20210401_07a_Rapportage.pdf
Tekst van het document
Rapport
Waar staat Opmeer?
Burgerpeiling Waar Staat Je Gemeente
www.ioresearch.nl
Colofon Uitgave I&O Research Piet Heinkade 55 1019 GM Amsterdam
Rapportnummer 2021/6
Datum januari 2021
Opdrachtgever Gemeente Opmeer
Auteurs Gwendolyn van Straaten Wietse van Engeland
Het overnemen uit deze publicatie is toegestaan, mits de bron duidelijk wordt vermeld.
Waar staat Opmeer?
2 van 60
Inhoudsopgave 1 2
Samenvatting _______________________________________________________________________ 4 Inleiding _____________________________________________________________________________ 9 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5
3
Woon- en leefomgeving ____________________________________________________________ 12 3.1 3.2 3.3
4 5
Prettig wonen in Opmeer ______________________________ 12 Onderhoud en voorzieningen ___________________________ 15 Inzet op het gebied van leefbaarheid _______________________ 17
Relatie inwoner en gemeente _______________________________________________________ 22 Gemeentelijke dienstverlening ______________________________________________________ 26 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7
6
Aanleiding ______________________________________ 9 Uitvoering van het onderzoek ___________________________ 9 Vragenlijst ______________________________________ 9 Analyse ________________________________________ 10 Leeswijzer ______________________________________ 10
Waardering gemeentelijke dienstverlening __________________ 26 Aanvraag van producten en diensten ______________________ 27 Hostmanship ____________________________________ 28 Informatievoorziening ______________________________ 28 Afvalinzameling __________________________________ 29 Informatievoorziening corona ___________________________ 31 Digitale post van de gemeente ___________________________ 33
Zorg en welzijn _____________________________________________________________________ 35
Bijlage Vragenlijst ___________________________________________________________________________ 41
Waar staat Opmeer?
3 van 60
1
Samenvatting
De gemeente Opmeer is verantwoordelijk voor veel verschillende taken. Om inzicht te krijgen in de sterke en minder sterke punten van de gemeentelijke prestaties heeft de gemeente in samenwerking met I&O Research een Waarstaatjegemeente onderzoek uitgevoerd. In september en oktober 2020 hebben 2.500 inwoners (van 18 jaar en ouder) een brief ontvangen met het verzoek deel te nemen aan het onderzoek. In totaal hebben 762 inwoners de vragenlijst volledig ingevuld. Deze samenvatting behandelt themagewijs de belangrijkste en opvallendste uitkomsten. Deze thema’s zijn achtereenvolgend: • woon- en leefomgeving; • relatie tussen de inwoner en de gemeente; • gemeentelijke dienstverlening; • welzijn en zorg; Aanvullend heeft de gemeente de volgende aspecten toegevoegd: • gemeentelijke communicatie tijdens de coronacrisis; • afvalinzameling, wijk- en straatgericht groenonderhoud; • hostmanship.
Algemeen beeld De inwoners van Opmeer waarderen de inspanningen van de gemeente met een ruim voldoende. Inwoners zijn vooral positief over de zorg van de gemeente voor de leefomgeving. De gemeentelijke dienstverlening en de digitale faciliteiten krijgen een 6,6 van de inwoners. De mate waarin de gemeente inwoners betrekt bij haar beleid wordt door de inwoners van Opmeer met een 6,1 beoordeeld, op landelijk niveau worden deze inspanningen vergelijkbaar beoordeeld. Tabel 1.1 - Waardering inspanningen gemeente (rapportcijfer) GEMEENTE OPMEER
GEMIDDELDE BENCHMARK1
Gemeentelijke dienstverlening
6,6
6,8
Digitale faciliteiten
6,6
6,8
7,0
6,8
6,1
6,1
Waardering zorg van gemeente voor leefomgeving Waardering betrekken inwoners bij beleid
Beoordeling woon- en leefomgeving Prettig wonen in de buurt Inwoners van de gemeente Opmeer wonen over het algemeen prettig in hun buurt en geven het wonen in hun buurt een 8 als rapportcijfer. Het grootste deel van de inwoners van Opmeer is gehecht aan de buurt en ervaart veel sociale cohesie in de buurt, ook voelen inwoners zich erg veilig in de buurt. Inwoners van Opmeer voelen zich veiliger in de buurt dan in de rest van Nederland en veiliger dan in 2017. 93 procent van de inwoners van Opmeer voelt zich veilig in de buurt, in 2017 was dit 88 procent. Ook op landelijk niveau voelt 88 procent zich veilig in de buurt.
1
Dit is het landelijk gemiddelde, gebaseerd op de uitkomsten van alle gemeenten die in 2019 en 2020 deelnamen aan WSJG
Waar staat Opmeer?
4 van 60
Onderhoud en voorzieningen In vergelijking met de rest van Nederland zijn inwoners van Opmeer positiever over het onderhoud van hun buurt, met name over de mate waarin hun buurt schoon is (79%). Het positiefst zijn inwoners over het feit dat er weinig tot geen dingen kapot zijn in de buurt (84%). Inwoners van Opmeer zijn over het algemeen tevreden over de aanwezigheid van voorzieningen in de buurt, met name over de nabijheid van basisonderwijs (87%). In vergelijking tot 2017 (93%) is deze tevredenheid wel iets afgenomen. Daarnaast is men tevreden over het aanbod van voorzieningen, met name gezondheids- en zorgvoorzieningen (87%). In vergelijking tot het landelijk gemiddelde zijn inwoners uit Opmeer hier bovengemiddeld tevreden over. De tevredenheid over het aanbod van openbaar vervoer is hierop een uitzondering, dit percentage (63%) ligt iets lager dan het landelijk gemiddelde. Inzet leefbaarheid In Opmeer wordt de zorg van de gemeente voor de leefomgeving met een 7 beoordeeld. Iets minder dan de helft (46%) van de inwoners van Opmeer vindt dat er voldoende wordt gedaan aan leefbaarheid in de buurt. In vergelijking tot 2017 (58%) is het deel van de inwoners dat vindt dat er voldoende wordt gedaan aan leefbaarheid wel afgenomen.
Relatie inwoner en gemeente Een kwart van de inwoners heeft vertrouwen in de manier waarop de gemeente wordt bestuurd. Dit ligt lager dan het vertrouwen dat inwoners gemiddeld in hun gemeentebestuur hebben (32%) en er is ook een afname ten opzichte van 2017 (44%) te zien. Een kwart van de inwoners vindt dat de gemeente voldoende toezicht op het naleven van de regels houdt, een vijfde vindt dat de gemeente zich flexibel opstelt als dat nodig is en iets meer dan een achtste (15%) is van mening dat de gemeente doet wat ze zegt. Inwoners van Opmeer beoordelen de gemeente op deze aspecten lager dan het landelijk gemiddelde en zijn minder positief hierover in vergelijking tot 2017. Inwoners geven de manier waarop de gemeente inwoners en organisaties betrekt in haar beleid een 6,1. Dit komt overeen met het landelijke cijfer. In vergelijking tot 2017 en het landelijk gemiddelde wordt het betrekken van inwoners en het faciliteren van participatie minder positief beoordeeld. Een derde van de inwoners (34%) vindt dat inwoners en organisaties voldoende ruimte krijgen om ideeën en initiatieven te realiseren. Een iets kleiner deel (31%) vindt dat de gemeente inwoners voldoende betrekt bij haar plannen. Een op de vijf is van mening dat de gemeente luistert naar de mening van inwoners.
Dienstverlening (en digitale faciliteiten) De gemeentelijke dienstverlening en de digitale faciliteiten worden door de inwoners met een 6,6 beoordeeld. Inwoners die het afgelopen jaar contact hebben gehad met de gemeente zijn over het algemeen tevreden over dit contact. Inwoners zijn het meest tevreden over de juistheid en volledigheid van de beschikbare dan wel ontvangen informatie (69%). Ook zijn inwoners over het algemeen tevreden over de medewerker met wie ze contact hebben gehad.
Waar staat Opmeer?
5 van 60
Afvalinzameling Inwoners van Opmeer is gevraagd hoe ze staan tegenover verschillende inzamelsystemen van afval. Een kwart van de inwoners staat positief tegenover het inzamelen van restafval op afstand. Aan inwoners is ook gevraagd hoe ze tegenover een systeem staan waarbij inwoners de hoogte van de afvalstoffenheffing voor een deel zelf beïnvloeden. Iets minder dan de helft (46%) staat positief tegenover een dergelijk systeem. Gemeentelijke communicatie over corona Inwoners geven de communicatie van de gemeente een voldoende, namelijk een 6,6. Inwoners zijn over het algemeen positief over de hoeveelheid informatie die ze van de gemeente Opmeer krijgen over het coronavirus.
Zorg en welzijn Inwoners van Opmeer beoordelen hun eigen gezondheid met een 8. Dit cijfer ligt hoger dan het landelijke rapportcijfer en dan het cijfer in 2017. Een vijfde van de inwoners heeft behoefte aan meer contact met anderen. Drie vijfde van de inwoners (61%) is actief bij een vereniging, dit komt overeen met het landelijk gemiddelde. De helft van de inwoners doet vrijwilligerswerk. In vergelijking tot het landelijke gemiddelde wordt er in Opmeer meer hulp aan buren in een zorgwekkende situatie verleend, ook is deze hulp toegenomen ten opzichte van 2017. Ook verleent een iets hoger deel van de inwoners van Opmeer mantelzorg (46%), dan landelijk (44%).
Aspecten vergeleken met het landelijk gemiddelde Bij de achterliggende stellingen en vragen is te zien dat Opmeer op een aantal aspecten boven de landelijke benchmark scoort. Over het aanbod van voorzieningen zijn inwoners bovengemiddeld te spreken. Daarnaast zijn inwoners van Opmeer bovengemiddeld positief over hoe schoon hun buurt is en over de mate waarin buurtbewoners voor elkaar klaarstaan. Tabel 1.2 - Top 5 items boven landelijk gemiddelde (% (zeer) tevreden) over aanbod welzijnsvoorzieningen (% (zeer) tevreden) over aanbod sportvoorzieningen % (helemaal) mee eens met de stelling: Mijn buurt is schoon. (% (zeer) tevreden) over aanbod speelvoorzieningen voor kinderen tot 12 jaar % (helemaal) mee eens met de stelling: buurtbewoners staan altijd voor elkaar klaar
Waar staat Opmeer?
Opmeer
Benchmark
Verschil
75%
59%
16%
86%
74%
12%
79%
68%
11%
71%
64%
17%
67%
61%
6%
6 van 60
Er zijn ook aspecten die onder het landelijk gemiddelde worden beoordeeld. Vier van de aspecten die minder goed worden beoordeeld hebben betrekking op de dienstverlening, zoals de mate waarin de medewerker bij een aanvraag zich verantwoordelijk toonde om tot een oplossing te komen of het gemak waarmee een product of dienst aangevraagd kan worden. Inwoners van Opmeer vinden ook minder vaak dan gemiddeld dat de gemeente doet wat ze zegt. Tabel 1.3 - Top 5 items onder landelijk gemiddelde Opmeer
Benchmark
Verschil
59%
73%
-14%
64%
78%
-14%
15%
28%
-13%
66%
79%
-13%
62%
75%
-13%
% (helemaal) mee eens met de stelling: De medewerker toonde zich verantwoordelijk om daadwerkelijk tot een oplossing te komen % (helemaal) mee eens met de stelling: De medewerker heeft zelf mijn vraag zo goed mogelijk beantwoord % (helemaal) mee eens met de stelling: De gemeente doet wat ze zegt % (helemaal) mee eens met de stelling: Het aanvragen of voorleggen van een product of dienst is makkelijk. % (helemaal) mee eens met de stelling: De afhandelingstijd van een aanvraag was acceptabel.
Waar staat Opmeer?
7 van 60
Inleiding
Waar staat Opmeer?
8 van 60
2
Inleiding
2.1
Aanleiding
Een gemeente is verantwoordelijk voor veel verschillende taken. Om inzicht te krijgen in de sterke en minder sterke punten van de gemeentelijke prestaties heeft I&O Research in opdracht van de gemeente Opmeer in september en oktober een Waarstaatjegemeente onderzoek uitgevoerd. De gemeente kan in de toekomst met herhalingsmetingen trends waarnemen en ontdekken hoe de waardering van inwoners over de gemeenten zich ontwikkelt.
De benchmark Waarstaatjegemeente Voor de benchmark ‘Waarstaatjegemeente.nl’ vraagt VNG Realisatie 2 de openbare gegevens op bij datapartners, zoals het CBS of de KLPD, maar niet alle gegevens zijn via externe bronnen beschikbaar. Door het uitvoeren van een burgerpeiling wordt de benchmark gevuld. In deze rapportage worden de uitkomsten van de burgerpeiling behandeld. Aan de hand van vier maatschappelijke thema’s wordt periodiek gekeken in hoeverre de inwoners tevreden zijn over verschillende aspecten van de gemeente. De maatschappelijke thema’s zijn: • woon- en leefomgeving; • relatie tussen de inwoner en de gemeente; • gemeentelijke dienstverlening; • welzijn en zorg.
2.2
Uitvoering van het onderzoek
In september en oktober 2020 hebben 2.500 inwoners (van 18 jaar en ouder) een brief ontvangen met het verzoek deel te nemen aan het onderzoek. Men kreeg zo de gelegenheid om de vragenlijst in te vullen. Na twee weken ontvingen de inwoners een herinneringsbrief. In totaal hebben 762 inwoners de vragenlijst volledig ingevuld. Eén van de voorwaarden van ‘Waarstaatjegemeente.nl’ is een respons van minstens 475. VNG Realisatie stelt een minimale respons in om de groep respondenten voldoende groot te hebben om betrouwbare uitspraken te doen. De behaalde respons voor de gemeente zit dus boven dit minimum.
2.3
Vragenlijst
De benchmark ‘Waarstaatjegemeente.nl’ werkt met een standaardvragenlijst. Deze vragenlijst is door VNG Realisatie vastgesteld en gevalideerd. De vragenlijst bestaat uit ongeveer 70 stellingen en vragen. Deelnemende gemeenten krijgen wel de kans vragen toe te voegen. De gemeente Opmeer heeft ervoor gekozen vragen op te nemen over de gemeentelijke communicatie tijdens de coronacrisis, afvalinzameling, wijk- en straatgericht groenonderhoud en hostmanship.
2
De VNG Realisatie van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten werkt samen met gemeenten werkt aan oplossingen om de gemeentelijke uitvoering te verbeteren.
Waar staat Opmeer?
9 van 60
2.4 •
•
•
• • • •
Analyse
Op de data is een weging toegepast naar leeftijd. Dit betekent dat de verhoudingen naar leeftijd worden teruggebracht naar de werkelijk bestaande verhouding in de populatie. Onder- en oververtegenwoordigde groepen worden dus opgehoogd en verlaagd. Op deze manier zijn de resultaten representatief voor de gehele gemeente. De antwoordcategorieën ‘weet niet/n.v.t.’ zijn (tenzij anders aangegeven) buiten de analyse gehouden. Indien de percentages niet optellen tot 100 procent, is dit het gevolg van afrondingsverschillen. We vergelijken de uitkomsten waar mogelijk met de landelijke benchmark (gebaseerd op 39 deelnemende gemeenten in 2019 en 2020), de uitkomsten van het Waarstaatjegemeente onderzoek van 2017 in Opmeer en de uitkomsten van de referentiegemeenten: Bergen, Hollands Kroon en Schagen. Als cijfers niet beschikbaar zijn, staat dit aangegeven met een streepje (-). In elke tabel staat bij de gemiddelde benchmark een ‘range’. Dit laat de spreiding zien van de uitkomsten van de 39 gemeenten die in 2019 en 2020 hebben deelgenomen. Als de uitkomsten drie tiende of 3 procent van elkaar afwijken, wordt er gesproken van een verschil. De uitkomsten van het onderzoek zijn gerapporteerd aan VNG Realisatie. VNG Realisatie heeft de resultaten opgenomen in de benchmark en gepubliceerd op de website van ‘Waarstaatjegemeente.nl’.
Op de website van ‘Waarstaatjegemeente.nl’ is het mogelijk om vergelijkingen te maken met andere gemeenten en landelijke cijfers.
2.5
Leeswijzer
In hoofdstuk 3 tot en met 6 wordt telkens één onderwerp beschreven: woon- en leefomgeving, relatie inwoner en gemeente, dienstverlening en zorg en welzijn.
Waar staat Opmeer?
10 van 60
Woon- en leefomgeving
Waar staat Opmeer?
11 van 60
3
Woon- en leefomgeving
In dit hoofdstuk komen de volgende onderwerpen aan bod: leefbaarheid, sociale cohesie, veiligheid, aanwezigheid en beoordeling voorzieningen en inzet gemeente.
3.1
Prettig wonen in Opmeer
Inwoners van de gemeente Opmeer wonen over het algemeen prettig in hun buurt. Het grootste deel van de inwoners (95%) beoordeelt het wonen in de buurt met een voldoende. Inwoners geven het wonen in hun buurt gemiddeld een 8 als rapportcijfer. Dit rapportcijfer komt overeen met de landelijke benchmark en de beoordeling in 2017. In de referentiegemeenten Bergen en Schagen zijn de inwoners iets positiever over de leefbaarheid in de buurt, in Hollands Kroon is men iets minder tevreden met de leefbaarheid, maar de verschillen zijn klein. Tabel 3.1 - Mate waarin men prettig woont in de directe leefomgeving
Figuur 3.1 - Ontwikkeling van de directe leefomgeving afgelopen jaren3
Rapportcijfer 2020 Bergen
8,3
Hollands Kroon
7,8
Schagen
8,2
Opmeer 2017
8,1
Opmeer
8
Gem. Benchmark
8
16%
0%
66%
20% 40% 60% achteruitgang geen verschil
17%
80% 100% vooruitgang
RANGE: 7,6 -8,3
Grootste deel inwoners Opmeer vindt dat de buurt gelijk is gebleven Inwoners uit Opmeer is gevraagd of de leefbaarheid in de buurt is veranderd. Het grootste deel van de inwoners vindt dat de buurt in de afgelopen jaren op het gebied van leefbaarheid hetzelfde is gebleven (66%). Het deel van de inwoners dat vindt dat de buurt vooruit is gegaan (17%) is vergelijkbaar aan het deel van de inwoners dat vindt dat de buurt achteruit is gegaan (16%).
3
Vraagstelling is gewijzigd in “Is de leefbaarheid van uw buurt de afgelopen jaren vooruit, achteruit of gelijk gebleven?”
Waar staat Opmeer?
12 van 60
Grootste deel inwoners gehecht aan de buurt De mate van gehechtheid en sociale cohesie in de buurt is door middel van een aantal stellingen gemeten. Op basis van deze stellingen blijkt dat het grootste deel van de inwoners gehecht is aan de buurt en positief is over de sociale cohesie in de buurt. Het positiefst zijn inwoners over de mate waarin ze zich thuis voelen in de buurt en de manier waarop buurtbewoners met elkaar omgaan. Bijna negen op de tien (88%) inwoners voelen zich thuis in de buurt. En bijna acht op de tien (77%) vinden dat buurtbewoners op een prettige manier met elkaar omgaan. Verder zou bijna driekwart (72%) niet zo snel weggaan uit de buurt. Twee derde van de inwoners (67%) vindt dat buurtbewoners altijd voor elkaar klaarstaan. In vergelijking tot 2017 zijn inwoners iets minder positief over de gehechtheid aan en de sociale cohesie in de buurt, deze afname is vooral zichtbaar in de manier waarop buurtbewoners met elkaar omgaan. In vergelijking tot de referentiegemeenten wijkt Opmeer het meest af van Schagen, in deze gemeente zijn inwoners het positiefst over de sociale cohesie en het meest gehecht aan hun buurt. Tabel 3.2 - Gehechtheid en sociale cohesie (% (helemaal) mee eens) thuis voelen in de
niet snel weggaan
buurtbewoners
buurtbewoners
buurt
uit de buurt
gaan prettig met
staan altijd voor
elkaar om
elkaar klaar
Bergen
91%
82%
79%
64%
Hollands Kroon
84%
72%
74%
58%
Schagen
94%
81%
84%
68%
Gemeente Opmeer
92%
76%
85%
71%
Gemeente Opmeer
88%
72%
77%
67%
Gem.
89%
75%
78%
61%
RANGE: 78%-96%
RANGE: 66%-82%
RANGE: 67%-86%
RANGE: 40%-75%
2017
Benchmark
Waar staat Opmeer?
13 van 60
Inwoners voelen zich veilig in de buurt Het grootste deel van de inwoners (93%) voelt zich meestal of altijd veilig in de buurt, vier op de tien (39%) voelen zich altijd veilig in de buurt. In vergelijking met de rest van Nederland (88%) voelen inwoners van Opmeer zich veiliger in de buurt. Ook voelen inwoners van Opmeer zich veiliger in de buurt dan in 2017 (88%). In vergelijking tot de referentiegemeenten voelen inwoners van Opmeer zich veiliger dan inwoners van Hollands Kroon en ongeveer even veilig als inwoners van Bergen en Schagen. Inwoners konden ook aangeven hoe vaak ze te maken kregen met verkeersonveilige situaties in de buurt. Iets meer dan de helft (53%) van de inwoners ervaart wel eens verkeersonveilige situaties in de buurt. Dit percentage is vergelijkbaar met het landelijk gemiddelde en de situatie in 2017. Van de referentiegemeenten ervaren inwoners van Hollands Kroon meer verkeersonveilige situaties (56%). Figuur 3.2 - Mate van veilig voelen in de buurt
7%
0% 1%
ja, altijd
39%
ja, meestal soms wel, soms niet nee, meestal niet
53%
nee, (vrijwel) nooit
Tabel 3.3 - (Verkeers)onveilige situaties verkeersonveilige situaties (soms/vaak)
mate veilig voelen in buurt (meestal/altijd)
Bergen
51%
91%
Hollands Kroon
56%
86%
Schagen
51%
94%
Gemeente Opmeer
52%
88%
Gemeente Opmeer
53%
93%
Gem.
55%
88%
RANGE: 44%-65%
RANGE: 76%-95%
2017
Benchmark
Waar staat Opmeer?
14 van 60
Driekwart ervaart weinig tot geen overlast van buurtbewoners Bijna driekwart (73%) van de inwoners van Opmeer ervaart weinig of geen overlast van buurtbewoners. Iets meer dan een kwart (27%) ervaart wel eens overlast van buurtbewoners, waarvan 8 procent (heel) veel. Dit is gelijk aan het landelijke gemiddelde. In vergelijking tot Schagen (5%) wordt in Opmeer iets meer overlast ervaren. Tabel 3.4 - Mate van overlast (% (heel) veel) 2020 Bergen
6%
Hollands Kroon
6%
Schagen
5%
Opmeer 2017
6%
Opmeer
8%
Gem. Benchmark
Mate ervaren overlast buurtbewoners: • (heel) veel overlast (8%) • niet veel/niet weinig (19%) • weinig/geen overlast (73%)
7% RANGE: 3%-15%
3.2
Onderhoud en voorzieningen
Inwoners positief over onderhoud buurt Inwoners van Opmeer konden het onderhoud van de directe leefomgeving op verschillende punten beoordelen. Het positiefst zijn inwoners over het feit dat er weinig tot geen dingen kapot zijn in de buurt (84%), ook ervaart vier vijfde van de inwoners de buurt als schoon. De twee aspecten die het minst positief worden beoordeeld zijn het onderhoud van perken en plantsoenen en de begaanbaarheid van straten, paden en trottoirs (65%). In vergelijking met de rest van Nederland zijn inwoners van Opmeer positiever over het onderhoud van de directe leefomgeving, met name over de mate waarin hun buurt schoon is. Wanneer Opmeer met de referentiegemeenten wordt vergeleken zijn inwoners Opmeer positiever over het onderhoud van inwoners van Hollands Kroon. Tabel 3.5 - Beoordeling onderhoud directe leefomgeving (% (helemaal) mee eens met de stelling) perken en
straten, paden
weinig tot
buurt is
plantsoenen zijn
en trottoirs zijn
geen dingen
schoon
goed onderhouden
goed begaanbaar
kapot in de buurt
Bergen
62%
72%
85%
79%
Hollands Kroon
33%
42%
65%
50%
Schagen
61%
58%
79%
78%
Opmeer 2017
71%
68%
90%
83%
Opmeer
65%
65%
84%
79%
GEM. BENCHMARK
61%
66%
80%
68%
RANGE: 28%-87%
RANGE: 46–80%
RANGE: 61-
RANGE: 48-
92%
85%
Waar staat Opmeer?
15 van 60
Inwoners zijn tevreden over voorzieningen in de buurt Inwoners van Opmeer zijn over het algemeen tevreden over de aanwezigheid van voorzieningen in de buurt, in vergelijking tot 2017 is deze tevredenheid wel iets afgenomen. Men is met name tevreden met de nabijheid van basisonderwijs. Inwoners zijn het minst tevreden over de hoeveelheid parkeergelegenheid in de buurt. In vergelijking tot het landelijke gemiddelde zijn de inwoners van Opmeer wat minder tevreden over de aanwezigheid van parkeergelegenheid en de nabijheid van basisonderwijs. Wanneer Opmeer wordt vergeleken met de referentiegemeenten is te zien dat de inwoners over het algemeen positiever zijn dan inwoners van Hollands Kroon en Bergen. De inwoners van Schagen zijn positiever over de aanwezigheid van parkeergelegenheid in de buurt en de nabijheid van basisonderwijs. Tabel 3.6 - Beoordeling aanwezigheid voorzieningen (% (helemaal) mee eens) in de buurt
in de buurt is
winkels voor
basisonderwijs is
is
voldoende
dagelijkse
voldoende dichtbij
voldoende
parkeergelegenheid
groen
boodschappen zijn voldoende dichtbij
Bergen
82%
53%
75%
Hollands Kroon Schagen
76%
53%
78%
82%
82%
62%
74%
89%
Opmeer 2017
87%
61%
86%
93%
Opmeer
84%
56%
82%
87%
Gem.
84%
59%
83%
91%
RANGE:
RANGE: 42–66%
RANGE: 66-97%
RANGE: 80-97%
Benchmark
87%
69-94%
Waar staat Opmeer?
16 van 60
Inwoners zijn positief over aanbod voorzieningen Inwoners uit Opmeer zijn tevreden over het aanbod van voorzieningen. In vergelijking tot het landelijk gemiddelde, zijn ze ook meer tevreden hierover. De waardering van het aanbod van openbaar vervoer is hierop een uitzondering, dit percentage ligt iets lager dan het landelijk gemiddelde. Inwoners zijn hier ook het minst tevreden over, in vergelijking tot de andere voorzieningen. In vergelijking tot 2017 zijn inwoners minder tevreden over het aanbod van voorzieningen, op het aanbod van gezondheids- en zorgvoorzieningen na. Hier zijn bijna negen (87%) op de tien inwoners tevreden over. In vergelijking tot de referentiegemeenten zijn inwoners van Opmeer positiever over het aanbod van voorzieningen. Tabel 3.7 - Waardering aanbod voorzieningen (% (zeer) tevreden) gezondheids-
welzijnsvoor
speelvoorziening
sportvoor-
openbaar
en
-zieningen
en voor kinderen
zieningen
vervoer
zorgvoorzieni
tot 12 jaar
ngen Bergen
78%
60%
59%
60%
40%
Hollands
67%
37%
57%
74%
39%
Kroon Schagen
82%
55%
65%
81%
44%
Opmeer 2017
88%
82%
75%
91%
67%
Opmeer
87%
75%
71%
86%
63%
Gem. Benchmark
83%
59%
64%
74%
66%
RANGE: 65-
RANGE: 44-
RANGE: 51-79%
RANGE: 38-
RANGE: 40-
96%
82%
91%
88%
3.3 Inzet op het gebied van leefbaarheid dat de gemeente buurtinitiatieven gericht op leefbaarheid voldoende 22% vindt ondersteund, in 2017 was dit 41%.
Inwoners beoordelen inzet leefbaarheid met 7 Iets minder dan de helft (46%) van de inwoners van Opmeer vindt dat er voldoende wordt gedaan aan leefbaarheid in de buurt, dit komt overeen met het landelijk gemiddelde. In vergelijking tot 2017 is het deel van de inwoners dat vindt dat er voldoende wordt gedaan aan leefbaarheid afgenomen, in 2017 vond nog drie vijfde van de inwoners (58%) dat er voldoende werd gedaan aan leefbaarheid in de buurt. In de referentiegemeenten Bergen en Schagen zijn de inwoners positiever over zorg die de gemeente besteedt aan de leefbaarheid in de buurt, in Hollands Kroon zijn inwoners juist het minst positief. In Opmeer wordt de zorg van de gemeente voor de leefomgeving met een 7 beoordeeld. Dit cijfer komt overeen met 2017 en ligt hoger dan het cijfer in Hollands Kroon en is vergelijkbaar aan de rapportcijfers in Schagen en Bergen.
Waar staat Opmeer?
17 van 60
Tabel 3.8 - Wordt voldoende gedaan aan leefbaarheid (% (zeer) tevreden)
Tabel 3.9 - Waardering zorg van gemeente voor leefomgeving
2020
Rapportcijfer
Bergen
50%
2020
Hollands Kroon
22%
Bergen
6,9
Schagen
54%
Hollands Kroon
6,1
Opmeer 2017
58%
Schagen
7
Opmeer
46%
Opmeer 2017
7,1
45%
Opmeer
7
RANGE: 21-58%
Gem.
6,8
Gem. Benchmark
Benchmark
RANGE: 6,0-7,2
Suggesties om de buurt te verbeteren Aan inwoners is gevraagd of ze suggesties hebben om de buurt te verbeteren. Inwoners kwamen met uiteenlopende suggesties. Een aantal van deze suggesties hebben betrekking op het onderhoud en aanpassen van de fysieke ruimte: • “Trottoirs die door werkverkeer in de buurt zijn beschadigd moeten nog opnieuw worden gelegd. Er liggen allemaal losse stenen in de buurt waar nog een stoep van moet worden gemaakt.” •
Het onderhoud van groen kan beter en wanneer lantaarnpalen kapot zijn kunnen deze eerder worden vervangen.”
•
“Stoepen kunnen beter toegankelijk worden gemaakt indien de gemeente de eigenaren van heggen, struiken en planten die ver overhangen op de stoep hierop aanspreekt.”
Andere suggesties en opmerkingen die inwoners geven zijn op het gebied van verkeersveiligheid: • “De verkeerssituatie bij Koningspade met afslaande en invoegende auto's is vaak gevaarlijk.” •
“Het verkeer bij de Spanbroekerweg en Wadway is erg druk. Er ontstaan gevaarlijke situaties door een combinatie van groot verkeer, scholieren op de fiets en geparkeerde auto's langs de weg. Snelheid verlagen en parkeergelegenheid maken, zodat auto's niet langs de weg staan en er meer ruimte en overzicht is.”
Inwoners minder positief over inzet gemeente leefbaarheid dan landelijk Inwoners zijn verschillende stellingen voorgelegd over de inzet van de gemeente op het gebied van de leefbaarheid in de buurt. Een kwart van de inwoners vindt dat de gemeente de buurt voldoende betrekt bij de aanpak van leefbaarheid en dat de gemeente een beroep doet op buurtbewoners in het leveren van een bijdrage aan de leefbaarheid. Een vijfde vindt dat de gemeente buurtinitiatieven voldoende ondersteunt. In vergelijking met landelijke cijfers, zijn inwoners van de gemeente Opmeer minder positief over de inzet van de gemeente, ook zijn inwoners minder positief in vergelijking tot 2017. Van de referentiegemeenten zijn inwoners uit Schagen het positiefst over de inzet van de gemeente op het vlak van leefbaarheid en zijn ook positiever over dit aspect dan de inwoners van Opmeer.
Waar staat Opmeer?
18 van 60
Tabel 3.10 - Beoordeling inzet gemeente (% (helemaal) mee eens) De gemeente…
betrekt buurt
doet beroep op
ondersteunt
voldoende bij
buurtbewoners
buurtinitiatieven leefbaarheid voldoende
aanpak
voor bijdrage
leefbaarheid
leefbaarheid
Bergen
25%
20%
22%
Hollands Kroon
13%
28%
16%
Schagen
30%
28%
24%
Opmeer 2017
37%
34%
41%
Opmeer
24%
24%
22%
Gem. Benchmark
28%
34%
30%
RANGE: 15-48%
RANGE: 23-56%
RANGE: 18-44%
Meer dan de helft heeft zich ingezet voor leefbaarheid in de buurt Meer dan de helft van de inwoners (57%) heeft zich actief ingezet voor de leefbaarheid in de buurt. Het grootste deel overweegt dit in de toekomst ook te blijven doen (44%). Iets meer dan één op de tien (13%) geeft aan zich in de toekomst niet in te zetten voor de leefbaarheid van de buurt. Een vijfde van de inwoners zet zich nu niet in voor de leefbaarheid van de buurt, maar is wel van plan dit in de toekomst te doen. In de vergelijkbare gemeenten is een groter deel van de inwoners dat zich heeft ingezet voor de buurt, ook van plan dit in de toekomst te blijven doen. In Opmeer is echter een groter deel van de inwoners, dat zich niet heeft ingezet voor de buurt, van plan dit wel te doen, ten opzichte van de andere gemeenten. Tabel 3.11 - (Potentieel) eigen bijdrage leveren aan de leefbaarheid in de buurt Bergen
Hollands
Schagen
Kroon Actief ingezet in verleden, in
Opmeer
Opmeer
2017
54%
51%
47%
41%
44%
4%
5%
4%
11%
13%
16%
15%
17%
20%
21%
11%
10%
12%
29%
23%
toekomst (misschien) inzetten Actief ingezet in verleden, in toekomst niet inzetten Niet actief ingezet in verleden, maar in toekomst (misschien) inzetten Niet actief ingezet in verleden en in toekomst niet inzetten
Samenwerken in groenonderhoud In de gemeente Opmeer vindt wijk- en straatgericht groenonderhoud plaats. Hierbij gaat de gemeente op zoek naar meer samenwerking met bewoners, ondernemers en organisaties. Aan inwoners van Opmeer is gevraagd hoe ze kunnen bijdragen aan het wijk- en straatgericht groenonderhoud.
Waar staat Opmeer?
19 van 60
Inwoners kwamen met verschillende ideeën. Hieronder staan een aantal van deze ideeën benoemd: •
“Een gezamenlijk project beginnen. Bijvoorbeeld een tuin met fruitbomen.”
•
“Door onze buurtbewoners worden de slootkanten gemaaid en bijgehouden. Vuilnis wordt opgeraapt en opgeruimd.”
•
“Om de toenemende vervuiling door hangjongeren tegen te gaan ruim ik regelmatig de rommel die ze achterlaten in het speeltuintje aan de Weegbree op. Als ik de middelen zou hebben zou ik eventueel onderhoud (snoeiwerk) kunnen plegen aan de gemeentelijke groenstrook die langs mijn huis (en dat van de achterbuur) loopt.”
•
“Ik zou meer inspraak willen hebben over de beplanting van het gemeenteplantsoen voor mijn deur.”
•
“Dat doe ik al, voor mijn huis onkruidvrij maken en heb mijn tuin netjes aangelegd, achter ons huis maaien we het gras van de gemeente grenzend aan het hertenkamp.”
Waar staat Opmeer?
20 van 60
Relatie inwoner en gemeente
Waar staat Opmeer?
21 van 60
4
Relatie inwoner en gemeente vertrouwen in de manier waarop de gemeente wordt bestuurd, in 24% heeft 2017 was dit 44%.
Kwart heeft vertrouwen in gemeentebestuur Een kwart van de inwoners heeft vertrouwen in de manier waarop de gemeente wordt bestuurd. Dit ligt lager dan het landelijke vertrouwen (32%) en is ook een afname ten opzichte van 2017 toen 44 procent vertrouwen had in de manier waarop de gemeente werd bestuurd. In de referentiegemeenten Bergen en Hollands Kroon ligt het vertrouwen echter nog lager dan in Opmeer. In Schagen hebben de inwoners relatief juist veel vertrouwen in de manier waarop de gemeente wordt bestuurd (33%). Tabel 4.1 - Mate vertrouwen in de manier waarop gemeente wordt bestuurd (% (heel) veel vertrouwen) % vertrouwen Bergen
11%
Hollands Kroon
17%
Schagen
33%
Opmeer 2017
44%
Opmeer
24%
Gem.
Mate vertrouwen in de manier waarop gemeente wordt bestuurd: • (heel) veel vertrouwen (24%) • neutraal (46%) • weinig/geen vertrouwen (31%)
32%
Benchmark
RANGE: 11-58%
Beoordeling gemeente lager dan landelijk Inwoners konden de gemeente beoordelen aan de hand van een drietal stellingen. Een kwart van de inwoners vindt dat de gemeente voldoende toezicht op het naleven van de regels houdt. Een vijfde (20%) vindt dat de gemeente zich flexibel opstelt als dat nodig is en 15 procent is van mening dat de gemeente doet wat ze zegt. Inwoners van Opmeer beoordelen de gemeente op deze punten lager dan het landelijk gemiddelde en lager dan in 2017. In vergelijking tot de referentiegemeenten wordt de gemeente positiever beoordeeld dan Bergen en Hollands Kroon. In Schagen zijn de inwoners juist positiever dan Opmeer. Tabel 4.2 - Beoordeling gemeente (% (helemaal) mee eens) De gemeente…
doet wat ze zegt
houdt voldoende
stelt zich flexibel
toezicht op het
op als dat nodig is
naleven van regels Bergen
11%
19%
11%
Hollands Kroon
15%
16%
18%
Schagen
29%
30%
27%
Opmeer 2017
40%
45%
33%
Opmeer
15%
25%
20%
Gem.
28%
31%
26%
RANGE: 11-62%
RANGE: 14-46%
RANGE: 13-41%
Benchmark
Waar staat Opmeer?
22 van 60
Het betrekken van inwoners bij beleid krijgt een voldoende Inwoners geven de manier waarop de gemeente inwoners en organisaties betrekt in haar beleid een 6,1. Dit komt overeen met het landelijke cijfer. In Schagen zijn de inwoners iets positiever hierover en beoordelen het betrekken van inwoners bij beleid door de gemeente met een 6,3. In de andere gemeenten Bergen en Hollands Kroon wordt dit juist lager beoordeelt. Tabel 4.3 - Waardering betrekken inwoners bij beleid rapportcijfer
% voldoende
Bergen
5,6
-4
Hollands Kroon
5,7
-
Schagen
6,3
-
Opmeer 2017
6,3
79%
Opmeer
6,1
74%
6,1
-
Gem. Benchmark
RANGE: 5,4-6,7
Faciliteren van participatie De mening van inwoners over het faciliteren van participatie door de gemeente is gemeten aan de hand van drie stellingen. Een derde van de inwoners (34%) vindt dat inwoners en organisaties voldoende ruimte krijgen om ideeën en initiatieven te realiseren. Een iets kleiner deel (31%) vindt dat de gemeente inwoners voldoende betrekt bij haar plannen. Een op de vijf is van mening dat de gemeente luistert naar de mening van inwoners. In vergelijking tot 2017 en het landelijk gemiddelde wordt het betrekken van inwoners en het faciliteren van participatie minder positief beoordeeld. Wanneer Opmeer wordt vergeleken met de drie referentiegemeenten, wordt duidelijk dat in Bergen en Hollands Kroon de inwoners minder positief zijn over de drie aspecten. Tabel 4.4 - Beoordeling betrekken burgers en faciliteren participatie (% (helemaal) mee eens) gemeente luistert
gemeente betrekt
burgers en
naar mening
burgers
organisaties krijgen
burgers
voldoende bij
voldoende ruimte om
haar plannen,
ideeën en initiatieven
activiteiten en
te realiseren
voorzieningen Bergen
14%
23%
21%
Hollands Kroon
13%
20%
24%
Schagen
29%
37%
35%
Opmeer 2017
34%
43%
47%
Opmeer
20%
31%
34%
Gem. Benchmark
4
29%
35%
37%
RANGE: 11-42%
RANGE: 16-48%
RANGE: 19-53%
Het aandeel van de inwoners dat een voldoende geeft is niet beschikbaar in de waarstaatjegemeente benchmark.
Waar staat Opmeer?
23 van 60
Beleidsideeën en – initiatieven Inwoners kregen de mogelijkheid om beleidsideeën of -initiatieven te noemen, die ze graag aan de gemeente Opmeer willen meegeven. Dit kunnen initiatieven zijn waar ze zelf bij betrokken zijn, of bij betrokken willen worden. Dit zijn een aantal van de uiteenlopende beleidsideeën en -initiatieven die voorbijkwamen: • “Meer faciliteiten voor elektrische auto's (laadpalen), ik vind het heel treurig dat er in het hele dorp maar één laadpaal staat, bij het gemeentehuis. Het zou veel gastvrijer zijn als er bijvoorbeeld ook een oplaadmogelijkheid wordt geboden in het dorpscentrum.” •
“Breng de mensen weer bij elkaar door een cultureel centrum neer te zetten, waar cursussen en workshops gegeven kunnen worden. En waar een hapje en drankje genuttigd kan worden.”
•
“De bibliotheek behouden ook al kost het de gemeente geld. Deze voorziening moet blijven bestaan.”
•
“Leefbaarheidsplannen zoals woningen voor jongeren zodat die op het dorp kunnen blijven wonen.”
•
“Stimuleer initiatieven die door vrijwilligers worden opgezet (Bijv. Zomerpop, Kinderdorp etc.) Zorg dat de administratieve rompslomp voor deze organisaties tot een minimum wordt beperkt (bijv. meerjarige vergunningen binnen bepaalde kaders). Deze initiatieven draaien volledig op vrijwilligers die dit allemaal in hun eigen tijd regelen.”
Waar staat Opmeer?
24 van 60
Gemeentelijke dienstverlening
Waar staat Opmeer?
25 van 60
5
Gemeentelijke dienstverlening
5.1
Waardering gemeentelijke dienstverlening de inwoners vond het aanvragen van een product of dienst bij de 66% van gemeente makkelijk, in 2017 gold dit voor 74%.
Wijze contact (meerdere antwoorden mogelijk): •
telefonisch (40%)
•
internet (website) of app (37%)
•
e-mail (36%)
•
balie (28%)
•
overig persoonlijk contact (20%)
•
schriftelijk/ post (7%)
•
wijkteam/ huisbezoek (7%) en sociale media (1%)
Gemeentelijke dienstverlening krijgt een voldoende Meer dan de helft van de inwoners (56%) heeft het afgelopen jaar contact gehad met de gemeente. Dit contact verloopt het meest via de telefoon (40%) of via internet of app (37%). De gemeentelijke dienstverlening en de digitale faciliteiten worden door de inwoners met een 6,6 beoordeeld. Dit oordeel is iets lager dan het landelijk rapportcijfer (6,8). Van de referentiegemeenten springt Bergen er positief uit in het oordeel over de dienstverlening en digitale faciliteiten, inwoners zijn hier positiever over dan in Opmeer. Tabel 5.1 - Waardering gemeentelijke dienstverlening (rapportcijfer)5 Dienstverlening
% voldoende
digitale
% Voldoende
faciliteiten Bergen
7
-
6,8
-
Hollands Kroon
6,3
-
6,6
-
Schagen
6,7
-
6,8
-
Opmeer 2017
6,7
86%
6,4
76%
Opmeer
6,6
83%
6,6
84%
Gem.
6,8
-
6,8
-
Benchmark
5
RANGE: 6,1-7,2
RANGE: 6,2-7,1
In de benchmark is het percentage inwoners dat een voldoende geeft voor dit aspect niet opgenomen .
Waar staat Opmeer?
26 van 60
5.2
Aanvraag van producten en diensten
Tevreden over proces van aanvraag Aan inwoners die het afgelopen jaar contact hebben gehad met de gemeente, bijvoorbeeld voor het aanvragen van een product of dienst, is gevraagd hoe ze dit contact hebben beoordeeld. Zeven op de tien inwoners vonden dat de beschikbare dan wel ontvangen informatie juist en volledig was. Twee derde vond de informatie over het verloop van afhandeling voldoende (67%) en het aanvragen van een product of dienst makkelijk (66%). Een iets kleiner deel vond dat ze kregen wat ze wilden (64%) en dat de afhandelingstijd acceptabel was (62%). In vergelijking tot de landelijke cijfers ligt de beoordeling van het proces van de aanvraag in Opmeer lager. Ook ligt de beoordeling lager dan in 2017. Tabel 5.2 - Beoordeling proces van aanvraag (% (helemaal) mee eens) aanvragen
ontvangen/
afhandelings-
informatie
kreeg wat men wilde
product/dienst
beschikbare
tijd was
over verloop
makkelijk
informatie was
acceptabel
afhandeling
juist en volledig
voldoende
Bergen
75%
74%
73%
67%
76%
Hollands
66%
64%
64%
59%
68%
78%
78%
78%
64%
75%
Kroon Schagen Opmeer 2017
74%
78%
72%
70%
79%
Opmeer
66%
69%
62%
67%
64%
Gem.
79%
76%
75%
68%
77%
RANGE: 63-90%
RANGE: 56-88%
RANGE: 54-
RANGE: 47-
RANGE: 62-
84%
79%
84%
Benchmark
Waar staat Opmeer?
27 van 60
5.3
Hostmanship
Het handelen van medewerkers speelt een belangrijke rol bij de dienstverlening aan inwoners. Juist de menselijke kant van gemeentelijke dienstverlening (hostmanship) kan bijdragen aan hogere tevredenheid onder burgers. Hostmanship uit zich onder andere in het willen dienen, verantwoordelijkheid tonen, het echt willen oplossen van een probleem, het geheel zien, dialoog aangaan in plaats van debat, deskundigheid en inlevingsvermogen.
Beoordeling medewerker Inwoners konden de dienstverlening van de medewerker met wie ze contact hadden gehad beoordelen op verschillende punten. Het meest tevreden waren de inwoners over het feit dat de medewerker voldoende deskundig was en hun vraag zo goed mogelijk kon beantwoorden. Zes op de tien vonden dat de medewerker zich verantwoordelijk toonde om daadwerkelijk tot een oplossing te komen en zich goed kon inleven. Inwoners van Opmeer zijn, in vergelijking tot de landelijke gemiddelden wat minder positief in hun beoordeling van de dienstverlening van medewerkers van de gemeente. Ze zijn ook minder positief dan Schagen en Bergen. Tabel 5.3 - Beoordeling medewerkers (% (zeer) eens) 6 De medewerker…
toonde zich
heeft zelf
was
verantwoordelijk
mijn vraag zo
voldoende
om daadwerkelijk
goed
deskundig
tot een oplossing te
mogelijk
komen
beantwoord
Bergen
71%
76%
73%
Hollands Kroon
58%
60%
Schagen
77% 59%
64%
Opmeer 2017 Opmeer Gem.
bood de
verraste mij
zich
ruimte
aangenaam
goed
om mee
met de
inleven
te
verleende
denken
service
68%
61%
51%
61%
56%
51%
40%
77%
79%
73%
71%
49%
65%7
-
-
-
-
65%
59%
53%
40%
73%
78%
76%
67%
61%
43%
RANGE:
RANGE:
RANGE:
RANGE:
RANGE:
RANGE:
63-82%
68-87%
66-88%
55-80%
51-72%
34-53%
Benchmark
5.4
kon
Informatievoorziening
Waardering communicatie Twee derde van de inwoners kan gemakkelijk aan gemeentelijke informatie komen (67%) en drie vijfde (61%) vindt dat de gemeente heldere taal gebruikt. Op deze vlakken zijn de inwoners van Opmeer wel minder positief dan landelijk. In Hollands Kroon zijn de inwoners minder positief over deze punten dan in Opmeer. In Schagen zijn inwoners positiever over het vinden van informatie en de taal die de gemeente gebruikt.
6
Niet alle 39 gemeenten hebben de module hostmanship afgenomen. De benchmark is samengesteld uit de gemiddelden van 25 gemeenten. 7 Alleen dit aspect van de dienstverlening is bevraagd in 2017.
Waar staat Opmeer?
28 van 60
Tabel 5.4 - Waardering communicatie/voorlichting gemeente Kan gemakkelijk aan
De gemeente
gemeentelijke informatie
gebruikt heldere
komen
taal
% (helemaal) mee eens
% (helemaal) mee eens
Bergen
72%
55%
Hollands Kroon
43%
44%
Schagen
70%
68%
Opmeer 2017
76%
68%
Opmeer
67%
61%
Gem. Benchmark
74%
65%
RANGE: 51-84%
RANGE: 52-78%
De gemeente Opmeer heeft zelf een onderzoek uitgevoerd naar de communicatiebehoeften onder inwoners en ondernemers en verenigingen, dit betrof een kwalitatief onderzoek onder inwoners en ondernemers. Hieruit blijkt dat inwoners over het algemeen tevreden zijn over de communicatiemiddelen van de gemeente. Inwoners vinden het belangrijk dat de gemeente duidelijk en eenvoudig taalgebruik hanteert. Een ander aspect dat men belangrijk vindt is tijdige en proactieve informatieverschaffing. Deze behoeften sluiten aan op de aspecten in hoeverre inwoners gemakkelijk aan gemeentelijke informatie kan komen en of de gemeente volgens hen heldere taal gebruikt.
5.5
Afvalinzameling
De gemeente Opmeer wil graag bijdragen aan een beter milieu door onder andere de CO2-uitstoot te verminderen. Een manier om dit te kunnen doen is door afval nog beter te scheiden en restafval op een centraal punt in de gemeente in te zamelen. Een andere manier is een systeem waarbij inwoners de hoogte van de afvalstoffenheffing voor een deel zelf kunnen beïnvloeden. Hoe beter iemand het afval scheidt, en dus minder restafval heeft, hoe minder die persoon betaalt.
Inzameling restafval op afstand Aan inwoners van Opmeer is gevraagd hoe ze staan tegenover het inzamelen van restafval op afstand. Een kwart van de inwoners staat hier positief tegenover. De helft van de inwoners staat negatief tegenover het inzamelen van restafval op afstand. Iets minder dan een vijfde (17%) staat hier neutraal tegenover. Figuur 5.1 - Houding inzamelen restafval op afstand 25%
0%
10%
17%
20% (zeer) positief
Waar staat Opmeer?
30%
50%
40%
neutraal
50%
60%
(zeer) negatief
70%
9%
80%
90%
100%
weet ik niet / geen mening
29 van 60
Aan inwoners is gevraagd of ze hun houding tegenover het inzamelen van restafval op afstand kunnen toelichten. Inwoners die positief staan tegenover het inzamelen van restafval op afstand, geven hier de volgende redenen voor, voornamelijk vanuit milieuoverwegingen: •
“Als dat leidt tot co2 reductie, ben ik voor.”
•
“Alle beetjes helpen en zeker met elkaar.”
•
“Als het werkelijk goed wordt uitgevoerd dan draagt het bij aan een circulaire samenleving, dus minder verkwisting en minder aansla op het milieu.”
Inwoners die minder zien in het inzamelen van restafval op afstand, hebben hiervoor verschillende redenen, een belangrijk deel van deze redenen bestaan uit dat het lastig is en reistijd oplevert om het afval naar één centraal punt te brengen: •
“Voor het buitengebied is dit niet uitvoerbaar zonder autogebruik, dus niet duurzaam.”
•
“Voor ouderen wordt het een teveel gesleep met bakken of zakken.”
Ook speelt het mogelijke gevaar op dumpingen en meer vervuiling en rotzooi een rol: •
“Het is te veel gesjouw en meer kans op dumpingen en vervuiling. Voor centrale stortplaatsen voelt niemand zich verantwoordelijk. Kijk maar naar locaties waar centraal oud papier aangeboden wordt. Altijd een zootje.”
•
“Restafval naar een centrale bak te brengen geeft vaak een rommel bij zo'n bak en er wordt vaker afval in de andere bakken van plastic en groen gedumpt.”
Beïnvloeden afvalstoffenheffing Aan inwoners is ook gevraagd hoe ze tegenover een systeem staan waarbij inwoners de hoogte van de afvalstoffenheffing voor een deel zelf beïnvloeden. Iets minder dan de helft (46%) staat positief tegenover dit systeem, drie op de tien inwoners zien dit systeem niet zitten, en een vijfde staat hier neutraal tegenover. Figuur 5.2 - Houding systeem afvalstoffenheffing
46%
0%
10%
20%
(zeer) positief
20%
30%
40%
neutraal
50%
29%
60%
(zeer) negatief
70%
80%
6%
90%
100%
weet ik niet / geen mening
Inwoners die positief aankijken tegen het systeem waarbij inwoners de hoogte van hun afvalstoffenheffing zelf kunnen beïnvloeden geven hiervoor onder andere de volgende redenen: •
“Afval scheiden vind ik belangrijk en moet beloond (en bestraft bij nalatigheid) kunnen worden.”
•
“Zij die de kosten maken moeten deze ook dragen. Meer scheiden zou dus automatisch lagere kosten betekenen.”
•
“Om het beoogde doel te behalen is dit toch gunstig. Hopelijk trekt het mensen over de streep om beter afval te scheiden.”
Een deel van de inwoners staat minder positief tegenover dit idee en heeft hier onder andere de volgende bezwaren voor, deze hebben voor een belangrijk deel te maken met het mogelijke sjoemelen met het systeem: •
“Ben bang dat mensen het restafval dan in de natuur gooien of in de verkeerde bak (of van iemand anders).”
•
“Het werkt afval dumpen op plekken die daarvoor niet bestemd zijn in de hand.”
Waar staat Opmeer?
30 van 60
•
“Het vergroot de kans op zwerfafval (beter in de berm dan moeten betalen) en minder goede afvalscheiding (beter afval in de andere containers gooien dan betalen).”
5.6
Informatievoorziening corona
De gemeente Opmeer houdt haar inwoners op de hoogte over het nieuws en de maatregelen die door de gemeente worden getroffen rondom de bestrijding van het coronavirus.
Gemeentelijke communicatie over corona krijgt een voldoende Aan inwoners is gevraagd wat ze van de communicatie van de gemeente over het coronavirus vinden. Inwoners konden hun mening geven door middel van een rapportcijfer. Inwoners geven de communicatie van de gemeente een voldoende, namelijk een 6,6. Oudere inwoners zijn wat meer tevreden over de communicatie van de gemeente en geven deze een 6,8. Jongere inwoners, tot 29 jaar geven de communicatie een 6,5.
Inwoners zijn de gemeentelijke berichtgeving niet vaker gaan volgen Inwoners is vervolgens de vraag gesteld of ze de berichtgeving van de gemeente door de coronacrisis vaker of minder vaak zijn gaan volgen. Deze berichtgeving verliep via de website van de gemeente en sociale media. Twee vijfde (42%) van de inwoners geeft aan de berichtgeving van de gemeente via de gemeentelijke website niet te volgen. Ruim de helft (53%) van de inwoners volgt de berichtgeving van de gemeente via de sociale media niet. Van de inwoners die de berichtgeving van de gemeente wel volgen, heeft het grootste deel deze berichtgeving even vaak gevolgd als voor de coronacrisis. Figuur 5.3 - Volgen berichtgeving gemeente coronacrisis De website van de gemeente
De sociale media van de gemeente
minder vaak
3%
3%
even vaak
41%
31%
vaker
7%
9%
weet ik niet
7%
4%
ik gebruik de website
42%
53%
niet/ niet van toepassing
Inwoners positief over hoeveelheid gemeentelijke informatie over corona Inwoners zijn over het algemeen positief over de hoeveelheid informatie die ze van de gemeente Opmeer krijgen over het coronavirus. Twee derde van de inwoners vindt dat ze (ruim) voldoende informatie ontvangen van de gemeente. Iets meer dan één op de tien (12%) inwoners vindt dat ze onvoldoende informatie ontvangen van de gemeente over het coronavirus. en een derde heeft hierover geen mening.
Waar staat Opmeer?
31 van 60
Figuur 5.4 - Informatieverschaffing coronavirus gemeente
(ruim) voldoende informatie
33%
12%
onvoldoende informatie 67%
weet ik niet
Inwoners kregen de mogelijkheid suggesties aan te dragen voor de gemeente om de communicatie over het coronavirus te verbeteren. Inwoners kwamen met uiteenlopende suggesties, onderstaand een selectie van deze suggesties: •
“De digitale borden staan niet in ons dorp. Niet iedereen komt dagelijks in een van de kerndorpen of langs zo'n bord. Een optie is om gebruik te maken van lokale dorpskranten. Dit kost vaak niets (of een klein bedrag) en de dorpskranten worden vaak goed gelezen.”
•
“Door een folder hierover te maken en dit te verspreiden onder de mensen, ook voor de ouderen die geen computer en telefoon hebben.”
•
“Meer aan de voorkant afstemmen met de relevante partijen zoals sportverenigingen. Die moeten nu veel zelf uitzoeken over de regels die de gemeente hanteert.”
•
“Mocht er informatie zijn die specifiek voor de gemeente Opmeer is, dan kan dat via een nieuwsbrief. Alle overige informatie komt van de rijksoverheid via krant, radio en televisie bij ons terecht.”
•
“Misschien een nieuwsbrief of bericht in de plaatselijke kranten over updates (aantal besmettingen, maatregelen, nieuws).”
Waar staat Opmeer?
32 van 60
5.7
Digitale post van de gemeente
Gebruik Berichtenbox MijnOverheid Meer dan de helft van de inwoners van Opmeer (57%) gebruikt de digitale Berichtenbox van MijnOverheid. Van de inwoners die deze berichtenbox niet gebruiken (43%), overweegt een derde (33%) hun gepersonaliseerde post digitaal te ontvangen. Het grootste deel van deze inwoners zou deze post via e-mail willen ontvangen (93%). Voor inwoners die gepersonaliseerde post niet digitaal willen ontvangen, is de belangrijkste reden dat ze de brieven als geheugensteuntje gebruiken (48%). Een andere belangrijke reden is dat ze het handiger vinden om papieren post op te bergen. Figuur 5.5 - Redenen post niet digitaal te willen ontvangen ik de brieven als geheugensteuntje gebruik
48%
ik het handiger vind om papieren post op te bergen
46%
ik me zorgen maak over de veiligheid van mijn gegevens
16%
ik werken met computers en digitale programma’s lastig vind
14%
ik inloggen met DigiD lastig vind
11%
andere reden
10%
0%
10% 20% 30% 40% 50% 60%
Aan de inwoners die hun post wel digitaal ontvangen, namelijk via de Berichtenbox van MijnOverheid, is gevraagd wat ze hieraan verbeterd willen zien. •
“In principe zou ik alles wel via de berichtenbox willen ontvangen. Ontvang nu vaak papieren enveloppen.”
•
“Dat gemeente Opmeer daar ook berichten in zet, als dat mogelijk is.”
•
“De berichten naar mijn privé mail sturen. Via DigiD lees ik deze niet altijd.”
•
“Op dit moment krijg ik een bericht als er iets klaarstaat. Ik zou graag in deze melding het onderwerp van de brief ontvangen, zodat ik de urgentie kan bepalen.”
Waar staat Opmeer?
33 van 60
Zorg en welzijn
Waar staat Opmeer?
34 van 60
6
Zorg en welzijn Tabel 6.1 - Beoordeling eigen gezondheid
Ruime voldoende voor eigen gezondheid Inwoners van Opmeer beoordelen hun eigen gezondheid met een 8. Dit cijfer ligt hoger dan het landelijke rapportcijfer en dan het cijfer in 2017. Ook zijn de inwoners van Opmeer positiever over hun eigen gezondheid in vergelijking tot de referentiegemeenten.
rapportcijfer
% voldoende
2020 Bergen
7,5
-
Hollands
7,6
-
Kroon Schagen
7,6
-
Opmeer 2017
7,7
94%
Opmeer
8,0
96%
7,7
-
Gem. Benchmark
RANGE: 7,0-8,0
Klein deel voelt zich (ernstig) belemmerd in deelname maatschappij Er zijn verschillende aspecten die mogelijk een beperking kunnen zijn voor iemand om deel te nemen aan het maatschappelijk leven. Deze kunnen betrekking hebben op lichamelijke dan wel geestelijke gezondheid. Het grootste deel van de inwoners van Opmeer ervaart geen belemmeringen om deel te nemen aan de maatschappij. Wanneer inwoners wel een belemmering ervaren, komt dit vooral door beperkingen in de lichamelijke gezondheid (23%) of in fysiek functioneren (24%). Deze beperkingen zijn voornamelijk licht of matig van aard. Belemmeringen door beheersing van taal en/of cultuur komt het minste voor, namelijk bij 4 procent. Figuur 6.1 - Mate waarin men beperkt wordt om deel te nemen aan het maatschappelijk leven lichamelijke gezondheid
72%
fysiek functioneren
25%
76%
3%
21%
3%
geestelijke gezondheid
87%
13%
financiën
87%
13%
gevoel 'er niet bij te horen'
88%
11% 1%
taal/cultuur
95%
0%
10%
20%
30%
nauwelijks/geen
Waar staat Opmeer?
40%
50%
licht/matig
1%
4%
60%
70%
80%
90%
100%
ernstig
35 van 60
Een vijfde van de inwoners behoefte aan meer sociale contacten Een vijfde van de inwoners heeft behoefte aan meer contact met anderen. Het grootse deel hiervan (14%) geeft aan voldoende contacten te hebben, maar meer contact zou willen. Het deel van de inwoners dat zich soms tot vaak eenzaam voelt (15%) komt overeen met het landelijk gemiddelde en de referentiegemeenten.
Tabel 6.2 - Sociale contacten zou meer
mate waarin
contacten
men zich
willen
soms/ vaak
Voldoende contact met andere mensen: •
zeker voldoende (80%)
•
voldoende, maar zou meer willen (14%)
•
te weinig (6%)
Figuur 6.2 - Mate waarin men zich wel eens eenzaam voelt
13%
eenzaam
2%
voelt Bergen
16%
16%
Hollands Kroon
17%
15%
Schagen
19%
14%
Opmeer 2017
19%
13%
Opmeer
20%
15%
Gem. Benchmark
20%
15%
RANGE: 12-
RANGE: 7-24%
(vrijwel) nooit zelden 23%
soms 62%
vaak
29%
Twee vijfde van de inwoners actief bij vereniging Drie vijfde van de inwoners (61%) is actief bij een vereniging, dit komt overeen met het landelijk gemiddelde. Het grootste deel van de inwoners dat actief is, is actief bij een sportvereniging. In de referentiegemeente Bergen zijn de inwoners minder actief dan in Opmeer en in Schagen zijn inwoners juist iets actiever. Tabel 6.3 - Actief bij vereniging in afgelopen 12 mnd 8 (% ja) 2020
Actief bij vereniging afgelopen 12 maanden: (meerdere antwoorden mogelijk)
Bergen
55%
Hollands Kroon
61%
Schagen
66%
•
niet actief (39%)
Opmeer 2017
66%
•
sportvereniging (40%)
Opmeer
61%
•
overige verenigingen (19%)
Gem.
59%
•
gezelligheidsvereniging (14%)
RANGE: 48-85%
•
culturele verenigingen (10%)
•
religieuze/maatschappelijke vereniging
Benchmark
(7%)
8
Vraagstelling is gewijzigd. De antwoordcategorie culturele verenigingen is toegevoegd.
Waar staat Opmeer?
36 van 60
Helft inwoners doet vrijwilligerswerk De helft van de inwoners (48%) doet vrijwilligerswerk, een vijfde doet dit vrijwilligerswerk intensief. Het deel van de inwoners dat vrijwilligerswerk doet komt overeen met 2017, en ligt hoger dan in de referentiegemeentes. Drie vijfde van de inwoners is bereid vrijwilligerswerk te (blijven) doen, waarvan de helft zeker weet dit te (blijven) doen (29%). Tabel 6.4 - Vrijwilligerswerk in afgelopen 12 maanden
Figuur 6.3 - Mate vrijwilligerswerk afgelopen 12 maanden
% Bergen
45%
Hollands Kroon
46%
Schagen
46%
Opmeer 2017
50%
Opmeer
48%
Gem.
46%
Benchmark
100% 80%
52%
60%
(vrijwel) nooit incidenteel
40%
RANGE: 32-60%
28%
intensief
20% 20%
0%
De bereidheid om in de toekomst vrijwilligerswerk te doen, ligt aanzienlijk hoger onder de huidige vrijwilligers (90%) dan inwoners die in de afgelopen 12 maanden geen vrijwilligerswerk hebben gedaan (35%).
Draagvlak vrijwilligerswerk (blijven) doen: •
zeker (29%)
•
misschien (31%)
•
nee (25%)
•
weet niet (15%)
Tijdsgebrek belangrijkste reden om geen vrijwilligerswerk te doen Onder de inwoners die geen vrijwilligerswerk doen, is gebrek aan tijd hier de belangrijkste reden voor. Iets minder dan een kwart (23%) zegt geen interesse of behoefte te hebben om vrijwilligerswerk te doen. Maar een heel klein deel van de inwoners weet niet wat ze kunnen doen (5%), hoe ze aan vrijwilligerswerk kunnen komen (1%) of vinden (2%) . Figuur 6.4 - Reden om geen vrijwilligerswerk te doen tijdsgebrek/te druk
58%
geen interesse/behoefte
23%
gezondheid
22%
overig
7%
weet niet wat men kan doen
5%
kan geen geschikt vrijwilligerswerk vinden
2%
weet niet hoe men eraan komt
1%
0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70%
Waar staat Opmeer?
37 van 60
Twee derde verleent burenhulp Inwoners kunnen op verschillende manieren hulp aan buren verlenen. Dit kan door praktische hulp en ondersteuning, maar deze hulp kan ook bestaan uit aandacht voor buren die in een zorgwekkende situatie verkeren. Hulp aan buren komt vaker voor (66%) dan aandacht voor buren in een zorgwekkende situatie (41%). Deze twee vormen van hulp worden vooral incidenteel verleend. In vergelijking tot het landelijke gemiddelde wordt er in Opmeer wel meer hulp aan buren in een zorgwekkende situatie verleend, ook is deze hulp toegenomen ten opzichte van 2017. Tabel 6.5 - Burenhulp in afgelopen 12 maanden aandacht voor
hulp aan
buren in
buren
Figuur 6.5 - Mate waarin men het afgelopen jaar burenhulp heeft verricht
zorgwekkende situatie laatste 12
34%
maanden
59%
Bergen
42%
70%
Hollands Kroon
43%
68%
Schagen
38%
68%
Opmeer 2017
33%
67%
Opmeer
41%
66%
GEM.
37%
68%
RANGE:
RANGE:
30-46%
34-79%
BENCHMARK
61% 37% 5%
4%
hulp aan buren
aandacht buren zorgwekkende situatie
intensief
incidenteel
(vrijwel) nooit
Grootste deel inwoners bereid om burenhulp te verlenen Aan inwoners is gevraagd of ze bereid zijn burenhulp te verlenen en in welke vorm. Het grootste deel van de inwoners is bereid burenhulp te verlenen, slecht 7 procent wil geen burenhulp verlenen of kan dit niet. Een oogje in het zeil houden is de meest voorkomende vorm van hulp die men wil verlenen (67%), gevolgd door hulp bij boodschappen (56%). Het schoonhouden van het huis of koken en het toedienen van medicijnen wordt door maar een klein deel genoemd. Tabel 6.6 - Bereid tot burenhulp (meerdere antwoorden mogelijk) Opmeer 2020
Opmeer 2017
Oogje in het zeil houden
67%
72%
Hulp bij boodschappen
56%
52%
Helpen bij vervoer
43%
48%
Klusjes in of rond het huis
28%
31%
Ondersteuning bij aanvraag, administratie of
25%
24%
Opvangen van kinderen
22%
24%
Medicijnen toedienen of persoonlijke verzorging
8%
11%
Huis schoonhouden of koken
7%
9%
Anders
5%
8%
Kan geen burenhulp geven
7%
6%
Wil geen burenhulp geven
7%
5%
computer
Waar staat Opmeer?
38 van 60
Bijna de helft inwoners verleent mantelzorg
Mate belemmerd door mantelzorg:
Bijna de helft van de inwoners (46%) verleent mantelzorg, landelijk is dit 44 procent. In Opmeer wordt, in vergelijking tot de referentiegemeenten Hollands Kroon en Bergen minder mantelzorg verleend. Inwoners van Opmeer verlenen mantelzorg voor het grootste deel incidenteel (31%).
Tabel 6.7 - Mantelzorg in afgelopen 12 maanden
(vrijwel) nooit (48%)
•
zelden (26%)
•
soms (21%)
•
vaak (6%)
Figuur 6.6 - Mate waarin men zich de afgelopen jaar aan mantelzorg heeft gedaan
%
100%
Bergen
52%
80%
Hollands Kroon
50%
60%
Schagen
42%
Opmeer 2017
42%
Opmeer
46%
20%
Gem.
44%
0%
Benchmark
•
54%
40%
31% 15%
zorg aan een hulpbehoevende naaste (mantelzorg)
RANGE: 32-51%
intensief
incidenteel
(vrijwel) nooit
Inwoners kunnen vooral terugvallen op familie Het grootste deel van de inwoners van Opmeer kan terugvallen op anderen wanneer ze behoefte hebben aan hulp. Familieleden zijn de belangrijkste personen om op terug te vallen, meer dan driekwart van de inwoners (77%) kan op deze personen terugvallen voor hulp of zorg. Mensen in de buurt staan op de tweede plek, meer dan de helft van de inwoners (56%) weet zeker dat ze op hen kunnen terugvallen. Vrienden of kennissen worden in mindere mate genoemd als personen op wie men kan terugvallen. Figuur 6.7 - Mate waarin men terug kan vallen op omgeving wanneer men hulp of zorg nodig heeft9 familie
77%
mensen in de buurt
56%
vrienden of kennissen
30%
29%
0%
10% zeker
9
15%
47%
20%
30%
waarschijnlijk
40%
50%
niet mogelijk
60%
70%
4% 3% 8%
6%
8%
15%
80%
90%
100%
weet niet
Vraagstelling is gewijzigd. De antwoordcategorie ‘vrienden en kennissen” is toegevoegd.
Waar staat Opmeer?
39 van 60
Ideeën en initiatieven zorg en welzijn Inwoners is de vraag gesteld welke ideeën of initiatieven met betrekking tot zorg en welzijn ze de gemeente willen meegeven. Hier is door een groot deel van de inwoners op gereageerd. Hieronder een aantal voorbeelden van reacties: •
“Eetprojecten voor ouderen en jongeren. Op deze manier wordt er een intensievere samenhang gecreëerd.”
•
“Hou de vinger aan de pols bij de scholen in de kleine kernen, deze zijn het hart van de gemeenschap, als de school wegvalt is het binnen een generatie gedaan met het verenigingsleven binnen deze kernen.”
•
“Een lokale bellijn voor ouderen zodat ze hulp kunnen vragen, voor een boodschap, wandeling etc.”
•
“Financiële hulpverlening. Ik werk bij een bank en zou mensen bijvoorbeeld met financiën, of schuldhulpverlening op weg kunnen helpen. Daarnaast is het van belang dat jong en oud met elkaar in contact blijven. Dit kan in verschillende vormen, bijvoorbeeld een gezamenlijke bingoavond.”
•
“Ik ervaar dat eenzaamheid onder alleenstaande ouderen een groot probleem is. Je moet deze mensen persoonlijk benaderen en de eerste keren ophalen voor activiteiten anders durft men niet te komen.”
Waar staat Opmeer?
40 van 60
Bijlage Vragenlijst Burgerpeiling Waarstaatjegemeente.nl De vragen gaan over uw eigen situatie binnen de gemeente waarin u woont. In deze vragenlijst wordt gevraagd naar uw ervaringen met uw woon- en leefomgeving, en de inspanningen van uw gemeente op uiteenlopende terreinen zoals dienstverlening en zorg. Wij verzoeken u deze vragenlijst zoveel mogelijk vanuit uw eigen perspectief in te vullen. Het invullen neemt ongeveer 15 minuten van uw tijd in beslag. Aanwijzingen voor het invullen •