RV Zienswijze kaderbrief Veiligheidsregio Fryslân

Raadsvoorstel gemeente Ooststellingwerf Commissievergadering Onderwerp Portefeuillehouder/Teamleider Zaaknummer

: :

:Kaderbrief 2022- 2025 van de Veiligheidsregio Fryslân Oosterman/Oosterloo 0085101539

Voorstel 1. In te stemmen met de kaderbrief 2022 – 2025 van de Veiligheidsregio Fryslân. 2. Geen zienswijze over de kaderbrief 2022-2025 in te dienen bij het dagelijks bestuur van de Veiligheidsregio Fryslân.

Inleiding De Veiligheidsregio Fryslân (VRF) werkt aan brandweerzorg, publieke (jeugd)gezondheidzorg, rampenbestrijding en crisisbeheersing. Brandweer Fryslân en GGD Fryslân werken onder de koepel van de VRF. De brandweer heeft als hoofdtaken brandpreventie, brandbestrijding en voorlichting en ondersteuning bij rampen en ongevallen. GGD Fryslân heeft als hoofdtaken monitoring, signalering en advies, gezondheidsbescherming en toezicht houden op de publieke gezondheid bij rampen en crises. Het meerjarig financieel kader vormt de basis voor de op te stellen begroting. De kaderbrief beschrijft de beleidsmatige en autonome ontwikkelingen die van invloed zijn op de resultaten die de VRF wil realiseren. Terugblik Op 29 januari 2020 heeft de gemeenteraad ingestemd met de kaderbrief 2021 – 2024. De gemeenteraad heeft toen als zienswijze ingediend: Om de impact voor gemeenten te beperken, zijn er diverse acties ondernomen. Allereerst is de vierde begrotingsafspraak, de doorlichting van de begroting, deze zomer uitgevoerd. Deze doorlichting bevestigt de soberheid en leidt tot een kleine uitzetting voor verzekeringen. Ook is er een takendiscussie overwogen. Echter, omdat Veiligheidsregio Fryslân alleen wettelijke taken uitvoert óf bovenwettelijke taken op verzoek van gemeenten zelf, stelt u dat dit geen uitkomst biedt. Wellicht wel op lokaal niveau.

De bovenwettelijke taken worden vraaggericht op verzoek van gemeenten uitgevoerd. Individuele gemeenten hebben hierin de keus om de taak wel of niet af te nemen, maar dit leidt niet tot een aanpassing van de algemene bijdrage. Afgelopen jaren zijn er keuzes gemaakt om als gemeente bepaalde bovenwettelijke taken door de GGD uit te laten voeren. Graag zouden wij zien welke taken er binnen het oorspronkelijke vastgestelde bestuurlijke uitgangspunt bij de GGD horen en welke taken hierna, collectief of niet, erbij gekomen zijn. Met de daarbij behorende kosten en de welke mogelijkheden er nu zijn om hierin een gewijzigd besluit te nemen op lokaal niveau. Een kritische kanttekening bij de ontwikkelingen in de Veiligheidsregio is de vraag of de Veiligheidsregio haar corebusiness niet teveel uit het oog verliest. Namelijk een organisatie die staat voor de jeugdgezondheidszorg, de crisisorganisatie en een goed functionerende brandweer. De ontwikkelingen op het terrein van academisering, het organiseren van gegevensstelsel en de ontwikkelingen op het terrein van de omgevingswet zijn beleidsontwikkelingen die veel inzet en capaciteit vragen en de vraag van de gemeenteraad is of dit wel voldoende bijdraagt aan de corebusiness van de VRF. Daarbij is de kanttekening gemaakt dat de gemeente zich zorgen maakt over de financiële consequenties.

De directeur van de GGD heeft aangeboden om de gemeenteraad nader te informeren over de bovenwettelijke taken. Door omstandigheden is deze afspraak nog niet gerealiseerd. Begin 2021 krijgt dit een vervolg. Op 9 juni 2020 heeft de gemeenteraad ingestemd met de begroting 2021 en heeft toen geen nadere zienswijze ingediend. Wel hebben wij aandacht gevraagd voor de impact van de coronacrisis: Wij zien dat de gevolgen van de coronacrisis een grote impact heeft op onze samenleving. De rol van Veiligheidsregio Fryslân bij de bestrijding van het virus, om daarmee zoveel mogelijk de negatieve gevolgen te beperken is onmiskenbaar. Wij begrijpen ook dat dit niet zonder financiële consequenties is. Wij roepen u op de extra kosten die Veiligheidsregio Fryslân maakt in het kader van de coronacrisis rechtstreeks in te dienen bij het Rijk.

Beoogd effect Standpunt innemen over de kaderbrief 2022 – 2025 van de VRF.

Argumenten 1.1.Beleidsmatige ontwikkelingen kaderbrief 2022 – 2025 Hieronder wordt kort de belangrijkste ontwikkelingen benoemd die mogelijk een (financieel) effect heeft. Inhoudelijke ontwikkelingen en bijstellingen Gezondheid: - Rijksvaccinatieprogramma Zoals in de vorige kaderbrief gemeld spelen er diverse ontwikkelingen rondom de uitbreiding van het Rijksvaccinatieprogramma (RVP). Voor de meningokokken ACWY-vaccinatie 14-jarigen geldt dat deze vanaf 1 januari 2021 wettelijk gezien onder de Wet Publieke Gezondheid valt en dit betekent dat de financiering van deze vaccinatie via het gemeentefonds gaat lopen. Bij de decentralisatie van het RVP (met ingang van 2019) heeft de bestuurscommissie gezondheid besloten om de middelen die aan het gemeentefonds worden toegevoegd beschikbaar te stellen aan de GGD (taakgerichte bekostiging). De VRF zal de gemeenten via de bestuurscommissie gezondheid informeren over de middelen die worden toegevoegd aan het gemeentefonds voor de meningokokken ACWY-vaccinatie. - Prenataal huisbezoek Voor een gezonde ontwikkeling van het kind is het cruciaal dat een kind een goede start kan maken in de eerste 1000 dagen. Per 1 januari 2021 is daarom in de Wet publieke gezondheid de verplichting voor gemeenten opgenomen om de JGZ een prenataal huisbezoek aan kwetsbare zwangeren en gezinnen aan te laten bieden.

Dit voornemen komt voort uit het landelijke actieprogramma Kansrijke Start. De financiële middelen voor het prenataal huisbezoek worden opgenomen in het gemeentefonds. Dit was nog niet verwerkt in de septembercirculaire. Concrete cijfers zijn daarom nog niet bekend Voorstel is om deze middelen over te dragen naar de GGD, zoals we ook met de middelen voor het RVP hebben gedaan. -

Ontwikkelingen Zorg & Veiligheid: Crisis beoordelingslocatie (CBL) en Rapid Responder (RR) naar GGD De Rapid Responder en de Crisis Beoordelingslocatie (CBL) zijn momenteel belegd binnen het programma voor de sluitende aanpak rond personen met verward gedrag, dat is ondergebracht bij Sociaal Domein Fryslân (SDF). Dit programma zit in de afrondende fase, waardoor voor alle geslaagde pilots een bestendige borging moet worden gerealiseerd. Bovenstaande zaken passen

goed binnen onze portefeuille Zorg & Veiligheid. Een voorstel waarmee deze zaken naar de GGD worden overgedragen is momenteel in ontwikkeling. - Noord Nederlandse samenwerking in het kader van forensische zorg? De GGD’en van Drenthe, Groningen en Friesland verzorgen op dit moment alle drie apart de forensische zorg in hun eigen regio. Op onderdelen wordt al samengewerkt en werkprocessen zijn gedeeltelijk op elkaar afgestemd. In 2021 wordt deze samenwerking verder ontwikkeld. - Investeringsvoorstellen vanuit Gezondheid In deze kaderbrief worden de onderwerpen van de investeringsvoorstellen aangekondigd; de uitwerking in afzonderlijke voorstellen volgt richting de bestuurscommissie van februari 2021. Voor Gezondheid willen wij voorstellen doen voor de volgende twee ontwikkelingen: Zoeken en vinden (Contentintegratie) Contentintegratie beschrijft het proces van het samenbrengen en toegankelijk maken van alle relevante (vak)informatie via één zoeksysteem. Informatie kan worden ontsloten via 1 zoekingang, via bijvoorbeeld intranet (intern) en waar mogelijk ook in een (toekomstige) KCS-module (extern). Slimmer werken door digitale transformatie Digitale technologie biedt ons veel mogelijkheden. Het verandert hoe we samenwerken, communiceren en kennisdelen.

Een flexibele en schaalbare maar doelgerichte informatievoorziening is van een nog groter belang geworden sinds de COVID-19 crisis. Inhoudelijke ontwikkelingen en bijstellingen Brandweer: De belangrijkste onderdelen die op termijn een financieel gevolg hebben zijn: - Taakdifferentiatie brandweer & toekomstbestendige inrichting brandweerzorg; Het huidige systeem van een afzonderlijke rechtspositie voor vrijwilligers bij de brandweer is in strijd met de Europese wet- en regelgeving. Onduidelijk is nog wie deze kosten gaat dragen. Het bestuur wordt op de hoogte gehouden van de ontwikkelingen. - Impuls Omgevingsveiligheid (IOV) Het taakveld externe veiligheid richt zich op de risico’s voor mens en milieu bij het gebruik, de opslag en het vervoer van gevaarlijke stoffen (i.c. omgevingsveiligheid). Tot en met het jaar 2020 krijgen provincies via het programma Impuls Omgevingsveiligheid 2015-2020 van het Rijk een financiële bijdrage. Met ingang van het jaar 2021 worden de middelen voor de uitvoering van externe veiligheidstaken via een landelijke verdeelsleutel structureel in het gemeentefonds gestort. Voor Friesland gaat het om een totaalbedrag van zo’n €155.00,-, waarvan ongeveer een derde voor de Veiligheidsregio is bestemd en twee derde voor de FUMO.

Inhoudelijke ontwikkelingen en bijstellingen crisisbeheersing: - Een adaptieve crisisorganisatie Dankzij de coronacrisis zijn een aantal ontwikkelingen op het terrein van de crisisbeheersing versneld ingevoerd waaronder het Informatieknooppunt en de backoffice crisisbeheersing. Ook voor de komende periode staat de crisisbeheersing nog voor een aantal uitdagingen en zal rekening moeten houden met een aantal ontwikkelingen. - Complexere dreigingen (Klimatologisch, cyber, Covid-19); - Schaal van dreigingen wijzigt (bovenregionaal, landelijk of wereldwijd); - Evaluatie van de Wet op de veiligheidsregio’s. - Invulling meldkamerfunctie in de Landelijke Meldkamer Samenwerking (LMS) Met de inrichting van de Landelijke Meldkamer Samenwerking (LMS) en de overdracht van het beheer van de meldkamers naar de Politie (per 1 januari 2020) dienen de Veiligheidsregio’s de “vraagarticulatie richting de LMS te organiseren”. Deze vraagarticulatie heeft tot doel om de

wensen voor aanpassing en vernieuwing van de meldkamerfuncties van de Veiligheidsregio’s in de beleidscyclus van de LMS) in te brengen. Het is nog onbekend welke financiële consequenties dit heeft. De VRF komt er later op terug. Inhoudelijke ontwikkelingen en bijstellingen – Organisatie - Digitale dienstverlening In 2018 toonde Berenschot aan dat de veiligheidsregio stappen heeft te zetten als het gaat om het op orde krijgen van informatiemanagement. Het algemeen bestuur heeft hierop incidentele middelen beschikbaar gesteld die in 2 jaar moeten leiden tot een concretisering van het informatiebeleidsplan. Eén van de resultaten is dat hier een aantal uitgewerkte beleidsvoorstellen uit voortvloeien, waarvan de eerste al zouden worden opgenomen in deze kaderbrief. De coronacrisis heeft voor vertraging in dit proces gezorgd. - Great Place to Work Ondertussen is het merkbaar dat de coronacrisis impact heeft op de invulling van ons werkgeverschap. Thuiswerken heeft een vlucht genomen, inclusief de digitale ondersteuning, en het is waarschijnlijk dat dit een blijvende impact gaat hebben op de inrichting van de werkomgeving. Het eerste half jaar van 2021 wordt gebruikt om dit nader uit te werken.

1.2. Financiële ontwikkelingen kaderbrief 2022 – 2025 De jaren 2022 tot en met 2025 sluiten jaarlijks met een positief resultaat van € 654.000 in 2022 oplopend naar € 1.093.000 in 2025. In de kaderbrief worden diverse beleidsmatige ontwikkelingen genoemd waarvan de financiële impact nog niet te bepalen is. Daarom wordt voorgesteld om het positieve resultaat voorlopig toe te voegen aan de egalisatiereserve. De kaderbrief 2022 heeft, in vergelijking met de begroting 2021, geen budgettaire gevolgen. De gemeentelijke bijdrage blijft zoals deze bij de begroting 2021 is gepresenteerd. Zie ook onderstaande tabel. Uit: begroting 2021 VRF Gezondheid Crisis Brandweer Totaal

2021 2022 2023 2024 1.051.400 1.045.942 1.041.668 1.040.708 99.751 98.929 98.285 98.140 1.505.826 1.518.083 1.528.964 1.544.527 2.656.977 2.662.954 2.668.917 2.683.375

2.1. Instemmen met de kaderbrief en geen zienswijze indienen Wij adviseren om in te stemmen met de kaderbrief 2022 – 2025 en om geen zienswijze over de kaderbrief in te dienen. Het besluitvormingsproces rondom de financiële stukken staat onder tijdsdruk. De procedures van de VRF en de gemeenten sluiten niet goed op elkaar aan. Hier willen we graag aandacht voor vragen. Daarom wordt in het raadsbesluit de volgende zinsnede opgenomen: De gemeenteraad van Ooststellingwerf wil de Veiligheidsregio Fryslân verzoeken om de behandeltermijnen van de raad te respecteren en meer ruimte te bieden om de stukken zorgvuldig voor te kunnen bereiden.

Kanttekeningen / alternatieven a. De kaderbrief wordt vastgesteld als een meerderheid daarvoor kiest. Als de andere gemeenten in Fryslân instemmen met de kaderbrief wordt hij alsnog vastgesteld.

Financiële toelichting Deze kaderbrief heeft geen financiële gevolgen. Zie ook de argumenten

Juridische toelichting n.v.t.

Publicatie n.v.t.

Uitvoering

a. Planning x b. Communicatie Na besluitvorming verzenden raadsbesluit c. Evaluatie / controle x

Burgemeester en wethouders van Ooststellingwerf, , secretaris

A. a.

Ter inzage liggende stukken Aanbiedingsbrief van de VRF Kaderbrief 2022 – 2025 Raadsbrief met reactie

B. a.

Vertrouwelijke stukken n.v.t.

, burgemeester.