RV Jaarstukken 2020 en Begroting 2022 Veiligheidsregio Fryslân

Raadsvoorstel Commissievergadering Titel Onderwerp Portefeuillehouder/Teamleider Extern zaak ID (zaakcode)

: Samenleving 8 juni 2021 : Begroting 2022, jaarstukken 2020 en eerste begrotingswijziging 2021 van Veiligheidsregio Fryslân. : Veiligheid en gezondheid : Burgemeester H. Oosterman, Wethouder E. Verhagen Teamleider H. Dekkers : 0085112619

Datum collegevergadering 25 mei 2021

Voorgesteld besluit 1. In te stemmen met de jaarstukken 2020 VRF en het voorstel om het positief resultaat € 3.791.000 als volgt te bestemmen: a) € 2,31 miljoen reserveren voor met name het inhalen van werk; b) voor de toekomstige kosten van het verplichte zogenaamde 2e loopbaanbeleid bij de brandweer € 0,54 miljoen; c) het restant van € 0,94 miljoen toevoegen aan de egalisatiereserve. 2. De eerste begrotingswijziging 2021 van de Veiligheidsregio Fryslân en het voorstel a) het voordeel van €730.000,- toe te voegen aan de egalisatiereserve VRF. 3. In te stemmen met de begroting 2022 VRF waaronder een bijdrage van Ooststellingwerf van een totaal van € 2.726.316,- voor 2022, onderverdeeld in: a) Gezondheid €1.069.430,b) Crisisbeheer €103.686,c) Brandweer €1.553.200,4. Geen nadere zienswijze in te dienen naar aanleiding van de financiïele documenten van de Veiligheidsregio Fryslân.

Openbaar Ja, passief via openbaar verslag

Inleiding De Veiligheidsregio Fryslân (hierna: VRF) heeft conform de wettelijke afspraken, de begroting 2022, de jaarstukken 2020 en de eerste begrotingswijziging aan de gemeenten aangeboden. Genoemde ontwikkelingen maken het mogelijk om de gemeentelijke bijdragen in 2022 op hetzelfde niveau te houden én de egalisatiereserve aan te vullen tot iets boven de onderkant van de afgesproken bandbreedte (2 - 5%).. Hiermee komt de VRF tegemoet aan de door de gemeenteraden ingediende zienswijzen

Argumenten 1a) Veel werk is blijven liggen door de coronacrisis. Het voorstel is om dit resultaat te reserveren voor met name het inhalen van werk (€ 2,31 miljoen). De jaarstukken laten veel corona gerelateerde activiteiten zien. GGD Fryslân heeft een spilfunctie in het bestrijden van het coronavirus in onze provincie. Belangrijke taken zijn de advisering over infectieziektebestrijding, verschaffen van epidemiologisch inzicht, het testen, het uitvoeren van bron- en contactonderzoek en de voorbereiding op de vaccinatiecampagne. Ook op de rest van de organisatie heeft de coronacrisis impact gehad. De crisisorganisatie heeft vrijwel het gehele jaar op volle toeren gedraaid. En de ondersteunende diensten hadden hun handen vol aan het inrichten van testlocaties, het afhandelen van persvragen en het werven van meer dan 300 nieuwe medewerkers. Ondertussen bleven de vitale processen in de lucht, en hadden we te maken met andere incidenten naast de coronacrisis die ook goed gecoördineerd bestreden dienden te worden. Deze extra inzet heeft € 12,5 miljoen aan extra kosten met zich meegebracht. Veiligheidsregio Fryslân heeft een coördinerende rol gespeeld bij het maken van afspraken met het ministerie over de wijze van declareren. Het resultaat hiervan is dat alle coronakosten die voortkomen uit de landelijke opdracht, kunnen worden gedeclareerd bij het Rijk.

1b) Er komen extra kosten voor verplichte 2e loopbaanbeleid Voor deze toekomstige kosten is het goed om een bedrag te reserveren. 1c) Het is belangrijk dat de egalisatiereserve wordt aangevuld richting de afgesproken ondergrens. 2. Het is goed om met de eerste begrotingswijzigen de lopende begroting in lijn te brengen met de begroting van 2022. Met de eerste begrotingswijziging van 2021 brengt de VRF de lopende begroting in lijn met begroting van 2022. Denk daarbij aan de incidentele investering in de Omgevingswet, een hogere uitkering van het Rijk en de start van de noodzakelijke beleidsvoorstellen informatiemanagement. Daarnaast wordt een deel van de in de jaarrekening gereserveerde middelen voor met name in te halen werk uit de reserves gehaald. Ten slotte is er een voordeel op kapitaallasten en rente. Per saldo leiden deze aanpassingen tot een voordeel van € 0,73 miljoen.

3. De VRF is onze uitvoeringsorganisatie op het gebied van brandweerzorg, publieke gezondheidszorg, jeugdgezondheidszorg en crisisbeheersing. In deze begroting kijken we vooruit naar welke resultaten Veiligheidsregio Fryslân wil gaan realiseren om ook dan een belangrijke bijdrage te leveren aan een veilig en gezond Fryslân. En ondanks dat we hopen dat 2022 weer een relatief normaal jaar wordt, kunnen we niet om de coronacrisis heen. Op dit moment vraagt het bestrijden van het coronavirus veel aandacht van Veiligheidsregio Fryslân, en de GGD Fryslân in het bijzonder. De focus is daarbij gericht op de actualiteit, met beperkte ruimte voor nieuwe ontwikkelingen en langetermijndenken. En de organisatieonderdelen die niet direct een rol hebben in het bestrijden van het

coronavirus, zoals Brandweer Fryslân, worden door de landelijke maatregelen beperkt in hun ontwikkelruimte 3a) Iedereen verdient een veilig en gezond leven. Wij dragen daaraan bij! De hoofdambitie van het meerjarenbeleidsplan 2019-2022: we gaan de komende vier jaren gezondheidswinst boeken. GGD Fryslân wil het aantal ongezonde levensjaren voor iedereen terugbrengen. Extra aandacht gaat daarbij uit naar de doelgroep met een lage sociaaleconomische status, omdat het aantal ongezonde levensjaren voor deze groep veel groter is. Om onze missie waar te maken, richten we ons in het programma Gezondheid op factoren die de gezondheid en vitaliteit van mensen beïnvloeden. Denk aan de sociaaleconomische situatie van mensen of culturele, fysieke en sociale factoren in de omgeving van mensen. Maar ook het gedrag en de vaardigheden van mensen zelf hebben invloed op hun eigen gezondheid (positieve gezondheid, Huber 2011). We dragen als netwerkorganisatie samen met onze partners bij aan bovenstaande hoofdambitie zoals vastgesteld in het meerjarenbeleidsplan. Om onze hoofdambitie te ondersteunen, zijn daarin ook de volgende ondersteunende ambities geformuleerd voor 2019-2022:  Gezondheid krijgt in alle omgevingsvisies een prominente plek;  De kinderopvang in Friesland voldoet aan de gestelde normen voor kwaliteit en veiligheid.

Het aantal zogenaamde ‘groene’ profielen (dat wil zeggen door de inspectie als voldoende beoordeeld) is toegenomen met 10%;  De huidige vaccinatiegraad (95% voor RVP en 52% voor HVP) blijft op peil;  We dragen bij aan de vermindering van de druk op de specialistische hulp en zorg;  We voorkomen antibioticaresistentie en bestrijden het als het zich aandient;  Er valt niemand tussen wal en schip! 3b) Veiligheid is geen exclusieve taak van de veiligheidsregio. Alleen samen met burgers en organisaties kunnen we Fryslân veiliger maken. In november 2018 stelde het bestuur het beleidsplan Veiligheid vast voor de periode 2019-2022. Gedurende deze beleidsperiode zoeken we actief de samenwerking met hen en anderen in onze netwerksamenleving. Door slim inzetten van data en technologie willen we de veiligheid in Fryslân vergroten. Bovendien zijn we nieuwsgierig en ons er steeds van bewust wat er in onze omgeving gebeurt. Zo kunnen we goed inspelen op de veranderende wereld om ons heen. We hebben drie ambities voor de komende beleidsperiode benoemd.

Deze hebben zowel Crisisbeheersing als Brandweer uitgewerkt naar speerpunten. De drie gezamenlijke ambities zijn: 1. De netwerksamenleving centraal. Wij participeren in de netwerksamenleving en faciliteren haar bij het werken aan veiligheid. 2. Slimme inzet van data en technologie. Wij zetten informatie, data en technologie in om de stap te maken van reageren naar voorspellen. Zo vergroten wij de veiligheid in Fryslân. 3. Nieuwsgierig en omgevingsbewust. Wij weten wat er speelt, zijn weerbaar en wendbaar. Zo kunnen we onder veranderende condities aan veiligheid werken. 3c) In 2022 zijn wij Samen aantoonbaar Paraat en voelen wij ons gezamenlijk verantwoordelijk voor de brandweerzorg in Fryslân. De programmadoelen van de brandweer komen sterk overeen met die van Crisisbeheersing. Dit onderstreept de band tussen deze twee bedrijfskolommen. Brandweer Fryslân heeft samen met Crisisbeheersing een belangrijke taak om samen met burgers en organisaties Fryslân veiliger te maken. In lijn met het Beleidsplan Veiligheid (2019-2022) werken beide kolommen samen aan een netwerksamenleving. Met elkaar willen wij onze gezamenlijke data slim inzetten en verbinden om de veiligheid in Fryslân verder te vergroten. Brandweermensen en Crisisbeheersers zijn nieuwsgierig en zich

steeds bewust van gebeurtenissen in hun omgeving. Zo kunnen zij goed inspelen op de veranderende wereld om hen heen. De volgende speerpunten zijn specifiek voor Brandweer Fryslân en laten zien wat de ambitie voor 2022 is: Samen aantoonbaar paraat In 2022 zijn wij Samen aantoonbaar Paraat en voelen wij ons gezamenlijk verantwoordelijk voor de brandweerzorg in Fryslân. Op basis van een betrouwbaar en actueel beeld van de repressieve slagkracht (mens en materieel) anticiperen wij adequaat op paraatheidsproblemen. Dit vraagt om openheid en de vanzelfsprekendheid om met elkaar gesprekken te voeren over paraatheid en de geleverde operationele prestaties, zoals: de daadwerkelijke bezetting-, uitruk- en opkomsttijden. We rapporteren hierover op basis van vastgestelde normen. Ook bereiden wij ons voor op de paraatheidsvraagstukken van de toekomst, bijvoorbeeld in het vraagstuk over de taakdifferentiatie brandweer. Samen aantoonbaar vakbekwaam In 2022 beschikken wij over een effectief en efficiënt trainingsprogramma dat aansluit op de behoefte van de medewerkers en de risico’s in hun omgeving. Ons PPMO-programma zorgt ervoor dat al het personeel medisch geschikt is voor de taken die ze moeten kunnen uitvoeren. Het brandweerpersoneel heeft inzicht in de eigen mate van vakbekwaamheid en voelt zich daar zelfverantwoordelijk voor.

Zowel de medewerker, de ploegleider als het clusterhoofd hebben inzicht in de stand van de vakbekwaamheid. Er kan mede hierdoor tijdig bijgestuurd worden op afwijkingen. Dankzij een flexibel vakbekwaamheidsprogramma kunnen wij inspelen op nieuwe inzichten en noodzakelijke aanpassingen voor onze repressieve organisatie. Risicobewust en Risicogericht samenwerken In 2022 werken wij Risicobewust en Risicogericht samen en richten wij ons op de risico’s die ertoe doen. Juist hier kunnen wij vanuit onze integrale deskundigheid meerwaarde laten zien. Om deze deskundigheid te kunnen bieden, zijn wij risicobewust. Wij hebben voldoende besef van risico´s in de omgeving. Intern zijn de verschillende disciplines met elkaar verbonden. Om goed risicogericht te kunnen werken hebben wij kennis van incidenten en het verloop van de bestrijding ervan. Maar ook van ons repressieve potentieel. Om repressief op te kunnen treden, hebben brandweermensen kennis van de preventieve voorzieningen, hulpmiddelen en de werking. 4. Geen nadere zienswijze in te dienen naar aanleiding van de financiïele documenten van de Veiligheidsregio Fryslân. De financiële documenten geven geen aanleiding tot het formuleren van een nadere zienswijze.

De VRF geeft invulling aan al eerder ingediende zienswijzen:  Ze zijn kritisch op de kostenontwikkeling;  Brengen de egalisatiereserve binnen de gewenste bandbreedte;  Vangen voorgestelde uitzettingen zelf op en  Realiseren ombuigingen bij de brandweer van ruim € 400.000.

Kanttekeningen a. Inspraak is beperkt Op basis van de Wet gemeenschappelijke regelingen, kan onze gemeenteraad een zienswijze indienen met betrekking tot voorliggende stukken. Het is echter aan het algemeen bestuur om deze zienswijzen te verzamelen en aan de hand daarvan koers te wijzigen indien nodig.

Financiële toelichting Jaarrekening 2020 Veiligheidsregio Fryslân heeft over 2020 een positief resultaat gerealiseerd van € 3.791.000. Een belangrijke veroorzaker van dit positieve saldo is de coronacrisis die ervoor zorgt dat een aantal onderwerpen dit jaar niet of in mindere mate uitgevoerd gaan worden. Onderwerpen die, zodra de organisatie in rustiger vaarwater is gekomen, weer opgepakt gaan worden. Vandaar dat het voorstel is deze middelen te reserveren, zodat de middelen specifiek voor deze onderwerpen bestemd blijven. Per programma is dit zowel financieel als procentueel ten opzichte van de begroting als volgt (x € 1.000):

Het resultaat wordt als volgt bestemd:

Begrotingswijziging 2021 In de kaderbrief 2022-2025 zijn alle ontwikkelingen opgenomen die van invloed zijn op de begroting 2022. Een aantal van deze thema’s hebben deels ook effect op 2021. Denk aan de gevolgen van de omgevingswet en de verhoging van de BduR. Daarnaast is er een aantal incidentele ontwikkelingen, specifiek voor 2021. Zo is er een voordeel op kapitaallasten doordat investeringen zijn doorgeschoven. Ook zijn de twee beleidsvoorstellen van de brandweer toegevoegd, zoals in de bestuurscommissie Veiligheid besloten is. Per saldo ontstaat in 2021 € 726.000 aan ruimte met als voorstel dit toe te voegen aan de egalisatiereserve. Begroting 2022 In onderstaande tabel staat de bijdrage van onze gemeente voor de verschillende programma’s van de Veiligheidsregio in 2022, ten opzichte van wat wij in de begroting 2021 hebben opgenomen:

Begroting Begroting veiligheidsregio 2022 Ooststellingwerf 2021 Verschil Begrotingsjaar 2022 Gezondheid 1.069.430 1.051.400 -18.030 Crisis 103.686 99.751 -3.935 Brandweer 1.553.200 1.505.826 -47.374 Totaal 2.726.316 2.656.977 -69.339 Voor 2021 betekent dit met betrekking tot de bijdrage aan de Veiligheidsregio een begrotingstekort van in totaal - € 69.339. Deze financiële consequenties worden meegenomen bij de programmabegroting 2022.

Publicatie voor bekendmaking De gemeenteraad van Ooststellingwerf heeft besloten: 1 De jaarstukken 2020 en het voorstel om het positief resultaat € 3.791.000 als volgt te bestemmen: b) € 2,31 miljoen reserveren voor met name het inhalen van werk c) voor de toekomstige kosten van het verplichte zogenaamde 2e loopbaanbeleid bij de brandweer € 0,54 miljoen d) het restant van € 0,94 miljoen toevoegen aan de egalisatiereserve. 2. De eerste begrotingswijziging 2021 van de Veiligheidsregio Fryslân en het voorstel a) het voordeel van €726.000,- toe te voegen aan de egalisatiereserve VRF. 3. In te stemmen met de begroting 2022 VRF waaronder een bijdrage van Ooststellingwerf van een totaal van € 2.726.316,- voor 2022. Onderverdeeld in; d) Gezondheid €1.069.430,e) Crisisbeheer €103.686,f) Brandweer €1.553.200,4. Geen nadere zienswijze in te dienen naar aanleiding van de financiïele documenten van de Veiligheidsregio Fryslân.

Vervolg De VRF op de hoogte stellen van het besluit. Planning & communicatie

n.v.t. Evaluatie n.v.t.

Burgemeester en wethouders van Ooststellingwerf, , secretaris

, burgemeester.

Bijlagen 1. VRF Aanbiedingsbrief 2. VRF Jaarstukken 2020 3. VRF 1e begrotingswijziging 2021 4. VRF Programmabegroting 2022 5. VRF Raadsbrief taakdifferentiatie Geheime stukken n.v.t..