20210629_05_Kadernota 2022 definitief Raad.pdf
Tekst van het document
Naar verwachting komt er hier bovenop nog een aanvullend bedrag naar de gemeente. Daarover zullen we u in de najaarsnota verder informeren. Bijzondere Bijstand Het kabinet stelt extra middelen beschikbaar voor de bijzondere bijstand. Naar schatting komt voor Opmeer € 6.000 beschikbaar, wat in 2021 gebruikt kan worden voor de aanvragen bijzondere bijstand. Wij stellen u voor het budget op te hogen als hiervoor middelen beschikbaar worden gesteld door het Rijk. (budgettair neutraal) Schuldenbeleid Het kabinet stelt extra middelen voor het gemeentelijk schuldenbeleid beschikbaar, gelet op de voorziene toename van de armoede- en schuldenproblematiek en de inzet op Brede Schuldenaanpak (waaronder de wetswijziging Wgs en Vroegsignalering). De vereniging voor schuldhulpverlening NVVK verwacht een toename van hulpvragen van minimaal 30 procent. Wij stellen u voor het budget op te hogen als hiervoor middelen beschikbaar worden gesteld door het Rijk. (budgettair neutraal) Minimabeleid Als gevolg van de nieuwe D.V.O. met H.V.C. is het regionale solidariteitsfonds voor kwijtscheldingen voor de afvalstoffenheffing opgeheven. Dat betekent dat onze bijdrage aan dit fonds (€ 78.000 op taakveld 7.3 - voordeel) en de verhaalsmogelijkheden inzake kwijtscheldingen AFH (€ 39.000 - nadeel)) vrij kunnen vallen. Pagina 29 van 66
Omdat deze posten onderdeel uitmaken van het kostendekkende tarief zullen we dit voordeel verrekenen met de reserve Afvalstoffen (zie ook programma 7). Taakveld 6.4 Begeleide participatie De gemeenten kunnen in de geest van de nieuwe wet een aanbod creëren voor de groep inburgeraars die onder de huidige inburgeringswet vallen en een te laag taalniveau hebben (ondertussengroep). Daarnaast kan de gemeente voor de inburgeraars die al een groot deel van hun lening hebben gebruikt, zonder dat zij het inburgeringsexamen hebben afgerond (ELIP-groep: Einde Lening Inburgeringsplicht) ondersteuning en advies bieden, zodat alsnog tijdig het examen behaald kan worden. De gemeente kan deze middelen inzetten om actief met de ELIP-groep aan de slag te gaan en er op die manier voor te zorgen dat, waar nodig via extra ondersteuning, zij tijdig aan hun inburgeringsplicht kunnen voldoen. In regionaal verband (projectgroep inburgering) wordt hierop een voorbereiding gedaan. Wij stellen u voor het budget op te hogen als hiervoor middelen beschikbaar worden gesteld door het Rijk. (budgettair neutraal) Taakveld 6.6 Maatwerkvoorziening (WMO) Voor meer informatie hierover verwijzen we naar de eerste kwartaalrapportage over de Wmo en Jeugdhulp die op 26 mei jl. is aangeboden aan de commissie SLZ.
Taakveld 6.72 Maatwerkdienstverlening 18Normatieve huisvestingscomponent (NHC) Dit is een vergoeding (in de vorm van een geïndexeerde jaarlijkse bijdrage) om over de gehele levenscyclus (30 jaar) van een nieuwbouwvoorziening, de rente-, afschrijvings- en instandhoudingsuitgaven te dekken van huisvestingslasten voor gesloten jeugdhulp. Deze vergoeding is bij de start van de decentralisaties per 1 januari 2015 voor een periode van 5 jaar bij het Rijk gebleven en wordt per 1 januari 2021 alsnog overgeheveld naar de gemeenten. Het bedrag van € 6.100 dat hierbij hoort, is opgenomen in het gemeentefonds. Extra middelen voor Jeugdzorg Het kabinet stelt voor 2021 € 613 miljoen beschikbaar aan gemeenten voor het oplossen van de acute problematiek in de jeugdzorg. Voor onze gemeente betekent dat een incidentele extra bijdrage voor 2021 van ongeveer € 280.000 (zie ook taakveld 0.7). Hiervan voegen we 70.000 specifiek toe aan het jeugdzorgbudget om mogelijke knelpunten (ook in regionaal verband) te kunnen aanpakken; de rest kan worden ingezet voor de algemene exploitatie omdat we voor 2021 een reële begroting hebben opgesteld voor de uitgaven van het sociaal domein en de jeugdzorg in het bijzonder. Taakveld 0.10 Mutaties reserves Als gevolg van het opheffen van de reserve Inkomensdeel WWB vervalt de jaarlijkse onttrekking van € 15.000 aan deze reserve.
Voor een nadere toelichting verwijzen wij u naar hoofdstuk 5, onderdeel reserves.
Pagina 30 van 66
Mutaties Lasten VJN 2021 TV 6.2 Wijkteams TV 6.72 Maatwerkdienstverlening 18Totaal mutaties Lasten VJN 2021
2021 -44.000 76.100 32.100
2022 -44.000 6.100 -37.900
2023 -44.000 6.100 -37.900
2024 -44.000 6.100 -37.900
2025 -44.000 6.100 -37.900
Mutaties Baten VJN 2021 TV 6.3 Inkomensregelingen TV 0.10 Mutaties Reserves Totaal mutaties Baten VJN 2021
2021 -39.000 -15.000 -54.000
2022
2023
2024
2025
-15.000 -15.000
-15.000 -15.000
-15.000 -15.000
-15.000 -15.000
Pagina 31 van 66
Programma 7 Volksgezondheid Toelichting op de mutaties Taakveld 7.2 Riolering Door toename van het aantal kolken in de gemeente nemen de reinigingskosten structureel met € 5.000 toe. Denk aan Heerenweide, de Veken, centrumplan Hoogwoud, etc. Daarnaast stijgen de eenheidsprijzen en stortkosten door de inflatie. Hierdoor is het huidige budget ontoereikend. Het taakveld riolering is kostendekkend en zal derhalve met de voorziening riolering worden verrekend. Taakveld 7.3 Afval In het kader van het recycleplan is optimalisatie van inzameling van glas nodig. Het betreft vijf extra locaties. De kosten hiervan bedragen eenmalig € 10.000. Dit bedrag is al aangevuld met landelijke subsidie. Dekking kan middels de reserve Afvalstoffen. Als gevolg van de nieuwe D.V.O. met H.V.C. is het regionale solidariteitsfonds voor kwijtscheldingen voor de afvalstoffenheffing opgeheven. Dat betekent dat onze bijdrage aan dit fonds (€ 78.000 - voordeel) en de verhaalsmogelijkheden inzake kwijtscheldingen AFH (€ 39.000 op taakveld 6.3 – nadeel) vrij kunnen vallen. Omdat deze posten onderdeel uitmaken van het kostendekkende tarief zullen we dit voordeel verrekenen met de reserve Afvalstoffen. Taakveld 7.4 Milieubeheer Er is een toename in de behoefte inzake beoordeling RO ontwikkelingen, duurzaamheid, bodem en geluidsvraagstukken door de Omgevingsdienst NHN.
Vanaf 2022 zal dit worden opgenomen in de nieuwe DVO Omgevingswet. Voor 2021 kost dit eenmalig € 20.000. Vanaf de tweede helft van 2021 gaat het werk aan de RES door, waaronder deelname aan het regionaal uitvoeringsprogramma. De kosten bedragen in eerste instantie incidenteel € 10.000. Hierbij moet gedacht worden aan o.a. -
Organiseren en faciliteren van participatie;
-
Zoekgebieden en initiatieven nader onderzoeken;
-
Borging in omgevingsbeleid en vergunningverlening;
-
Loket voor lokale initiatieven;
-
Opstellen uitvoeringsgericht beleid (bijv. over financiële participatie, stimuleringsregelingen);
-
Vaststellen van samenwerkingsafspraken m.b.t. de uitvoering (bijv. met netbeheerder);
-
Regionale coördinatie (deelregio);
Samen met de provincie wordt gewerkt aan een overbruggingsplan voor de activiteiten in 2021. Als gevolg van vacatures op de afdeling en de werkdruk door de voorbereiding op de komst van de Omgevingswet is extra externe ondersteuning noodzakelijk. Mogelijk komt er op termijn een rijksbijdrage als het nieuwe kabinet in het kader van de uitvoeringslasten van het Klimaatakkoord hiertoe overgaat, maar op dit moment is dat nog onduidelijk (zie ook de toelichting in het onderdeel Kadernota, taakveld 7.4).
Pagina 32 van 66
Mutaties Lasten VJN 2021 TV 7.2 Riolering TV 7.3 Afval TV 7.4 Milieubeheer Totaal mutaties Lasten VJN 2021
2021 5.000 -68.000 30.000 -33.000
2022 5.000
2023 5.000
2024 5.000
2025 5.000
5.000
5.000
5.000
5.000
Mutaties Baten VJN 2021 TV 7.2 Riolering TV 0.10 Mutaties reserves Totaal mutaties Baten VJN 2021
2021 5.000 -29.000 -24.000
2022 5.000
2023 5.000
2024 5.000
2025 5.000
5.000
5.000
5.000
5.000
Pagina 33 van 66
Programma 8 Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Toelichting op de mutaties Taakveld 8.3 Wonen en bouwen Woningbedrijf, bemiddelingskamer Momenteel is de aanpak van woonoverlast in Opmeer nog niet sluitend en integraal. Het doel is te komen tot een integrale en sluitende aanpak van woonoverlast. Door het adequaat afhandelen van woonoverlast, kan een overlastsituatie sneller beperkt of gestopt worden. Door inzet van De Bemiddelingskamer wordt geschat dat 60% van de meldingen door De Bemiddelingskamer opgepakt en (positief) afgesloten kunnen worden. De overige 40% stroomt door naar het Woningbedrijf of OOV. De structurele kosten kunnen gedekt worden binnen het huidige budget, omdat de kosten van een inhuurkracht lager zijn. Wel zijn er eenmalige implementatiekosten van de bemiddelingskamer ad € 5.200. Deze kunnen gedekt worden uit de reserve Woningbedrijf. Woningbedrijf, minder huurinkomsten Als gevolg van de huurbevriezing in 2020 zal er bij het Woningbedrijf jaarlijks € 40.000 minder huur worden ontvangen. Dit zal verrekend worden met de reserve Woningbedrijf. Woningbedrijf, lagere afschrijvingslasten Het Woningbedrijf heeft conform de verslagleggingsregels voor woningcorporaties in hun begroting 2022 en 2023 rekening gehouden met een afschrijving van de onrendabele top op nieuwbouwprojecten binnen het Woningbedrijf.
Deze afschrijving is ook overgenomen in de Programmabegroting van de algemene dienst. Volgens de verslagleggingsregels van het BBV is dit echter niet toegestaan. Het gaat om € 4.166.000 voor 2021 en € 6.374.000 voor 2022. Deze afwaardering kunnen wij dus terugdraaien en we hoeven deze bedragen niet te onttrekken aan de reserve Woningbedrijf. Taakveld 0.10 Mutaties reserves Bovenstaande mutaties in het Woningbedrijf leiden tot een hoger resultaat welke wij zullen toevoegen aan de reserve Woningbedrijf. Als gevolg van het opheffen van de reserve monumenten vervalt de jaarlijkse storting van € 3.500 in de reserve monumenten. Voor een nadere toelichting verwijzen wij u naar hoofdstuk 5, onderdeel reserves. Mutaties Lasten VJN 2021 TV 8.3 Wonen en bouwen TV 0.10 Mutaties reserves Totaal mutaties Lasten VJN 2021
2021 -4.160.800 -3.500 -4.164.300
2022 -6.374.000 -3.500 -6.377.500
2023
2024
2025
-3.500 -3.500
-3.500 -3.500
-3.500 -3.500
Mutaties Baten VJN 2021 TV 8.3 Wonen en bouwen TV 0.10 Mutaties reserves Totaal mutaties Baten VJN 2021
2021 -40.000 -4.120.800 -4.160.800
2022 -40.000 -6.334.000 -6.374.000
2023 -40.000 40.000 0
2024 -40.000 40.000 0
2025 -40.000 40.000 0
Pagina 34 van 66
4. Kadernota
Kadernota 2022-2025
Pagina 35 van 66
In dit hoofdstuk vindt u de door ons geïnventariseerde voorstellen voor mogelijk nieuw beleid. Wij hebben bewust deze tweedeling gemaakt omdat hier bestuurlijke keuzes aan ten grondslag liggen. Gelet op de beperkte financiële mogelijkheden, zouden voor deze onderwerpen ook andere keuzes gemaakt kunnen worden. Nadrukkelijk merken wij op dat wij aan u de keuze laten welke van deze voorstellen voor nieuw beleid u wel wilt uitvoeren en welke eventueel niet. De voorstellen voor nieuw beleid hebben betrekking op de komende begrotingsjaren. De indeling is op programmaniveau en wij hebben aansluiting gezocht bij de speerpunten uit het coalitieprogramma en de maatschappelijke 3W-vragen en we hebben er nog een vierde aan toegevoegd. Wat is het maatschappelijk belang Wat gaan we doen Wat zijn de financiële consequenties Wanneer hebben we ons doel bereikt
Pagina 36 van 66
Programma 0 Bestuur en ondersteuning Taakveld 0.1 Bestuursorganen Regionale economische ontwikkeling Het betreft het in stand houden en versterken van een aantrekkelijk vestigings- en verblijfsklimaat voor het bedrijfsleven en uitvoering geven aan de energietransitie- en duurzaamheidsopgave. De activiteiten van de Regionale Ontwikkelingsmaatschappij (ROM) passen in de doelstellingen van het Pact van Westfriesland 7.1 (en het ambitiedocument ‘Holland boven Amsterdam 2040’). Wat is het maatschappelijk belang: Door de inzet op de klimaatopgave en versterking van de economische structuur werken we aan een toekomstbestendige gemeente, waar het prettig wonen, werken en recreëren is. Wat gaan we doen: De ROM krijgt de doelstelling om bij te dragen aan de klimaatopgave én het versterken van de economische structuur van de regio. Bij klimaatopgave gaat het om de energietransitie en de transitie naar een circulaire economie. Bij de economische opgave gaat het om regionale prioriteiten zoals agri & food, water, energie, ICT en logistiek. Wanneer hebben we ons doel bereikt: Als bedrijven bekend zijn met de faciliteiten die de ROM kan bieden en dat daar gebruik van wordt gemaakt. Eind 2022 worden de afspraken en de resultaten, voor een besluit over continuering van de exploitatiebijdrage of een toetreding als aandeelhouder (d.m.v. kapitaalstorting), geëvalueerd.
Wat zijn de financiële consequenties: De structurele bijdrage kan ten laste worden gebracht van het budget Regionale samenwerking. De bijdrage voor 2022 zit al in de begroting. De bijdrage in de opvolgende jaren is nog niet bekend. Zodra dit bekend wordt komen wij met een nieuw voorstel. ************* Investering devices raads- en commissieleden Na de gemeenteraadsverkiezingen worden aan de raads- en commissieleden nieuwe devices uitgegeven. De investering bedraagt € 20.000. Voor meer info, zie “Nieuwe investeringen/projecten". Wat is het maatschappelijk belang? De gemeenteraad dient haar taak als volksvertegenwoordiger goed te kunnen uitvoeren zodat er deugdelijk beleid gevoerd kan worden op de diverse onderdelen. Wat gaan we doen? Aanschaf van nieuwe devices (tablets) voor de nieuwe raadsperiode. Deze worden ter beschikking gesteld aan de raads- en commissieleden.
Pagina 37 van 66
Wanneer hebben we ons doel bereikt? Als de raad met behulp van de nieuwe devices haar taak als volksvertegenwoordiger goed kan uitoefenen. Wat zijn de financiële consequenties? De investering bedraagt € 20.000 en wordt afgeschreven in 4 jaar waardoor de afschrijving structureel € 5.000 bedraagt. Hiervoor is nog geen dekking in de begroting. ************* Taakveld 0.4 Overhead Bijdrage aan Archiefdienst In oktober 2020 heeft het Westfriese Archiefdienst de regiogemeenten gevraagd om mee te doen aan het project Digitalisering bouwdossiers. Daarin worden bouwdossiers gedigitaliseerd met toepassing van vervanging (d.w.z. de fysieke dossiers worden na digitalisering vernietigd). De digitale dossiers worden opgenomen in het e-Depot. Vervolgens worden de bouwdossiers digitaal beschikbaar gesteld aan inwoners en ambtenaren. Relatie voorstel tot coalitieakkoord: Optimaliseren dienstverlening waarbij bouwdossiers digitaal beschikbaar gesteld worden. Hoe past dit onderwerp binnen de doelstellingen van de programmabegroting Gekoppeld aan de doelstellingen van het Westfries Archief. Wat is het maatschappelijk belang: Snelle toegankelijkheid van bouwdossiers. Wat gaan we doen: De uitvoering van deze digitalisering (van 2021 t/m 2024) wordt aanbesteed (door WFA). Het betreft bouwdossiers van 1902-2010.
De kosten voor het digitaliseren van reeds overgebracht (of nog over te brengen) archief t/m 1999 zijn voor rekening WFA. De kosten voor over te brengen archief vanaf 2000 zijn voor rekening van de gemeente. De kosten zijn maximaal € 1.000 per meter. Voor Opmeer gaat het in eerste instantie om ca. 13 meter over te brengen bouwdossiers. Naast de bouwdossiers met blijvend te bewaren (over te brengen) archiefbescheiden zijn er ook bouwdossiers met op termijn te vernietigen archiefbescheiden. Deze archiefbescheiden vallen nu (nog) buiten de scope van het project. Het biedt echter veel voordeel om deze ook te digitaliseren omdat hier veel vraag naar is vanuit de maatschappij. In totaal gaat het dan om ca. 25 meter aan archiefbescheiden. Wanneer hebben we ons doel bereikt: Regionaal opgepakt in 2022-2023 waarbij het project eindigt op het moment dat alles gedigitaliseerd is (vermoedelijk 2024).
Pagina 38 van 66
Kosten en dekkingsmogelijkheden: Er is geen dekking van de kosten, we stellen u voor deze ten laste van de algemene middelen te brengen. Voor 2022 bedragen de kosten € 13.000 en voor 2023 € 25.000. ************* Taakveld 0.8 Overige baten en lasten Nieuwe stelpost voor uitvoering van het coalitieakkoord 2022-2026 In 2022 zijn er nieuwe gemeenteraadsverkiezingen. Om te zorgen dat er financiële ruimte is voor het nieuwe college om het nieuwe coalitieprogramma te kunnen uitvoeren stellen wij voor om de stelpost voor uitvoering van het coalitieakkoord met € 150.000 aan te vullen.
NIEUW BELEID 2022-2025 Investering raads- en commissie devices Bijdrage aan Archiefdienst Lagere onttrekking stelpost Uitvoering speerpunten coalitieakkoord IKC (hoofdstuk 5) Aanvulling stelpost Uitvoering speerpunten coalitieakkoord periode 2022-2026 Totaal RUIMTEVRAGERS
2022
NIEUW BELEID 2022-2025
2022
onttrekking Uitvoering speerpunten coalitieakkoord 2021-2022 voor Ondermijning onttrekking Uitvoering speerpunten coalitieakkoord 2021-2022 voor Onderzoek sportaccomodaties Totaal RUIMTEGEVERS
0 13.000
2023 5.000 25.000
2024 5.000
2025 5.000
-19.000
13.000
150.000 180.000
150.000 155.000
150.000 136.000
2023
2024
2025
25.000
25.000
25.000
25.000
25.000 50.000
25.000
25.000
25.000
Pagina 39 van 66
Programma 1 Openbare orde en veiligheid Taakveld 1.1 Crisisbeheersing en brandweer Veiligheidsregio Noord-Holland Noord De implementatie van de Omgevingswet is een speerpunt en wettelijk verplicht. De gemeente heeft als doel: kwalitatief goede uitvoering van gemeentelijk taken op het gebied van het Omgevingsrecht en adequaat handhavingsbeleid en adequate handhaving uitvoeringsprogramma’s. De Veiligheidsregio Noord-Holland Noord (VR NHN) draagt daaraan bij. Wat is het maatschappelijk belang: De gemeente streeft naar een veilige samenleving. Wat gaan we doen: Onder de Omgevingswet wijzigt de uitvoering van het Omgevingsrecht en dus ook de bijdrage van de VR NHN in de uitvoering. Er komt een nieuwe overeenkomst en financieel arrangement. Vaststaat dat het in de begroting opgenomen budget moet worden verhoogd i.v.m. de andere roltoekenning aan de VR NHN bij beleidsontwikkeling, vergunningverlening, toezicht en handhaving. Wanneer hebben we ons doel bereikt: Als de VR NHN in staat is om de opgave die de gemeente heeft gesteld naar behoren te kunnen uitvoeren. Wat zijn de financiële consequenties: De structurele kosten á € 15.000 kunnen door legesinkomsten worden gedekt. Na een paar jaren worden de afspraken geëvalueerd.
************* Taakveld 1.2 Openbare orde en veiligheid Ondermijning Binnen de regio West-Friesland is de aanpak van ondermijning het speerpunt van de West-Friese Veiligheidsambitie. Hierbij zijn de volgende drie thema’s belangrijk: Aanpak bedrijventerreinen, Veilige (agrarische) buitengebieden en de Weerbaarheidsscan. Dit draagt direct bij aan de ambitie uit het coalitieakkoord om te streven naar een veilig Opmeer met weinig overlast en criminaliteit, waarin bewoners van alle generaties veilig zijn en zich veilig voelen. Dat doen we in samenwerking met veiligheidspartners, inwoners en ondernemers. De bestrijding van ondermijnende activiteiten is een belangrijk onderdeel van het speerpunt (Agrarisch) ondernemen van het coalitieakkoord. Door het tegengaan van ondermijnende criminele activiteiten in de gemeente wordt een goed ondernemingsklimaat gewaarborgd. Het bestrijden van ondermijnende activiteiten past binnen het de doelstelling van het programma Openbare Orde en Veiligheid, namelijk het neerzetten van een adequaat Integraal Veiligheidsbeleid in de gemeente Opmeer. Het beschikbaar stellen van budget voor de aanpak van ondermijning draagt direct bij aan twee thema’s waarop wordt ingezet, namelijk Veiligheid en ondermijnende criminaliteit en de West-Friese Veiligheidsambitie. Daarnaast draagt het ook bij aan Pagina 40 van 66
de inzet op twee andere thema’s, Veiligheid in de woon- en leefomgeving en Veiligheid en ondernemen. Wat is het maatschappelijk belang: De aanpak van ondermijnende activiteiten, o.a. in de vorm van georganiseerde misdaad zorgt voor een weerbaardere en veiligere samenleving in de gemeente Opmeer. Wat gaan we doen: Uitvoer geven aan de thema’s binnen de West-Friese Veiligheidsambitie. Awareness creëren onder inwoners en ondernemers m.b.t. ondermijnende activiteiten zoals cybercrime, gebruiken van jongeren en andere kwetsbare groepen als geldezels, herkennen van drugslocaties. Inzichtelijk maken van ondermijnende activiteiten in de gemeente op vakantieparken. Wanneer hebben we ons doel bereikt: Opmeer heeft een veilig en aantrekkelijk ondernemersklimaat en dat is gewaarborgd. Ondermijnende activiteiten komen nauwelijks voor en hebben geen invloed op de openbare orde, veiligheid en woon- en leefklimaat in de gemeente. Wat zijn de financiële consequenties: Er is in de begroting reeds € 11.000 opgenomen waar onder andere ondermijning uit wordt bekostigd. Om bovenstaande te kunnen realiseren is jaarlijks per 2022 structureel € 25.000 extra benodigd. Wij stellen u voor om dit te dekken uit de stelpost “uitvoering speerpunten coalitieakkoord 20212022” (voorheen stelpost raadsprogramma 2018-2022).
NIEUW BELEID 2022-2025 Veiligheidsregio Noord-Holland Noord Ondermijning Totaal RUIMTEVRAGERS
2022 15.000 25.000 40.000
2023 15.000 25.000 40.000
2024 15.000 25.000 40.000
2025 15.000 25.000 40.000
NIEUW BELEID 2022-2025 Veiligheidsregio Noord-Holland Noord
2022 15.000
2023 15.000
2024 15.000
2025 15.000
15.000
15.000
15.000
15.000
Totaal RUIMTEGEVERS
Pagina 41 van 66
Programma 2 Wegen en water Taakveld 2.1 Verkeer en vervoer Overdracht wegen In 1993 is de Wet herverdeling wegenbeheer van kracht geworden. Het doel was om te komen tot drie wegenbeheerders: Rijk, provincie en gemeenten. In west Nederland zijn een aantal waterschappen dit blijven doen. Door fusies en herindelingen is een onlogische beheersituatie ontstaan. Het is daarom wenselijk dat de gemeenten het beheer overnemen. In West-Friesland is de overname regionaal opgepakt. De gemeenten steunen elkaar onderling financieel. Dit versterkt de samenwerking. De wegen solo, dan wel niet later overnemen is financieel ongunstig. Hoorn neemt de wegen over per 1-1-2022, de overige gemeenten per 1-1-2023. De gemeenteraad van Opmeer heeft ingestemd op 12 mei 2021. Wat is het maatschappelijk belang: Een heldere beheersituatie van de wegen tegen lagere maatschappelijke kosten. Na overname vervalt de wegenheffing van het Hoogheemraadschap (HHNK) waardoor het voor de inwoners van de gemeente gemiddeld niet duurder wordt. Wat gaan we doen: We gaan de wegen, die nu nog van het HHNK zijn, zelf beheren en onderhouden. Wanneer hebben we ons doel bereikt: De overdracht van de wegen staat gepland op 1 januari 2023. Wat zijn de financiële consequenties: De jaarlijkse kosten bedragen € 840.000. Dekking wordt gevonden in: -
Het vervallen van de doorbetaling aan het HHNK van de bijdrage vanuit het rijk inzake de Wet Hervedeling wegen à € 347.000.
-
Een solidariteitsbijdrage vanuit de regio € 91.000 voor de eerste 12 jaar. Deze kunnen we onderbrengen bij de reserve wegen.
-
OZB-verhoging € 402.000.
De kosten zijn budgettair neutraal voor de gemeente en ook als zodanig verwerkt. ************* Taakveld 2.4 Economische havens en waterwegen Overdracht onderhoud stedelijk water We zijn in overleg met het Hoogheemraadschap (HHNK) om het onderhoud van het stedelijk water over te dragen aan het HHNK. De vraag tot overname komt van het HHNK om zo meer zichtbaar te zijn in stedelijk gebied. Omdat het water in het stedelijk gebied in verbinding staat met het overige water is het wenselijk het beheer in één hand te hebben.
Pagina 42 van 66
Wat is het maatschappelijk belang: Het onderhoud op kwaliteit en kwantiteit komt in één hand. Wat gaan we doen: Het baggeren van de meeste sloten wordt door het Hoogheemraadschap gedaan. Droog onderhoud blijft bij de gemeente. Wanneer hebben we ons doel bereikt: Het is de bedoeling het onderhoud per 1 januari 2022 over te dragen. Gedurende 2022 wordt geëvalueerd of alles overeenkomstig de verwachtingen verloopt. Wat zijn de financiële consequenties: De kosten voor het uitvoeren van het baggerplan zijn per 2022 lager. De gemeente blijft een aantal smalle sloten zelf beheren. Er is in de begroting al rekening gehouden met een lastenverlaging vanaf 2022.
Pagina 43 van 66
Programma 3 Economie Taakveld 3.3 Ontwikkeling bedrijventerrein De Veken 4, fase A Wat is het maatschappelijk belang: Het in stand houden en versterken van een aantrekkelijk vestigings- en verblijfsklimaat voor het bedrijfsleven door zorg te dragen voor: goede bereikbaarheid van bedrijven ook digitaal, een breed aanbod van voorzieningen en producten, het voorkomen van langdurige leegstand van bedrijfspanden en attractieve centra met een goed productenaanbod. Wat gaan we doen: Op basis van de Nota van Uitgangspunten voor de ontwikkeling van De Veken 4, fase A, die op 18 juni 2020 door de gemeenteraad is vastgesteld, is vervolgens het bestemmingsplan met verbrede reikwijdte opgesteld die naar verwachting in december 2021 aan de gemeenteraad ter vaststelling zal worden aangeboden. Tegelijkertijd zijn de voorbereidingen getroffen om de gronden voor ontwikkeling te kunnen overdragen aan De Veken 4 C.V., zodat in 2022 daadwerkelijk gestart kan worden met de realisatie van deze fase van het bedrijventerrein. Wanneer hebben we ons doel bereikt: Door de grote lokale vraag naar bedrijventerrein is de verwachting dat de invulling en realisatie van fase A van De Veken 4 voorspoedig zal verlopen. Het is reëel om te verwachten dat in de komende vijf jaar de ontwikkeling en overdracht van deze fase door De Veken 4 C.V. aan de gemeente zal plaatsvinden.
Wat zijn de financiële consequenties: De ontwikkeling van De Veken 4, fase A vindt plaats binnen de grondexploitatie van De Veken 4 C.V. Evenals ontwikkelingsmaatschappij De Veken 3 C.V. wordt ook door De Veken 4 C.V. jaarlijks verslag aan de gemeenteraad gedaan over de verrichte activiteiten en de jaarlijks geactualiseerde grondexploitatieopzetten.
Pagina 44 van 66
Programma 4 Onderwijs Taakveld 4.3 Onderwijsbeleid en leerlingzaken Doorbraaktafel Het doel van het wetsvoorstel 'Doorbraakaanpak onderwijs en jeugdhulp' is het voorkomen dat leerlingen thuis komen te zitten. Hiermee wordt de kwaliteit van het onderwijs bevorderd met: -
vroegtijdige signalering van problemen door aansluiting van de zorgstructuur van het onderwijs bij het WIJkteam OpMEER;
-
regionale samenwerking ten behoeve van passend onderwijs.
Wat is het maatschappelijk belang: De gezamenlijke doelstelling van het onderwijs en de gemeenten is dat elk kind zichzelf optimaal en ononderbroken kan ontwikkelen, in een omgeving en met een aanpak die passend en daarnaast zo thuisnabij mogelijk is. Deze centrale doelstelling is onder te verdelen in de onderstaande subdoelen: -
Het verminderen van het aantal thuiszitters in onze regio;
-
Het zo min mogelijk afgeven van vrijstellingen op grond van de leerplichtwet artikel 5 onder a, de volledige vrijstelling;
-
Zo veel mogelijk thuisnabij een passende onderwijsplek bieden aan iedere leerling;
-
Het terugdringen van de inzet van specialistische jeugdhulp.
Wat gaan we doen: Bij het integraal indiceren wordt de ontwikkeling en situatie waarin kinderen zich bevinden integraal besproken (waarbij de wijkteammedewerker mandaat heeft om besluiten te nemen die nodig zijn om de ontwikkeling/veiligheid van het kind te stimuleren). Een zogenaamde doorbraaktafel vindt plaats als kinderen dreigen vast te lopen, bijvoorbeeld omdat het onderwijs en jeugdhulp er niet uit komen met elkaar. Wanneer hebben we ons doel bereikt: Het gaat om een continu proces, de resultaten worden zichtbaar gemaakt in de jaarverslagen van het RMC en leerplicht. Daarnaast zullen de resultaten zichtbaar worden in de jaarrapportages. Wat zijn de financiële consequenties: Vooralsnog wordt de gemeente voor de uitvoering van deze aanpassing van de wet niet financieel gecompenseerd. De kosten van de extra ambtelijke inzet hiervoor is € 11.000 per jaar. Wij stellen u voor de baten en lasten budgetneutraal te verwerken bij de Programmabegroting 2022-2025 als hiervoor geld beschikbaar is gesteld door het Rijk. ************* Nationaal Programma Onderwijs De huidige generatie leerlingen en studenten verdient, ondanks de coronacrisis, alle kansen op volwaardig onderwijs en een goede toekomst. Daarom komt het kabinet met een Nationaal Programma Onderwijs. Pagina 45 van 66
We bevorderen hiermee de kwaliteit van het onderwijs door: -
een bijdrage aan onderwijsbegeleiding ter ondersteuning van het achterstandenbeleid voor zorg en/of taal door de coronacrisis;
-
regionale samenwerking ten behoeve van passend onderwijs
Wat is het maatschappelijk belang: De maatregelen zijn gericht op herstel én ontwikkeling van het onderwijs, op het inhalen én compenseren van leer- en studievertraging en op het ondersteunen van leerlingen en studenten in het onderwijs die het moeilijk hebben door de coronacrisis. Wat gaan we doen: Gemeenten hebben in dit nationaal plan een belangrijke rol toebedeeld gekregen voor voorschoolse educatie en het funderend onderwijs. Zij krijgen extra geld om in samenwerking met scholen, kinderopvang, (jeugdgezondheids)zorg, bibliotheken en andere partijen activiteiten aan te bieden om de vaardigheden van leerlingen op cognitief, executief, sociaal en emotioneel vlak aanvullend te stimuleren. Gemeenten zorgen voor een lokale, integrale en meerjarige aanpak. De ontwikkeling hiervan vindt regionaal plaats en indien nodig wordt ook voor de uitvoering regionaal samengewerkt (denk bijvoorbeeld aan de scholen voor voortgezet onderwijs). Wanneer hebben we ons doel bereikt: Naar verwachting moeten gemeenten en het onderwijs gezamenlijk een plan indienen, maar over de voorwaarden en dergelijke is nog niets bekend. Wat zijn de financiële consequenties: De gemeente krijgt voor de ontwikkeling en uitvoering van dit plan geld via een specifieke uitkering of de algemene uitkering. Vooralsnog wordt ervan uitgegaan dat de kosten de baten niet zullen overstijgen.
Wij stellen u voor de baten en lasten budgetneutraal te verwerken bij de programmabegroting 2022 als hiervoor geld beschikbaar is gesteld door het Rijk.
Pagina 46 van 66
Programma 5 Sport, cultuur en recreatie Taakveld 5.2 Sportaccommodaties Onderzoek naar het gebruik en de exploitatie van sportfaciliteiten in de gemeente. Het doel van het onderzoek is inzicht krijgen hoe de bestaande accommodaties efficiënter kunnen worden gebruikt. Verder wordt gekeken wat hiervoor nodig is, welke risico’s er zijn en wat de (financiële) gevolgen zijn. Wat is het maatschappelijk belang: Indirect draagt een efficiënte exploitatie van sportaccommodaties bij aan een vitale leef- werk- en woonomgeving. Op basis hiervan kan er effectief en efficiënt met geld om worden gegaan binnen de gemeente. Wat gaan we doen: In het college van 8 december 2020 (20.0014501) is besloten dat in 2022 een nader onderzoek wordt ingesteld naar het gebruik en de exploitatie van sportfaciliteiten in de gemeente. Het doel hiervan is inzicht krijgen hoe de bestaande accommodaties efficiënter kunnen worden gebruikt. Verder wordt gekeken wat hiervoor nodig is, welke risico’s er zijn en wat de (financiële) gevolgen zijn. De resultaten zullen dienen als basis voor toekomstig accommodatiebeleid. Wanneer hebben we ons doel bereikt: Het doel is bereikt wanneer het onderzoek is uitgevoerd. Als uit de resultaten van dit onderzoek blijkt dat de accommodaties efficiënter gebruikt kunnen worden, zal hierop actie genomen worden.
Wat zijn de financiële consequenties De kosten worden eenmalig in 2022 geraamd op € 25.000, hiervoor is binnen het bestaande budget geen ruimte. Wij stellen u voor dit te dekken uit de stelpost “uitvoering speerpunten coalitieakkoord 2021-2022” (voorheen stelpost raadsprogramma 2018-2022) ************ Taakveld 5.2 Sportaccommodaties en 5.3 Cultuurpresentatie/participatie Structureel budget voor uitvoering van de zgn. 1/3-regeling Wat is het maatschappelijk belang: Organisaties en verenigingen ondersteunen om hun accommodaties, voorzieningen en materialen in stand te houden, met behulp van toepassing van de “Beleidsregel van het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Opmeer houdende regels omtrent subsidie (Specifieke beleidsregels Algemene subsidieverordening Opmeer 2019) van kracht. Onderdeel van deze verordening is Hoofdstuk 4. Subsidiemogelijkheden t.b.v. accommodaties, voorzieningen en materialen 2020-2023.
Pagina 47 van 66
Wat gaan we doen: Op grond van deze regeling kunnen organisaties en verenigingen een bijdrage ontvangen ter grootte van 1/3 van een beoogde investering in hun accommodaties c.a. plus een renteloze lening voor 1/3. Op dit moment staan er in de begroting geen budgetten om aanvragen direct te kunnen honoreren. Er moet dan per aanvraag dekking worden gevonden en hiervoor is vervolgens een apart raadsbesluit nodig. Enerzijds stellen we om inhoudelijke en praktische (slagvaardigheid) redenen voor om in de begroting rekening te gaan houden met een budget voor de uitvoering van deze regeling. Anderzijds is het wenselijk om deze beleidsregels en de criteria voor toekenning van de 1/3bijdragen aan te scherpen waardoor duidelijker de (on)mogelijkheden en grenzen van de regeling afgebakend kunnen worden (bijv. omdat het nu een open einde-regeling is, de hoogte van de totale investering en ook van de gemeentelijke bijdrage niet is gemaximeerd e.d.). We streven ernaar om uiterlijk in het eerste kwartaal van 2022 hierover een raadsvoorstel voor te leggen. Vooruitlopend hierop stellen we dus voor om rekening te houden met de financiële gevolgen van bijdragen aan organisaties en verenigingen voor aanvragen ter grootte van in totaal 100.000.
Wanneer hebben we ons doel bereikt: Uiterlijk in het eerste kwartaal van 2022 wordt een besluit door de raad genomen over een advies over aanscherpingen van deze beleidsregels en het budget dat hierbij past. Wat zijn de financiële consequenties: Aanvragen onder de € 15.000 kunnen op basis van de BBV niet geactiveerd worden en dienen uit de bestaande exploitatie te worden bekostigd. Aanvragen daarboven worden wel geactiveerd. Door jaarlijks een bedrag te budgetteren van € 4.000 voor de kapitaalslasten kan door de gemeente jaarlijks een bedrag van € 100.000 worden geïnvesteerd met een looptijd van 25 jaar. Hiermee zouden aanvragen die nog in behandeling zijn (zoals van TV HoogOp) kunnen worden gehonoreerd, mits ze natuurlijk voldoen aan de (huidige) voorwaarden. ************* Taakveld 5.3 Cultuurpresentatie/participatie Westfriese viering 1572/1573 Activiteiten rond de herdenking van de Slag op de Zuiderzee. Wat is het maatschappelijk belang: Door een belangrijke historische gebeurtenis als de Slag op de Zuiderzee te herdenken wordt omgevingsbewustzijn en verbondenheid gecreëerd. En door het aan actuele thema’s te verbinden wordt ‘het goede gesprek’ gestimuleerd. Bovendien biedt het de kans om West-Friesland als geheel op de kaart te zetten.
Wat gaan we doen: Om dit te vieren willen de Westfriese gemeenten een publicatie over de gebeurtenissen in deze tijd bewerkstelligen, theatervoorstellingen organiseren en een lespakket voor het basis- en voortgezet onderwijs maken. Pagina 48 van 66
Wanneer hebben we ons doel bereikt: De gezamenlijke doelen zijn bereikt als: 1. Bewoners attent gemaakt zijn op de lokale historie en gebeurtenissen in 1572 en 1573; 2. Aan bewoners en toeristen vermakelijke en betekenisvolle activiteiten geboden zijn in 2022 en 2023; 3. Leerlingen in het basis- en voortgezet onderwijs via een aantrekkelijk educatief pakket hebben geleerd over de lokale en landelijke historie en de relevantie hiervan ook leren en vertalen naar het nu; 4. West-Friesland en Opmeer op de kaart zijn gezet als aantrekkelijke toeristische regio (bijvoorbeeld tijdens het VNG-congres) en de daarbij behorende voorzieningen. Wat zijn de financiële consequenties: Hiervoor is in totaliteit 100.000 euro nodig. Voorgesteld is dat elke gemeente ruim 14.000 hieraan bijdraagt. *********** Taakveld 5.7 Openbaar groen en openluchtrecreatie Onderhoud openbaar groen Het onderhoudsbudget inzake openbaar groen moet verhoogd worden vanaf 2024 vanwege de areaaluitbreiding door gereedkomen laatste gedeelte van nieuwbouwwijk Heerenweide in Spanbroek. Wat is het maatschappelijk belang: Goede woonomgeving voor de burger. Wat gaan we doen: Onderhouden openbaar groen, maaien, schouwwerk en onkruidbestrijding op verharding.
Wanneer hebben we ons doel bereikt: Als de burgers tevreden zijn met de inrichting en onderhoud van het openbaar groen (bijvoorbeeld door onderzoek via “Waar staat je gemeente”. Wat zijn de financiële consequenties: Het reguliere onderhoudsbudget zal per 2024 structureel moeten worden verhoogd met € 10.000.
NIEUW BELEID 2022-2025 Onderzoek Sportfaciliteiten Herzien beleidsregels accommodatieregeling Westfriese viering 1572 /1573 Uitbreiding areaal openbaar groen Kap.lstn. Verv. Kunstgrasveld SPIRE incl.mat. Totaal RUIMTEVRAGERS
2022 25.000 4.000 14.000
43.000
2023
2024
2025
8.000
12.000
16.000
8.000
10.000 20.000 42.000
10.000 20.000 46.000
Pagina 49 van 66
Programma 6 Sociaal domein Taakveld 6.4 Begeleide participatie Begeleiding van inburgeraars en de inkoop van leerroutes Naar alle waarschijnlijkheid treedt vanaf 1 januari 2022 de nieuwe wet inburgering in werking. De gemeente krijgt een grotere regierol en is verantwoordelijk voor de begeleiding van inburgeraars en de inkoop van leerroutes. Wat is het maatschappelijk belang: Voor iedere inburgeraar een kwalitatief (goed) passende leer-werk route ontwikkelen, waarmee zij integreren en participeren naar vermogen in de (Westfriese) samenleving. Wat gaan we doen: De verwachting is dat we vanaf 2022 uitvoering gaan geven aan de doelstellingen die zijn opgenomen in het vastgestelde beleidskader inburgering en de wettelijke taken. Wanneer hebben we ons doel bereikt: Op 1 januari 2022 is er een regionale uitvoeringsorganisatie (regionaal inburgeringsteam) die uitvoering geeft aan de begeleiding van de inburgeraars en de individuele trajecten monitort en handhaaft. In het door de raad vastgestelde beleidskader staan een aantal resultaten die binnen de looptijd van het beleidskader gerealiseerd dienen te worden;
-
na 6 maanden is 75% van de inburgeraars in staat om hun financiën te beheren;
-
80% van de inburgeraars participeert lokaal;
-
De klantbeleving is minimaal een 7;
-
De wet inburgering wordt geïmplementeerd binnen de te ontvangen rijksbijdragen;
-
Gedurende het eerste jaar komt 80% van de inburgeraars in aanraking met werk;
-
B1 route: 75% van de inburgeraars heeft voldaan aan hun inburgeringsplicht binnen de wettelijke termijn;
-
B1 route: De uitstroom naar werk is minimaal 50%;
-
Onderwijsroute: 80% van de inburgeraars heeft voldaan aan hun inburgeringsplicht binnen de wettelijke termijn;
-
Onderwijsroute: De uitstroom naar werk/ander onderwijs is minimaal 50%;
-
Z-route: 80% van de inburgeraars heeft voldaan aan hun inburgeringsplicht binnen de wettelijke termijn;
-
Z-route: De uitstroom naar werk is minimaal 65%.
De inburgeraars dienen binnen 3 jaar aan hun inburgeringsplicht te hebben voldaan. Om deze reden is een volwaardige evaluatie pas in het jaar 2025 mogelijk. Om wel regie te houden, wordt na het eerste jaar een jaarlijkse voortgangsrapportage m.b.t. de uitvoering van de taken opgesteld, die is gerelateerd aan bovenstaande doelen.
Pagina 50 van 66
Wat zijn de financiële consequenties: De uitvoering van de nieuwe wet vindt plaats binnen de door het Rijk beschikbaar gestelde middelen voor de uitvoering en de inburgeringsvoorzieningen. Wij stellen u voor de baten en lasten budgetneutraal te verwerken bij de Programmabegroting 2022-2025 als hiervoor geld beschikbaar is gesteld door het Rijk. *********** Taakveld 6.6 Maatwerkvoorziening (WMO) Inkoop-en contractmanagementteam (ICMT) Vanaf 2015 voert de gemeente Hoorn namens de Westfriese gemeenten het inkoop- en contractmanagement uit voor de jeugdhulp en Wmo. In 2021 worden deze taken belegd bij een (regionaal) nieuw inkoop- en contractmanagementteam in de vorm van een netwerkorganisatie. Met behulp van dit team kan de professionaliserings- en kwaliteitsslag worden gemaakt waar de toegenomen complexiteit en intensiteit van de werkzaamheden om vragen (met name specifieke, onmisbare expertise). Hiermee zijn kosten gemoeid waarmee nog geen rekening kon worden gehouden in de begroting. Wat is het maatschappelijk belang: Met de vorming van een regionaal ICMT wordt bijgedragen aan kwalitatief goede en passende zorg en ondersteuning aan inwoners die dat nodig hebben, voor een reëel tarief. Daarnaast draagt het ICMT bij aan een betere controle op de uitgaven, waardoor de zorg en ondersteuning in de toekomst betaalbaar blijft.
Wat gaan we doen: In samenspraak met de regiogemeenten wordt bepaald welke inkoop- en contractmanagement trajecten jaarlijks opgepakt moeten gaan worden. De samenwerking tussen ICMT en de gemeenten wordt versterkt met als doel de prijs/kwaliteit van de zorg en ondersteuning te verbeteren en de zorg zo kort, efficiënt en betaalbaar mogelijk te houden. Er wordt gewerkt aan een regionaal dashboard met sturingsinformatie voor beheersing van kosten, resultaatmeting, kwaliteit van zorg, contractmanagement én informatie en trends voor beleidsontwikkeling Wanneer hebben we ons doel bereikt: Een operationeel inkoop- en contractmanagementteam, waarmee een kwalitatief goed en betaalbaar zorglandschap wordt georganiseerd in de regio West-Friesland. Ondersteunend hieraan voert ICMT samen met de gemeenten periodiek contractmanagement-gesprekken met zorgaanbieders. Wat zijn de financiële consequenties: De kosten voor het ICMT zijn geraamd op € 72.200 In de begroting is reeds dekking voor 60.000 Voor het verschil van € 12.200 wordt dekking gevraagd. ***********
Pagina 51 van 66
Taakvelden 6.72 Maatwerkdienstverlening 18-, 6.82 Geëscaleerde zorg 18Woonplaatsbeginsel In de huidige Jeugdwet is het m.b.t. het zgn. woonplaatsbeginsel zo geregeld dat de woonplaats van het zgn. gezag van een minderjarige (de ouder, voogd of instelling) leidend is om te bepalen welke gemeente verantwoordelijk is voor betaling van de zorgkosten. Dit maakt de uitvoering extra complex. Vanaf 1 januari wordt de Jeugdwet op dit punt gewijzigd. Er zijn dan twee mogelijkheden. In het geval van alleen ambulante zorg wordt de gemeente waar de jeugdige staat ingeschreven in de Basisregistratie Personen (BRP) financieel verantwoordelijk. Als er sprake is van verblijfszorg, dan moet er gekeken worden waar de jeugdige stond ingeschreven (BRP i.c.m. met andere bronnen) direct voorafgaand aan de start van het zorgtraject. Deze gemeente blijft dan financieel verantwoordelijk voor de bekostiging van de verleende jeugdzorg tot het moment dat er geen sprake meer is van zorg met een verblijfscomponent. Wat is het maatschappelijk belang: Met het nieuwe woonplaatsbeginsel in de Jeugdwet is duidelijker welke gemeente verantwoordelijk is voor de (financiering) van de zorg op basis van die wet.
Wat gaan we doen: In 2021 wordt op basis van deze wetswijziging uitgezocht voor hoeveel cliënten Opmeer de financiële verantwoordelijkheid kan overgedragen naar andere gemeenten en voor hoeveel nieuwe cliënten Opmeer de financiële verantwoordelijkheid krijgt. In het vierde kwartaal gaat de transfer van cliënten plaatsvinden en per 1 januari 2022 moet het nieuwe woonplaatsbeginsel i.c. de financiële gevolgen ervan geïmplementeerd zijn. Wanneer hebben we ons doel bereikt: Per 1 januari 2022 moet het nieuwe woonplaatsbeginsel in zijn geheel geïmplementeerd zijn. Wat zijn de financiële consequenties: Voor een realistische berekening ontbreken momenteel nog gegevens. Op basis van een onderzoek van het CBS (dat het aantal cliënten als uitgangspunt neemt) verwachten wij dat meer cliënten kunnen worden overdragen aan andere gemeenten dan dat we de zorg voor nieuwe cliënten moeten gaan bekostigen. We denken daarom dat het verantwoord is om rekening te houden met een structurele verlaging van de zorgkosten ter grootte van 250.000.
NIEUW BELEID 2022-2025 Begeleide participatie Inkoop en Contractmanagement ICTM Woonplaatsbeginsel Totaal RUIMTEVRAGERS
2022
2023
2024
2025
pm 12.200 -250.000 -237.800
pm 12.200 -250.000 -237.800
pm 12.200 -250.000 -237.800
pm 12.200 -250.000 -237.800
Pagina 52 van 66
Programma 7 Volksgezondheid Taakveld 7.3 Afval Recycleplan Het gaat om optimalisatiemaatregelen op inzameling grondstoffen huishoudens en consequenties voor de gemeentelijke organisatie. Wat is het maatschappelijk belang: Hergebruik van huishoudelijk afvalstoffen. Circulaire economie, duurzaamheid. Wat gaan we doen: Doelmatige afvalinzameling, bewustwording en gedragsverandering inwoners, kostenbeheersing. De invoering per 1 januari 2022 is afhankelijk van besluitvorming door de raad in juni 2021. Wanneer hebben we ons doel bereikt: Als er maximaal 100 kg restafval per inwoner wordt aangeboden per 2025. Wat zijn de financiële consequenties: Voor de financiële vertaling wordt verwezen naar het raadsvoorstel van 23 juni 2021. Doordat de dekking zal worden gevonden in de afvalstoffenheffing zijn de financiële gevolgen budgettair neutraal. *********** Taakveld 7.4 Milieubeheer Uitbreiding/wijziging uitvoering taken OD NHN in het kader van de Omgevingswet In het kader van de omgevingswet is de rol van de Omgevingsdienst NHN (OD NHN) essentieel. Deze nieuwe rol dient in een nieuwe DVO te worden belegd. Wat is het maatschappelijk belang: Integrale planontwikkeling en vergunningverlening. Wat gaan we doen: Structureel gebruikmaken van expertise/advisering OD NHN bij vraagstukken op gebied van Omgevingswet.
Medio oktober 2021 worden afspraken gemaakt over de rol en taken, welke zullen worden belegd in een nieuwe DVO. Wanneer hebben we ons doel bereikt: Op basis van programmering/tussentijdse rapportage vindt monitoring plaats van de uitvoering van de taken en het budgetbeheer. Wat zijn de financiële consequenties: De kosten komen bovenop huidig budget DVO OD NHN en zijn afhankelijk van de keuze qua omvang nieuw takenpakket. De kosten bedragen voor 2022 € 40.000 en lopen naar verwachting Pagina 53 van 66
jaarlijks met € 5.000 op. De geleverde expertise/advisering van de OD NHN maakt in principe onderdeel uit van de vergunningverlening, waarvoor het principe geldt dat de leges kostendekkend zijn. Hierdoor zal deze ontwikkeling kostenneutraal zijn. *********** Taakveld 7.4 Milieubeheer Uitvoering taken Klimaatakkoord en projecten Pact 7.1 Westfriesland: energieneutraal, circulair en klimaatadaptief Westfriesland Klimaatakkoord Het betreft duurzaamheid, uitvoering landelijk klimaatakkoord en regionale ambities Pact 7.1 Westfriesland, dit kent drie programma’s: Energieneutraal, circulair bouwen, klimaatadaptief Westfriesland. Het laatste programma kent de volgende speerpunten: voorkomen van wateroverlast, hittestress, droogte, overstromingen, bodemdaling en waterkwaliteit. De zeven Westfriese gemeenten werken vanuit het Pact 7.1 Westfriesland samen aan een energieneutraal, circulair en klimaatadaptief Westfriesland. De raad stelde op 18 februari 2021 een ambitie en strategie voor klimaatadaptatie vast. Met het besluit over de ambitie zette de raad een stip op de horizon (2050). Met de strategie is er ook een route om dat doel te bereiken. Wat is het maatschappelijk belang: Nederland wil klimaatverandering tegengaan. In juni 2019 is het Klimaatakkoord ondertekend en hebben gemeenten op basis van dit akkoord nieuwe taken gekregen.
Dit is de Nederlandse uitwerking van internationale klimaatafspraken om de opwarming van de aarde te beperken en de uitstoot tot 49% CO₂-reductie in 2030 en 95% CO₂ reductie in 2050. Om deze doelstelling te realiseren bevat het Klimaatakkoord een uitgebreid pakket van afspraken en maatregelen op het gebied van mobiliteit, gebouwde omgeving, elektriciteit, industrie, en landbouw en landgebruik. In totaal gaat het om 28 nieuwe of (sterk) geïntensiveerde taken voor gemeenten. Veel van deze afspraken vragen om inzet en betrokkenheid van gemeenten, al dan niet in regionaal verband. Daarbij maken ze gebruik van hun wettelijke taken en bevoegdheden, zoals het aanpassen van bestemmingsplannen (straks: omgevingsplannen) om duurzame opwek mogelijk te maken, vergunningverlening (bijvoorbeeld voor het realiseren van laadpalen) en toezicht op de energiebesparingsplicht bij bedrijven (vanaf 2023: CO2-reductieplicht). Naast de wettelijke taken hebben gemeenten met het Klimaatakkoord ingestemd met de ontwikkeling en uitvoering van diverse strategieën:
Op het gebied van duurzame opwek en het verdelen van duurzame warmte gaat het om de ontwikkeling van de Regionale Energiestrategie Noord-Holland Noord (RES NHN);
Daarbij moet iedere gemeente in 2021 een Transitievisie Warmte vaststellen, die richting geeft aan de wijze waarop en het tempo waarmee de gebouwde omgeving overschakelt van aardgas als belangrijkste bron van verwarming naar duurzame energiebronnen. De Transitievisie Warmte vormt de basis voor een wijkgerichte aanpak met wijkuitvoeringsplannen (vanaf 2022);
Om mobiliteit te verduurzamen werkt de provincie Noord-Holland, in samenwerking met gemeenten, aan een Regionaal Mobiliteitsplan.
Pagina 54 van 66
De klimaattaken voor Opmeer bestaan uit de taken die voortvloeien uit het Klimaatakkoord en aanvullende taken vanuit de regionale ambities die zijn vastgesteld in het Pact 7.1 Westfriesland voor een energieneutraal, klimaatadaptief en circulair Westfriesland. Uitvoeringsprogramma Energieneutraal Westfriesland 2021 – 2025 De regio West-Friesland wil in 2040 energieneutraal zijn. Dat betekent dat in Wes-Friesland de vraag naar energie even groot is als het aanbod aan duurzame energie. Hiertoe werkt de regio aan een adaptief uitvoeringsprogramma voor de periode 2021-2025. Het eerste uitvoeringsprogramma wordt momenteel opgesteld, in samenwerking met bedrijven en maatschappelijke organisaties uit de regio. Naar verwachting vraagt de coördinatie en uitvoering van de activiteiten in het uitvoeringsprogramma om (extra) capaciteit vanuit de zeven gemeenten. Besluitvorming over het uitvoeringsprogramma is voorzien in september 2021. Actieagenda Circulair Westfriesland 2020 – 2022 De Actieagenda Circulair Westfriesland is opgesteld door Duurzaam Ondernemend Westfriesland, waarvan de Westfriese gemeenten deel uitmaken. De actieagenda richt zich op het stimuleren van een circulaire economie om daarmee een bijdrage te leveren aan energieneutraliteit.
Hiertoe bevat de agenda activiteiten zoals netwerk- en ketenbijeenkomsten, een jaarlijkse Westfriese circulaire week en het opstellen van een aanpak om biogrondstoffen te verwaarden. Regionale klimaatadaptatiestrategie In 2050 wil de regio West-Friesland klimaatbestendig zijn. Dit vraagt onder meer om het voorkomen en/of verminderen van hittestress, droogteproblematiek, wateroverlast en overstromingsrisico’s. In lijn met het nationale Bestuursakkoord Klimaatadaptie (2018) heeft West-Friesland een regionale klimaatadaptatiestrategie opgesteld. De hiervoor benodigde activiteiten worden in 2021 uitgewerkt in een uitvoeringsagenda voor de periode 2021 – 2025 en nader gespecificeerd in jaarplannen. Wat gaan we doen: Het is duidelijk dat inzet van extra fte nodig is voor uitvoering RES, Transitievisie Warmte, projecten Pact 7.1 Westfriesland energieneutraal, circulair en klimaatadaptief Westfriesland. Op dit moment werken de Westfriese gemeenten de activiteiten voor klimaatadaptie voor de komende vijf à zes jaar uit in een uitvoeringsagenda, met een regionaal en een lokaal deel. Daarmee kan onze gemeente een gerichte start maken met het klimaatbestendig inrichten van de omgeving. We verwachten dat de agenda later dit jaar gereed komt voor behandeling, inclusief een financiële doorkijk.
Wanneer hebben we ons doel bereikt: Voor de realisatie van de doelstellingen van klimaatadaptatie worden voor alle dorpskernen en het buitengebied zogenaamde wijkuitvoeringsplannen opgesteld en ten uitvoer gebracht. Op basis van de ervaringen met het opstellen en uitvoeren van de eerste twee plannen kan worden bepaald binnen welke termijn de overige plannen zijn gerealiseerd. Pagina 55 van 66
Wat zijn de financiële consequenties: De resultaten van het onderzoek door Berenschot naar de uitvoering van het Klimaatakkoord en de ambitie van Pact 7.1 Westfriesland wijst uit dat in de periode 2022 – 2023, bovenop de bestaande formatie van circa 1 fte, voor planvorming 1,9 fte en voor de realisatie van de wijkuitvoeringsplannen 1,6 fte benodigd is, in totaal € 378.000 per jaar. In de periode 2024 – 2026 zal extra capaciteit benodigd zijn voor de planvorming van 3,9 fte en voor de wijkuitvoeringsplannen van 2,8 fte, in totaal € 723.600 per jaar. De kosten die samenhangen met deze extra personele inzet zullen naar verwachting volledig gedekt worden door de bijdrage van het Rijk. Prioriteit voor gemeenten is dan ook dat de middelen daadwerkelijk beschikbaar komen per 2022. Dat is momenteel onderwerp van gesprek tussen VNG en het Rijk. Besluiten zijn nog niet genomen, maar het rapport van Berenschot is gebruikt als inbreng in de gesprekken met het (nieuwe) kabinet. We verwachten in de septembercirculaire van het Rijk meer duidelijkheid te verkrijgen over de bijdrage van het Rijk voor de extra capaciteit en zullen dit meenemen bij de behandeling van de Begroting 2022. De uitvoeringsmaatregelen voor klimaatbestendigheid worden zoveel mogelijk gecombineerd met onderhoudswerk, maar zullen hier en daar wel kostenverhogend werken.
Hiervoor zijn de volgende dekkingsmogelijkheden voorzien:: - onderdeel van particuliere planontwikkelingen; - subsidieregelingen van provincie, Rijk en Europa; - exploitatie riolering; - algemene middelen.
NIEUW BELEID 2022-2025 Uitbreiding / wijziging taken Omg.dienst NHN Totaal RUIMTEVRAGERS
2022 40.000 40.000
2023 45.000 45.000
2024 50.000 50.000
2025 55.000 55.000
NIEUW BELEID 2022-2025 Hogere leges opbrengsten Totaal RUIMTEGEVERS
2022 40.000 40.000
2023 45.000 45.000
2024 50.000 50.000
2025 55.000 55.000
.
Pagina 56 van 66
Programma 8 Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Taakveld 8.1 Invoering Omgevingswet In 2021 waren we stevig aan de slag om goed voorbereid te zijn op de invoering van de Omgevingswet, op de stelselherziening en op de daaraan gestelde minimale eisen op 1 januari 2022. In april 2020 liet de minister weten dat voor een goede invoering van de Omgevingswet nog flink wat stappen moesten worden gezet, vooral op het gebied van het Digitaal Stelsel. Gecombineerd met de aanpassingen in het dagelijks werk als gevolg van het Coronavirus, kwam de haalbaarheid van de beoogde invoeringsdatum van 1 januari 2021 daarmee in het geding. In mei 2020 is besloten de invoering een jaar op te schuiven naar 1 januari 2022, waarmee alle partijen extra tijd en ruimte kregen voor een goede invoering. Echter, in het voorjaar 2021 is duidelijk geworden dat het bijbehorende landelijke digitaal stelsel omgevingswet (DSO) niet op tijd klaar zal zijn en ook de voorbereidende werkzaamheden bij de vele en diverse organisaties is vertraagd als gevolg van de coronacrisis. Ten tijde van de voorbereiding van deze kadernota is bekend geworden dat de invoering met een half jaar is uitgesteld naar 1 juli 2022.
Wat is het maatschappelijk belang: Het motto van de Omgevingswet is: ‘ruimte voor ontwikkeling, waarborgen voor kwaliteit’ die zijn vertaald in de volgende twee maatschappelijke doelen: 1. Het bereiken van een balans tussen: een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit bereiken en in stand houden; 2. De fysieke leefomgeving doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen om er maatschappelijke behoeften mee te vervullen. Wat gaan we doen: Voorbereiding volgens de Route22 van de VNG van de invoering van de Omgevingswet, op de stelselherziening en op de daaraan gestelde minimale eisen. Wanneer hebben we ons doel bereikt: 1. De Omgevingswet moet bijdragen aan het bereiken en in stand houden van een veilige en gezonde fysieke leefomgeving en een goede omgevingskwaliteit; 2. Tegelijkertijd moet de wet bijdragen aan het doelmatig beheren, gebruiken en ontwikkelen van de fysieke leefomgeving om maatschappelijke functies te vervullen. Wat zijn de financiële consequenties: Voor de éénmalige invoeringskosten voor de gemeente Opmeer is in 2019 een totaalbudget beschikbaar gesteld van € 561.000 waarvan in 2021 nog een bedrag van € 369.000 resteert. Voor de jaren 2022 tot en met 2024 is reeds in de meerjarenbegroting van 2020 – 2024 in totaal € 105.000 opgenomen.
Voor een deel van de invoeringskosten betekent het uitstel van de invoeringsdatum van de Omgevingswet, dat we deze over een langere periode kunnen uitsmeren, zoals het opstellen van Pagina 57 van 66
een Omgevingsvisie, gepland voor 2022 -2023 (uiterlijk 2024) en het Omgevingsplan gepland voor 2024 – 2025 (uiterlijk 2029). Voor de kosten van de visie- en planvorming, invoeringskosten en inzet van extra medewerkers en programmamanagement zullen in de periode 2022 – 2025 de resterende middelen (€ 474.000) worden aangesproken. Naast de eenmalige invoeringskosten heeft de implementatie van de Omgevingswet ook structurele effecten op onze organisatie: functies veranderen, de opbrengsten uit leges dalen, sommige taken vervallen, terwijl er op andere gebieden juist taken ontstaan of bijkomen. Daarnaast zal ook een andere inzet worden gevraagd van de verbonden partijen GGD, OD NHN en VR NHN. De Dienstverleningsovereenkomst (DVO) met deze partijen zal aangepast moeten worden op de dienstverleningsarrangementen die verband houden met de ambities van de gemeente Opmeer. De structurele financiële effecten die zich in de toekomst gaan voordoen kunnen nog niet worden ingeschat. Dit houdt ten eerste verband met het feit dat dit onderdelen van de stelselherziening zijn waarvan het ministerie van BZK de effecten niet goed kan inschatten. In de tweede plaats geldt dat de financiële effecten ook afhangen van keuzes die de gemeente wil maken ten aanzien van de invulling van de decentrale ruimte die het nieuwe stelsel hen biedt.
Denk bijvoorbeeld aan mogelijke besparingen die samenhangen met een vermindering van het aantal visies, plannen en vergunningen. Aangezien veel inhoudelijke keuzes pas op een later moment door het gemeentebestuur worden gemaakt, zijn de structurele financiële gevolgen in deze fase van het invoeringsproces nog moeilijk in te schatten. Ook op landelijk niveau zijn nog niet alle financiële effecten van de stelselwijziging volledig in beeld. Zo vindt er nog onderzoek plaats naar de financiële effecten van de toegenomen decentrale beleidsruimte. *********** Taakveld 8.3. Woningbedrijf Herziening haalbaarheid Meerjarenbegroting 2022 – 2025 Woningbedrijf In deze meerjarenbegroting 2021 zijn onder meer de uitvoering van het strategisch voorraadbeleid (SVB) 2020 (vastgesteld op 12 december 2019), de uitspraak van de Belastingdienst over de vennootschapsbelastingplicht voor het woningbedrijf, de hogere verhuurderheffing door hogere WOZ-waarden en de hogere bijdrage van het woningbedrijf aan de ombuiging van de gemeente (vastgesteld op 5 november 2020) ingerekend. Hierdoor is met ingang van 2020 de financiële positie van het woningbedrijf ontoereikend om het SVB geheel tot uitvoering te brengen.
De volledige verduurzaming van de woningvoorraad voor 2050 (van het gas af) in combinatie met oplopende bedrijfslasten leidt tot structureel negatieve resultaten, waardoor wordt ingeteerd op het eigen vermogen van het woningbedrijf. Om alle voornemens op het gebied van nieuwbouw en verduurzaming te kunnen voldoen zal externe financiering moeten worden aangetrokken. Bijgevolg wordt het eigen vermogen ontoereikend om verplichtingen en mogelijke risico’s op te vangen (knelpunt in solvabiliteit). Tevens leiden de toenemende uitgaven ertoe dat het saldo operationele kasstroom ontoereikend gaat worden om aan renteverplichtingen te voldoen (knelpunt in rentedekkingsgraad).
Pagina 58 van 66
Actualisatie Woonvisie 2018 – 2022 In 2022 eindigt de beleidsperiode van de Woonvisie 2018 – 2022 en zal deze voor de periode 2023 – 2026 worden geactualiseerd. De woonvisie bevat de uitgangspunten voor de behandeling van vraagstukken bij woningbouw, onderhoud aan bestaande bouw en verbetering van de kwaliteit van wonen. Wat is het maatschappelijk belang:
Meer doorstroming van goedkope huur- en koopwoningen naar nieuw te bouwen middensegment woningen;
Voldoende aanbod van betaalbare huur- en koopwoningen.
Wat gaan we doen: In 2022 zal de bestaande Woonvisie 2018 – 2022 worden geactualiseerd. Met het oog op voornoemde ontwikkelingen en gevolgen daarvan voor de financiële positie van het woningbedrijf wordt in de loop van 2021 een haalbare meerjarenbegroting opgesteld, waarbij onderstaande uitgangspunten in overweging worden genomen: