Bijlage 2 Ruimtelijke motivering Opmeerderweg te Opmeer
Tekst van het document
Figuur 5.2 Uitsnede ‘BP De Veken’ en globale aanduiding plangebied
Figuur 5.3 Uitsnede ‘Landelijk Gebied Opmeer 2014’
mogelijkheden worden gehinderd.
(bron: Ruimtelijke Plannen)
(bron: Ruimtelijke Plannen)
vis-, wormen- of madenkwekerij. Daarnaast is intensieve veehouderij enLandelijk Gebied Opmeer 2014
kel toegestaan met functieaanduidingen, die niet zijn gelegen nabij het
Ten noorden en noordoosten van het plangebied is het bestemmingsplan
plangebied.
‘Landelijk Gebied Opmeer 2014’, vastgesteld 5 november 2014, van toepassing. Figuur 5.3 bevat een uitsnede hiervan met globale aanduiding
Op circa 200 meter vanaf het plangebied is de enkelbestemming ‘Ge-
van het plangebied.
mengd 2’ met bijbehorende functieaanduiding ‘specifieke vorm van recreatie – dierentraining’ vigerend. De milieucategorie voor ‘Hondendressuurter-
Ter plaatse de nabijgelegen percelen is de bestemming ‘Agrarisch gebied’
reinen’ (SBI-2008 94991) is 3.2, met een bijbehorende richtafstand van 50
vigerend. De voor 'Agrarisch gebied' aangewezen gronden, zijn bestemd
meter in gemengd gebied. Deze richtafstand overschrijdt het plangebied
voor uitsluitend op de bestaande locatie, de uitoefening van veehouderij-
niet, waarmee sprake is van goed woon- en leefklimaat voor de tijdelijke
bedrijven met een grondgebonden agrarische bedrijfsvoering, niet zijnde
bewoners en het bedrijf niet in hun uitbreidings- en ontwikkelingsmogelijkheden wordt gehinderd.
Huisvesting Oekraïense vluchtelingen, Opmeerderweg te Opmeer
Geconcludeerd wordt dat er wordt voldaan aan de richtafstanden van ‘Landelijk Gebied Opmeer 2014’. Voor het aspect spuitzones wordt verwezen naar paragraaf 5.3.3. Beheersverordening Recreatieparken Opmeer Ten zuidwesten van het plangebied geldt de ‘Beheersverordening Recreatieparken Opmeer’ (vastgesteld op 20 december 2012). De milieucategorie voor recreatieparken is ‘Kampeerterreinen, vakantiecentra, e.d. (met keuken)’ (SBI-2008 553, 552) is 30 meter voor het aspect geluid en 10 meter voor de aspecten geur en gevaar in gemengd gebied. De richtafstand voor het aspect stof is 0 meter in gemengd gebied.
20
Het projectgebied ligt op circa 150 meter afstand van het Recreatiepark
3.2. Het eventueel spuiten van gewasbeschermers is derhalve geen be-
is in de afgelopen jaren in Nederland de luchtkwaliteit aanzienlijk verbe-
West-Friesland. Derhalve is er sprake van goed woon- en leefklimaat voor
lemmering voor de beoogde tijdelijke woonfunctie. Tevens wordt de per-
terd. Vanwege deze verbetering is het NSL na de inwerkingtreding van de
de tijdelijke woonfunctie. Ook wordt het recreatiepark niet in hun bedrijfs-
ceeleigenaar/agrariër niet in hun bedrijfsvoering belemmerd door onderha-
Omgevingswet komen te vervallen. Sinds 1 januari 2023 vervangt het
voering gehinderd.
vige ontwikkeling.
Centraal Instrument Monitoring Luchtkwaliteit (CIMLK) het NSL. Middels
Bestemmingsplan ‘Buitengebied Opmeer’
5.3.4
Ter plaatse het plangebied en op de gronden ten zuidoosten van het plan-
Er wordt gesteld dat met het hanteren van deze richtafstanden het geluid
gebied is het bestemmingsplan ‘Buitengebied Opmeer’ vastgesteld op 8
en de geur van een activiteit op een geluid-/ geurgevoelig gebouw niet ho-
NIBM
december 1987 vigerend. Hier geldt de bestemming agrarische bedrijven.
ger is dan de normen zoals opgenomen in artikel 22.63 en 22.98 van het
De beoordeling van de luchtkwaliteit vindt niet overal plaats. Voor een acti-
In principe zijn bollenkwekerijen hier niet uitgesloten. Echter, de gronden
omgevingsplan.
viteit die niet in betekende mate (NIBM) bijdraagt aan de luchtverontreini-
dit nieuwe instrument kan de luchtkwaliteit berekend en gemonitord worConclusie
zijn momenteel in het bezit van de gemeente Opmeer. Het perceel wordt
den onder de Omgevingswet.
ging, is geen toetsing aan de Rijksomgevingswaarden voor NO2 en PM10
nu gebruikt voor beweiding en er wordt geambieerd om deze gefaseerd
Vanuit het milieuaspect activiteiten en milieuzonering en vanuit het aspect
nodig. Uit artikel 5.53 en 5.54 van het Bkl volgt dat een project niet in bete-
om te zetten naar een bedrijventerrein. Er is derhalve geen risico dat er
spuitzones is er sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan
kende mate bijdraagt aan de luchtkwaliteit als de toename van de concen-
binnen een afstand van 50 meter vanaf de woningen gewasbeschermings-
locaties.
tratie NO2 en PM10 niet hoger is dan 1,2 ug/m3. Dat is 3% van de omge-
middelen gespoten zullen worden. Spuitzones worden in paragraaf 5.5.3 nader toegelicht. 5.3.3
Spuitzones
Een spuitzone is het gebied rondom percelen waar gewassen worden bespoten met gewasbeschermingsmiddelen. In deze zone bestaat het risico dat er spuitnevel op de grond of in de lucht terechtkomt, wat ook wel bekend staat als 'drift'. Deze drift kan gevolgen hebben voor de gezondheid van de omwonenden. Bij de planning van woningen of gebouwen in de nabijheid van dergelijke percelen moet rekening worden gehouden met de spuitzone. In de praktijk wordt meestal een standaard spuitzone gehanteerd van 50 meter, gemeten vanaf de grens van het perceel. Deze afstand van 50 meter wordt beschouwd als een vaste richtafstand.
5.4
Luchtkwaliteit
5.4.1
Toetsingskader
De hoofdlijnen voor regelgeving rondom luchtkwaliteitseisen ter bescherming van de gezondheid staan beschreven in de instructieregels opgenomen in het Bkl (paragraaf 5.1.4.1). Volgens deze regels gelden zogeheten omgevingswaarden voor onder andere de in de buitenlucht voorkomende stikstofdioxide (NO2) en fijnstof (PM10). Een activiteit is toelaatbaar als aan één van de volgende voorwaarden wordt voldaan:
Er is geen sprake van een feitelijke of dreigende overschrijding van een grenswaarde.
Het project leidt per saldo niet tot een verslechtering van de luchtkwaliteit.
De tijdelijke woonfunctie betreft een gevoelige functie ten aanzien van het aspect spuitzones. Momenteel worden alle nabijgelegen percelen als
Het project draagt alleen niet in betekenende mate bij aan de luchtverontreiniging.
vingswaarde voor de jaargemiddelde concentraties. Er zijn twee mogelijkheden om aannemelijk te maken dat een project binnen de NIBM-grens blijft: 1. Motiveren dat het project binnen de getalsmatige grenzen van een aangewezen categorie blijft. Onder deze ‘standaardgevallen NIBM’ vallen kantoren, woonwijken en het telen van gewassen. Dit moet wel onder een bepaalde omvang blijven conform artikel 5.54 van het Bkl. Valt een project binnen de genoemde categorie, maar niet binnen de gestelde grenzen? Het is dan mogelijk om alsnog via detailberekeningen aannemelijk te maken dat de 3%-grens niet wordt overschreden. 2. Op een andere manier aannemelijk maken dat een project de 3%grens niet overschrijdt. Soms kan een kwalitatieve berekening voldoende zijn. Veel mensen bepalen met de NIBM-tool op een eenvoudige en snelle manier of een project in betekende mate bijdraagt aan de luchtverontreiniging. Soms zijn detailberekeningen nodig als aanvulling op de NIBM-tool.
grasland gebruikt. Hiervoor geldt geen spuitzone. Tevens is er een sloot gelegen tussen het plangebied en de agrarische percelen en zullen er bomen en struweel geplaatst worden, zoals eerder aangegeven in paragraaf
CIMLK Mede door het Nationaal Samenwerkingsprogramma Luchtkwaliteit (NSL)
Huisvesting Oekraïense vluchtelingen, Opmeerderweg te Opmeer
Aandachtsgebieden De overheid toetst en monitort de luchtkwaliteit vooral in de zogenoemde
21
Tabel 5.7 NIBM-berekening
aandachtsgebieden. Aandachtsgebieden zijn locaties met hogere concentraties NO2 en/of PM10. Aandachtsgebieden voor zowel NO2 als PM10
5.4.2
Onderzoek
staan vermeld in artikel 5.51, lid 2 van het Bkl. Aandachtsgebieden voor
Het projectgebied valt niet in een van de aandachtsgebieden voor zowel
alleen PM10 zijn aangewezen in artikel 5.51, lid 3 van het Bkl. In een aan-
NO2 als PM10 of voor alleen PM10. Nader onderzoek naar luchtkwaliteit is
dachtsgebied moet de overheid de omgevingswaarden in acht nemen (ar-
daarom niet benodigd. Er wordt volstaan met een quickscan luchtkwaliteit,
tikel 5.51 Bkl). Een Rijksomgevingswaarde bestaat uit grenswaarden en
welke is gebaseerd op het CIMLK-instrument en de NIBM-tool.
Worst-case berekening voor de bijdrage van het extra verkeer als gevolg van een plan op de luchtkwaliteit, GCN2023 Jaar van planrealisatie
2025
Extra voertuigbewegingen (weekdaggemiddelde)
148
Aandeel vrachtverkeer
1,0%
NO2 in μg/m3
0,07
PM10 in μg/m3
0,01
Extra verkeer als gevolg van het plan
streefwaarden voor stoffen die de kwaliteit van de buitenlucht beïnvloeCIMLK
den.
In het kader van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties is Als besluiten binnen een aandachtsgebied leiden tot een verhoging van de concentraties van luchtverontreinigende stoffen, of als gemeenten activi-
Maximale bijdrage extra verkeer
het van belang om aan te tonen of er sprake is van een goed woon- en leefklimaat met betrekking tot luchtkwaliteit. Hierover kunnen uitspraken
teiten toestaan die betrekking hebben op wegen, vaarwegen of spoorwe-
worden gedaan aan de hand van achtergrondwaarden voor NO 2, PM10 en
gen en waarvoor luchtkwaliteitsregels gelden volgens het Bal, moet dit in
PM2.5 ter plaatse van het projectgebied. De achtergrondwaarden van de
overweging worden genomen.
vier dichtstbijzijnde rekenpunten zijn in tabel 5.6 weergegeven.
In sommige gevallen kan de achtergrondconcentratie van luchtverontreini-
Tabel 5.6 Achtergrondwaarden ter plaatse van het projectgebied
gende stoffen zo hoog zijn dat de invoering van een nieuw project toch
Id
NO2 μg/m3
PM10 μg/m3
leidt tot overschrijding van de landelijke omgevingswaarden. Dit kan ook
PM10 overschrijdingsdagen
PM2.5 μg/m3
Jaar
Grens voor "Niet In Betekenende Mate" in μg/m
3
1,2
Conclusie De bijdrage van het extra verkeer is niet-in-betekenende-mate; geen nader onderzoek nodig
NIBM Middels de NIBM-tool is in beeld gebracht wat de effecten van de ontwikkeling op de luchtkwaliteit zijn. Voor het toepassen van de NIBM-tool is het
van toepassing zijn op activiteiten in de buurt van een aandachtsgebied,
306
9,1006
12,6233
6
5,761
2030
die de concentraties binnen dat gebied verhogen. Hierdoor moet een ge-
2860
8,8334
12,3137
6
5,5871
2030
meente soms een planinitiatief toetsen aan de omgevingswaarden in een
2970
8,8364
12,3142
6
5,5872
2030
nabijgelegen aandachtsgebied, zelfs als het initiatief buiten dat specifieke
keersgeneratie is berekend in hoofdstuk 5.1 ‘Verkeersgeneratie, -afwikke-
1477
8,8393
12,3146
6
5,5873
2030
gebied valt. Deze beoordeling is met name nodig bij activiteiten die aan-
ling en parkeren’. Bij de berekening is uitgegaan van de maximum ver-
Norm
40
40
35
25
zienlijke luchtvervuiling veroorzaken en over een grotere afstand effect hebben, zoals extra verkeer of bedrijfsemissies.
sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat met betrekking tot
vingswaarden, tenzij de activiteit niet in betekenende mate (NIBM) bij-
luchtkwaliteit ter plaatse van het projectgebied.
draagt aan de concentraties van NO2 of PM10. In enkele situaties moet de luchtkwaliteit altijd worden beoordeeld:
bij de aanleg van een tunnel langer dan 100 meter, of als een tunnel wijzigt en daarbij minimaal 100 meter toeneemt;
keersgeneratie, namelijk 148 mvt/etmaal. De resultaten uit de berekening met de NIBM-tool zijn weergegeven in de tabel 5.7.
ger zijn dan de gestelde normen. Hieruit kan worden afgeleid dat er
bij een omgevingsvergunning voor een milieubelastende activiteit;
hangt met de binnen de projectgebieden beoogde functies. Deze ver-
De data uit het CIMLK toont aan dat de achtergrondwaarden significant la-
De vergunningverlener beoordeelt de activiteit aan de hand van de omge-
noodzakelijk om inzicht te hebben in de verkeersgeneratie die samen-
Uit de berekening met de NIBM-tool volgt dat het project niet in betekende mate bijdraagt aan de luchtkwaliteit. De toename van de concentratie NO 2 en PM10 is niet hoger dan 1,2 ug/m³. Hiermee is sprake van een NIBMproject. Nader onderzoek op dit vlak is daarom niet noodzakelijk. Hierdoor is toetsing aan de Rijksomgevingswaarden voor NO2 en PM10 niet nodig. Tevens behoort het projectgebied niet tot een van de aandachtsgebieden, welke genoemd zijn in artikel 5.51, lid 2 van het Bkl. De realisatie van een
bij de aanleg van een autoweg of een autosnelweg.
Huisvesting Oekraïense vluchtelingen, Opmeerderweg te Opmeer
22
huisvestingsvoorziening voor Oekraïense vluchtelingen is geen milieube-
Gemeenten beschikken over verschillende instrumenten om lichthinder te
van betrekkelijk langgolvig licht, het beperken van de hoeveelheid ge-
lastende activiteit, als bedoeld in hoofdstuk 3 van het Bal, waarover regels
voorkomen. Ze kunnen zelf beslissen of lichthinder, verstoring door licht
bruikte verlichting en het vermijden van risicogebieden zoals natuurgebie-
zijn gesteld met het oog op het beperken van verontreiniging van de lucht.
en horizonvervuiling thema’s zijn die moeten worden opgenomen in de ge-
den.
Het is geen activiteit die relatief veel luchtvervuiling veroorzaakt en over
meentelijke omgevingsvisie. In bepaalde gebieden kan het van belang zijn
een grotere afstand effect heeft.
om deze aspecten op te nemen in de omgevingsvisie, bijvoorbeeld rond
5.5.2
lichtgevoelige natuurgebieden, kassengebieden, grootschalige bedrijven-
Het planvoornemen betreft een huisvestingsvoorziening voor Oekraïense
terreinen of sportcomplexen. De visie kan beleid bevatten om lichthinder,
vluchtelingen. Ten aanzien van het aspect belichting, zullen de effecten
verstoring of horizonvervuiling tegen te gaan.
hiervan vergelijkbaar zijn met die van een woonfunctie. Het planvoorne-
5.4.3
Conclusie
Vanuit het milieuaspect luchtkwaliteit is er sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
5.5
Lichthinder
5.5.1
Toetsingskader
Er zijn diverse locaties met kunstmatige verlichting, waaronder (autosnel)wegen, woonkernen, industrie- en bedrijventerreinen, glastuinbouwbedrijven en sportterreinen. Deze verlichting kan verschillende negatieve effecten veroorzaken. Zo kunnen mensen hinder ondervinden wanneer ze zich niet kunnen onttrekken aan het aanwezige kunstlicht, terwijl ze daar wel behoefte aan hebben, bijvoorbeeld om te kunnen rusten of slapen. Licht van objecten langs (rijks)wegen, zoals een reclamezuil, kan ook hinder veroorzaken en daarmee onveilige situaties creëren. Verder kan kunstmatige verlichting in de nacht het gedrag van dieren beïnvloeden, met mogelijke gevolgen zoals desoriëntatie, afstoting of aantrekking, wat kan leiden tot uitputting en sterfte. Kunstmatige verlichting kan ook fungeren als barrière voor dierlijke verplaatsingen. Deze negatieve effecten hebben niet alleen individuele gevolgen maar kunnen ook de instandhoudingsdoelstellingen van bepaalde soorten aantasten. Daarnaast kan kunstmatige verlichting leiden tot horizonvervuiling of het verminderen van de donkerte op grotere afstanden, zoals het zichtbaar zijn van verlichte objecten in een open landschap tot wel 5 à 10 kilometer en boven zee tot maximaal 15 kilometer. Lichthinder is een thema dat decentrale overheden moeten afwegen.
Het Bkl bevat daarom geen Rijksinstructieregels voor lichthinder, met uitzondering van rijksregels voor kunstlicht in de tuinbouw bij kassen, opgenomen in artikel 4.790 van het Bal.
Onderzoek
men houdt rekening met mogelijke negatieve effecten van nieuwe kunstLichthinder is ook een aspect dat wordt meegewogen in het gemeentelijke
matige verlichting. Verlichting zal alleen gebruikt worden wanneer nodig
omgevingsplan, vanuit het oogpunt van een veilige en gezonde fysieke
(o.a. in het kader van veiligheid) en als er geen alternatieven beschikbaar
leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit. Gemeenten kunnen zelf
zijn. Uitschijnende verlichting wordt zoveel als mogelijk beperkt.
beslissen of ze regels willen stellen ter voorkoming van lichthinder en verstoring van de natuur in het omgevingsplan. Bij de beoordeling van licht-
In de directe omgeving van het projectgebied zijn geen snelwegen aanwe-
hinder voor mensen maken gemeenten bijvoorbeeld een afweging tussen
zig, waardoor hinder van autoverlichting, lantaarnpalen of reclamezuilen
maatschappelijke belangen (zoals veiligheid op straat of bruikbaarheid van
voor bewoners van de te realiseren huisvestingsvoorziening niet te ver-
sportvelden) en hinderbeleving.
wachten is. Het projectgebied ligt wel aan de Opmeerderweg, maar de daar aanwezige verlichting veroorzaakt geen noemenswaardige hinder
Voor lichthinder bij sportvelden zijn specifieke regels opgenomen in de
voor de bewoners.
‘bruidsschat’. Deze regels zijn niet overgenomen vanuit het Activiteitenbesluit in het Bal. De bruidsschat zorgt ervoor dat deze regels worden opge-
Het bedrijventerrein veroorzaakt tevens geen lichthinder. Tot slot zijn er
nomen in de omgevingsplannen van de gemeenten. Gemeenten kunnen
geen kassengebieden of sportcomplexen in de nabije omgeving die licht-
deze regels aanpassen en afstemmen op lokale omstandigheden.
hinder kunnen veroorzaken voor de Oekraïense vluchtelingen op onderhavige huisvestingslocatie.
Om beleid voor lichthinder uit te werken in instrumenten van de Omgevingswet, zoals de omgevingsvisie en het omgevingsplan, is er een leid-
5.5.3
Conclusie
raad ontwikkeld ter ondersteuning.
Vanuit het milieuaspect lichthinder is er sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
Verder is het mogelijk om maatregelen te nemen om hinder en verstoring door kunstmatige verlichting te voorkomen. Bijvoorbeeld door geen verlichting te gebruiken wanneer dit niet nodig is en er alternatieven beschikbaar zijn. Andere mogelijke maatregelen zijn het afschermen van lichtbronnen, het verlichten met geringe oppervlaktehelderheid, het gebruik
Huisvesting Oekraïense vluchtelingen, Opmeerderweg te Opmeer
23
5.6
Omgevingsveiligheid
heid zijn van toepassing wanneer de gemeente overweegt nieuwe risico-
of het Bkl. In het Bal zijn deze afstanden van toepassing op activiteiten
5.6.1
Toetsingskader
bronnen op haar grondgebied toe te staan, evenals wanneer zij de moge-
zonder vergunningplicht met relatief kleine afstanden (zie bijlage VII, on-
Het aspect omgevingsveiligheid heeft betrekking op de mogelijkheden om
lijkheid overweegt om in de nabijheid van een bestaande risicobron
der A, bij het Bkl). De afstanden gelden vanaf het bij de activiteit aangege-
een brand, ramp of crisis te voorkomen, te beperken en te bestrijden. Het
nieuwe gebouwen toe te staan. Sommige risicovolle milieubelastende acti-
ven meetpunt tot de begrenzing van de locatie waar de activiteit plaats-
beschermen van personen in gebouwen en op locaties in de omgeving
viteiten zijn vergunningplichtig. De gemeente heeft ook de mogelijkheid
vindt. Onder bepaalde voorwaarden gelden de afstanden in plaats daar-
van risicovolle activiteiten is cruciaal. Daarnaast is het beperken van
om andere categorieën gebouwen of locaties dan die in bijlage VI staan,
van tot beperkt kwetsbare, kwetsbare en zeer kwetsbare gebouwen en be-
schade aan de fysieke leefomgeving bij een ongeval van een risicovolle
vergelijkbare bescherming te bieden, en zelfs bepaalde kwetsbare gebou-
perkt kwetsbare en kwetsbare locaties in de omgeving. Het kan dan bij-
activiteit van groot belang. De algemene regels van het Rijk hiervoor zijn
wen als zeer kwetsbaar te behandelen. De specifieke instructies hiervoor
voorbeeld gaan om de gevel van het gebouw of een andere begrenzing.
vastgelegd in het Bkl en het Bal.
zijn opgenomen in paragraaf 5.1.2 van het Bkl. In het omgevingsplan van
Deze begrenzingen staan in het Bkl (artikel 5.9). In het Bkl zijn afstanden
de gemeente Opmeer worden beperkingen met betrekking tot omgevings-
vastgelegd voor zowel vergunningplichtige als niet-vergunningplichtige ac-
Kwetsbare gebouwen en locaties
veiligheid genoemd, waarbij milieubelastende activiteiten, transportroutes
tiviteiten (bijlage VII, onder B tot en met D). Voor activiteiten in bijlage VII,
In bijlage VI van het Bkl is onderscheid gemaakt in 3 categorieën ‘gebou-
en buisleidingen aan bod komen (artikel 22.39b).
onder E, moet de afstand voor het plaatsgebonden risico worden bere-
wen en locaties’ waarvoor de regels bescherming bieden:
kend. Deze afstanden gelden vanaf het bij de activiteit in bijlage VII aan-
1. Zeer kwetsbaar (alleen gebouwen);
Naast de eerdergenoemde activiteiten die als risicobronnen worden be-
gegeven meetpunt(en) tot beperkt kwetsbare, kwetsbare en zeer kwets-
2. Kwetsbaar (gebouwen en locaties);
schouwd, bevat het Bkl ook instructies voor de volgende risicobronnen:
bare gebouwen en locaties in de omgeving. Dezelfde begrenzingen zijn
3. Beperkt kwetsbaar (gebouwen en locaties).
opslaan, bewerken en herverpakken van vuurwerk (afdeling 5.1.2.4).
van toepassing in deze gevallen (artikel 5.9 Bkl).
opslaan en bewerken van ontplofbare stoffen voor civiel gebruik (afde-
Risicobronnen Risicobronnen zijn activiteiten met externe veiligheidsrisico’s. In bijlage VII
van het Bkl zijn activiteiten aangewezen die risicobronnen vormen. Het gaat om de volgende soorten activiteiten:
activiteiten met gevaarlijke stoffen bij bedrijven. Dit zijn verschillende
ling 5.1.2.5).
Plaatsgebonden risico
exploiteren van een IPPC-installatie voor het maken van explosieven
De risico’s voor de omgevingsveiligheid komen tot uitdrukking via het
(afdeling 5.1.2.5).
plaatsgebonden risico en het groepsrisico.
opslaan en bewerken van ontplofbare stoffen voor militair gebruik (afdeling 5.1.2.5 Bkl).
milieubelastende activiteiten uit het Bal.
Het plaatsgebonden risico (PR) is de kans per jaar dat één persoon overlijdt door een ongeluk met een gevaarlijke stof. In theorie zou deze per-
het Basisnet vervoer gevaarlijke stoffen over weg, water en spoor.
Maatregelen beperking externe veiligheidsrisico’s
soon zich onafgebroken en onbeschermd op één bepaalde plaats moeten
buisleidingen met gevaarlijke stoffen die zijn aangewezen als milieu-
Maatregelen ter beperking van externe veiligheidsrisico's zijn vastgelegd
bevinden. Gemeenten moeten in hun omgevingsplan een grenswaarde,
belastende activiteit in het Bal.
in het Bal en omvatten maatregelen die initiatiefnemers van risicovolle mi-
ook wel een basisbeschermingsniveau genoemd, voor het plaatsgebon-
windturbines die zijn aangewezen als milieubelastende activiteit in het
lieubelastende activiteiten moeten toepassen. Deze maatregelen gelden
den risico in acht nemen. Dit geldt met name voor zeer kwetsbare gebou-
Bal.
voor activiteiten met gevaarlijke stoffen, vuurwerk, ontplofbare stoffen voor
wen en kwetsbare gebouwen en locaties. De waarden voor het plaatsge-
militair of civiel gebruik, en windturbines.
bonden risico worden ruimtelijk vertaald naar afstanden tot gebouwen en
De gemeente moet regels opnemen in het omgevingsplan voor activiteiten
locaties. De plaatsgebonden risico's worden op kaarten weergegeven met
die als risicobronnen worden beschouwd om beperkt kwetsbare, kwets-
Bij verschillende risicovolle activiteiten zijn technische eisen, normen,
zogeheten risicocontouren. Gebouwen en locaties die als (zeer) kwets-
bare en zeer kwetsbare gebouwen en locaties te beschermen tegen ex-
voorschriften en/of richtlijnen opgenomen, zoals bijvoorbeeld brandwe-
baar worden beschouwd, mogen niet binnen de PR-10-6-contour van een
terne veiligheidsrisico’s. Deze regels met betrekking tot omgevingsveilig-
rendheid van gebouwen. Daarnaast zijn voor een groot aantal risicovolle activiteiten vaste afstanden vastgesteld. Deze zijn opgenomen in het Bal
Huisvesting Oekraïense vluchtelingen, Opmeerderweg te Opmeer
24
activiteit vallen. Het respecteren van de grenswaarde voor het plaatsgebonden risico betekent dat de gemeente alleen onder voorwaarden die in het Bkl zijn vastgesteld, mag afwijken van deze grenswaarde. Groepsrisico, aandachtsgebieden en voorschriftengebieden Het werken met aandachtsgebieden voor externe veiligheidsrisico’s is een nieuwe benadering van het groepsrisico onder de Omgevingswet. Het groepsrisico (GR) gaat over de kans per jaar dat tien of meer personen overlijden als rechtstreeks gevolg van een ongewoon voorval binnen een aandachtsgebied (artikel 5.15, lid 1 Bkl). Aandachtsgebieden zijn gebieden die zichtbaar maken waar mensen binnenshuis, zonder aanvullende maatregelen, onvoldoende beschermd kunnen zijn tegen de gevolgen van ongevallen met gevaarlijke stoffen. Dit betekent dat binnen dat gebied levensbedreigende gevaren voor personen in gebouwen kunnen optreden, zelfs als de kans daarop klein is. Aandachtsgebieden worden vastgelegd in het ‘Register Externe Veiligheidsrisico’s’ en zijn digitaal raadpleegbaar. Er is een onderscheid tussen drie soorten gevaren: warmtestraling (brand), overdruk (explosie) en concentratie giftige stoffen in de lucht (gifwolk). Hierdoor zijn er ook drie typen aandachtsgebieden (artikel 5.12 Bkl): 1. brandaandachtsgebied; 2. explosieaandachtsgebied; 3. gifwolkaandachtsgebied.
Binnen deze aandachtsgebieden moet de gemeente in het omgevingsplan
Figuur 5.5 Uitsnede risicokaart (projectgebied met groene omlijning aangegeven) (bron: Atlas Leefomgeving)
rekening houden met het groepsrisico. Dit wordt bereikt door in het aandachtsgebied geen beperkt kwetsbare, kwetsbare en zeer kwetsbare ge-
5.6.2
Onderzoek
bouwen en beperkt kwetsbare en kwetsbare locaties toe te staan. De ge-
Er is een quickscan omgevingsveiligheid uitgevoerd om de impact van het
zoeken en na te gaan of het projectgebied in een brand-, explosie- of gif-
meenteraad heeft enige afwegingsruimte bij nieuwe ruimtelijke ontwikke-
planvoornemen op de fysieke leefomgeving te beoordelen en vice versa.
wolkaandachtsgebied ligt. Met het planvoornemen is dus geen sprake van
lingen binnen een aandachtsgebied, op voorwaarde dat het gaat om een
Daarom is het noodzakelijk om de externe veiligheidsrisico's te onder-
de realisatie van een risicovolle activiteit.
locatie buiten de afstand waar de grenswaarde voor het plaatsgebonden
Volgens bijlage VI van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) wordt een
risico van toepassing is.
gebouw met een woonfunctie ingedeeld in de categorie ‘kwetsbaar’. Aan-
De locatie van risicovolle activiteiten met gevaarlijke stoffen, zoals bedrij-
gezien het gaat om de ontwikkeling van een huisvestingsvoorziening voor
ven, transportroutes, buisleidingen en windturbines, is vastgesteld aan de
Oekraïense vluchtelingen, wordt dit beschouwd als een kwetsbaar object.
Huisvesting Oekraïense vluchtelingen, Opmeerderweg te Opmeer
25
hand van kaarten uit de 'Atlas Leefomgeving'. In figuur 5.5 worden de risi-
transportleiding met gasdrukregel- en meetstation. De inventarisatieaf-
en Milieu (RIVM) kan achterhaald worden of het projectgebied zich bevindt
cobronnen in de omgeving van het projectgebied geïllustreerd.
stand van deze buisleiding bedraagt 70 meter. Aangezien het projectge-
in een magneetveldzone van een of meerdere hoogspanningslijnen. Uit
bied zich niet binnen het invloedsgebied van de risicovolle buisleiding be-
deze kaart volgt dat er in het projectgebied geen planologisch relevante
Risicovolle activiteiten met gevaarlijke stoffen bij bedrijven
vindt, is het opstellen van een verantwoording van het groepsrisico met
kabels en leidingen aanwezig zijn die bescherming behoeven. De dichtst-
De dichtstbijzijnde risicovolle activiteit met gevaarlijke stoffen bevindt zich
betrekking tot buisleidingen niet relevant. Er zijn geen belemmeringen.
bijzijnde 150 kV hoogspanningslijn bevindt zich op een afstand van onge-
ongeveer 35 meter ten noorden van de bestemmingsgrens van het pro-
veer 6,5 kilometer van het projectgebied (zie figuur 5.4). Uit de Netkaart
jectgebied. Er is geen aandachtsgebied opgenomen voor deze bedrijfslo-
Windturbines
volgt dat ten aanzien van deze hoogspanningslijn kan worden uitgegaan
catie, derhalve kan worden geconcludeerd dat er geen belemmeringen
In de omgeving van het projectgebied zijn geen windturbines, die zijn aan-
van een magneetveldzone van 55 meter aan weerszijden van de hoog-
zijn voor de beoogde ontwikkeling. Daarnaast kan worden gesteld:
gewezen als milieubelastende activiteit, gelegen. De dichtstbijzijnde wind-
spanningslijn. Het projectgebied valt ruim buiten deze magneetveldzone.
Het gaat om ‘Teeling Petfood B.V.’. Dit bedrijf is momenteel niet meer
turbine ligt op ongeveer 4,8 km afstand. Het opstellen van een verant-
actief.
woording van het groepsrisico met betrekking tot windturbines is derhalve
5.7.3
De locatie van de woonunits ligt aan de achterzijde/zuidoostzijde van
niet nodig. Er zijn geen belemmeringen voor het planvoornemen.
Vanuit het milieuaspect kabels en leidingen is er sprake van een even-
wichtige toedeling van functies aan locaties.
het perceel. Gezien het aspect milieuzonering wordt er reeds 100 meter afstand van de bedrijfslocatie gehouden.
5.6.3
Conclusie
Vanuit het milieuaspect omgevingsveiligheid is er sprake van een evenVerder ligt het projectgebied buiten andere brand-, explosie- of gifwolkaandachtsgebieden van andere risicovolle activiteiten, zoals de twee propaantanks binnen het recreatiepark. Vanwege de afstand tussen het projectgebied en de risicovolle activiteiten, is er geen sprake van een mogelijk risico tot gevaar voor de beoogde bewoners en medewerkers. Risicovolle transportroutes Het projectgebied van niet in een brand-, explosie- of gifwolkaandachtsgebied van een risicovolle transportroute. Het opstellen van een verantwoording van het groepsrisico kan daarom achterwege blijven. Er zijn geen belemmeringen. Risicovolle buisleidingen Ten westen van het projectgebied, op een afstand van circa 1,9 km, bevindt zich een buisleiding. Deze buisleiding betreft een hogedruk aardgas-
Conclusie
wichtige toedeling van functies aan locaties.
5.8
Gezondheid
5.8.1
Toetsingskader
In artikel 1.3 van de Omgevingswet worden de maatschappelijke doelen
5.7
Kabels en leidingen
van de wet uiteengezet, waaronder het bereiken en in stand houden van
5.7.1
Toetsingskader
een gezonde fysieke leefomgeving. Er bestaat landelijk de wens om ge-
Ondergrondse kabels en leidingen zijn belangrijk voor het transport van
zondheid meer integraal en volwaardig te betrekken in het nationale en lo-
data, elektriciteit en stoffen zoals gas en water. Niettemin kunnen som-
kale beleid over de fysieke leefomgeving. De inrichting van de fysieke leef-
mige ondergrondse leidingen en bovengrondse hoogspanningslijnen een
omgeving kan direct bijdragen aan de gezondheid van inwoners. Een ge-
potentieel risico vormen voor de omgeving. De Omgevingswet bevat
zonde leefomgeving ervaren bewoners namelijk als prettig, nodigt uit tot
daarom specifieke regels en instrumenten om dergelijke risico's te voorko-
gezond gedrag en biedt bescherming tegen negatieve omgevingsinvloe-
men en te beperken. Zo adviseert het Rijk aan het bevoegd gezag om bij
den.
het toelaten van gevoelige gebouwen, zoals woningen, bij bovengrondse
Binnen de Omgevingswet hebben decentrale overheden de mogelijkheid
hoogspanningsverbindingen rekening te houden met de magneetvelden 2.
om hun eigen gezondheidsambities en regels vast te leggen en uit te wer-
Voor de regeling omtrent buisleidingen wordt verwezen naar paragraaf 5.6
ken via instrumenten zoals de omgevingsvisie, omgevingsverordening en
‘Omgevingsveiligheid’.
programma's. De beleidsambities met betrekking tot gezondheid kunnen sterk variëren per gemeente. Tevens hebben veel gemeenten ervoor ge-
5.7.2
Onderzoek
kozen om beleidsneutraal over te gaan naar de Omgevingswet. Dit houdt
Aan de hand van de ‘Netkaart’ van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid
2
https://iplo.nl/thema/praktijksituaties/hoogspanningsverbinding/toelaten/toelaten-gevoelige-gebouwen/
Huisvesting Oekraïense vluchtelingen, Opmeerderweg te Opmeer
26
in dat voornamelijk in de beginfase na de inwerkingtreding van de Omge-
Daarom wordt in deze paragraaf ook verwezen naar andere milieuaspec-
Hieronder vallen gebouwen met een woonfunctie, onderwijsfunctie, ge-
vingswet, gemeenten nog geen tot weinig beleid zullen hebben met be-
ten in deze ruimtelijke motivering.
zondheidszorgfunctie, bijeenkomstfunctie voor kinderopvang met bedge-
trekking tot gezondheid. In een later stadium zal het beleid sterk per ge-
bied en de bijbehorende nevengebruiksfuncties. 5.8.2
meente verschillen.
Onderzoek
Aangezien het planvoornemen de realisatie van een nieuwe activiteit om-
Er zijn verschillende soorten trillingen met verschillende bronnen. De Om-
In artikel 3.3 van de Omgevingswet staat dat het bevoegd gezag in de om-
vat, is het van belang om te onderzoeken op welke manier dit initiatief re-
gevingswet maakt bij de instructieregels over trillinghinder door activiteiten
gevingsvisie rekening moet houden met milieubeginselen. Artikel 191 van
kening houdt met het gezondheidsaspect.
onderscheid tussen:
het 'Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie' kent 4 milieu-
continue trillingen (trillingen die gedurende een lange tijd aanwezig
beginselen:
De projectlocatie beschikt over faciliteiten die noodzakelijk zijn voor de ge-
het voorzorgsbeginsel;
zondheid van Oekraïense vluchtelingen. Het planvoorstel omvat woon-
het beginsel van preventief handelen;
units van goede kwaliteit. Daarnaast kunnen Oekraïense vluchtelingen ge-
het beginsel dat milieuaantastingen bij voorrang aan de bron bestre-
bruik maken van het naastgelegen recreatieveld. Dit bevordert sociale in-
den moeten worden;
teracties en beweging, wat positief is voor de mentale gezondheid van be-
Bronnen van trillingen zijn verkeer over de weg of het spoor, machines in
het beginsel dat de vervuiler betaalt.
woners. Daarnaast biedt het direct aangrenzende buitengebied mogelijk-
de industrie en bouw- en sloopactiviteiten. Deze bronnen veroorzaken een
heden voor beweging en ontspanning.
trilling die voelbaar is in gebouwen. Dit gebeurt bijvoorbeeld via de vloer
In de ‘Structuurvisie Opmeer 2025’, de voorloper op de Omgevingsvisie van de gemeente die naar verwachting 2026 gereed is, wordt het aspect ‘gezondheid’ niet direct benoemd.
zijn, door bijvoorbeeld machines of druk wegverkeer);
herhaald voorkomende trillingen (kortdurende trillingen die periodiek voorkomen, door bijvoorbeeld treinverkeer).
en de wanden. Trillingen kunnen op grote afstand hinder of schade opleEr zijn geen specifieke omstandigheden die aanzienlijke nadelige effecten
veren.
op de gezondheid kunnen veroorzaken, wat de rechtvaardiging vormt voor In de ‘Beleidsvisie Fysieke leefomgeving’ van de gemeente Opmeer wordt
het verlenen van de omgevingsvergunning. Andere milieuaspecten, die
In beginsel moet binnen een afstand van 100 meter van een treinspoor het
aangegeven dat naar een veilige, leefbare, schone, gezonde en inclusieve
nauw verband houden met gezondheid en die in deze ruimtelijke motive-
risico op trillinghinder worden beoordeeld. In sommige gevallen is het no-
leefomgeving wordt gestreefd. Daarbij wordt onder andere het volgende
ring worden belicht, bevestigen dat er geen belemmeringen zijn voor het
dig om het onderzoeksgebied uit te breiden tot 250 meter aan weerszijden
van belang geacht:
planvoorstel. Tevens sluit het plan aan bij het hiervoor genoemde beleid.
van het spoor. Hiervan is bijvoorbeeld sprake wanneer er reeds klachten
goede brandveiligheid en voorlichting;
door trillinghinder van het spoor op een grotere afstand dan 100 meter be-
goede ventilatie;
5.8.3
goede sanitaire voorzieningen;
Vanuit het milieuaspect gezondheid is er sprake van een evenwichtige
goede waterkwaliteit;
toedeling van functies aan locaties.
etc.
De gemeente Opmeer heeft tevens geen instructieregels opgenomen in het Omgevingsplan ten aanzien van gezondheid. Gezien de centrale rol van het gezondheidsaspect binnen de Omgevingswet, vereist dit aspect een brede motivering. Milieuaspecten zoals geluid, luchtkwaliteit, geur en waterkwaliteit zijn nauw verweven met gezondheid.
Conclusie
5.9
Trillingen
5.9.1
Toetsingskader
Trilling kan nadelige gevolgen hebben voor de kwaliteit van de fysieke leefomgeving. Het kan effect hebben op het welzijn of schade aan gebouwen veroorzaken. De Omgevingswet beschermt daarom (delen van) gebouwen en de mensen die daarin verblijven tegen trillingen van activitei-
staan. Omgevingsvisie Provincies en gemeenten kunnen langetermijndoelen, ambities en beleidskeuzes voor trillingen vastleggen in een omgevingsvisie. De omgevingsvisie geeft een beschrijving van hoe het onderwerp trillingen doorwerkt in bijvoorbeeld plannen voor een woningbouwproject. Trillingen spelen over het algemeen geen prominente rol in een omgevingsvisie. Dat is wel het geval wanneer in het projectgebied van de omgevingsvisie een spoor aan-
ten. De aanwijzing van trilling gevoelige gebouwen staat in artikel 5.80 Bkl.
Huisvesting Oekraïense vluchtelingen, Opmeerderweg te Opmeer
27
wezig is of wordt aangelegd. De omgevingsvisie is dan een geschikt in-
5.9.2
Onderzoek
strument om vast te leggen dat bij nieuwbouw vroegtijdig rekening wordt
Het planvoornemen maakt een trillinggevoelig gebouw mogelijk, namelijk
tendeels in twee Europese richtlijnen, namelijk de Vogelrichtlijn
gehouden met hinder door spoortrillingen.
een huisvestingsvoorziening voor Oekraïense vluchtelingen met een
(79/409/EEG) en de Habitatrichtlijn (92/43/EEG).
betrekking tot gebieds- en soortenbescherming vindt haar oorsprong gro-
woonfunctie. Het is van belang dat de bewoners geen hinder ervaren van In de ‘Structuurvisie Opmeer 2025’ wordt het thema trilling niet specifiek
trilling door de omgeving.
In Nederland zijn er specifieke gebieden van groot belang voor flora en
behandeld. Omgevingsplan Het aspect trilling is vooral een lokaal probleem. Gemeenten mogen zelf regels stellen over trilling door milieubelastende activiteiten in het omgevingsplan. Hiervoor gelden de instructieregels over (continue en herhaald voorkomende) trillingen door activiteiten op trilling gevoelige gebouwen in het Bkl (paragraaf 5.1.4.4). De instructieregels voor trillingen door activiteiten gelden voor:
het op een locatie toelaten van een activiteit en het aanpassen daarvan;
Er zijn geen bedrijven gelegen in de nabije omgeving met continue of her-
fauna, waaronder Natura 2000-gebieden, Natuurnetwerk Nederland-ge-
haald voorkomende trillingen door een activiteit, waar het gebouw hinder
bieden en andere bijzondere natuurgebieden en landschappen. Deze ge-
van kan ervaren. Tevens zijn er al diverse maatgevende woonbestemmin-
bieden worden beschermd door verschillende wettelijke instrumenten.
gen en een recreatiebestemming rondom het projectgebied gelegen. In artikel 5.1, lid 1 van de Omgevingswet staat dat het verboden is om Ook is er geen treinspoor of busbaan in de directe omgeving van het projectgebied gelegen. Het dichtstbijzijnde spoor ligt op een afstand van circa 4,7 km. Gezien het projectgebied ruim buiten het onderzoeksgebied van 100 meter en 250 meter valt, kan hinder door trillingen van het treinverkeer worden uitgesloten. Geconcludeerd kan worden dat onderhavig planvoornemen passend is
het op een locatie toelaten van een trilling gevoelig gebouw en het aanpassen daarvan;
Gebiedsbescherming
binnen de instructieregels uit de provinciale omgevingsverordening en het gemeentelijke omgevingsplan. Nader onderzoek is niet noodzakelijk.
een combinatie van beide. 5.9.3
Conclusie
Het gaat hierbij om activiteiten die trillingen veroorzaken in een trilling ge-
Vanuit het milieuaspect trilling is er sprake van een evenwichtige toedeling
voelige ruimte van een trilling gevoelig gebouw in een frequentie van 1 tot
van functies aan locaties.
80 Hz.
zonder omgevingsvergunning een Natura 2000-activiteit uit te voeren. Daarnaast bepaalt lid 2 van hetzelfde artikel dat het eveneens verboden is om zonder omgevingsvergunning een flora- en fauna-activiteit uit te voeren. Voor beide gevallen geldt dat afwijkende regelingen kunnen zijn opgesteld in het omgevingsplan, de waterschapsverordening, de omgevingsverordening of een ministeriële regeling. Hoofdstuk 11 van het Bal behandelt de vergunningplicht voor Natura 2000-activiteiten en flora- en fauna-activiteiten. In dit hoofdstuk zijn tevens de regels voor vergunningsvrije gevallen opgenomen evenals de mogelijkheden tot maatwerk. Indien geen vrijstelling van toepassing is, dient een omgevingsvergunning te worden aangevraagd, waarbij onderscheid wordt gemaakt tussen enkelvoudige en meervoudige aanvragen, afhankelijk van
5.10
Natuur en landschap
de aard van de activiteit (flora- en fauna-activiteit en/of Natura 2000-activi-
In het omgevingsplan leggen gemeenten vast welke trillingen door een ac-
5.10.1
Toetsingskader
teit).
tiviteit in trilling gevoelige ruimten van trilling gevoelige gebouwen aan-
Binnen het Bkl zijn diverse regels opgenomen ter bescherming van de na-
vaardbaar zijn (artikel 5.83 Bkl). Bij verlening van een omgevingsvergun-
tuur. Deze regels komen grotendeels overeen met de huidige regelgeving
Natura 2000-gebieden
ning voor een buitenplanse omgevingsplanactiviteit moet hier aan worden
in de Wet natuurbescherming. Het betreft met name voorschriften voor de
De bescherming van Natura 2000-gebieden is gebaseerd op de Europese
voldaan. Hierbij vindt een afweging plaats tussen het beschermen van de
bescherming van aangewezen Natura 2000-gebieden, regels ter bescher-
Vogel- en Habitatrichtlijn. De minister van Landbouw, Natuur en Voedsel-
fysieke leefomgeving en het benutten van een locatie. Daarbij houdt de
ming van plant- en diersoorten (waaronder vogels) en voorschriften met
kwaliteit wijst deze gebieden aan via een aanwijzingsbesluit, zoals be-
gemeente rekening met alle betrokken belangen.
betrekking tot de bescherming van houtopstanden. De regelgeving met
paald in artikel 2.44 van de Omgevingswet. Bovendien stelt hij op basis van artikel 2.43 van de Omgevingswet de instandhoudingsdoelstellingen vast. Nederland beschikt over meer dan 160 Natura 2000-gebieden.
Huisvesting Oekraïense vluchtelingen, Opmeerderweg te Opmeer
28
Bij de voorbereiding van een omgevingsplan dienen mogelijke significante
Natuurnetwerk Nederland (NNN)
Soortenbescherming
effecten als gevolg van projecten, plannen en activiteiten, zowel individu-
De aanwijzing van het Natuurnetwerk Nederland (NNN) is geregeld in de
Onder de Omgevingswet worden tal van dier- en plantensoorten be-
eel als in combinatie met andere plannen of projecten, te worden geïdenti-
Omgevingsverordening, conform artikel 2.44, lid 4 van de Omgevingswet
schermd, met aandacht voor soorten van Europees belang die vallen on-
ficeerd en beoordeeld, zoals voorgeschreven in artikel 16.53, lid c, van de
en artikel 7.6, lid 1 van het Besluit kwaliteit leefomgeving. Vanuit de Om-
der de reikwijdte van de Vogel- en Habitatrichtlijn, evenals bepaalde soor-
Omgevingswet. Een activiteit die potentieel significante nadelige gevolgen
gevingsverordening draagt de provincie zorg voor de totstandkoming en
ten van nationaal belang. De bescherming van soorten vindt zowel binnen
kan hebben voor een Natura 2000-gebied wordt aangeduid als een Natura
instandhouding van een samenhangend landelijk ecologisch netwerk, ge-
als buiten het NNN plaats. Deze bescherming kan variëren van wet- en re-
2000-activiteit, zoals beschreven in bijlage A van de Omgevingswet. Na-
naamd ‘Natuurnetwerk Nederland’. Het netwerk wordt gevormd door kern-
gelgeving tot concrete maatregelen die gericht zijn op het behouden, vesti-
tura 2000-gebieden hebben externe effecten, wat betekent dat ook ingre-
gebieden, natuurontwikkelingsgebieden en ecologische verbindingszones
gen of uitbreiden van populaties van verschillende soorten. In overeen-
pen buiten deze gebieden die verstoring kunnen veroorzaken, moeten
met als doel natuurgebieden beter met elkaar en met omringende agra-
stemming met artikel 2.18, lid 1, sub f van de Omgevingswet rust de pri-
worden geëvalueerd op hun impact op soorten en habitats.
risch gebieden te verbinden. Ook is het gericht op de bescherming, de in-
maire verantwoordelijkheid hiervoor doorgaans bij de provincies. Niettemin
Een ruimtelijk plan dat aanzienlijke gevolgen kan hebben voor een Natura
standhouding en zo nodig het herstel van een gunstige staat van instand-
hebben ook decentrale overheden de mogelijkheid actief beleid te voeren,
2000-gebied kan alleen worden goedgekeurd als uit een passende beoor-
houding van aanwezige dier- en plantensoorten, typen natuurlijke habitats
bijvoorbeeld door het opstellen van programma's voor soortenbescher-
deling blijkt dat het plan de natuurlijke kenmerken van het gebied niet zal
en leefgebieden van soorten die van nature in Nederland voorkomen.
ming.
aantasten. Bij verkregen zekerheid kan vergunningverlening plaatsvinden,
Bijna alle aangewezen Natura 2000-gebieden maken del uit van het NNN.
zoals bepaald in artikel 8.74, lid b, van het Besluit kwaliteit leefomgeving
Het NNN omvat niet alleen natuurgebieden op land, maar omvat ook alle
Door de strike formulering van een flora- en fauna-activiteit moet bij vrijwel
(Bkl). Als er echter geen zekerheid is verkregen, kan het plan toch worden
grote wateren in Nederland, zoals de grote rivieren, het IJsselmeer en de
alle activiteiten in de fysieke leefomgeving worden nagegaan of er speci-
goedgekeurd mits wordt voldaan aan de volgende drie voorwaarden:
Waddenzee. De provincie wijst in de omgevingsverordening de NNN-ge-
fieke soorten aanwezig zijn en welke soorten dat zijn. Zoals eerder aange-
1. Alternatieve oplossingen zijn niet voorhanden.
bieden aan.
geven, wordt in hoofdstuk 11 van het Bal bepaald wanneer een omge-
2. Het plan is nodig om dwingende redenen van groot openbaar belang, met inbegrip van redenen van sociale of economische aard.
vingsvergunning vereist is. Activiteiten in deze gebieden mogen alleen plaatsvinden indien ze geen nadelige effecten hebben op de essentiële kenmerken of waarden van het
Stikstof
te waarborgen dat de algehele samenhang van het Natura 2000-net-
gebied, of als dergelijke effecten kunnen worden voorkomen of vermin-
Stikstofemissie betreft de uitstoot van stikstof, afkomstig van bijvoorbeeld
werk bewaard blijft.
derd door het implementeren van mitigerende maatregelen.
verkeer, energiecentrales en industriële activiteiten. Stikstofdepositie is de
3. De noodzakelijke compenserende maatregelen worden getroffen om
neerslag van stikstof op de grond. Met name voor de natuur vormt dit een De criteria voor het beoordelen van de omgevingsvergunning voor Natura
Bijzondere natuurgebieden en landschappen
uitdaging, omdat het de bodem verrijkt met voedingsstoffen, wat nadelig is
2000-activiteiten worden beschreven in afdeling 8.6 van het Besluit kwali-
Naast de Natura 2000-gebieden heeft de minister van Landbouw, Natuur
voor de biodiversiteit in het betreffende gebied. Het behoud van alle plan-
teit leefomgeving (Bkl). Deze beoordelingsmaatstaven zijn vastgesteld bin-
en Voedselkwaliteit de bevoegdheid om bijzondere nationale natuurgebie-
ten- en diersoorten vereist zowel voedingsrijke als voedingsarme bodems.
nen het aanvullingsspoor Natuur.3
den aan te wijzen, zoals vastgelegd in artikel 2.44, lid 2 van de Omgevingswet. Daarnaast kan de provincie in de omgevingsverordening speci-
Wanneer een project zich nabij een Natura 2000-gebied bevindt en poten-
fieke provinciale natuurgebieden en landschappen als bijzonder aanwij-
tieel significante stikstofuitstoot en -depositie kan veroorzaken, is het ver-
zen, conform artikel 2.44, lid 5 van de Omgevingswet.
3
‘Vergunningplicht Natura 2000-activiteit’, aandeslagmetdeomgevingswet.nl
Huisvesting Oekraïense vluchtelingen, Opmeerderweg te Opmeer
29
plicht een stikstofberekening uit te voeren (voor de bouw- en/of gebruiks-
5.10.2
Onderzoek
factoren betreffen, zoals geluids- en lichttoename en stikstofdepositie. Ge-
fase) met behulp van het rekeninstrument AERIUS. In artikel 4.15 van de
Quickscan flora en fauna
zien de afstand tot het projectgebied worden externe effecten door licht,
Omgevingsregeling staat deze methode vermeld voor het berekenen van
In het kader van de omgevingsvergunningaanvraag ten behoeve van de
geluid en trillingen uitgesloten.
stikstofdepositie bij Natura 2000-activiteiten. Om het project te kunnen uit-
realisatie van de tijdelijke huisvestingsvoorziening voor 58 Oekraïense
voeren, mogen de berekende resultaten niet hoger zijn dan 0,00 mol/ha/j.
vluchtelingen is door middel van een verkennend ecologisch onderzoek
De beoogde ontwikkeling omvat de realisatie van een huisvestingsvoorzie-
Wanneer aan deze voorwaarde wordt voldaan, kunnen negatieve signifi-
(quickscan flora en fauna) een beoordeling gemaakt van de mogelijke ef-
ning voor 58 Oekraïense vluchtelingen, wat een toename van stikstofuit-
cante effecten op het betreffende Natura 2000-gebied op voorhand wor-
fecten die het plan kan hebben op beschermde natuurwaarden. Het on-
stoot met zich kan brengen. Een mogelijke toename van stikstofdepositie
den uitgesloten, waardoor het project op basis daarvan kan worden voort-
derzoeksrapport is als bijlage 4 opgenomen bij onderhavige motivering.
op de genoemde Natura 2000-gebieden is niet uit te sluiten. Daarom is
gezet.
een AERIUS-berekening uitgevoerd voor zowel de bouwfase als de geUit de quickscan flora en fauna volgt dat gelet op de potentiële ecolo-
bruiksfase. De stikstofnotitie is als separate bijlage toegevoegd. De bere-
Houtopstanden
gische waarden het voorgenomen plan in overeenstemming met de natio-
Bomen en bossen vallen onder ‘houtopstanden’ en vervullen belangrijke
keningen tonen aan dat zowel in de gebruiksfase als de aanlegfase de re-
nale natuurwetgeving en het provinciale natuurbeleid kan worden uitge-
sultaten niet hoger zijn dan 0,00 mol/ha/j. Hierdoor kunnen negatieve ef-
en unieke functies in de fysieke leefomgeving, zoals het invangen van fijn-
voerd, mits voorafgaand en tijdens het uitvoeren van de werkzaamheden
fecten op Natura 2000-gebieden als gevolg van stikstofdepositie op voor-
stof, de opslag van koolstofdioxide, het bergen van water of het verminde-
het bepaalde in het Bal, onderdeel soorten, in acht te worden genomen:
hand worden uitgesloten. Verder valt het projectgebied buiten het Natuur-
ren van grote temperatuurschommelingen in stedelijk gebied, en het vor-
Ten aanzien van de rugstreeppad dient voorkomen te worden dat
netwerk Nederland (NNN).
men van een belangrijk leefgebied voor tal van planten en diersoorten.
deze het plangebied kan betreden tijdens de werkzaamheden. Het
Gezien de langdurige ontwikkelingstijd van bossen is hun bescherming
ontstaan van diepe karrensporen tijdens de werkzaamheden, en het
Houtopstanden
van aanzienlijk belang. De bescherming van houtopstanden is daarom
laten ontstaan van locaties met vergraafbaar zand dient vooromen te
Het onderdeel houtopstanden is bij dit plan niet aan de orde.
vastgelegd in de Omgevingswet. De regelgeving omtrent de bescherming
worden.
van houtopstanden is opgenomen in Afdeling 11.3 van het Besluit Activi-
Ten aanzien van broedvogels zonder jaarrond beschermde nesten
5.10.3
teiten Leefomgeving (Bal). Conform artikel 11.126 van het Bal is het kap-
dient, om overtreding op voorhand redelijkerwijs te voorkomen, het
Vanuit het milieuaspect natuur en landschap is er sprake van een even-
pen van houtopstanden onderworpen aan een algemene meldplicht. Daar-
verwijderen van nestgelegenheid buiten het broedseizoen te worden
wichtige toedeling van functies aan locaties.
naast geldt op basis van artikel 11.129 van het Bal een verplichting tot
uitgevoerd, of een controle moet de aanwezigheid van een broedgeval
herbeplanting voor houtopstanden met een oppervlakte van 10 are of
kunnen uitsluiten.
5.11
Bodem
Ten behoeve van (incidenteel) aanwezige algemene soorten dient de
5.11.1
Toetsingskader
zorgplicht in acht te worden genomen.
Het meewegen van de (milieuhygiënische) bodemkwaliteit is onderdeel
meer, evenals voor bomenrijen bestaande uit meer dan 20 bomen, buiten de zogenaamde 'bebouwingscontour houtkap'. De bebouwingscontour
Conclusie
van een brede afweging over de kwaliteit van de leefomgeving in relatie
houtkap moet worden aangewezen in het omgevingsplan, zoals bepaald in artikel 5.165, lid b van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl). Boven-
Stikstofonderzoek
tot een evenwichtige toedeling van functies aan locaties. Een omgevings-
dien is er een specifieke zorgplicht (artikel 11.116 van het Bal) van toepas-
Verder blijkt uit het stikstofonderzoek dat het projectgebied niet binnen de
plan bevat daarom in ieder geval waarden voor de toelaatbare kwaliteit
sing op het kappen van houtopstanden, het herbeplanten van grond, of na
grenzen van een aangewezen Natura 2000-gebied ligt. De dichtstbijzijnde
van de bodem voor het bouwen van een bodemgevoelig gebouw op een
het tenietgaan van een houtopstand op andere wijze.
Natura 2000-gebieden zijn het ‘Markermeer & IJmeer’ op circa 9,5 km, het
bodemgevoelige locatie. Het gaat daarbij om een gebouw of een deel van
‘IJsselmeer’ op circa 11,7 km, de ‘Eilandspolder’ op circa 13,6 km en de
een gebouw dat de bodem raakt en waar personen meer dan twee uur per
‘Schoorlse Duinen’ op circa 18,1 km. Eventuele effecten zouden externe
dag aaneengesloten aanwezig zullen zijn. Ook de aangrenzende tuin of perceel maakt hier onderdeel van uit.
Huisvesting Oekraïense vluchtelingen, Opmeerderweg te Opmeer
30
Het Bkl bevat instructieregels voor het bouwen van bodemgevoelige ge-
Gebaseerd op de verzamelde gegevens uit het vooronderzoek kan de on-
5.12
Weging van het waterbelang
bouwen op bodemgevoelige locaties. Bij het bepalen van de waarden voor
derzoekslocatie als ‘onverdacht’ worden beschouwd op het voorkomen
In het streven naar een duurzaam watersysteem wordt er ingezet op een
de toelaatbare kwaliteit houdt de gemeente rekening met de interventie-
van bodemverontreiniging.
geïntegreerde aanpak waarbij diverse bevoegdheden samenwerken. Dit wordt nader uitgewerkt in verschillende programma's en beleidsdocumen-
waarden voor de verschillende stoffen in de bodem en neemt de ge-
ten op verschillende beleidsniveaus.
meente de grenswaarden in acht (artikel 5.89i en 5.89j Bkl). Bij overschrij-
Binnen het huidige plangebied heeft er demping van een gedeelte van de
ding van de toelaatbare kwaliteit kan alleen gebouwd worden als de door
sloot plaatsgevonden. Er zijn geen gegevens bekend van het dempings-
de gemeente voorgeschreven sanerende of andere beschermende maat-
materiaal. In de nabije omgeving is er onderzoek gedaan naar gedempte
Deze paragraaf richt zich specifiek op het toetsingskader onder de Omge-
regelen worden getroffen (artikel 5.89k en 5.98ka Bkl).
sloten. Hierbij zijn er in de grond lichte verontreinigingen met zware meta-
vingswet en het projectgebied, waarbij een nauwe aansluiting wordt ge-
len, minerale olie, EOX en PAX aangetroffen en een lichte verhoging met
zocht bij het eerdergenoemde waterbeleid. Het projectgebied wordt gede-
Daarnaast is in het omgevingsplan de landbodem in verband met grond-
arseen in het grondwater (VBO De Veken Fase 4 te Opmeer, Grondslag
tailleerd geanalyseerd om de specifieke uitdagingen en mogelijkheden
verzet in de bodemfunctieklassen landbouw/natuur, wonen en industrie in-
B.V., 2006, zie tabel 2.3). Het is echter niet bekend of hetzelfde dempings-
met betrekking tot water in kaart te brengen.
gedeeld, rekening houdend met de functie van de locatie (artikel 5.89p
materiaal ook binnen het huidige plangebied gebruikt is. Wel heeft er
Bkl). Ook kunnen in het omgevingsplan bodembeheergebieden zijn aan-
reeds bodemonderzoek binnen het huidige plangebied plaatsgevonden
5.12.1
gewezen (artikel 5.89o Bkl).
waarbij er verschillende boringen zijn gezet en er een grondmengmonster
Het milieuaspect water vormt een integraal onderdeel van het omgevings-
geanalyseerd is in het laboratorium (VBO Econsultancy 2021, zie tabel 2.3
beleid. Onder de Omgevingswet is het wettelijk verplicht om, in het kader
van de rapportage). Er zijn, binnen dit onderzoek uit 2021, in het veld
van het Besluit kwaliteit leefomgeving artikel 5.37, lid 1, een ‘weging van
De bodemkwaliteit moet geschikt zijn voor de gewenste ontwikkeling. Met
geen zintuiglijke bijmengingen geconstateerd en er zijn geen verontreini-
het waterbelang’ uit te voeren bij ruimtelijke plannen, zoals nieuwbouwpro-
het planvoornemen is namelijk sprake van een bodemgevoelig gebouw,
gingen in de bodem aangetroffen. Tijdens het veldwerk voor het huidige
jecten. De weging van het waterbelang is een instrument waarmee de wa-
ofwel een gebouw of een gedeelte van een gebouw dat de bodem raakt
vooronderzoek zijn er geen zintuiglijke bijmengingen in de bodem gecon-
terhuishoudkundige belangen een doorlopende positie krijgen in het ruim-
en waar personen meer dan 2 uur per dag aaneengesloten aanwezig zijn
stateerd.
telijke beleid, niet alleen op basis van concrete ontwikkelingen. Middels de
5.11.2
Onderzoek
Toetsingskader
weging van waterbelangen dient inzicht te worden geboden in de effecten
(artikel 5.89g, lid 1, sub a Bkl). De huisvestingsvoorziening moet op een schone grond gebouwd worden om ervoor te zorgen dat het veilig is om
Op basis hiervan bestaat er geen aanleiding te vermoeden dat ter plaatse
van het initiatief op afvalwater, grondwater, oppervlaktewater, hemelwa-
op te wonen.
van de planlocatie sprake is van een bodemverontreiniging. De aanwezig-
ter/regenwater en drinkwater. De weging van het waterbelang zorgt er
heid van asbestverdacht materiaal in de bodem wordt tevens niet ver-
voor dat per initiatief de klimaatbestendigheid van het watersysteem en
Voor onderhavige ontwikkeling heeft er een vooronderzoek bodem plaats-
wacht (onverdacht). De verwachte bodemkwaliteit (landbouw/natuur)
een water robuuste inrichting van de omgeving vroegtijdig in de planvor-
gevonden, met als doel vast te stellen of op de onderzoekslocatie grond-
vormt geen belemmering voor het beoogde planvoornemen in het kader
ming worden betrokken (artikel 5.37 lid 1 van het Bkl).
en/of grondwaterverontreiniging aanwezig is, teneinde te bepalen of er mi-
van de bouw van een opvanglocatie met containerwoningen voor asiel-
Daarbij is het van belang dat waterbeheerders vroegtijdig worden betrok-
lieuhygiënische belemmeringen zijn voor de voorgenomen ontwikkeling op
zoekers. Het uitvoeren van een verkennend bodemonderzoek conform de
ken bij de planvorming. Ook is het belangrijk dat er op een gestructu-
de onderzoekslocatie. Het bodemonderzoek is uitgevoerd met als leidraad
NEN 5740 wordt niet noodzakelijk geacht.
reerde wijze afstemming tussen het waterschap en de gemeente plaatsvindt, waarbij een constructieve en doorlopende afstemming van belang
de Nederlandse Norm NEN 5725. Het onderzoeksrapport is als bijlage 6 bij onderhavige ruimtelijke motivering opgenomen. Hierna volgt de conclu-
5.11.3
Conclusie
sie.
Vanuit het milieuaspect bodem is er sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties.
is. Naast het vroegtijdig betrekken van de waterbeheerders bij de planvorming kunnen initiatiefnemers online middels de digitale watertoets nagaan
Huisvesting Oekraïense vluchtelingen, Opmeerderweg te Opmeer
31
of hun project voldoende rekening houdt met de waterbelangen. Uit de di-
Duurzaamheid;
5.12.3
gitale watertoets volgt een advies welke wateraspecten relevant zijn voor
Biodiversiteit;
Vanuit het aspect ‘water’ is er sprake van een evenwichtige toedeling van
het project en waarom. Aanvullend op dit advies dient in onderhavige
Datagestuurd werken.
functies aan locaties.
ruimtelijke motivering verantwoording afgelegd te worden over de manier waarop is omgegaan met de inbreng van de waterbeheerders. Dit gebeurt
Waterschapsverordening
meestal in de ‘weging van het waterbelang’ van het ruimtelijke project. Dit
Op 1 januari 2024 is de ‘Waterschapsverordening Hoogheemraadschap
proces krijgt onder de naam ‘weging van waterbelangen’ (onder de oude
Hollands Noorderkwartier’ met de Omgevingswet in werking getreden.
wetgeving bekend als de watertoets) een plaats bij het evenwichtig toede-
Een dergelijke waterschapsverordening wordt opgesteld voor het beheer
len van functies aan locaties.
van de diverse wateraspecten en het watersysteem.
Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier
De waterschapsverordening vervangt de voormalige Keur en bijbehorende
Waterplan 2022-2027
algemene regels en heeft met de inwerkingtreding van de Omgevingswet
Volgens de Omgevingswet zijn waterschappen verplicht een waterbeheer-
een andere opzet gekregen. In de waterschapsverordening staan alle re-
programma (WBP) op te stellen. Het waterschap stelt elke zes jaar een
gels die bepalen welke activiteiten waar in het werkgebied mogen plaats-
WBP op. In het WBP staan de doelen en hoe die bereikt kunnen worden
vinden en onder welke voorwaarden. De regels zijn nu specifiek gekop-
voor de betreffende periode. Ook wordt in het WBP beschreven hoe inge-
peld aan bepaalde gebieden waar ze gelden en toegespitst op activiteiten
speeld wordt op veranderende omstandigheden, zoals klimaatverande-
die iemand kan doen. In de omgevingsverordening van Hollands Noorder-
ring, de stikstofproblematiek, energietransitie, gezondheid, etc.
kwartier zijn regels opgenomen voor: