht) recreatie

Totaal

Toevoegingen en Onttrekkingen reserves (Bedragen x € 1.000)

Reserve Lasten Mutaties reserves Baten Mutaties reserves Totaal

Gewijz. 2025 8 8

2026 8 8

2027 8 8

2028 8 8

2029 8 8

-136 -136

-138 -138

-138 -138

-138 -138

-138 -138

-129

-131

-131

-131

-131

81

Programmabegroting 2026

Verklaringen op de cijfers P5 - Sport, cultuur en recreatie Verschil Begroting 2026 en Gew. Begroting 2025 (Bedragen x € 1.000)

Lasten, Baten, Reserves Lasten Baten Toevoegingen Onttrekkingen Saldo

Gewijzigde B2025 -3.287 653 -8 136 -2.506

Begroting 2026 -3.525 599 -8 138 -2.795

Verschil

V/N

%

-237 -54 0 2 -289

N N

7,2 -8,2 0 1,6 11,5

V N

Verklaring van het verschil (Bedragen x € 1.000) Lasten en Baten Hogere lasten door uitbreiding Groenbeheer Exploitatiekosten Sporthal structureel Eenmalige kosten inventaris Sporthal 2025 Subsidie energiekosten verenigingen in 2024 en 2025 Subsidie buurtsportcoach/bewegingsonderwijs van prog. 4 naar 5 Indexering subsidies SPUK Bibliotheek eenmalig in 2025, ook aan de batenkant Lagere doorbelasting salariskosten Afschrijvingslasten Overige verschillen (< € 10.000) TOTAAL LASTEN SPUK Bibliotheek eenmalig in 2025, ook aan de lastenkant Huuropbrengsten Sporthal Overige verschillen (< € 10.000) TOTAAL BATEN TOTAAL LASTEN EN BATEN TOTAAL RESERVES (Toevoegingen en Onttrekkingen) TOTAAL SALDO

82

Verschil

Saldo Verschil -152

Voordeel /Nadeel N

-25 10

N V

15

V

-66

N

-29 101

N V

18 -105 -4

V N N N N

-237 -101 40 7 -54 -291 2

V V N N V

-289

N

Programmabegroting 2026

P6 - Sociaal domein Inleiding De gemeente Opmeer is een zorgzame gemeenschap en werkt preventief waar mogelijk en ondersteunend wanneer nodig. We streven naar optimale participatie, waardoor iedereen zo lang en zo zelfstandig mogelijk blijft wonen en zo actief mogelijk kan meedoen.

Ambities De ambities in het Coalitieakkoord Vitaal Opmeer 2022-2026 Icoon

Status Beleidsuitvoering is afgerond Beleidsuitvoering loopt conform planning Beleidsuitvoering is wel opgestart, maar loopt achter op de planning Beleidsuitvoering is nog niet gestart of de prestatie/doel is niet bereikt

Uitwerking coalitieakkoord Nr 6.001

Onderwerp Nota Sociaal Domein, sporten en gezondheid

Programma In 2023 wordt een "Lokale Nota Sociaal Domein" voor een termijn van 4 jaar vastgesteld. In het derde jaar vindt een evaluatie plaats. Dit vormt tevens de input voor aanpassing van de nota. In de gemeente wat kan. Gezamenlijk en daarbuiten wat moet. Dit geldt als uitgangspunt. Daarbij wordt uitgegaan van eigen kracht. Er worden dwarsverbanden gelegd tussen de verschillende wetgevende kaders op het sociaal domein. Richting 2023 zoeken naar een integrale aanpak door nauwere samenwerking tussen (professionele) organisaties (bijvoorbeeld WIJkteam), (jeugd)vrijwilligersorganisatie, mantelzorgers, wijksteunpunten en verenigingen. Daarnaast inzetten op preventie en 365 dagen sport. Richting 2023 moet in verband met oplopende kosten helder uiteengezet worden waar bovenwettelijke keuzemogelijkheden liggen en hoever onze zorgplicht reikt, alsmede keuzemogelijkheden in het lokaal, regionaal en bovenregionaal uitvoeren van taken.

VN25

B26 X

83

Programmabegroting 2026 Nr 6.001

Onderwerp

6.001

6.001 6.001

6.002

Mantelzorgers

6.003

Schuldhulpverlen ing

Programma Kijk naar de memorie van Toelichting op de Wmo om doelstellingen te kunnen definiëren; betrek de Wet publieke gezondheidszorg en wat daarin staat over analyses op de gezondheidssituatie van onze inwoners en formuleer doelgroepenbeleid; baseer op het voorgaande de focus en financiële impact. Bij de totstandkoming richting 2023 wordt de raad betrokken en vindt gedegen participatie plaats met de gemeenschap. De mantelzorger heeft grote meerwaarde. Zowel in het kader van zorg dichtbij huis voor de zorgbehoevende als in het kader van preventie en kostenbeheersing. De waardering in financiële zin op peil houden en ondersteuning van mantelzorg versterken met aandacht op maat. Gelet op alle ontwikkelingen en crisis wordt strak regie gevoerd op het voorkomen van schulden. In relatie tot inflatie en stijgende kosten wordt het beleid op het gebied van schuldhulpverlening in het kader van armoedebeleid tegen het licht gehouden en zo nodig aangepast.

VN25

B26

X

X

De ambities in de Toekomstvisie Opmeer 2030 - Thuis in Opmeer! Omschrijving Opmeer in 2030 is gezond, vitaal en inclusief. We stellen iedere inwoner in staat om zo lang mogelijk zelfstandig huishouding te voeren.

De ambities in het Pact van Westfriesland Omschrijving We willen een gezonde en inclusieve regio zijn waarin iedereen meedoet en inwoners een passend zorgaanbod krijgen. We werken hiervoor samen op het gebied van specialistische jeugdhulp, schuldhulpverlening, laaggeletterdheid, inburgering, een ontwikkel- en inclusieagenda onderwijs en jeugdhulp, een plan ‘in control of alcohol’, en een aanpak voor kwetsbare personen.

84

Programmabegroting 2026

Beleidskaders • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • • •

Nota sociaal domein 2023-2026; Jeugdwet 2015; Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) 2015; Wet langdurige zorg (Wlz); Participatiewet; Verordening, Beleidsregels en Besluit voorzieningen maatschappelijke ondersteuning Opmeer 2020; Verordening, beleidsregels Jeugdhulp gemeente Opmeer 2020; Uitvoeringskader inkoop sociaal domein Westfriesland 2019-2021; Beleidsregels bijzondere bijstand 2023; Inkomensvoorzieningen Ioaw en Ioaz; Besluit bijstandverlening zelfstandigen (bbz); Beleidsplan, verordeningen en beleidsregels WerkSaam West-Friesland; Wet Educatie en Beroepsonderwijs (volwasseneneducatie); Regionaal beleidskader schuldhulpverlening 2025-2028; Regionale toekomstvisie maatschappelijke opvang en beschermd wonen 2020; Beleidskader Westfriese aanpak laaggeletterdheid 2021-2024; Huisvesting Taakstelling Vergunninghouders; Wet inburgering; Beleidsregels inburgering 2023; Beleidskader Ingeburgerd! Op eigen kracht participeren 2021-2025; Ouderenbeleid; Toekomstvisie Opmeer 2030.

Autonome ontwikkelingen/ trends • • • • • • • •

Transformatie van zwaardere zorg naar lichtere zorg; Aandacht voor eigen kracht en netwerk (stimulering zelfredzaamheid en participatie); Innovatie (efficiëntere en goedkopere zorg door nieuwe producten, werkwijzen en samenwerkingsvormen); Ambulantisering van zorg (dat wil zeggen: afbouw van zorgverlening in instellingen); Intensivering aanpak seksueel en huiselijk geweld middels Veilig thuis, MDA++, meldcode, verwijsindex; Toekomstvisie 2030 en nota sociaal domein: focus op preventie; Hervormingsagenda jeugdstelsel (Rijk en VNG); Dubbele vergrijzing.

Betrokkenheid verbonden partijen WerkSaam WerkSaam Westfriesland (een gemeenschappelijke regeling) is een samenwerkingsverband tussen de zeven Westfriese gemeenten en voert de taken uit die voortkomen uit de Participatiewet en de Wet Sociale Werkvoorziening (WSW). Deze taken richten zich op het bemiddelen van verschillende doelgroepen naar werk. Het gaat om mensen met een WSW-dienstverband of beschut werk, bijstandsgerechtigden en niet-uitkeringsgerechtigden. WerkSaam heeft als hoofddoelstelling er zorg voor te dragen dat werkzoekenden zo snel mogelijk aan passend werk te helpen en het bedienen van werkgevers die op zoek zijn naar (tijdelijke) arbeidskrachten. Is werk nog niet mogelijk? Dan verstrekt WerkSaam (tijdelijk) een uitkering. De bijzondere bijstand, onderdeel van de Participatiewet, is bij de afzonderlijke gemeenten gebleven.

85

Programmabegroting 2026

Wat willen we bereiken en gaan we ervoor doen P6 - Sociaal domein De programmabegroting bestaat uit negen programma's. In dit programma leest u welke extra inspanningen het college in 2026 voorstelt om te doen op het gebied van sociaal domein. Hieronder worden met betrekking tot de doelen (speerpunten) in de kadernota 2026-2029 de 1e-Wvraag (Wat willen we bereiken?) en de 2e W-vraag (Wat gaan we ervoor doen?) beschreven. De reguliere taken staan niet in de programma's beschreven.

Doelen en Activiteiten B25 | P6.1 - Zorgen dat de vraag naar zorg gereduceerd wordt.

B25 | P6.1.1 - Preventief Jeugdbeleid We geven verder uitvoering aan het Uitvoeringsplan Jeugd en Preventie. Een actie in 2026 is het vaststellen van het preventief jeugdbeleid voor een integrale preventieve aanpak rondom mentale gezondheid, eenzaamheid, veiligheid en overlast. [Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

B25 | P6.1.2 - Doorontwikkeling ontmoetingscentra In navolging van het raadsbesluit in 2025 ontwikkelen we in 2026 een uitvoeringsplan voor de vastgestelde visie, volgt een locatiekeuze voor Opmeer/Spanbroek en wordt er uitvoering gegeven aan de visie. Deze doorontwikkeling laten we aansluiten bij onder andere de ontwikkelingen met betrekking tot preventie, ouderenbeleid, gezondheidsbeleid en de verbreding van het gebruik van sportaccommodaties. Participatie bij het gehele proces is van belang en geven we vorm aan door inwonersbijeenkomsten en blijvend actief betrekken van stakeholders. [Opgave 1 - Vitale dorpen, Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

B26 | P6.1.3 - Laaggeletterdheid In 2026 stellen we een nieuw regionaal beleidskader brede aanpak laaggeletterdheid. De gemeenteraden stellen in 2026 het nieuwe beleidskader voor laaggeletterdheid vast. [Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

B25 | P6.1.4 - Uitvoering Hervormingsagenda Jeugd De Landelijke Hervormingsagenda Jeugd 2023-2028 heeft als doel om de jeugdzorg beschikbaar te houden voor wie het echt nodig heeft en financieel gezond te maken. In de Hervormingsagenda zijn landelijke, regionale en lokale maatregelen opgenomen om de benodigde hervormingen te realiseren. In 2026 ligt de focus op de uitvoering van het regionale adviesrapport dat in november 2025 wordt opgeleverd. In dit rapport staan 13 maatregelen beschreven waarvan 7 een lokale verantwoordelijkheid zijn.

86

Programmabegroting 2026 De verwachting is dat er kosten aan de implementatie van de verschillende maatregelen verbonden zijn. Wij kunnen op dit moment nog niet inschatten hoe hoog deze kosten zijn. Ook is nog niet bekend welke middelen er mogelijk door het Rijk beschikbaar gesteld zullen worden. [Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

B25 | P6.1.5 - Kwartaalrapportage WMO, Jeugd We informeren de gemeenteraad vier keer per jaar middels kwartaalrapportages over de geleverde zorg Wmo en Jeugd, de financiële stand van zaken en de nog te verwachten kosten voor het gehele jaar. [Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap, Opgave 5 - Een bereikbaar bestuur ]

B25 | P6..1.6 - Politieke betrokkenheid jongeren Op basis van de onderzochte mogelijkheden om jongeren te betrekken bij de politiek komen we met een voorstel tot uitvoering. Hierbij kijken we ook naar de inzet van het jeugdparlement. [Opgave 5 - Een bereikbaar bestuur]

B25 | P6.2 - Zorgen dat er voldoende vrijwilligers- en mantelzorgers beschikbaar zijn.

B25 | P6.2.1 - Ondersteunen lokale vrijwill.org. Het verenigingsleven in Opmeer is actief en uitgebreid. Er wordt een breed scala aan sport, cultuur en maatschappelijke activiteiten georganiseerd door en voor de inwoners van Opmeer. Een belangrijk en zeer waardevol onderdeel van de samenleving in Opmeer. De gemeente is zich zeer bewust van de waarde hiervan en werkt dan ook graag mee aan de ondersteuning en versterking van alle vrijwilligersorganisaties in Opmeer en zet een ondersteuningsprogramma op om de lokale vrijwilligersorganisaties te ondersteunen en versterken. Hierbij wordt ingezet op een aantal primaire thema’s die algemeen spelen binnen de verenigingen en/of vanuit gemeentelijk perspectief belangrijk zijn om op te sturen. De ondersteuning bestaat uit verschillende vormen en intensiviteit, van brede workshops tot individuele trajectbegeleiding in 2026. Dit wordt grotendeels gefinancierd vanuit GALA middelen. De 5 thema’s zijn: 1.

Sociaal Veilige Verenigingen

2.

Gezonde kantine en verantwoord alcohol gebruik

3.

Bestuurlijke ondersteuning

4.

Financieel gezond

5. Deskundigheidsbevordering Vanuit de gemeente is het een samenwerking tussen opbouwwerkers en beleidsmedewerkers. Het platform Opmeerleeft wordt hierbij actief gebruikt. [Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

87

Programmabegroting 2026

B25 | P6.2.2 - Zorgen voor voldoende mantelzorgers De mantelzorgers zijn een belangrijke toenemende groep inwoners zoals beschreven in het ouderenbeleid. Ook aan de jonge mantelzorgers geven we specifieke aandacht. In 2026 passen we het mantelzorgbeleid aan. Met het Mantelzorgcentrum gaan we in 2026 een regionale samenwerking aan met als doel kennisdeling via de website www.mantelzorgcentrum.nl voor inwoners en professionals en een tweejaarlijks overleg met regiogemeenten en stakeholders in het kader van preventief beleid en deskundigheidsbevordering. [Opgave 2 - Zorgzame gemeenschap]

B25 | P6.3 - Het doel is om de toegang naar de zorg te verbeteren.

B25 | P6.3.1 - Uitvoeren 'Houtskoolschets Wfr' In 2026 werken we verder aan de uitvoering van het regionale plan "Houtskoolschets Westfriesland" (onderdeel van Bovenregionaal Expertisenetwerk Jeugd Noord-Holland "Een Thuis voor Noordje"). Doel van dit plan is om jeugdigen zo ‘thuis mogelijk’ op te laten groeien en als dit niet (meer) kan in het eigen gezin, de jeugdigen in één keer op de juiste plek te plaatsen. In september 2025 is regionaal gestart met het Integraal Gezinsteam (IGT) en tevens de eerste kleinschalige woonvoorziening (KWV) van start gegaan. In 2026 zal er verder vorm worden gegeven aan de pilots uit de Houtskoolschets WF, waaronder het openen van nog een KWV. [Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

B25 | P6.3.2 - Transformatievisie JeugdzorgPlus We geven uitvoering aan de ‘Transformatievisie JeugdzorgPlus 2023 en verder’. Deze visie heeft als doel om jeugdigen met ernstige gedragsproblematiek nog beter te behandelen en perspectief te bieden op een toekomst waarin zij verantwoord mee kunnen doen in de maatschappij. Hierbij richten we ons op de volgende speerpunten: 1. voorkomen van gesloten plaatsing; 2. gecontroleerd afbouwen van gesloten plaatsingen; 3. bevorderen van de uitstroom uit de geslotenheid. Ook in 2026 zetten we stappen om uitvoering te geven aan deze speerpunten. [Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap] B25 | P6.4 - De voorzieningen binnen de gemeente beter aan te laten sluiten op de demografische samenstelling van de gemeente.

B25 | P6.4.1 - Doorontw. inloopvoorziening GGZ In 2025 zijn twee inloopvoorzieningen 'De Buurtkamers' van Leviaan in ontmoetingscentra de Schakel en de Lindehof geopend op wekelijkse basis vanuit bekostiging regionale maatschappelijke opvang/beschermd wonen gelden. In 2026 worden er passende themabijeenkomsten aangeboden door Leviaan en de Hoofdzaak in de Buurtkamers om de inwoners te voorzien van informatie en geven we de inloopvoorzieningen meer bekendheid. [Opgave 2 - Zorgzame gemeenschap]

88

Programmabegroting 2026 B25 | P6.5 - Bevorderen dat we sociale cohesie en betrokkenheid voor iedereen binnen de gemeente bereiken.

B25 | P6.5.1 - Opstellen Lokale inclusie Agenda We stellen in 2026 een Lokale Inclusie Agenda op. Dit is een verplichting die voorkomt uit het VNverdrag handicap. Hiermee zorgen we ervoor dat gemeente Opmeer een meer inclusieve gemeente wordt: een gemeente waarin iedereen mee kan doen. [Opgave 1 - Vitale dorpen in een vitale gemeenschap, Opgave 2 - Een zorgzame gemeenschap]

Verplichte indicatoren vanuit de BBV Naam indicator

Eenheid

Waarde Opmeer

Bron*

701,4

Gem. waarde gemeenten <25.000 inw. 708,1

Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd 15 tot 64 jaar % van de werkzame beroepsbevolking

75,0

73,8

CBS (2024)

Jongeren met een delict voor de rechter

% 12 t/m 21 jarigen

-

1

CBS (2023)

Werkloze jongeren

% 16 t/m 22 jarigen

1

1

CBS (2023)

Personen met een bijstandsuitkering

Aantal per 10.000 inwoners 18 jaar en ouder % kinderen tot 18 jaar

130,2

176

CBS (2024)

3

3

CBS (2023)

Aantal per 10.000 inwoners 15 tot 64 jaar % van alle jongeren tot 18 jaar

344,4

156,6

CBS (2024)

11,9

13,1

CBS (2024)

Jongeren met jeugdbescherming

% van alle jongeren tot 18 jaar

0,5

0,9

CBS (2024)

Jongeren met jeugdreclassering

% van alle jongeren van 12 tot 23 jaar

-

0,4

CBS (2024)

Cliënten met een maatwerkarrangement Wmo

Aantal per 10.000 inwoners

590

669

CBS (2024)

Banen

Netto arbeidsparticipatie

Kinderen in uitkeringsgezin

Lopende reintegratievoorzieningen** Jongeren met jeugdhulp

LISA (2023)

* Meest recente gegevens op peildatum 1-8-2025 ** Hiervoor is geen landelijke eenduidige definitie, waardoor veel gemeenten dit op een andere wijze registreren.

89

Programmabegroting 2026

Wat mag het kosten P6 - Sociaal domein Hieronder worden de totale lasten en baten, inclusief mutaties in reserves, die nodig zijn om de doelen van dit programma te bereiken weergegeven.

Lasten en baten (Bedragen x € 1.000)

Nr.

Taakveld

Lasten 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.21 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen WMO 6.22 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd 6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal 6.3 Inkomensregelingen 6.4 WSW en beschut werk 6.5 Arbeidsparticipatie 6.60 Hulpmiddelen en diensten (WMO) 6.711 Huishoudelijke hulp (WMO) 6.712 Begeleiding (WMO) 6.713 Dagbesteding (WMO) 6.714 Overige maatwerkarrangementen (WMO) 6.751 Jeugdhulp ambulant lokaal 6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal 6.761 Jeugdhulp met verblijf lokaal 6.762 Jeugdhulp met verblijf regionaal 6.763 Jeugdhulp met verblijf landelijk 6.791 PGB WMO 6.792 PGB Jeugd 6.821 Jeugdbescherming 6.91 Coördinatie en beleid WMO

90

Gewijz. 2025 14.995 4.354

2026

2027

2028

2029

13.424 2.106

12.605 1.606

12.412 1.606

12.423 1.601

232

220

220

220

220

376

375

375

375

375

366

405

405

405

405

2.940 336 186 457

3.054 334 183 338

3.054 329 183 338

3.054 329 186 338

3.054 329 186 338

1.057

1.133

1.165

1.186

1.186

917 58 9

1.003 63 9

1.011 64 9

1.029 66 9

1.029 66 9

722

555

487

487

487

1.305

2.202

2.016

1.780

1.796

341

258

226

226

226

546

414

362

362

362

0

0

0

0

0

54 28 168 176

54 28 127 224

54 28 111 224

54 28 111 224

54 28 111 224

Programmabegroting 2026 Nr.

Taakveld

6.92

Coördinatie en beleid Jeugd

Baten 6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.22 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Jeugd 6.23 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen Integraal 6.3 Inkomensregelingen 6.711 Huishoudelijke hulp (WMO) 6.752 Jeugdhulp ambulant regionaal 6.91 Coördinatie en beleid WMO Totaal

Gewijz. 2025 366

2026

2027

2028

2029

338

338

338

338

-6.283 -4.162

-3.982 -1.866

-2.774 -566

-2.909 -566

-2.909 -566

0

0

0

0

0

-19

-19

-19

-19

-19

-2.040 -62

-2.040 -57

-2.040 -149

-2.040 -149

-2.040 -149

0

0

0

-135

-135

0

0

0

0

0

8.712

9.442

9.831

9.503

9.514

Toevoegingen en Onttrekkingen reserves (Bedragen x € 1.000)

Reserve Lasten Mutaties reserves Baten Mutaties reserves Totaal

Gewijz. 2025 581 581

2026 1.381 1.381

2027 81 81

2028 81 81

2029 81 81

-55 -55

-900 -900

-400 -400

-400 -400

-400 -400

526

480

-320

-320

-320

91

Programmabegroting 2026

Verklaringen op de cijfers P6 - Sociaal domein Verschil Begroting 2026 en Gew. Begroting 2025 (Bedragen x € 1.000)

Lasten, Baten, Reserves Lasten Baten Toevoegingen Onttrekkingen Saldo

Gewijzigde B2025 -14.995 6.283 -581 55 -9.238

Begroting 2026 -13.424 3.982 -1.381 900 -9.672

Verschil

V/N

%

1.572 -2.301 -800 846 -434

V N N V N

-10,5 -36,6 137,8 1548,6 4,7

Verklaring van het verschil (Bedragen x € 1.000) Lasten en Baten Hogere doorbelaste salarislasten Opstellen ouderenbeleid in 2025 Geen energiesubsidies in 2025 Hogere uitkering leefgeld Oekraïners Geen kosten bouw/woonrijk maken + projectleiding huisvesting Oekraïners Kapitaallasten huisvesting Oekraïners Indexering gemeentelijke bijdrage WerkSaam Indexering Veilig Thuis WMO woonvoorzieningen incidenteel in 2025 Indexering WMO maatwerkvoorzieningen Kosten Jeugdzorg, incidenteel verschil 2026 t.o.v 2025 Extra budget uit de meicirculaire Jeugd + structurele ophoging budget vanaf 2026

92

Verschil

Saldo verschil -142

Voordeel /Nadeel N

50

V

15

V

-50

N

2.650

V

-348

N

-76

N

-16 100

N V

-167

N

450

V

-923

N

Programmabegroting 2026 Lasten en Baten In 2025 zijn geen kosten meer begroot voor de Hervormingsagenda Jeugd Overige afschrijvingskosten Overige verschillen (< € 10.000) TOTAAL LASTEN Hogere normvergoeding opvang Oekraïners Geen transitievergoeding huisvesting Oekraïners Overige verschillen (< € 10.000) TOTAAL BATEN TOTAAL LASTEN EN BATEN Mutatie dotatie aan reserve Huisvesting Oekraïners Onttrekking dekking kapitaallasten Huidvesting Oekraïners Onttrekking Algemene Reserve tbv Ouderenzorg Dotatie aan nieuwe reserve Ouderenzorg Overige kleine verschillen TOTAAL RESERVES (Toevoegingen en Onttrekkingen) TOTAAL SALDO

Verschil

Saldo verschil 50

Voordeel /Nadeel V

-14 -7

N N 1.572

350

V V

--2.650

N

1

V -2.301 -479

-300

N N N

348

V

500 -500 -2 46

V

-433

V

93

Programmabegroting 2026

P7 - Duurzaamheid, volksgezondheid en milieu Inleiding Dit programma bevat alle activiteiten die te maken hebben met circulariteit, volksgezondheid en milieu.

Ambities De ambities in het Coalitieakkoord Vitaal Opmeer 2022-2026 Icoon

Status Beleidsuitvoering is afgerond Beleidsuitvoering loopt conform planning Beleidsuitvoering is wel opgestart, maar loopt achter op de planning Beleidsuitvoering is nog niet gestart of de prestatie/doel is niet bereikt

Uitwerking coalitieakkoord Nr 7.001

Onderwerp Recycletarief

7.001

7.002

7.002

94

Duurzaamheid, klimaatadaptatie en energietransitie

Programma We herzien het raadsbesluit van 17 februari 2022. Een recycleplan wordt in 2025 ingevoerd. Daarbij nemen we goede en minder goede punten uit evaluaties van omliggende gemeenten mee en leren we daarvan. Het besluit moet leiden tot een integraal beleid om - gezien het Rijksbeleid - de milieudoelstelling van minder restafval (< 100 kg) te behalen. Anderzijds moet oog blijven voor de mogelijkheid om energie te produceren uit afvalverbranding. Afval van biogene oorsprong wordt met brandbare eigenschappen kan zoals vermeld in de RES in dat verband ook dienst doen als energie-/warmtebron. Om de energietransitie aan te zwengelen wordt aangetakt op Rijkssubsidieregels. Het tempo is afhankelijk van het rijk en rijksmiddelen. Gefaseerd en doelbewust gaan we voort op de ingezette weg. Vasthouden aan de RES ten aanzien van elektriciteitsproductie zoals deze is voor de elektriciteitsopwekking: geen windmolens en gebaseerd op landschappelijke waarden aan de slag met zonne-energie met de laagste ruimtelijke impact. Binnen de RES wordt ruimte gehouden voor energieopwekking met innovatieve nieuwe methoden.

VN25

B26

X

X

X

Programmabegroting 2026 Nr 7.002

Onderwerp

7.002

7.002

7.003

Motorcross

Programma Transitievisie warmte: mensen blijvend betrekken bij de uitwerking van de transitievisie warmte. Iedereen moet dit mee kunnen maken. Gemeentelijke gebouwen worden meegenomen en het woningbedrijf zorgt dat ze een centrale rol vervullen in de uitwerking van de transitievisie, zo mogelijk ook met centrale inkoop. Klimaatadaptatieplannen worden verder voortgezet en werk van gemaakt om de openbare ruimte zo in te richten dat niemand last krijgt van klimaatverandering door heftige buiten en hittestress. Er wordt een energieloket ingericht om mensen bij te staan met advies. Ook bij het ontwikkelen van coöperatieve energiewinning. We wachten de ontwikkelingen rond de motorcross in Hollands Kroon af. Zienswijzen zijn ingediend en aan de hand van een mogelijk definitief besluit in Hollands Kroon zal worden bepaald of met succes beroep kan worden ingesteld. Daarbij richten we ons met name op geluid. De gemeenteraad wordt bij die afweging betrokken.

VN25

B26 X

X

X

De ambities in de Toekomstvisie Opmeer 2030 - Thuis in Opmeer! Omschrijving De ambitie "Vitale dorpen in een vitale gemeenschap" raakt volksgezondheid en milieu. Opmeer is een gezonde en inclusieve gemeente. De ambitie "Een duurzame toekomst" is een klimaatbestendige gemeente in 2050. Bedrijventerrein De Veken wordt klimaatneutraal. In 2040 wil de gemeente energieneutraal zijn.

De ambities in het Pact van Westfriesland Omschrijving In het Pact van Westfriesland staat de ambitie “Sociaal Domein”. In het Pact van Westfriesland staat de ambitie “Energietransitie en Klimaatadaptatie". De opgave is voldoen aan de eisen van het deltaprogramma en het klimaatakkoord.

Beleidskaders • • • • • • •

Nota Sociaal Domein 2023-2026; Beleidskader gezondheidsbeleid; Gezond Actief Leven Akkoord (GALA); Deltaprogramma; Klimaatakkoord; Beleidskader Zon en Wind; Programma Stedelijk Water en Riolering 2022-2027.

95

Programmabegroting 2026

Autonome ontwikkelingen/ trends • •

380kV-netuitbreiding Noord-Holland Noord; Programma Verbindingen Aanlanding Wind op Zee (VAWOZ).

Volumegegevens •

Gemeente Opmeer heeft 110 km vrij-verval riool en 31 km persleiding in beheer.

Betrokkenheid verbonden partijen Omgevingsdienst Noord-Holland Noord De Omgevingsdienst verzorgt voor de gemeente de vergunningverlening, toezicht en handhaving en staat ons bij met specialistisch advies. Dit doen zij bijvoorbeeld op het gebied van milieu, veiligheid, duurzaamheid en circulaire economie. Met ruim 200 specialisten onder één dak verrichten zij deze taken zo efficiënt mogelijk. Bij de Omgevingsdienst zijn onder andere bodemspecialisten, handhavers, vergunningverleners, juristen, klimaat- en geluidsspecialisten werkzaam. In onze bedrijfsmatige aanpak staat de klant centraal.

GGD Hollands Noorden GGD Hollands Noorden (GGD HN) is de gemeentelijke gezondheidsdienst voor zestien gemeenten in het noorden van de provincie Noord-Holland. De GGD richt zich op het bewaken, beschermen en bevorderen van de gezondheid en veiligheid van alle inwoners in Noord-Holland Noord. De GGD HN heeft de werkzaamheden verdeeld in een vier focuslijnen: 1. Focuslijn gezond opgroeien De Jeugdgezondheidszorg monitort kinderen in iedere ontwikkelfase; 2. Focuslijn gezond ouder worden De GGD HN zet zich in voor een gezonde levensstijl, veerkracht en eigen regio over het leven, een veilige en gezonde leefomgeving; 3. Focuslijn meedoen naar vermogen Deze focuslijn richt zich op (jong)volwassenen en heeft als doel dat de inwoners de juiste zorg en hulp ontvangen. Openbare geestelijke gezondheidszorg valt hieronder, evenals Veilig Thuis; 4. Focuslijn gezonde leefomgeving De GGD HN richt zich op het versterken van infectieziektepreventie en zorgt voor een basisstructuur voor pandemische paraatheid.

Afvalbeheer West Friesland Het lichaam fungeert als beheerorganisatie voor de stortplaats Westwoud en intergemeentelijk afstemmingsplatform voor beleid, de dienstverleningsovereenkomst en aandeelhouderzaken.

96

Programmabegroting 2026

Wat willen we bereiken en gaan we ervoor doen P7 - Duurzaamheid, volksgezondheid en milieu De programmabegroting bestaat uit negen programma's. In dit programma leest u welke extra inspanningen het college in 2026 voorstelt om te doen op het gebied van duurzaamheid, volksgezondheid en milieu. Hieronder worden met betrekking tot de doelen (speerpunten) in de kadernota 2026-2028 de 1e-Wvraag (Wat willen we bereiken?) en de 2e W-vraag (Wat gaan we ervoor doen?) beschreven. De reguliere taken staan niet in de programma's beschreven.

Doelen en Activiteiten B25 | P7.1 - Opmeer hergebruikt haar grondstoffen • De gemeente sloopt haar gebouwen vanaf 2025 en verder, circulair; • We bevorderen hergebruik van grondstoffen uit huishoudelijk afval; • We werken aan een gezondere economie met respectievelijk zo min mogelijk schadelijke emissies; • We streven naar een economie die toekomstbestendiger is door grondstoffen bereikbaar, beschikbaar en betaalbaar te houden.

B25 | P7.1.1 - Circulair slopen In 2024 heeft de gemeente het convenant circulaire Deal Secundaire Bouwmaterialen getekend: deze overeenkomst markeert een gezamenlijke inzet om circulariteit in de bouwsector te bevorderen. De afspraken omvatten onder andere het circulair slopen van gebouwen, waarbij materialen opnieuw worden gebruikt in andere bouwprojecten. De samenwerking is vastgelegd in het convenant, waarbij alle betrokken partijen hebben toegezegd om in 2025 ten minste 50% van alle gesloopte gebouwen volgens circulaire oogstvoorschriften te behandelen en binnen twee jaar volledig circulair te slopen. Na de Wulframschool en Adelaar in Hoogwoud wordt ook de St. Bonifatiusschool, Het Ruimteschip en de Akker circulair gesloopt volgens deze Deal. Onderzocht wordt om de vrijkomende materialen weer in te zetten in de nieuwbouw. [Opgave 3 - Een duurzame toekomst]

B25 | P7.1.2 - Huishoudelijk afval In het voorjaar van 2025 is het nieuwe grondstoffenplan 2025-2035 vastgesteld, met uitzondering van de wijziging van het ophalen van oud papier. Door de invoering hiervan worden meer grondstoffen uit het afval gehaald. [Opgave 3 - Een duurzame toekomst]

97

Programmabegroting 2026 B25 | P7.2 Opmeer gaat voor een duurzame en klimaatadaptieve toekomst Klimaatadaptatie: •

De gemeente zet in op de maatregelen die nodig zijn om de klimaatverandering en de gevolgen daarvan beperkt te houden; • De wateroverlast, hitte en droogte overlast blijft gelijk bij een veranderend klimaat; • Beter bestand tegen klimaatverandering; • Flexibeler inspelen op de klimaatverandering. Duurzaamheid: • • • • •

Alle woningen qua energieverbruik op niveau van label B of hoger te hebben gebracht; Energiearmoede niet meer in de gemeente Opmeer te hebben; Nieuwbouw aan het BENG-principe (Bijna Energie Neutraal en Gasloos), is klimaatbestendig en natuur inclusief, te laten voldoen; Bedrijventerreinen energie neutraal of energiepositief te hebben; Alle gemeentelijke gebouwen zijn verduurzaamd.

B25 | P7.2.1 - Isolatiemaatregelen/ energieadvies We gaan in 2026 verder aan de slag om isolatiemaatregelen te realiseren bij woningeigenaren en energieadvies te geven. Voor energieadvies en tips over isolatie kunnen inwoners terecht bij Warm Opmeer. Warm Opmeer bespreekt samen met de inwoner het energieverbruik en kijkt waar met kleine en grote aanpassingen geld bespaard kan worden. Kleine aanpassingen zijn bijvoorbeeld ledlampen, radiatorfolie of een waterbesparende douchekop. Ook adviseren zij over de grote aanpassingen: isolatiemaatregelen, warmtepompen en zonnepanelen. [Opgave 3 - Een duurzame toekomst]

B25 | P7.2.2 - Verduurzamen gemeentehuis In 2025 is een start gemaakt met het verduurzamen van ons gemeentehuis en drie maatschappelijke vastgoedobjecten in de Weere: Theresiahuis, Kikkerhoek en de gymzaal. Deze projecten lopen door in 2026. [Opgave 3 - Een duurzame toekomst]

B25 | P7.2.3 - Bedrijven ondersteunen verduurzamen De regio Noord-Holland Noord heeft een hoge ambitie op het gebied van duurzame energie. De verduurzaming van bestaande en de aanleg van nieuwe energieneutrale bedrijventerreinen is een speerpunt van het beleid. Samen met het Duurzaam Ondernemersloket helpen we ondernemers om gebruik te maken van de beschikbare subsidieregelingen. Landelijk staat de capaciteit van het energienet onder druk. Samen met het Ontwikkelingsbedrijf Noord-Holland, de provincie Noord-Holland en de zeven Westfriese gemeenten onderzoeken we mogelijkheden zoals netcongestie, smart grids (slimme en intelligente (elektriciteits)netten) en energiehubs. Voor het stimuleren van duurzaam ondernemen en beide bovenstaande onderwerpen organiseren wij onder andere informatiebijeenkomsten en faciliteren wij de opstart van werkgroepen. Op industrieterrein de Veken onderzoeken we samen met bedrijven en Liander hun electraverbruik. Doel is om dit op elkaar af te stemmen en te verbeteren, waardoor verduurzaming, ondanks de netcongestie mogelijk is.

98

Programmabegroting 2026

B25 | P7.2.4 - Maatregelen klimaatadaptie In 2026 gaan we door op de ingeslagen weg voor klimaatadaptatie, dit houdt in dat waar er aanpassingen in de openbare ruimte plaats vinden er direct gekeken wordt of er rekening gehouden moet worden met maatregelen voor de klimaatadaptatie en deze maatregelen worden uitgevoerd in het werk. In het centrum van Opmeer en Spanbroek gaan we de problemen met wateroverlast oplossen in combinatie met de verkeersmaatregelen en herinrichting van het Wuiver. Ook rondom het nieuwe kindcentrum in Spanbroek worden maatregelen getroffen. De focus zal voor een deel liggen op de uitwerking en implementatie van het hitteplan. Het hitteplan gaat uit van Gebied, Gebouw, Gezondheid. Gebied focust op de inrichting van de openbare ruimte, met minder verharding en meer groen. Gebouw gaat vooral over voorkomen van opwarming van gebouwen. Gezondheid betreft het effect op de inwoners. [Opgave 3 - Een duurzame toekomst]

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Opmeer&id=4dbf24a4-d2be-467d-9eca-82ef46570a73