CConstaterende datOpmeer
Koppel je AI →
Document · PDF

[25.0009993] Rapportage Uitgangspunten Bestuursopdracht Woningbouw AGSV Aartswoud

Besluitvormende raadsvergadering 25 september 2025, gemeente OpmeerBij agendapunt: Voorbereidingskrediet bestuursopdracht ‘Vervolgonderzoek Woningbouw AGSV Aartswoud’15.282 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Uitgangspunten bestuursopdracht Woningbouw AGSV, Aartswoud

Onderzoek naar mogelijkheden voor woningbouw op het voetbalveld Aartswoud permanente woningen op de Inbreilocatie De Weijver in Hoogwoud

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 1

Postregistratienummer

1 juni 2025

25.0009386

Versie: 1.0

Pagina 2

Uitgangspunten Bestuursopdracht Woningbouw AGSV Aartswoud Onderzoek naar mogelijkheden voor woningbouw op het voetbalveld Aartswoud.

Versie

Status

1.0

Definitief

Vastgesteld door

Sector

Afdeling

Auteur

Aanjaagteam

Stefan Groot

Datum

Paraaf

Gecontroleerd

B&W Gemeenteraad

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 3

Inhoudsopgave Managementsamenvatting ....................................................................................................... 5 Inleiding en aanleiding ............................................................................................................ 6 1.

Doelstellingen en vragen .................................................................................................. 7

2.

Locatieanalyse ................................................................................................................ 8

3.

Beleidsmatige kaders .................................................................................................... 13

4.

Ruimtelijke en milieutechnische randvoorwaarden ............................................................. 18

5.

Marktbehoefte .............................................................................................................. 25

6.

Grondpolitiek ................................................................................................................ 28

7.

Ontwikkelscenario’s ...................................................................................................... 31

8.

Financiële haalbaarheid ................................................................................................. 37

9.

Alternatief scenario ....................................................................................................... 41

10.

Planning en fasering ...................................................................................................... 42

11.

Afweging scenario’s ....................................................................................................... 44

12.

Eindconclusie en aanbevelingen ...................................................................................... 47

Bijlagen 1 – 5

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 4

Managementsamenvatting De gemeente Opmeer onderzocht of woningbouw op het terrein van voetbalvereniging AGSV haalbaar en wenselijk is. Het terrein ligt binnen het Beschermd Landschap en heeft een sportbestemming. Voor woningbouw is herbestemming nodig en moet het hoofdveld worden verplaatst. De rapportage bevat een integrale analyse van de ruimtelijke, maatschappelijke, beleidsmatige en financiële aspecten. Aartswoud heeft tot 2032 een woningbehoefte van circa 45-50 woningen, met nadruk op koopwoningen voor starters, jonge gezinnen en ouderen. De locatie grenst aan de dorpsrand, ligt buiten het weidevogelgebied en geldt als meest geschikte uitbreidingslocatie binnen het dorp. Er zijn twee woningbouwscenario’s onderzocht:

• •

Scenario 1: maximaal 25 woningen – past binnen reguliere provinciale kaders. Scenario 2: 41 woningen – vereist een maatwerkprocedure, maar is beleidsmatig kansrijk.

SCENARIO

AANTAL WONINGEN

SALDO EINDWAARDE

SUBSIDIEPOTENTIE

TEKORT NA SUBSIDIE

Scenario 1 Scenario 2

25 41

€ €

€ €

€ €

–2.297.000 –1.192.000

119.000 189.000

–2.178.000 –1.003.000

Tabel 1. Financiële doorrekening scenario 1 & 2 De genoemde subsidies zijn indicatief; toekenning is afhankelijk van beschikbaarheid, criteria en tijdige aanvraag. De investering in persleiding en gemaal (€630.000) valt buiten bovenstaande bedragen en wordt meegenomen in het rioolplan. Vernieuwing of uitbreiding van de sportaccommodatie is niet noodzakelijk vanuit de woningbouwopgave. De huidige voorzieningen zijn echter verouderd. Dit biedt een koppelkans binnen het project, waarbij Variant 2 – met een multifunctionele ontmoetingsruimte – bredere maatschappelijke meerwaarde oplevert. Tegelijkertijd vraagt deze variant om aanvullende investeringen en verdere uitwerking: er is nog geen Programma van Eisen of kostenraming opgesteld. Indicatief wordt gerekend met circa €450.000 voor Variant 1 (kantine en kleedkamers) en circa €750.000 voor Variant 2. Deze ramingen zijn gebaseerd op kengetallen en vragen verdere onderbouwing. Variant 2 biedt mogelijk meer subsidiemogelijkheden, dankzij het multifunctionele karakter. Aanbevolen koers: Scenario 2 wordt aanbevolen als voorkeursrichting. Het sluit het beste aan bij de lokale woningbehoefte en biedt een gevarieerd woningaanbod. Daarmee vergroot het de kans op behoud van voorzieningen in het dorp. Wel brengt dit scenario een langere doorlooptijd en hogere planologische complexiteit met zich mee.

Risico’s zoals spuitzonering en ligging binnen het Beschermd Landschap vragen om nadere uitwerking. In het rapport zijn meerdere Go/No Gomomenten opgenomen om het proces stapsgewijs en beheerst te doorlopen. Voor de sportvoorziening wordt geadviseerd om de uitbreiding met een ontmoetingsruimte (Variant 2) separaat verder te verkennen. Deze optie heeft potentie voor bredere maatschappelijke meerwaarde, maar vereist afstemming met AGSV over wensen, rolverdeling en financiering. Pas na het opstellen van een Programma van Eisen, kostenraming en verkenning van subsidiemogelijkheden kan besluitvorming plaatsvinden. De ontwikkeling kent een financieel tekort. Zorgvuldige beheersing van risico’s – financieel, juridisch en planologisch – is cruciaal voor een haalbare uitvoering. Deze dienen in eventueel vervolgtraject waar mogelijk te worden gemitigeerd. Conclusie: De herontwikkeling van het AGSV-terrein biedt een kansrijke oplossing voor de woningbehoefte in Aartswoud. Scenario 2, gecombineerd met een nader uit te werken Variant 2, levert de meeste maatschappelijke meerwaarde op. Tegelijkertijd blijven financiële, juridische en planologische risico’s bestaan. Deze kunnen leiden tot vertraging of zelfs het niet doorgaan van de ontwikkeling. Succesvolle realisatie vraagt om een gefaseerde aanpak, duidelijke keuzes en risicobeheersing in het vervolgproces. 1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 5

Inleiding en aanleiding De dorpsraad van Aartswoud hecht in het kader van het verbeteren van de leefbaarheid in het dorp veel waarde aan woningbouw. In de zomer van 2022 werd, na overleg met de gemeente, het initiatief genomen om geschikte locaties voor woningbouw in het dorp te onderzoeken en een voorkeurslocatie te bepalen die het draagvlak van de dorpsbewoners zou kunnen krijgen. De gekozen voorkeurslocatie betreft een stuk grond dat eigendom is van de gemeente, gelegen aan de Schoolstraat 32a, en momenteel in gebruik is door de voetbalvereniging AGSV. Woningbouw op deze locatie zou echter een verandering van bestemming en functie vereisen, evenals de verplaatsing van het huidige voetbalterrein en mogelijk de bijbehorende opstallen. Voor het realiseren van woningbouw op deze locatie is het verkrijgen van draagvlak onder de inwoners essentieel. Ook de medewerking van de provincie is noodzakelijk, omdat het perceel zich bevindt in een Beschermd Landschap (BL), wat de mogelijkheden voor woningbouw in dit gebied sterk beïnvloedt. Daarnaast is de wens uitgesproken om AGSV te verplaatsen naar aangrenzend grond, dat onderdeel uitmaakt van een melkrundveebedrijf. In 2022 is er oriënterend overleg gevoerd met de eigenaar van deze agrarische grond over de mogelijkheid van een verkoop voor de ontwikkeling van een nieuw voetbalterrein voor AGSV.

Dit rapport heeft als doel te onderzoeken of woningbouw op deze locatie haalbaar en wenselijk is, en onder welke voorwaarden dit zou kunnen plaatsvinden. Het onderzoek zal inzicht bieden in de noodzakelijke stappen, de betrokkenen, en de risico’s, en zal uiteindelijk dienen als basis voor besluitvorming over de toekomst van de locatie.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 6

1. Doelstellingen en vragen 1.1 Centrale vraagstelling Is woningbouw op de AGSV-locatie in Aartswoud wenselijk en haalbaar? En onder welke voorwaarden kan dit worden gerealiseerd?

1.2 Deelvragen Om deze vraag te kunnen beantwoorden moeten we o.a. weten o o o o o o o o o o o o o o o o

wat is het bestuurlijk (college en raad) standpunt voor woningbouw in Aartswoud? wat is wenselijk voor het voetbalterrein vanuit het beleidskader voor sport? voor welke doelgroep(en) kan het beste worden gebouwd? - welk aantal en type woningen zijn gewenst voor de dorpskern van Aartswoud, uitgaande van de Woonvisie 2023 – 2028 en het Woonbehoefteonderzoek Opmeer? wat is het opnamevermogen van de dorpskern in de huidige markt? wat is of zou de rol van het gemeentelijk woningbedrijf kunnen zijn? zijn de sociale en fysieke infrastructuur geschikt voor uitbreiding van het aantal huishoudens dan wel woningen? welke mogelijkheden bieden de betreffende percelen voor een herontwikkeling van woningbouw en voetbal? gelet op onze eigendomspositie, welke rol wil de gemeente innemen: actief of faciliterend grondbeleid? wie zijn de stakeholders en welke rol hebben zij? kunnen we een geschikte locatie vinden om er een voetbalveld te realiseren? wat zijn de kosten voor het verplaatsen van het voetbalveld? - moet de voetbalkantine verplaatst worden? wat zijn de kosten van het eventueel verplaatsen van de voetbalkantine? is de voetbalkantine alleen voor de voetballers en hun bezoekers of is er behoefte aan een uitbreiding van de maatschappelijke functie i.v.v.

een ontmoetingsplek? op welke wijze en op welk moment worden regio, provincie en waterschap geïnformeerd en betrokken bij de beoogde herontwikkeling? is het beoogde financieel haalbaar? wat zijn de risico’s (bijvoorbeeld m.b.t. spuitzones)?

1. In geval woningbouw niet wenselijk blijkt op de beoogde locatie, wat is dan het alternatief voor woningbouw in Aartswoud?

1.3 Verantwoording en afstemmingen Voor de totstandkoming van deze rapportage is overleg gevoerd met verschillende stakeholders, waaronder de provincie Noord-Holland, eigenaren van het dorpscafé, de Dorpsraad, omliggende grondeigenaren en de voetbalvereniging AGSV. Daarnaast is verdiepend onderzoek uitgevoerd in de vorm van een stedenbouwkundige analyse, een eerste ecologische verkenning, financiële haalbaarheidsstudie en een toetsing aan de geldende beleidskaders. Hierdoor is de rapportage onderbouwd met praktijkinput en inhoudelijke toetsing. De inzichten uit deze gesprekken en analyses zijn verwerkt in de relevante hoofdstukken.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 7

2. Locatieanalyse 2.1 Huidige situatie en ligging De beoogde locatie voor woningbouw betreft het huidige terrein van voetbalvereniging AGSV, gelegen aan de Schoolstraat 32a in Aartswoud. De locatie is deels in eigendom van de gemeente en kent een gemengde eigendomsstructuur zoals weergegeven in tabel 3. PERCELEN OMR01-U-176

OPPERVLAKTE 3.365 m2

HUIDIGE FUNCTIE Trainingsveld (eigendom AGSV)

OMR01-U-563 (gedeeltelijk)

21.000 m2

Ontsluiting, hoofdveld, sportcomplex (gemeente)

Tabel 3. Eigendomsverdeling en functie per perceel Het perceel met nummer 176 is volledig in eigendom van AGSV en wordt gebruikt als trainingsveld. Het naastgelegen perceel 563 is grotendeels in eigendom van de gemeente en bevat de hoofdvoorzieningen van de sportaccommodatie, waaronder het hoofdveld, de kantine, kleedkamers, het parkeerterrein en ontsluitingsstructuur. De locatie grenst aan agrarische percelen, die in eigendom zijn van een particuliere agrariër. De eigendomssituatie is weergegeven in figuur 1, waarin de gemeentelijke, particuliere en verenigingsgronden onderscheiden zijn.

Figuur 1. Eigendomssituatie (blauw: agrariër, rood: AGSV, geel: gemeente).

2.2 Vigerend bestemmingsplan De locatie valt onder het geldende bestemmingsplan ‘Herziening Aartswoud, De Weere en De Gouwe 2018’, vastgesteld op 12 december 2019. Binnen dit plan heeft het terrein de enkelbestemming ‘Sport’, gericht op sport- en recreatieve doeleinden (zie figuur 2). Woningbouw is op grond van deze bestemming niet toegestaan en vereist daarom een wijziging van het bestemmingsplan. Rechts naast het plangebied valt onder de bestemming Landelijk Gebied Opmeer 2014. Naast de hoofdbestemming kent de locatie verschillende planologische aanduidingen en beleidsmatige randvoorwaarden die relevant zijn bij herontwikkeling: 1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 8

•

•

•

Stiltegebied Op gronden ter plaatse van de aanduiding 'milieuzone - stiltegebied' of op minder dan 30 m van gronden met die aanduiding, mogen nieuwe bedrijfs- en andere activiteiten de geluidsbelasting in het stiltegebied niet wezenlijk nadelig beïnvloeden. Waarde – Archeologie 2 De locatie heeft een aanduiding voor archeologische verwachtingswaarde. Dit betekent dat bij ruimtelijke ingrepen, zoals woningbouw of grondwerkzaamheden, een archeologisch onderzoek verplicht is. De resultaten hiervan kunnen leiden tot aanvullende eisen. Vrijwaringszone – Straalpad Over of nabij het plangebied loopt een straalverbinding (bijvoorbeeld voor telecommunicatie), waarvoor een vrijwaringszone geldt. Deze zone kan beperkingen opleggen aan de bouwhoogte (maximaal 17m)

Figuur 2. Bestemmingsplan Herziening Aartswoud, De Weere en De Gouwe 2018 (www.ruimtelijkeplannen.nl)

2.3 Vereiste onderzoeken Een wijziging van het bestemmingsplan vereist een zorgvuldig onderbouwd planologisch traject. Naast de hierboven genoemde aspecten zijn aanvullende onderzoeken vereist, zoals: • • • • •

Ecologische quickscan en soortenonderzoek; Bodemonderzoek; Geluidsonderzoek (i.v.m. stiltegebied); Watertoets; Milieueffectrapportage (indien van toepassing).

Om tijdige besluitvorming mogelijk te maken, wordt geadviseerd om in het vervolgtraject alvast een QuickScan te laten uitvoeren. Vervolgens zouden eventueel verkennende onderzoeken uitgevoerd kunnen worden in het traject hierna. Dit biedt duidelijkheid over ruimtelijke beperkingen, versnelt het vervolgtraject en vergroot de zekerheid voor eventuele marktpartijen. In Hoofdstuk 10 wordt het vervolgtraject toegelicht.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 9

2.4 Voorzieningen en bereikbaarheid Aartswoud beschikt over een aantal lokale voorzieningen die bijdragen aan de leefbaarheid en sociale samenhang binnen het dorp. De belangrijkste voorzieningen worden hieronder opgesomd. Lokale voorzieningen: • Basisschool de Dubbele Punt (naast plangebied) • Café De Stompe Toren (ontmoetingsplek, 100 m afstand) • Hervormde Kerk Aartswoud (cultureel centrum) • Zorgerf Aartswoud: (zorg – en dagbesteding, lichte verstandelijke beperking) • Rundveemuseum (educatie en recreatie) • Voetbalvereniging AGSV • De Manuelhoeve (camping en streekwinkel) • Natuurgebieden (fiets- en wandelroutes) Dagelijkse voorzieningen (nabijgelegen): • Supermarkt en winkels – ca. 3,5 km afstand • Huisarts – ca. 3,7 km • Apotheek – ca, 4,6 km • Ziekenhuis (Dijklander, Hoorn) – ca. 15 km Openbaar vervoer Aartswoud kent een beperkte OV-bereikbaarheid. Er is een regionale busverbinding aanwezig richting omliggende dorpen en NS-station Obdam, maar de frequentie is laag. De meeste inwoners zijn voor vervoer aangewezen op de auto of fiets.

2.5 Ruimtelijke kenmerken De ruimtelijke analyse van het plangebied is opgesteld door BRO, stedenbouwkundig en landschappelijk ontwerpbureau. Op basis van terreinverkenning en analyse van de dorpsstructuur blijkt dat het terrein van AGSV logisch aansluit op de bestaande bebouwing van Aartswoud. De locatie ligt direct achter de woonwijk Koetenburg, de meeste recente uitbreiding van het dorp, en vormt daarmee een logische vervolgstap in de ruimtelijke ontwikkeling van het dorp. Aartswoud is een klassiek lintdorp met een duidelijke dorpsstructuur: een eerste lijn van bebouwing aan de weg, afgewisseld met open erven, beplanting en incidentele tweedelijns bebouwing. Deze structuur is bepalend voor het karakter van het dorp. Het plangebied ligt op een aftakking van het lint en maakt deel uit van de enige woonwijk van het dorp met een dwarsontsluiting. Deze structuur is belangrijk voor de herkenbaarheid van het dorp en biedt mogelijkheden voor ruimtelijke inpassing. Aan de zuidzijde grenst het gebied aan de open polder. De overgang van dorp naar landschap is visueel en ecologisch waardevol en vereist zorgvuldige inpassing. Landschappelijke elementen, zichtlijnen en groenzones dienen behouden of versterkt te worden (zie figuur 3). Figuur 4 toont de relatie van het plangebied tot de dorpsstructuur, verkavelingslogica en landschappelijke structuur.

Figuur 3. Links: groene rand met daarachter open polderlandschap. Rechts: stevige groenstructuur aan de randen (BRO, 2025)

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 10

Conclusie Volgens analyse van BRO biedt de locatie stedenbouwkundig een kansrijke mogelijkheid voor uitbreiding. Mits zorgvuldig vormgegeven en goed afgestemd op de dorpsstructuur en landschappelijke kwaliteiten, past woningbouw hier in de logica van de bestaande verkaveling en schaal van het dorp.

Figuur 4. Ruimtelijke kenmerken plangebied (BRO, 2025)

2.5 Stakeholders Voor de herontwikkeling van het AGSV-terrein is een stakeholdersanalyse opgesteld (zie bijlage 1). Deze analyse brengt in beeld welke partijen betrokken zijn bij of invloed hebben op het proces en in welke rol zij opereren. Uit de analyse blijkt dat de gemeente Opmeer zowel grondeigenaar als beleidsverantwoordelijke is, en daarmee optreedt als formeel initiatiefnemer en beslisser. De dorpsraad en inwoners van Aartswoud zijn belangrijke beïnvloeders in het maatschappelijk en politiek-bestuurlijk draagvlak. Zij hebben het belang van woningbouw nadrukkelijk onder de aandacht gebracht in het kader van leefbaarheid. De voetbalvereniging AGSV is als huidige gebruiker van de locatie direct belanghebbende, evenals de aangrenzende agrariër. De provincie Noord-Holland heeft een toetsende en kaderstellende rol, met name vanwege de ligging van het terrein binnen het Beschermd Landschap. Het gemeentelijk woningbedrijf kan een rol spelen indien er sociale huurwoningen worden gerealiseerd. In dat geval kan het woningbedrijf verantwoordelijk zijn voor de ontwikkeling van deze woningen, of het nu gaat om het verkrijgen van grond of het zelf ontwikkelen van het woningaanbod. Dit betekent dat het woningbedrijf op het moment van ontwikkeling bij het planaanbod betrokken zal zijn, maar de precieze rol zal o.a.

afhangen van de gekozen grondstrategie en het type woningen dat gerealiseerd wordt.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 11

2.6 Inbreng gesprekken stakeholders In het kader van dit onderzoek zijn oriënterende gesprekken gevoerd met de eerdergenoemde stakeholders, waaronder de dorpsraad, AGSV, provincie Noord-Holland, lokale ondernemers en omliggende grondeigenaren. De gevoerde gesprekken geven inzicht in wensen, zorgen en kansen ten aanzien van woningbouw en ruimtelijke ontwikkeling op en rondom het AGSV-terrein. Dorpsraad De dorpsraad benadrukt al twee jaar dat woningbouw in Aartswoud noodzakelijk is om de leefbaarheid te behouden en stellen dat de continuïteit van voorzieningen zoals de basisschool en voetbalvereniging AGSV hiervan afhankelijk is. Zij wijzen op het belang van sociale koopwoningen voor lokale inwoners. Ook wordt aandacht gevraagd voor de verkeersveiligheid rondom Basisschool De Dubbele Punt. De provincie Noord-Holland De provincie ziet de AGSV-locatie zowel ruimtelijk als beleidsmatig kansrijker voor woningbouw dan alternatieve lintlocaties, mits de kernkwaliteiten van het landschap behouden blijven. Bebouwing in weidevogelgebied binnen beschermd landschap wordt als niet haalbaar en complex beoordeeld. De provincie adviseert om maatwerk boven de 25 woningen te verkennen (zie paragraaf 3.2), met een gemengd woonprogramma gericht op doorstroming en levensloopbestendigheid.

Een hoger woningbouwaantal draagt volgens hen bij aan de toekomstbestendigheid van voorzieningen en versterkt de leefbaarheid van het dorp. Kleinschalige invullingen brengen het risico met zich mee dat binnen afzienbare tijd opnieuw ruimtelijke knelpunten ontstaan. De voetbalvereniging AGSV AGSV staat in principe positief tegenover verplaatsing van het hoofdveld, mede gezien de woningbouwopgave in het dorp. Verplaatsing richting het huidige trainingsveld, eventueel met een kwartslag gedraaid, wordt als haalbaar gezien. Verplaatsing naar de overzijde van de Schoolstraat wordt als minder wenselijk beschouwd vanwege windbelasting en ligging. De vereniging wil haar rol als ontmoetingsplek versterken en staat open voor uitbreiding van activiteiten, mits ondersteund door passende voorzieningen. Er is recent geïnvesteerd in nieuwe toiletten. De kleedkamers zijn beperkt in aantal maar functioneel; de sportkantine is verouderd en toe aan vernieuwing. De eerdergenoemde signalen zijn afkomstig uit een gesprek met twee bestuursleden van AGSV. Eigenaren van Café de Stompe Toren De café-eigenaren benadrukken de sociale waarde van hun zaak, met een breed publiek van jong tot oud. Er wordt veel georganiseerd in het dorp. Vaak tegelijkertijd activiteiten in sportkantine en café (toneel, biljart).

Zolang gezondheid dat toelaat, willen zij doorgaan, maar gezien hun leeftijd is een einde aan de exploitatie voorzienbaar. Indien er elders een multifunctioneel gebouw zou komen dan willen zij op termijn appartementen realiseren in het huidige café. Zij geven aan dat woningbouw nodig is in het dorp, maar pleiten voor woningbouw gericht op de lokale behoefte. Kleinschalige projecten zoals Koetenburg hebben eerder niet geleid tot structurele verbetering van de leefbaarheid. Het structureel en regelmatig realiseren van woningen is volgens hen nodig. Een eventueel multifunctioneel gebouw moet volgens hen minimaal twee ruimten bevatten, waaronder een toneelzaal en ruimte voor biljart en andere dorpsactiviteiten. Omliggende grondeigenaren Met grondeigenaren is oriënterend van gedachten gewisseld over de mogelijkheden voor ruimtelijke ontwikkeling in de directe omgeving van het AGSV-terrein. Daarbij zijn belangen, aandachtspunten en randvoorwaarden globaal besproken. Er is begrip voor het maatschappelijke belang van woningbouw en grondeigenaren zijn bereid tot verder overleg.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 12

3. Beleidsmatige kaders 3.1 Provinciaal beleid – beschermd landschap Een groot deel van Aartswoud ligt binnen het Beschermd Landschap (BL), waaronder het terrein van voetbalvereniging AGSV (zie figuur 5). Voor dit gebied gelden de provinciale kaders zoals vastgelegd in de Omgevingsverordening Noord-Holland 2022 (OV NH2022). Binnen deze verordening zijn drie mogelijkheden benoemd voor woningbouw, afhankelijk van de mate van aantasting van de kernkwaliteiten van het landschap. De specifieke kernkwaliteiten worden in hoofdstuk 4 behandeld.

Figuur 5. Beschermd Landschap (BL) – roze gearceerd gebied. 1) Woningbouw tot 25 woningen met behoud van kernkwaliteiten Binnen deze optie is woningbouw tot maximaal 25 woningen toegestaan, mits de kernkwaliteiten van het landschap volledig behouden blijven. Het gaat hierbij om kleinschalige projecten met minimale impact, die passen binnen het bestaande ruimtelijke en cultuurhistorische karakter. 2) Woningbouw tot 25 woningen per kern met aantasting van kernkwaliteiten Deze optie biedt ruimte voor maximaal 25 woningen per kern, ook als kernkwaliteiten van het landschap gedeeltelijk worden aangetast. Dit is alleen toegestaan wanneer het plan aantoonbaar bijdraagt aan de leefbaarheid of vitaliteit van de kern, bijvoorbeeld door het versterken van voorzieningen of de dorpsstructuur. De provincie stelt hierbij de voorwaarde dat: • het project in één keer en op één locatie wordt gerealiseerd; • de regeling slechts éénmaal per kern kan worden toegepast. 3) Maatwerk bij meer dan 25 woningen Voor woningbouw boven de 25 woningen geldt een maatwerkprocedure. Op 12 maart 2025 heeft de provincie hiervoor uitgangspunten vastgesteld in het document “Uitgangspunten en werkwijze maatwerk ten behoeve van woningbouwlocaties in Beschermd Landschap” 1.

Maatwerk is alleen mogelijk wanneer het plan aantoonbaar bijdraagt aan de leefbaarheid, vitaliteit en voorzieningen van de kern of het dorpslint waaraan gebouwd wordt. Voorbeelden zijn woningbouw die de doorstroming bevordert, jongeren of ouderen huisvest, of het voortbestaan van basisvoorzieningen (onderwijs, sport, cultuur) ondersteunt.

1 https://www.noord-

holland.nl/Actueel/Archief/2025/Maart_2025/Maatwerktraject_voor_bouwen_meer_dan_25_woningen_in_Besche rmd_Landschap 1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 13

Procedure en doorlooptijd • Opties 1 en 2 vallen binnen het reguliere gemeentelijke planproces. • Optie 3 (maatwerk) Vereist een aanvullende procedure. Dit scenario wordt getoetst door de provincie, die het plan aan de opgestelde uitgangspunten van het provinciaal beleid zal beoordelen. De provincie neemt een afzonderlijk besluit, wat het proces complexer maakt. Dit maatwerktraject vraagt om vroegtijdige afstemming met de provincie en de betrokkenen, en zal naar verwachting ongeveer één jaar extra in beslag nemen. Zie bijlage 2 voor een gedetailleerd overzicht van het maatwerktraject en de te volgen stappen. De ruimtelijke doorwerking van deze beleidskaders wordt nader uitgewerkt in hoofdstuk 4.

3.2 Regionaal beleid Regionale woondeal 2.0 Noord-Holland Noord In de Regionale Woondeal 2.0 zijn afspraken gemaakt om bij te dragen aan de woningbouwopgave van 40.000 woningen in Noord-Holland Noord, met bijzondere aandacht voor betaalbare woningen, mede vanwege de stijgende woningprijzen. Gemeenten in de regio hebben afgesproken dat 2/3de van de nieuwbouwopgave te realiseren in het betaalbare segment. Dit segment bestaat uit sociale huurwoningen, middenhuurwoningen en koopwoningen met een maximale prijs van € 355.000 (prijspeil 20232). Daarnaast geldt dat gemeenten die minder dan 30% sociale huurwoningen in hun huidige woningvoorraad hebben, verplicht zijn om 30% sociale huur op te nemen in hun toekomstige woningbouwprogrammering. Woonakkoord 2020-2025 – regio Westfriesland en Provincie Noord-Holland In het woonakkoord voor de regio Westfriesland zijn doelstellingen en opgaven betreffende het wonen in de regio opgesteld en vervolgens omgezet in samenwerkingsafspraken en acties. De opgaven die gesteld worden hebben betrekking op de nieuwbouw van woningen en op de bestaande woningvoorraad. In totaal worden onderstaande tien opgaven benoemd: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9.

Opvoeren van de woningbouwproductie; Ruimte voor nieuwe, duurzame en betaalbare plannen; Diversiteit vergroten o.a. door complementair bouwen; Bestaande woningvoorraad verduurzamen en voorbereiden op aardgasvrije wijken; Stedelijke vernieuwing inzetten; Langer zelfstandig thuis wonen bevorderen; Klimaatadaptieve beheersmaatregelen treffen; Niet-vitale recreatieparken transformeren; Voldoende woonvoorzieningen voor buitenlandse werknemers, in balans met de omgeving; 10. Innovatie stimuleren.

3.3 Gemeentelijk beleid en visie Toekomstvisie Opmeer 2030: Vitale dorpen in een vitale gemeente In de Toekomstvisie zijn vijf ambities opgesteld. Deze zijn opgesteld in samenwerking met de inwoners van de gemeente via verschillende participatiebijeenkomsten. Deze ambities zijn: • • • • •

Vitale dorpen in een vitale gemeente Een zorgzame gemeenschap Een duurzame toekomst Een aantrekkelijk landschap Een bereikbaar bestuur

2 In 2025 is de grens voor betaalbare koopwoningen gesteld op € 405.000.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 14

Woningbouw in de kleine kernen In de kleine kernen worden initiatieven gesteund voor kleinschalige woningbouw. Dat gebeurt op de locaties waar dit mogelijk is. De gemeente werkt mee om leegstaande gebouwen her te bestemmen voor woningen. Een groot deel van de te ontwikkelen woningen zijn betaalbare starters- of seniorenwoningen.

Woonvisie 2023 – 2028 'Een (t)huis voor iedereen in Opmeer' In de raadsvergadering van 5 oktober 2023 is de woonvisie 2023 – 2028 'Een (t)huis voor iedereen in Opmeer' vastgesteld. Met dit beleidskader wil de gemeente Opmeer enerzijds kunnen inspelen op de krapte en betaalbaarheid in de woningmarkt en anderzijds richting geven aan de maatschappelijke behoeften, zoals de huisvesting van doelgroepen. Samengevat biedt de woonvisie de volgende actiepunten voor nieuwbouw in het uitvoeringprogramma: • • •

• • • • • • •

We voldoen aan de afspraken uit de regionale woondeal 2.0 om 2/3 de betaalbaar te bouwen, waarvan minimaal 30% sociale huur (2023-2028); We stellen waar mogelijk bestaande plannen zonder vastgestelde afspraken bij om beter aan te sluiten op de eisen uit de regionale woondeal 2.0 (2023-2028); We zorgen dat nieuwe plannen voldoen aan de eisen uit de regionale woondeal 2.0, maar zijn hierin flexibel. Sommige locaties zijn immers hiervoor geschikter dan andere (20232028); We blijven gebruik maken van de zelfbewoningsplicht en anti-speculatiebeding bij nieuwbouw (2023-2028); We stellen een doelgroepenverordening op om woningbouwcategorieën, wanneer gewenst, op te kunnen nemen in het omgevingsplan (2024 – 2025); We blijven gebruik maken van de starterslening en informeren hier actief over (2023-2028); We onderzoeken locaties voor flexwoningen, met name waar we grip op grond hebben (2023-2028); We stimuleren bijzondere woonconcepten zoals een Knarrenhof, een CPO, erfdelen in het landelijk gebied en mogelijke andere bijzondere woonvormen (2023-2028); We realiseren samen met onze partners op de woningmarkt nieuwbouw in de kleine kernen voor het behoud van voorzieningen (2023-2028). In 2023 kent de gemeente Opmeer nog geen flexwoningen. In 2028 staan er minimaal 20 flexwoningen in de gemeente.

Figuur 6. Een (t)huis voor iedereen (Bron: Woonvisie 2023 – 2028 Stec groep).

Coalitieprogramma 2022-2026 In het coalitieprogramma wordt het belang van woningbouw in de kleinere kernen van Opmeer benadrukt om de leefbaarheid te waarborgen. Het verzoek is bouwen van betaalbare woningen waar jongeren kunnen starten en vervolgens in eigen dorp kunnen doorstromen. Voor Aartswoud is als actiepunt aangeven dat in samenwerking met de dorpsraad gezocht wordt naar een geschikte uitbreidingswijk.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 15

Sportakkoord 2.0 Iedereen (van jong t/m oud, met of zonder beperking, ongeacht afkomst of achtergrond) op een veilige manier de kracht en het plezier van sport en bewegen laten ervaren. Hiervoor is het nodig om de huidige voorzieningen in ieder geval in stand te houden en zo nodig te verbeteren. Beleidsplan BOSS De gemeente Opmeer is bezig met een nieuwe visie op de buitenruimte. Het huidige speelruimtebeleid stamt uit 2005. In 2015 is hier een evaluatie op geschreven. Nu er anno 2024 behoefte is aan actualisatie, willen we dit beleid verbreden. De gemeente Opmeer gunt alle inwoners dat zij de buitenruimte kunnen gebruiken om te bewegen, ontmoeten, sporten en spelen (oftewel BOSS).

3.4 Kamervragen In januari 2024 zijn door leden van de Tweede Kamer vragen gesteld over het behoud van basisscholen in kleine kernen. Aanleiding hiervoor zijn landelijke signalen van dalende leerlingenaantallen, waardoor de continuïteit van het onderwijsaanbod onder druk komt te staan. Dit is ook in Aartswoud merkbaar. Uit lokale prognoses blijkt dat het leerlingenaantal op basisschool De Dubbele Punt de komende jaren verder kan afnemen (zie figuur 7). Deze trend raakt direct aan de leefbaarheid en vitaliteit van het dorp. De basisschool vervult een essentiële rol binnen de gemeenschap, niet alleen als onderwijsinstelling, maar ook als sociale en maatschappelijke ontmoetingsplek.

Figuur 7. Prognose leerlingenaantal Basisschool de Dubbele punt (bron: allecijfers.nl).

In de raadsinformatiebrief van het college van B&W (2024) is bevestigd dat de gemeente inzet op behoud van kleine scholen en werkt aan een nieuw Integraal Huisvestingsplan (IHP). Dit plan, opgesteld in samenwerking met schoolbestuur Allure, moet richting geven aan toekomstbestendige onderwijshuisvesting. Onderdeel hiervan is de verbetering van de voorzieningen op De Dubbele Punt. De relatie met de woningbouwopgave is evident: een beperkt en verouderd woningaanbod zorgt voor beperkte instroom van jonge gezinnen, met als gevolg een dalende schoolpopulatie. De toevoeging van passende woningen kan bijdragen aan: • • •

het aantrekken en behouden van jonge gezinnen; het stabiliseren van het leerlingenaantal; en daarmee het veiligstellen van de basisschoolfunctie op langere termijn.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 16

3.5 Conclusie De beleidsmatige kaders op provinciaal, regionaal en lokaal niveau bieden duidelijke mogelijkheden voor woningbouw in Aartswoud, mits deze zorgvuldig wordt ingepast. Zowel de Regionale Woondeal als de gemeentelijke woonvisie leggen nadruk op betaalbaarheid, differentiatie en behoud van voorzieningen. Juist in kleine kernen zoals Aartswoud is woningbouw essentieel om de leefbaarheid te versterken en het voortbestaan van voorzieningen te waarborgen. De ligging binnen het Beschermd Landschap maakt de opgave complex, maar niet onmogelijk. Het vraagt om een zorgvuldige ruimtelijke onderbouwing. Voor plannen boven de 25 woningen is maatwerk vereist, waarbij de provincie nadrukkelijk een toetsende en bepalende rol speelt. De herontwikkeling van de AGSV-locatie biedt een kans om bij te dragen aan een toekomstbestendig dorp. Een goede balans tussen ruimtelijke kwaliteit, programmatische invulling en bestuurlijke haalbaarheid is daarbij cruciaal.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 17

4. Ruimtelijke en milieutechnische randvoorwaarden 4.1 Spuitzonering – ruimtelijke implicaties Het plangebied grenst aan agrarische gronden waar gewasbeschermingsmiddelen worden toegepast. De aanwezigheid van deze zogenoemde spuitzones vormt een relevante milieutechnische randvoorwaarde bij woningbouw. De verspreiding van spuitmiddelen – ook wel drift genoemd – kan gevolgen hebben voor de gezondheid en het verblijfsklimaat van toekomstige bewoners. In dit haalbaarheidsonderzoek is hierover een verkennend gesprek gevoerd met Adromi, een gespecialiseerd adviesbureau op het gebied van spuitsanering en ruimtelijke ordening. De input van dit bureau is gebruikt als basis voor de onderstaande analyse van risico’s, maatregelen en stedenbouwkundige aandachtspunten. Daarnaast is informatie gehaald uit het memo van de gemeente Opmeer inzake spuitzonering3. Hoewel de risico’s in kaart zijn gebracht en mogelijke mitigerende maatregelen worden voorgesteld, blijft er een juridisch risico bestaan met betrekking tot de ruimtelijke inpassing van de woningbouw in deze spuitzones. Juridische kader en afstandsnormen Op basis van jurisprudentie van de Raad van State wordt bij woningbouw nabij agrarisch gebruik een voorzorgsafstand van 50 meter gehanteerd tot gevoelige functies (zoals woningen, tuinen, sportvelden en speelplekken).

Binnen deze zone is woningbouw enkel mogelijk als aanvullende maatregelen worden getroffen om blootstelling aan drift te beperken. Belangrijke juridische aandachtspunten:

•

Deze 50 meter is geen harde wettelijke norm, maar wordt feitelijk wel als ondergrens toegepast in ruimtelijke besluitvorming.

• •

Fiets- en wandelroutes vallen doorgaans niet onder gevoelige functies. De Raad van State stelt dat gebruik van rekenmodellen niet volstaat: fysieke maatregelen, planregels en afspraken zijn vereist.

Impact op plangebied Op basis van een analyse door BRO is een kaartbeeld opgesteld waarin de 50-meter voorzorgsafstand is geprojecteerd op het plangebied. Hieruit blijkt dat een aanzienlijk deel van het terrein binnen deze zone valt. Zonder aanvullende maatregelen of herinrichting blijft er in de huidige situatie nauwelijks ruimte over voor woningbouw (zie figuur 8).

3 https://www.opmeer.nl/spuitzonering

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 18

Figuur 8. Omvang van de spuitzone met invloed op woningbouw. Van belang hierbij is dat de bestaande sportvelden – zich momenteel al binnen deze spuitzone bevinden. Daarmee is op deze locatie al langer sprake van een gevoelige functie in relatie tot de naastgelegen agrarische percelen. Deze bestaande situatie vormt een relevante context bij de beoordeling van de planologische haalbaarheid en de risicoafweging. Risicobeperking en maatregelen Indien woningbouw wordt gerealiseerd binnen de 50-meterzone, zijn verschillende mitigerende maatregelen mogelijk. Deze worden onderverdeeld in: 1. Bronmaatregelen (op het agrarisch perceel):

•

Gebruik van erkende spuittechnieken met 75% of 99% driftreductie (bijvoorbeeld luchtassistentie of precisiespuiten);

•

Afspraken met de agrariër over beperking van spuitmomenten (bijv. geen spuitenwerkzaamheden bij ongunstige windrichting);

•

Mogelijk gebruik van subsidieregelingen voor duurzame spuittechniek via waterschap of provincie.

2. Overdrachtsmaatregelen (tussen agrarisch perceel en woonfunctie):

• • •

Aanleg van een groene bufferzone (zoals een haag of watergang); Stedenbouwkundige inrichting met wegen of parkeerplaatsen als tussenruimte; Fysieke afscherming met schermen of beplanting langs de perceelgrens.

3. Gevolgmaatregelen (beperken van schade na drift):

• • •

Aanleg van wateropvang of monitoring van drift; Informeren van omwonenden over spuitmomenten; Deze maatregelen zijn in de praktijk minder effectief en worden gezien als aanvullend.

Afweging mitigerende maatregelen Uit praktijkervaring en advies van onder andere Adromi blijkt dat gevolgmaatregelen doorgaans moeilijker te implementeren zijn en minder effectief werken dan preventieve maatregelen. Omdat ze 1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 19

pas ingrijpen nadat drift heeft plaatsgevonden, zijn ze vaak minder kostenefficiënt en complexer in uitvoering. Om deze redenen wordt geadviseerd de focus primair te leggen op bronmaatregelen en overdrachtsmaatregelen. Deze vormen van preventie bieden betere juridische en ruimtelijke borging en sluiten aan bij actuele jurisprudentie en uitvoeringspraktijk, echter biedt dit geen garantie. Ruimtelijke afweging De stedenbouwkundige modellen in dit rapport (zie hoofdstuk 7) houden niet strikt vast aan de 50meterzone, omdat dit het woningbouwprogramma te zeer zou beperken. In plaats daarvan is gekozen voor een realistische benadering met inzet op mitigerende maatregelen, bufferzones en juridisch verankerde afspraken. Dit vergt in een vervolgtraject nadere uitwerking, waarbij specialistisch advies opnieuw wordt aanbevolen. Let op: Ook indien wordt ingezet op driftreducerende maatregelen, blijft er een juridisch risico bestaan. De Raad van State heeft geoordeeld dat plannen binnen spuitzones bijzonder zorgvuldig moeten worden gemotiveerd. Dit risico dient meegewogen te worden in de besluitvorming. Wanneer binnen de 50 meter woningbouw wordt gerealiseerd wordt een vervolgtraject geadviseerd om een specialistisch adviesbureau te betrekken bij het vastleggen en toetsen van de gekozen strategie. Zie paragraaf voor de juridische borging en de benodigde afspraken.

4.2 Bodemkwaliteit en waterhuishouding Bij de beoordeling van woningbouwlocaties spelen zowel de bodemgesteldheid als de waterhuishouding een essentiële rol. Deze factoren bepalen of een locatie fysiek geschikt is voor ontwikkeling, of er aanvullende maatregelen nodig zijn, en in hoeverre kosten of risico’s kunnen ontstaan in de planuitvoering. Bodemkwaliteit De huidige locatie heeft langdurig dienstgedaan als sportterrein. Op basis van deze functie is de verwachting van verontreiniging beperkt, zeker in vergelijking met voormalige bedrijfsmatige locaties. Er zijn geen aanwijzingen dat er sprake is van zware bodemvervuiling, zoals asbest, olie- of chemische resten. Desondanks is het noodzakelijk om bij een mogelijk vervolg een bodemonderzoek uit te laten voeren, in lijn met de vereisten uit het Besluit bodemkwaliteit. Geadviseerd wordt om dit in het vervolgtraject in beeld te krijgen.

Waterhuishouding De locatie ligt binnen een open poldergebied waar het grondwaterpeil relatief hoog kan zijn en waar afwatering nauwkeurig moet worden geregeld. Binnen het huidige sportterrein zijn geen meldingen van structurele wateroverlast bekend, maar de transitie naar woningbouw betekent een fundamentele verandering van het maaiveldgebruik. Voor woningbouwontwikkeling in dit type gebied is het van belang om: • • •

inzicht te verkrijgen in het grondwaterpeil en de fluctuatiezone; te beoordelen of ontwatering, ophoging of drainage nodig zijn; en te zorgen voor voldoende waterberging en infiltratiecapaciteit in het ontwerp.

Een specifiek aandachtspunt is de mogelijke demping van bestaande sloten of watergangen binnen het plangebied. Indien water wordt gedempt, geldt een compensatieplicht op basis van het geenverliesprincipe. Dit houdt in dat bij het vervallen van open water minimaal een gelijke hoeveelheid bergingscapaciteit moet worden teruggebracht binnen of nabij het plangebied. Ook het extra verhard oppervlak (woningen, wegen) moet worden gecompenseerd met voldoende waterberging.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 20

Afstemming met het waterschap (Hoogheemraadschap Hollands Noorderkwartier) is in dit stadium nog niet aan de orde. In een eventuele vervolgfase moet tijdig in overleg met het waterschap treden om de exacte eisen voor watercompensatie en berging in beeld te brengen

4.3 Landschap en ecologie Zoals benoemd in paragraaf 3.1 ligt het AGSV-terrein binnen het Bijzonder Provinciaal Landschap (BPL). Dit betekent dat zowel landschappelijke als ecologische kernkwaliteiten beschermd zijn. Nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen moeten daarom zorgvuldig worden afgestemd op de karakteristieken van het landschap én de aanwezige natuurwaarden. Binnen dit kader geldt zowel het provinciale beleid voor Beschermd Landschap als de Leidraad Landschap en Cultuurhistorie als toetsingskader. In dit hoofdstuk zijn deze aspecten gesplitst in een landschappelijke en een ecologische uitwerking.

4.3.1 Beschermd landschap en ruimtelijke hoofdstructuur De landschappelijke en cultuurhistorische kenmerken van Aartswoud vormen een belangrijk uitgangspunt voor toekomstige ruimtelijke ontwikkeling. Adviesbureau BRO heeft hiervoor op basis van de provinciale beleidskaders een aantal concrete aandachtspunten opgesteld. Figuur 9 toont belangrijke richtlijnen uit de Leidraad.

Figuur 9. Richtlijn uit Leidraad Landschap en Cultuurhistorie Punten van aandacht met betrekking op het landschap • Langgerekte zichtlijnen door het landschap tussen de dorpslinten zijn belangrijk voor het karakteristieke landschap (BPL). • Zicht vanaf dorpslint op het open landschap is waardevol (BPL). • Aartswoud is, als dorpslint, één van de ruimtelijke dragers van het karakteristieke landschap (BPL). • Tweedelijns bebouwing achter het lint is niet wenselijk aangezien het een aantasting is van de kernkwaliteit van het dorpslint (BPL) • Bebouwingsdichtheid van dorpslinten en profiel van de weg zijn belangrijk voor de identiteit van het dorpslint (Leidraad Landschap en Cultuurhistorie). • Dwarswegen in de polder hebben geen bebouwing (Leidraad Landschap en Cultuurhistorie). • Ruimtelijke ontwikkelingen dienen bij te dragen aan het zichtbaar en herkenbaar houden van het landschappelijke karakteristiek (BPL). • Ruimtelijke ontwikkelingen dienen bij te dragen aan het versterken van de beleving van de openheid van het landschap (Leidraad Landschap en Cultuurhistorie). • De overgang tussen dorpslint en open landschap dient een zachte verspringende lijn te zijn (Leidraad Landschap en Cultuurhistorie). • Het is van belang dat de huidige verkavelings- en slotenstructuur zichtbaar blijft (Leidraad Landschap en Cultuurhistorie).

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 21

Doorkijk naar ruimtelijke vertaling De benoemde uitgangspunten vormen een belangrijk toetsingskader voor de verdere planvorming. In hoofdstuk 7 wordt het stedenbouwkundig concept uitgewerkt, met specifieke aandacht voor de landschappelijke inpassing in relatie tot deze uitgangspunten.

4.3.2 Beschermd landschap en ruimtelijke hoofdstructuur Naast landschappelijke aspecten zijn ook ecologische waarden van belang. Het plangebied ligt weliswaar binnen het BPL, maar buiten het formele provinciale weidevogelgebied (zie figuur 10). Dit vormt een belangrijk onderscheid, aangezien voor het weidevogelgebied aanvullende ecologische restricties gelden voor ruimtelijke ontwikkelingen.

Figuur 10. Weidevogelgebied Aartswoud (blauwe cirkel: AGSV-locatie) Bij verdere planvorming zal ecologisch onderzoek moeten worden uitgevoerd. Een ecologische quickscan is nodig om vast te stellen of beschermde soorten (bijvoorbeeld broedvogels, vleermuizen of amfibieën) aanwezig zijn. Afhankelijk van de uitkomsten kunnen mitigerende maatregelen of aanvullende vergunningen noodzakelijk zijn. Het advies is om de ecologische quickscan direct in eventueel vervolgtraject uit te laten voeren. In gesprekken met één van de omliggende grondeigenaren is de overzijde van de Schoolstraat benoemd als mogelijke alternatieve locatie voor verplaatsing van sportvoorzieningen. Deze percelen liggen echter volledig binnen het weidevogelgebied en zijn in eerdere verkenningen door de provincie als ecologisch en beleidsmatig ongeschikt aangemerkt. Juist het feit dat de huidige AGSVlocatie buiten deze ecologische begrenzing valt, draagt bij aan de ruimtelijke en ecologische kansrijkheid van deze locatie voor woningbouw.

4.4 Infrastructuur De ontwikkeling van woningbouw op het voormalige AGSV-terrein kan directe gevolgen hebben voor de verkeerssituatie. Een zorgvuldige beoordeling van infrastructuur, verkeersveiligheid en toekomstige bereikbaarheid is essentieel om het plan uitvoerbaar en acceptabel te maken voor de omgeving. Dorpsstructuur en ontsluiting Het plangebied is bereikbaar via Koetenburg, een relatief smalle straat die aansluit op het historische dorpslint. Deze weg is deels ingericht als erfontsluiting en ligt in de directe nabijheid van basisschool De Dubbele Punt.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 22

In de wijkschouw van 2023 en in gesprekken met de dorpsraad (zie paragraaf 2.6) is nadrukkelijk aandacht gevraagd voor een gevoel van onveiligheid op deze route, met name tijdens breng- en haalmomenten bij de school. Hoewel dit primair om subjectieve veiligheidsbeleving gaat, onderstreept het wel het belang van een verkeersveilige inrichting van de omgeving. Bij de verdere planontwikkeling wordt daarom geadviseerd om expliciet aandacht te besteden aan:

• • •

De verkeersveiligheid rondom de school; Een mogelijke herinrichting van de Koetenburg (verbreding, schoolzone); het waarborgen van een veilige ontsluiting van de nieuwe woningen.

Toekomstige verkeersgeneratie Gezien het kleinschalige karakter van de ontwikkeling wordt slechts een beperkte toename van verkeersbewegingen verwacht. Toch is het belangrijk om rekening te houden met:

• • •

piekdrukte rondom schooltijden en evenementen bij sportvoorzieningen; het veilig kunnen afwikkelen van verkeer van en naar de nieuwe woningen; voldoende ruimte voor hulpdiensten, bezorgverkeer en afvalinzameling.

Ondergrondse infrastructuur De uitgevoerde KLIC-melding laat zien dat er een vrijvervalriool door het terrein loopt (zie bijlage 3). Dit type riool is gevoelig voor verstoring vanwege de benodigde afloop richting een gemaal. Bij het ontwerp van de verkaveling en openbare ruimte moet zorgvuldig worden omgegaan met:

• • •

de exacte ligging van dit riool; de noodzaak tot bescherming of mogelijke verlegging; afstemming met het waterschap en rioleringsbeheer.

Hoewel de aanwezigheid van dit riool geen directe belemmering vormt, is het raadzaam in een vervolgfase:

• • •

de tracés nauwkeurig te laten inmeten; de technische randvoorwaarden met nutsbeheerders af te stemmen; en mogelijke verleggingskosten op te nemen in de exploitatieberekening.

Afvoer en riolering Een technisch adviseur heeft aangegeven dat bij nieuwe woningbouwontwikkeling wordt geadviseerd om een nieuwe persleiding aan te leggen, met lozing op een afzonderlijk gemaal. De kosten voor deze nieuwe persleiding, rioleringsaanpassing en een extra gemaal zijn op basis van de huidige raming vastgesteld op ongeveer € 630.000 (incl. BTW). In hoofdstuk 8 Financiële haalbaarheid wordt hier verder op ingegaan. Zendmast De zendmast, momenteel gesitueerd op de kerk Stompe Toren, dient herplaatst te worden. Indien geen woningbouw plaatsvindt zal er alsnog een alternatief moeten komen. Het wordt aanbevolen om in de verdere planontwikkeling rekening te houden met een geschikte herinpassing van de zendmast. Deze herplaatsing heeft invloed op zowel de ruimtelijke ordening als de infrastructuur. Het wordt aanbevolen om in een vervolgtraject alternatieven te onderzoeken, waarbij de impact op de dorpsstructuur en de technische haalbaarheid in overweging worden genomen. Een zorgvuldig afwegingsproces en afstemming met betrokken partijen zoals KPN en de gemeente is essentieel om een goede integratie van de zendmast in de herontwikkeling van Aartswoud te waarborgen.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 23

4.5 Samenvatting randvoorwaarden Op basis van de analyse van de ruimtelijke en milieutechnische randvoorwaarden zijn de volgende hoofdpunten van belang voor de verdere ontwikkeling van het AGSV-terrein:

•

Spuitzonering: De aanwezigheid van spuitzones door agrarisch gebruik heeft belangrijke juridische en ruimtelijke implicaties. Er is een risico op gezondheids- en verblijfseffecten voor toekomstige bewoners door drift van gewasbeschermingsmiddelen. Dit risico kan worden gemitigeerd door bronmaatregelen, overdrachtsmaatregelen en fysieke bescherming, maar er blijft een juridisch risico. Het is cruciaal om op korte termijn deze maatregelen op een juridisch verantwoorde manier vast te leggen, zodat de planologische en juridische risico’s zoveel mogelijk worden beperkt.

•

Bodem en waterhuishouding: Er zijn geen directe belemmeringen door bodemvervuiling, maar nader bodemonderzoek is aanbevolen. Wat betreft de waterhuishouding moet worden gecontroleerd of aanvullende maatregelen zoals ontwatering of waterberging nodig zijn, vooral vanwege de polderachtige ligging van het terrein. Het advies is om beide onderzoeken in een eventueel vervolgtraject op te starten.

•

Landschappelijke en ecologische waarden: Het AGSV-terrein ligt binnen het Beschermd Landschap, wat strengere eisen stelt aan ruimtelijke inpassing en ecologische bescherming. Aangezien het terrein buiten het formele weidevogelgebied valt, biedt dit meer ruimte voor woningbouw. Er moeten echter wel op korte termijn een ecologische QuickScan worden uitgevoerd om te onderzoeken of er beschermde diersoorten aanwezig zijn. Advies is om dit vroegtijdig in het vervolgtraject te laten uitvoeren.

•

Infrastructuur en verkeersveiligheid: De ontsluiting via Koetenburg vereist aandacht, vooral met betrekking tot verkeersveiligheid rondom de basisschool. Aangezien de toename van verkeer relatief klein is, is het belangrijk dat er adequate verkeersmaatregelen getroffen worden, vooral tijdens piektijden. Ook de aanwezigheid van ondergrondse infrastructuur, zoals het vrijvervalriool, vraagt om zorgvuldige afstemming in de verdere uitwerking.

•

Zendmast: De zendmast op de kerk moet verplaatst worden (ook indien geen woningbouw zal plaatsvinden). Er is een noodzaak om in de vervolgplanning een geschikte locatie voor de herinpassing van de zendmast te vinden, met aandacht voor zowel technische haalbaarheid als de impact op de dorpsstructuur.

•

Riolering en persleiding: Het bestaande rioleringssysteem biedt onvoldoende capaciteit voor de toevoeging van woningen. Een nieuwe persleiding en een afzonderlijk lozingspunt zijn noodzakelijk. De kosten hiervan zijn geraamd op circa €630.000 inclusief btw.

Samenvattend vormen deze randvoorwaarden het kader voor de verdere planvorming en de nodige vergunningprocedures. Een zorgvuldige afweging van alle aspecten is essentieel voor het succes van de herontwikkeling van het AGSV-terrein en voor de waarborging van zowel de juridische als de milieutechnische haalbaarheid. Deze onderdelen worden opgenomen in het stedenbouwkundig ontwerp (zie Hoofdstuk 7) en verdere planvorming.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 24

5. Marktbehoefte De ontwikkeling van woningbouw vereist een onderbouwing van de feitelijke woningbehoefte in de regio. In dit hoofdstuk wordt deze behoefte inzichtelijk gemaakt op basis van demografische trends, het gemeentelijke woonbehoefteonderzoek (2023) en een kernspecifieke analyse van Aartswoud. Het in dit hoofdstuk geschetste beeld is gebaseerd op kwantitatieve databronnen. De weergegeven behoefte betreft daarom een theoretische inschatting, die een indicatief kader schetst.

5.1 Demografische ontwikkeling Tabel 4 toont de kerncijfers van zowel de gemeente Opmeer als de dorpskern Aartswoud. Aartswoud telt circa 200 huishoudens en 178 woningen, goed voor circa 4% van de gemeentelijke woningvoorraad. De woningvoorraad bestaat voornamelijk uit grondgebonden koopwoningen (73%), aangevuld met huurwoningen (27%), grotendeels in bezit van het gemeentelijk woningbedrijf. Het aandeel huur ligt iets boven het gemeentelijke gemiddelde (25%), maar blijft onder de landelijke streefwaarde van 30%. Volgens cijfers van het CBS telde Aartswoud in 2024 in totaal 465 inwoners. Dit betekent een lichte afname van 1,7% ten opzichte van 2013 (473 inwoners). Ondanks deze lichte afname is de bevolking de afgelopen tien jaar relatief stabiel gebleven. Wel is sprake van vergrijzing: 31% van de inwoners is 65 jaar of ouder (tegenover 23% gemeentelijk gemiddeld). Het aandeel jongeren en jonge gezinnen ligt aanzienlijk lager. Deze verschuiving leidt tot een toenemende behoefte aan levensloopbestendige woningen en voorzieningen voor ouderen, en vergroot het risico op het voortbestaan van voorzieningen, zoals de basisschool de dubbele Punt. Tegelijkertijd zijn de woningprijzen fors gestegen. De gemiddelde WOZ-waarde in Aartswoud steeg van €248.000 (2013) naar €449.000 (2024), een toename van 81%.

Dit ligt ruim boven het gemeentelijke gemiddelde en heeft gevolgen voor de betaalbaarheid, met name voor starters. KERN

LEEFTIJD

Gemeente Opmeer 5.139 woningen Aartswoud 178 woningen

WONINGTYPE EN EIGENDOM

Kinderen: 15% Jongeren: 12% Jong/middelbaar: 23% Volwassenen: 27% Ouderen: 23%

HUISHOUDEN SSAMENSTELL ING * Eenpersoons: 33% Stellen: 32% Gezinnen: 35%

Kinderen: 14% Jongeren: 10% Jong/middelbaar: 17% Volwassenen: 28% Ouderen: 31%

Eenpersoons: 33% Stellen: 35% Gezinnen: 33%

Grondgebonden 89% Appartementen: 11% Koop: 73% Particuliere huur: 26% Onbekend: 1%

Grondgebonden 85% Appartementen: 15% Koop: 75% Particuliere huur: 23% Corporatie huur: 2%

WOZWAARDE IN 2024 €379.000

WOONMILIE U

€449.000

Landelijk

Centrumdorps/landeli jk

Tabel 4. Demografie Aartswoud t.o.v. gemeente Opmeer (bron: https://opendata.cbs.nl).

5.2 Woningvraag gemeente Opmeer Volgens de prognose van de provincie Noord-Holland groeit het aantal inwoners in de gemeente Opmeer tussen 2025 en 2040 van circa 12.330 naar ruim 13.300 (+8%). Het aantal huishoudens stijgt in diezelfde periode met circa 640 (+12%), wat resulteert in een woningbehoefte van: • •

Ca. 745 woningen tot 2032 Ca.1.270 tot 1.495 woningen tot 2040

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 25

De totale woningvraag omvat zowel autonome huishoudensgroei als aanvullende opgaven, waaronder: • • • •

Autonome huishoudensgroei (netto toename en inhalen woningtekort), Extra huisvestingsopgaven voor aandachtsgroepen (statushouders, uitstroom beschermd wonen, arbeidsmigranten), Verwachte instroom vanuit de Metropoolregio Amsterdam (MRA); Opvang Oekraïense vluchtelingen.

Ook vergrijzing speelt een belangrijke rol. De sterkste groei zit in kleine huishoudens van 75 jaar en ouder, gevolgd door huishoudens tussen 35 en 55 jaar. Gezinnen nemen beperkt toe, maar kleinere huishoudens stijgen sterker in aandeel. Op basis hiervan wordt de jaarlijkse woningbehoefte in de gemeente Opmeer geschat op: • •

ca. 100–120 woningen per jaar tot 2032 ca. 80–100 woningen per jaar tot 2040

5.3 Indicatieve woningbehoefte In 2025 heeft Sweco een aanvullend woonbehoefteonderzoek uitgevoerd voor Aartswoud. De woningbehoefte tot 2032 wordt geschat op:

•

45–50 woningen

Planaanbod Wanneer uitsluitend wordt gekeken naar het harde planaanbod, resteert voor de periode tot 2032 nog een woningbehoefte van:

•

ca. 40–50 woningen.

Indien ook de zachte plannen worden meegerekend, ontstaat in Aartswoud een tekort van:

•

ca. 25–35 woningen.

Tussen 2020 en 2024 zijn in Aartswoud slechts vier woningen gerealiseerd, en er zijn geen nieuwe projecten aangekondigd. Hierdoor blijft de disbalans tussen vraag en aanbod bestaan, wat negatieve gevolgen heeft voor de doorstroming en het behoud van jonge huishoudens in het dorp.

5.3.1 Woningtypologie en doelgroepen De woningvoorraad in Aartswoud bestaat overwegend uit vrijstaande koopwoningen. Deze eenzijdige typologie sluit niet langer aan op de veranderende woningbehoefte. Volgens het gemeentelijk woonbehoefteonderzoek is binnen de kern behoefte aan:

• • •

Twee-onder-een-kapwoningen voor gezinnen en lokale doorstromers, Betaalbare (koop- en huur)woningen voor starters, Levensloopbestendige woningen, zoals gelijkvloerse woningen of appartementen, voor ouderen met een binding aan het dorp.

Sociale segment – focus op sociale koop Met betrekking tot het sociale segment is het huidige beeld om in te zetten op sociale koopwoningen. Dit is een bewuste afwijking van het reguliere gemeentelijke beleid. Deze afwijking wordt gemotiveerd door lokale context en ervaringen:

•

In het verleden zijn in Aartswoud op beperkte schaal sociale huurwoningen gerealiseerd. Zowel door de gemeente als door bewoners is dit niet als succesvol ervaren.

1 juni 2025

Versie: 1.0

Pagina 26

•

De behoefte aan sociale huur is binnen de gemeente vooral geconcentreerd in grotere kernen met meer voorzieningen (zoals Opmeer en Spanbroek). Aartswoud kent een ander profiel.

•

Uit gesprekken met stakeholders en gemeentelijke collega’s blijkt dat jongeren uit de regio een sterke voorkeur uitspreken voor betaalbare koopwoningen. Zij geven aan liever te kopen dan te huren, mits het gaat om een toegankelijke prijscategorie.

Senioren woningen Uit onderzoek van Volkshuisvesting Nederland blijkt dat senioren over het algemeen de voorkeur geven aan wonen nabij voorzieningen zoals zorg, winkels en openbaar vervoer. Aartswoud heeft een beperkt voorzieningenniveau (onder andere basisschool, café, voetbalvereniging en museum). Voor veel basisvoorzieningen zijn bewoners aangewezen op omliggende kernen zoals Hoogwoud en Opmeer. De beperkte voorzieningen maken Aartswoud minder geschikt voor (grootschalige) seniorenhuisvesting gericht op regionale instroom. Wel kan het toevoegen van enkele levensloopbestendige woningen de interne doorstroming binnen het dorp bevorderen, door ouderen de mogelijkheid te bieden binnen hun eigen kern te blijven wonen. Door het woningaanbod te verbreden — met name richting starters, jonge gezinnen en kleinere huishoudens — wordt bijgedragen aan een evenwichtiger bevolkingssamenstelling en het behoud van de vitaliteit van de dorpskern. Het voormalige AGSV-terrein biedt hiervoor potentie als locatie voor een kleinschalige, gemengde invulling, passend binnen het bestaande dorpsprofiel. Breder woningaanbod en dorpsvitaliteit Door het woningaanbod te verbreden — met name richting starters, jonge gezinnen en kleinere huishoudens — wordt bijgedragen aan een evenwichtiger bevolkingssamenstelling en het behoud van de vitaliteit van de dorpskern.

Het voormalige AGSV-terrein biedt hiervoor potentie als locatie voor een kleinschalige, gemengde invulling, passend binnen het bestaande dorpsprofiel. Door woningbouw op het voormalige AGSV-terrein mogelijk te maken, wordt niet alleen voorzien in de lokale behoefte, maar ook bijgedragen aan een evenwichtiger woningbouwprogramma voor de gehele gemeente Opmeer.

5.4 Deelconclusie De analyse toont aan dat de gemeente Opmeer tot 2032 te maken heeft met een aanzienlijke woningbehoefte, gedreven door huishoudensgroei, vergrijzing en aanvullende huisvestingsopgaven. De verwachte woningbehoefte in Aartswoud is significant, met een behoefte van 45–50 woningen. De focus ligt daarbij op betaalbare woningen voor starters en jonge gezinnen, en levensloopbestendige woningen voor ouderen. De herontwikkeling van het AGSV-terrein biedt een uitstekende kans om deze vraag te vervullen door middel van een gemengde en kleinschalige woningbouw die aansluit bij de lokale behoefte en de vitaliteit van het dorp versterkt. Er is een duidelijke voorkeur voor sociale koopwoningen, mede door de negatieve ervaringen met sociale huur in Aartswoud en de voorkeur van jongeren voor koopwoningen. Het toevoegen van levensloopbestendige woningen zou de interne doorstroming kunnen bevorderen, wat essentieel is voor het behoud van het dorpse karakter. Het AGSV-terrein heeft het potentieel om verschillende woningtypen te huisvesten, wat het plan een kansrijke en evenwichtige oplossing maakt voor de woningbehoefte in Aartswoud. De planontwikkeling moet echter rekening houden met de beperkte harde plancapaciteit, wat vraagt om een versnelde woningbouw om het aanbod aan te vullen en de doorstroming in het dorp te bevorderen.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Opmeer&id=d57c93c2-61ed-492b-ae08-7bc927023406