RV+RB Meerjaren Onderhouds Plan (MOP) wegen 2026-2030

Raadsvoorstel Commissievergadering Titel Portefeuillehouder/Teamleider Extern zaak ID (zaakcode)

: : :

Ruimte Meerjaren Onderhouds Plan (MOP) wegen 2026-2030 Lisa Edema - Jeroen Sikkens

:

0085244424

Datum collegevergadering 2 september 2025

Voorgesteld besluit 1. 2.

Het Meerjaren Onderhouds Plan (MOP) wegen 2026-2030 zoals weergegeven op de “Overzichtkaart” en “Doorkijk” vast te stellen en daarvoor; Het budget voor het onderhoud aan de wegen met 5% te verhogen (€ 57.791,15) en dit structureel te verwerken.

Openbaar Ja, passief via openbaar verslag

Inleiding Goede wegen, fiets- en voetpaden zijn belangrijk om onze gemeente veilig en goed bereikbaar te houden. Daarom is het nodig dat deze in goede staat zijn en veilig gebruikt kunnen worden. De gemeente is ook wettelijk verplicht om deze wegen en paden goed te onderhouden. In de afgelopen jaren is er extra geld geïnvesteerd in de wegen waardoor de kwaliteit van de wegen, fiets- en voetpaden is verbeterd.

Argumenten 1.1 Vanuit verschillende wet- en regelgeving is het onderhouden van wegen, fiets- en voetpaden verplicht. In de Wegenwet staat dat een gemeente verplicht is een weg te onderhouden indien deze aangewezen is als openbare weg. Daarnaast stelt het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) dat er voor de wegen (één van de kapitaalgoederen) een solide financieel beleid moet zijn. Ook wordt er gecontroleerd op de aanwezigheid van goed onderbouwde onderhoudsplannen zoals de Meerjaren Onderhouds Plan (MOP) wegen. Deze plannen moeten financieel verankerd zijn in de (meerjaren-) begroting. Deze plannen moeten tijdig worden uitgevoerd om toekomstige hogere kosten te vermijden. Onze toezichthouder, de provincie, toetst ons vanuit het BBV op de aanwezigheid van meerjarige onderhoudsplannen en de financiële verwerking hiervan in de begroting. 1.2 De financiële verordening is leidend. In artikel 21 Onderhoud kapitaalgoederen van de financiële verordening zijn de verplichtingen opgenomen zoals deze gelden vanuit het BBV. Hierin staat dat het college van B&W ten minste eens in de vijf jaar de onderhoudsplannen voor de Openbare Ruimte ter vaststelling aanbiedt aan de Raad. 1.3 De maatregelen van de MOP-wegen 2026-2030 zijn uitgewerkt.

Op de bijgevoegde MOP Wegen 2026-2030 planjaar 2026-2027 (Overzichtstekening) en de MOP Wegen 2026-2030 planjaar 2028-2029-2030 (Doorkijk) zijn de maatregelen behorende bij het voorgestelde besluit vermeld. Hierbij zijn de werkzaamheden voor planjaar 2026 en 2027 definitief en de werkzaamheden voor planjaar 2028-2029-2030 indicatief. In de tabel op de overzichtstekening zijn de maatregelen per straat/wegvak aangegeven. De nummering van de verschillende maatregelen komt overeen met de nummering op de overzichtstekening. 1.4 Er is een grote inhaalslag gemaakt. De afgelopen onderhoudsperiode is er door de raad extra budget (€ 700.000 in 2024 en € 700.000 in 2025) beschikbaar gesteld om de kwaliteit van de wegen, fiets- en voetpaden te verbeteren. Met dit budget is een grote kwalitatieve impuls gegeven. In de bijgevoegde overzichtstekening MOP wegen onderhoud 2024-2025 is weergegeven welke wegen, fietsen voetpaden afgelopen onderhoudsperiode zijn onderhouden. De werkzaamheden voor dit extra budget zijn

gecombineerd met de MOP en daardoor niet los herleidbaar. Voor een aantal wegvakken geldt dat er nog (aanvullend) werkzaamheden plaatsvinden in dit jaar of dat er in de volgende periode nog een slijtlaag moet worden aangebracht. Door het beschikbaar stellen van het extra budget voor de kwalitatieve impuls kunnen de werkzaamheden aan de wegen de komende jaren binnen de beschikbare budgetten worden uitgevoerd (prijsstijgingen voorbehouden). Dit is tegen de landelijke trend in waarbij gemeenten moeite hebben voldoende middelen vrij te maken voor het onderhoud aan de infrastructuur. Mede door de impuls is er een goed en veilig netwerk van wegen, fiets- en voetpaden! 1.5 Door alle wegen te beoordelen wordt er maatwerk geleverd. Alle gemeentelijke verhardingen zijn in maart en april 2025 geïnspecteerd door een onafhankelijk weginspectiebureau. Alle wegen, waar op basis van de resultaten van de inspectie maatregelen noodzakelijk zijn in 2026 en 2027, zijn ambtelijk beoordeeld. Bij deze beoordeling zijn de definitief te nemen maatregelen bepaald. Hierbij is onder andere rekening gehouden met de fundering, grondgesteldheid en andere weg specifieke eigenschappen. Op deze wijze ontstaat maatwerk per weg. 1.6 Er wordt uitvoering gegeven aan de samenwerkingsagenda 2022-2026 en het collegeakkoord 2022-2026.

Binnen de samenwerkingsagenda van de raad is aangegeven dat goede bereikbaarheid belangrijk is. Het college wordt dan ook verzocht in te zetten op het nog beter maken van de fietsverbindingen inclusief snelfietspaden en recreatieve routes waarbij samenwerking wordt gezocht in regionaal verband en stakeholders. Ook in het collegeakkoord is het belang van veilige en goede fietsverbindingen genoemd Daarnaast staat er dat bij onderhoud of het opnieuw inrichten van wegen en voet- en fietspaden we rekening houden met de veiligheid van (duo)fietsers, voetgangers en mindervaliden 1.7 Er zijn diverse fietspaden opgenomen in het plan. Binnen de MOP zijn drie fietsverbindingen opgenomen voor groot onderhoud. Het gaat om de verbinding tussen Makkinga-Elsloo (overlagen), het fietspad Donkerbroek-Haule (aanbrengen slijtlaag tot rotonde Rolpaal) en het fietspad langs de Boslaan in Appelscha (overlagen). Deze werkzaamheden worden gecombineerd met verbeterpunten op de routes. Hierbij wordt onder andere gedacht aan het veiliger maken van oversteken, verbeteren van aansluitingen op de weg en het verwijderen van obstakels. 1.8 Voetpaden moeten toegankelijk en veilig zijn. Voor het onderhoud van de voetpaden is een deel van het budget gereserveerd. Dit is niet specifiek toegewezen aan bepaalde voetpaden maar inzetbaar te verbetering van diverse voetpaden in de gemeente.

Hierdoor kunnen we gerichter onderhoud uitvoeren, sneller schakelen en makkelijker inspringen op meldingen gedurende de periode van de MOP. Door extra in te zetten op de voetpaden wordt de toegankelijkheid verbeterd. 1.9 Door het onderhoud aan de wegen integraal uit te voeren maken we werk met werk. Het uitvoeren van groot-onderhoud aan wegen geeft de mogelijkheid om eventuele kleine verbeterpunten (die binnen het budget gerealiseerd kunnen worden) wat betreft de inrichting van de weg aan te brengen. Werk met werk maken. Daarnaast worden de werkzaamheden afgestemd met de verschillende onderdelen vanuit de gemeente (onder andere Riolering, Groen, Duurzaamheid, Wonen, Strategisch Plan Verkeersveiligheid). Daar waar mogelijk worden de werkzaamheden gecombineerd uitgevoerd. Voor de voorliggende MOP is al een controle gedaan op de aanwezigheid van een gescheiden stelsel voor de riolering. Voor de locaties waar herstraatwerkzaamheden plaatsvinden gaat dit alleen om een deel van de Smidslaan in Appelscha. 1.10 (sociale)Duurzaamheid is een onderdeel van de werkzaamheden. Bij aanbestedingen is duurzaamheid een vast onderdeel. Hierbij wordt niet alleen de uitvraag gedaan voor inzet van machines met een bepaalde emissieklasse maar ook sociale duurzaamheid is een belangrijk onderdeel.

Om meerwaarde te creëren op deze vlakken wordt er gegund op prijs-kwaliteit waarbij onderdeel van de kwaliteit (sociale) duurzaamheid is. Hierbij wordt ook naar de meerwaarde voor de gemeente Ooststellingwerf gekeken. 1.11 Kansen om de biodiversiteit te verbeteren worden benut. Binnen de MOP wordt op diverse plekken een nieuwe laag asfalt aangebracht. Hierbij moet de berm ook aangevuld worden. Door de bermen hierbij te verschralen en een kruiden- en bloemrijk mengsel aan te brengen creëren we meerwaarde voor de biodiversiteit. Een goed voorbeeld hiervan is het fietspad tussen Makkinga en Elsloo waarbij je een

lange verbinding kunt maken. Als dit ingezaaid wordt met een rijk palet aan inheemse soorten is dit een echte plus. Er is hiervoor een bijdrage vanuit duurzaamheid (koppeling met het Natuurherstelplan die er ook voor bermen is). 1.12 Het onderhoud is aangegeven per straat. In de bijgevoegde tekening (bijlage 1) is het onderhoud weergegeven. Per straat is er aangegeven wat de werkzaamheden inhouden. Na positieve besluitvorming wordt deze informatie ook extern via de gemeentelijke website beschikbaar gesteld middels een geo-viewer. 1.13 Er is een doorkijk naar de planjaren 2028-2030 gemaakt. In bijlage 2 en binnen de viewer zijn ook de wegvakken aangegeven waar op basis van de huidige weginspectie onderhoud verwacht wordt in de laatste drie planjaren van de MOP (planjaren 2028, 2029 en 2030). Dit onderhoud is slechts een doorkijk. De daadwerkelijke werkzaamheden worden ter vaststelling voorgelegd aan de Raad na het doorlopen van de inspectiecyclus van 2027 en zijn gebaseerd op de kwaliteit die dan aanwezig is. 1.14 Onze eigen dienst voert klein onderhoud uit aan verhardingen en beheert on-/halfverharde wegen. Naast het geplande “groot onderhoud” volgens de voorliggende MOP wegen, wordt er door onze eigen dienst “klein onderhoud” uitgevoerd aan verhardingen. Dit “kleine onderhoud” bestaat uit het verhelpen van lokale kuilen, bulten of andere onvolkomenheden.

Het betreft vaak voetpaden, maar ook lokale reparaties aan wegen en fietspaden worden hierbij aangepakt. De “groot onderhoud” werkzaamheden vanuit de MOP wegen en de “klein onderhoud” werkzaamheden door onze eigen dienst worden, binnen onze afdeling Openbare Ruimte, geoptimaliseerd en uitgevoerd. De onverharde en halfverharde wegen en fietspaden worden door onze eigen dienst onderhouden. Dit betreft bijvoorbeeld zandwegen en schelpenpaden. Dit onderhoud gebeurt regulier vanuit eigen inspecties en bevindingen of meldingen van bijvoorbeeld aanwonenden/gebruikers. 2.1 Onderhoud aan de wegen is duurder geworden. Tijdens het uitvoeren van de maatregelen uit de huidige MOP wegen 2024-2028 is gebleken dat de prijzen ongeveer met 5% zijn gestegen. Om dezelfde werkzaamheden te kunnen uitvoeren is het nodig om het budget met 5% te verhogen. Voor het budget van de wegen gaat dit jaarlijks om een bedrag van € 57.791,15.

Kanttekeningen 1.1 Er kunnen wijzigingen optreden in de MOP wegen. De MOP wegen 2026-2030 is opgesteld op basis van de kwaliteit van de wegen zoals deze nu aanwezig is. Mochten er gedurende de planperiode onvoorziene wijzigingen in de kwaliteit van wegen, fiets- en voetpaden voorkomen kan de planning aangepast wordt. Bij een taakstellend budget blijft het vanwege eventuele financiële mee- of tegenvallers t.o.v. de geraamde bedragen altijd mogelijk dat er wegen uit de MOP afvallen, of dat er wegen toegevoegd kunnen worden. 1.2 Complexe werkzaamheden kosten meer tijd. Door de complexiteit van sommige gecombineerde werkzaamheden en de omgeving waarin deze moeten worden uitgevoerd kan het voorkomen dat werkzaamheden over twee planperioden worden uitgevoerd. Een voorbeeld hiervan is de Hoogengaardenlaan waar onderhoud aan de weg een bijna complete reconstructie is geworden. In verband met de complexiteit zijn de werkzaamheden nog niet gereed en wordt er extra onderzoek gedaan. De werkzaamheden zijn dan ook deels weer opgenomen in de voorliggende MOP. De werkzaamheden worden ook in een vroeg stadium besproken met de verschillende nutspartijen zodat zij eventueel onderhoud aan de kabels en leidingen vooraf kunnen uitvoeren. Momenteel plannen de nutspartijen voor gecombineerde werkzaamheden meer dan twee jaar vooruit.

Hierdoor moet ook voor het wegenonderhoud al verder vooruitgekeken worden. 2.1 Door prijsstijgingen kan niet al het onderhoud uitgevoerd worden. Afgelopen jaren zijn de prijzen voor het onderhoud gestegen. Als het budget hier niet op wordt aangepast kan niet al het benodigde onderhoud uitgevoerd worden. Voor de komende MOP periode betekent dit dat bij een gelijkblijvend budget het onderhoud aan het fietspad langs de Bosberg in Appelscha wordt doorgeschoven naar de eerstvolgende MOP periode (2028-2029). Door de toevoeging van de 5% kunnen bij huidig prijspeil alle werkzaamheden binnen de MOP uitgevoerd worden.

Financiële toelichting Voorgesteld wordt de prijsstijging van 5% te verwerken in de begroting van 2026. Dat betekent dat het structurele budget voor wegen stijgt van € 1.155.823 naar € 1.213.614. Wat blijft staan is dat het wegenbudget een tweejaarlijks budget is, waarbij er geschoven kan worden met het budget tussen die beide jaren.

Sustainable Development Goals (SDG’s) SDG 3 – Goede gezondheid en welzijn.

Door te investeren in veilige en comfortabele fietspaden en voetpaden stimuleert de gemeente inwoners om vaker te fietsen en te wandelen. Dit draagt bij aan een gezondere levensstijl, vermindert stress en bevordert het mentaal en fysiek welzijn. Daarnaast verkleint goed onderhoud de kans op ongevallen, wat de verkeersveiligheid ten goede komt.

SDG 9 – Industrie, innovatie en infrastructuur

Een veilige en goed onderhouden infrastructuur is de ruggengraat van een goed functionerende samenleving. Door te investeren in slimme en duurzame oplossingen voor wegenonderhoud en mobiliteit, versterkt de gemeente de economische veerkracht en stimuleert zij innovatie in de openbare ruimte.

SDG 11 – Duurzame steden en gemeenschappen

Een goed onderhouden en toegankelijk netwerk van wegen, fietspaden en stoepen maakt de gemeente leefbaarder voor iedereen. Het bevordert de bereikbaarheid, ook voor mensen met een beperking of ouderen. Door te investeren in duurzame infrastructuur wordt de openbare ruimte veiliger, inclusiever en toekomstbestendig ingericht.

SDG 13 – Klimaatactie

Door het fiets- en wandelverkeer aantrekkelijker te maken, stimuleert de gemeente duurzame mobiliteit. Minder autoverkeer betekent minder uitstoot van broeikasgassen en een betere luchtkwaliteit. Zo draagt goed onderhoud van fietspaden en stoepen bij aan de lokale aanpak van klimaatverandering.

Inwonersparticipatie Het uitvoeren van groot-onderhoud aan wegen geeft de mogelijkheid om eventuele kleine verbeterpunten (die binnen het budget gerealiseerd kunnen worden) wat betreft de inrichting van de weg aan te brengen. Werk met werk maken. Om tot deze verbeterpunten te komen nemen we contact op met belanghebbenden. Hiervoor benaderen we, afhankelijk van de weg, o.a. bewoners, Werkgroep Toegankelijk Ooststellingwerf, Plaatselijke Belangen, Dorpsbelangen, bewonerscommissies, ABO, en hulpdiensten. Door het betrekken van belanghebbenden ontstaat er ook begrip voor de bijkomende hinder(beleving).

Publicatie voor bekendmaking De raad heeft het Meerjaren Onderhouds Plan (MOP) wegen 2026-2030 vastgesteld. Hiermee is het onderhoud voor de komende twee jaar definitief. Binnen de MOP is extra aandacht voor onderhoud aan fiets- en voetpaden.

Vervolg Planning & communicatie Na positieve besluitvorming door de Raad gaat het college aan de slag met de uitvoering van de werkzaamheden.

Evaluatie N.v.t.

Burgemeester en wethouders van Ooststellingwerf, , secretaris

, burgemeester.

Bijlagen 1. Overzichtskaart MOP wegen 2026-2030 planjaar 2026-2027 2. Doorkijk MOP wegen 2026-2030 planjaar 2028-2029-2030 3. Overzicht onderhouden wegvakken 2024-2025

Geheime stukken Niet van toepassing.

Extern zaak ID (zaakcode) : 0085244424 De raad van de gemeente Ooststellingwerf; nr. gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van; 2 september 2025 Gelet op het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) en de Wegenwet Besluit 1. 2.

Het Meerjaren Onderhouds Plan (MOP) wegen 2026-2030 zoals weergegeven op de “Overzichtkaart” en “Doorkijk” vast te stellen en daarvoor; Het budget voor het onderhoud aan de wegen met 5% te verhogen (€ 57.791,15) en dit structureel te verwerken.

Besloten in de openbare vergadering van 28 oktober 2025. , griffier.

, voorzitter.