Presentatie Spreidingswet gemeente Opmeer Beeldvormende Bijeenkomst 7 maart 2024
Tekst van het document
Beeldvormende bijeenkomst
Spreidingswet
1
Agenda • Opening en inleiding • Presentatie • Vragen • Sluiting
2
Onderwerpen presentatie • Doel, definities • Spreidingswet – – – – –
• • • •
Proces Planning Capaciteitsraming Type opvang Taakstelling
Hoe bereiden we ons voor? Werkwijze Opmeer Wat is van belang? Vervolg 3
Doel Informeren over opgaven en ontwikkelingen – – –
Landelijk (boven)regionaal Lokaal
4
Definities • Oekraïense ontheemde: een persoon op wie de Richtlijn Tijdelijke Bescherming van toepassing is. • Statushouder: een asielzoeker van wie het verzoek is ingewilligd en die een (legale) verblijfsstatus heeft gekregen. • Vluchteling: een niet-Nederlander die om verschillende redenen gevlucht is uit zijn land van herkomst en ook niet veilig terug kan keren. • Asielzoeker: een persoon die een aanvraag om toelating als vluchteling heeft ingediend. • Alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv’er): jongeren die alleen of samen met andere kinderen of 'vreemde' volwassenen naar Nederland komen en hier asiel aanvragen.
5
Spreidingswet proces Wettelijke taak per 1 februari 2024 om voldoende opvangplekken voor asielzoekers te realiseren en dit evenwichtig te verdelen over de Nederlandse gemeenten. Capaciteitsraming: hoeveel plekken zijn er landelijk nodig? 1. Verdeling van plekken op basis van inwonersaantal en SES-WOA score 2. Binnen de Provinciale Regietafel (PRT) gaan gemeenten in gesprek over verdelingen. 3. Provinciaal plan wordt ingediend. 4. Bij overeenstemming over verdeling en provinciaal plan wordt dit vastgelegd door de staatssecretaris in een verdeelbesluit. 5. Bij geen overeenstemming over verdeling of geen provinciaal plan, maakt de staatssecretaris zelf een besluit en wijst gemeenten aan die plekken moeten realiseren. 6. Realisatie opvangplekken. *SES = Sociaal Economische Status, WOA = Welvaart, Opleidingsniveau en Arbeidsmarktdeelname
6
Planning proces • 1 februari: Spreidingswet in werking • Februari tot november 2024: overleg in PRT’s • Rond zomervakantie: regionaal plan Westfriesland • Voor 1 november: provinciaal plan • Voor 31 december 2024 een verdeelbesluit • 6 maanden na verdeelbesluit, aanbieden locaties 7
Capaciteitsraming en indicatieve verdeling per gemeente •
Er wordt gekeken naar het percentage inwoners per gemeente ten opzichte van het landelijke aantal. • Dit percentage moet de gemeente aan asielplekken bieden ten opzichte van het totaal benodigde asielplekken. • Vervolgens wordt er een correctie toegepast op dat percentage: - gemeenten met een hoge SES-WOA scoren krijgen een hoger percentage. - gemeenten met een lage SES-WOA scoren krijgen een lager percentage.
Op 31 januari 2024 is de landelijke capaciteitsraming bekend gemaakt: 96.000. Voor Opmeer betekent dit een indicatieve verdeling van 74 opvangplaatsen, waarvan 6 geschikt ten behoeve van de opvang van amv’ers.
8
Opvang type asielzoekers Verschillende type opvang vluchtelingen:
•
Reguliere opvang: asielzoekerscentrum (azc) via het Centraal orgaan opvang asielzoekers (COA), asielzoekers zijn hier in afwachting van hun verblijfsvergunning.
•
Crisisnoodopvang (CNO): Tijdelijke opvang van asielzoekers, via gemeenten. Bestaat niet meer sinds het aannemen van de spreidingswet.
•
Noodopvang: tijdelijke opvang voor asielzoekers door tekort aan plekken in de azc’s, via het COA.
•
AMV-COA: Opvang van alleenstaande minderjarige vreemdelingen (amv’ers) zonder verblijfsvergunning.
9
Taakstelling opvang asielzoekers Landelijk
Wat nodig?
Wat gerealiseerd?
Verschil
96.000
Regulier: 33.400
- 36.850
Noodopvang: 25.750 Noord-Holland
16.290
Regulier: 2.500
- 8.235
Noodopvang: 5.000 CNO: 555 Noord-Holland Noord
3.833 waarvan 325 voor amv’ers
Regulier: 1.416
- 1.478
CNO: 780 AMV-COA: 159
Westfriesland
1.230 waarvan 104 voor amv’ers
CNO: 200
- 1.030
Opmeer
74 waarvan 6 voor amv’ers
-
- 74
10
Hoe bereiden we ons voor? •
Gemeenteraad informeren en consulteren.
•
Regionale samenwerking, waaronder de routekaart opvang vluchtelingen in Westfriesland, met scenario’s, randvoorwaarden en inventarisatie locaties voor asielzoekers en statushouders.
•
Samenwerking binnen de Provinciale Regietafel (PRT) en Regionale Regietafel (RRT).
11
Werkwijze Opmeer Stap 1: Inventariseren, opstellen scenario’s
1. Niets doen, geen uitvoering geven aan de Spreidingswet 2. Voldoen aan de wettelijke taakstelling 3. Uitruil met andere gemeenten: wel asielzoekers geen statushouders
4. Uitruil met andere gemeenten: geen asielzoekers wel statushouders
5. Extra inzet boven taakstelling voor opvang asielzoekers, wettelijke taakstelling statushouders
12
Waardering scenario’s
Juridische houdbaarheid
Financiën
Ruimtelijke ordening / gebiedsontwikkelingen
Onderwijs
Zorg
Gemeentelijk woningbeleid, toewijzing huurwoningen
Samenwerking uitvoeringspartners / inburgering statushouders
Maatschappelijk draagvlak / betrokkenheid.
13
Scenario 1: Spreidingswet niet uitvoeren 0 asielzoekers, 40 statushouders Plus of min Juridische houdbaarheid
--
Financiën
-
Ruimtelijke ordening / gebiedsontwikkelingen
-
Onderwijs
nvt
Zorg
nvt
Gemeentelijk woningbeleid, toewijzing huurwoningen Samenwerking uitvoeringspartners/ Inburgering statushouders Maatschappelijk draagvlak / betrokkenheid +: voordeel
-: nadeel
+ -: zowel voor- als nadelen
Wijzigt niet Wijzigt niet +-
14
Scenario 2: wettelijke taakstelling 74 asielzoekers, 40 statushouders Plus of min Juridische houdbaarheid Financiën Ruimtelijke ordening / gebiedsontwikkelingen Onderwijs Zorg Gemeentelijk woningbeleid, toewijzing huurwoningen Samenwerking uitvoeringspartners/ Inburgering statushouders Maatschappelijk draagvlak / betrokkenheid
+ + en ? + en ? + +Wijzigt niet +-
15
Scenario 3: uitruil gemeenten 200 asielzoekers, geen statushouders Plus of min Juridische houdbaarheid
+
Financiën
?
Ruimtelijke ordening / gebiedsontwikkelingen
+-
Onderwijs
+-
Zorg
+
Gemeentelijk woningbeleid, toewijzing huurwoningen Samenwerking uitvoeringspartners/ Inburgering statushouders Maatschappelijk draagvlak / betrokkenheid
++ ++-
16
Scenario 4: uitruil gemeenten 0 asielzoekers, 150-200 statushouders Plus of min Juridische houdbaarheid
+-
Financiën
--
Ruimtelijke ordening / gebiedsontwikkelingen
--
Onderwijs
--
Zorg
--
Gemeentelijk woningbeleid, toewijzing huurwoningen Samenwerking uitvoeringspartners/ Inburgering statushouders Maatschappelijk draagvlak / betrokkenheid
---
17
Scenario 5: extra inzet 200 asielzoekers, 40 statushouders Plus of min Juridische houdbaarheid
+
Financiën
+
Ruimtelijke ordening / gebiedsontwikkelingen
+-
Onderwijs
+-
Zorg
+-
Gemeentelijk woningbeleid, toewijzing huurwoningen Samenwerking uitvoeringspartners/ Inburgering statushouders Maatschappelijk draagvlak / betrokkenheid
+Wijzigt niet --
18
Aspect
Scenario 1
Scenario 2 Scenario 3
Scenario 4 Scenario 5
0 asiel 40 status
74 asiel 40 status
200 asiel 0 status
0 asiel 150-200 status
200 asiel 40 status
Juridische houdbaarheid
--
+
+
+-
+
Financiën
-
+ en ?
?
--
+
Ruimtelijke ordening/ gebiedsontwikkelingen
-
-
+-
--
+-
Onderwijs
nvt
+ en ?
+-
--
+-
Zorg
nvt
+
+
--
+-
Toewijzing huurwoningen
Wijzigt niet
+-
++
--
+-
Samenwerking uitvoeringspartners inburgering statushouders
Wijzigt niet
Wijzigt niet
+-
-
Wijzigt niet
+-
+-
+-
--
--
Maatschappelijk draagvlak/ betrokkenheid
19
Wat is van belang? • In deze fase: geen besluitvorming, maar wel ambtelijke inzet op voorbereiding en het uitvoeren van bestaande taken (bijv. taakstelling huisvesting statushouders). • Voor de regionale samenwerking geldt: autonomie van de individuele gemeenten blijft in stand. Uitruil van doelgroepen is mogelijk.
20
Oordeelsvormende vergadering 14 maart Wat is het voorkeursscenario van de gemeenteraad?
21