Bijlage 2 - Discussiestuk 1.3-regeling sportaccommodaties

Discussiestuk voor de raad in vervolg op de op 9 november 2021 aangenomen motie #134 met onderwerp: 1/3-regeling sportaccommodaties. Inleiding: Het college wil met de raad in gesprek over de nadere invulling van de 1/3-regeling sportaccommodaties, zoals: voor welke verenigingen zijn welke voorzieningen subsidiabel en onder welke voorwaarden en wat voor budget wordt er door de raad beschikbaar gesteld, wat kan resulteren in een voorstel om het bij de Kadernota financieel te verwerken. Aansluitend kan het college aan de slag met het opstellen van een subsidieregeling voor de 1/3-regeling op basis van de ASVO 2018, binnen deze regeling wordt gebruik gemaakt van een beslisboom. Dit discussiestuk geldt als aanzet. Voor de volledigheid is de motie #134 hieronder in dit stuk opgenomen en die luidt als volgt: Constaterende dat: - De 1/3-regeling nieuwbouw en uitbreiding van de sportaccommodaties faciliteert; - Er sportclubs zijn die gebruik maken van de 1/3-regeling; korfbal en voetbal; - Er sportclubs/verenigingen zijn die hier geen gebruik van kunnen maken en dat wel zouden willen; - Het college heeft aangegeven geen ambtelijke tijd te hebben om de regeling, die ongelijkheid geeft, op korte termijn te kunnen uitwerken.

Overwegende, dat: - Wij vinden dat dit ongelijkheidsbeginsel op korte termijn opgeheven dient te worden; - Clubs aan de slag moeten kunnen gaan en er financiële duidelijkheid gegeven moet worden voor hun plannen; - De 1/3-regeling ook van toepassing zou moeten zijn voor de aanleg van bijvoorbeeld padelvelden, skeelerbanen, atletiekbaan en duurzame verlichting. Verzoeken het college; - Budget vrij te maken voor het snel realiseren en uitwerken van de 1/3-regeling van de gemeente; - In februari 2022 een voorstel aan de raad voor te leggen. Terugblik Op 21 september 1993 heeft de raad de Verordening subsidiëring van sportverenigingsaccommodaties vastgesteld als investeringsregeling voor de stichting van sportverengingsaccommodaties met als uitgangspunt de landelijk bekende zgn. 1/3-regeling. Dit houdt in dat de gemeente 1/3 deel van de investering á fonds perdu verstrekt, 1/3 deel als renteloze lening ter beschikking stelt (de sportvereniging lost af) en dat de sportvereniging zelf een 1/3 deel bijdraagt. Op 24 juni 2003 heeft de raad de Verordening subsidiëring stichting sportverenigingsaccommodaties en dorpshuisaccommodaties vastgesteld met wederom de 1/3-regeling als uitgangspunt. De Verordening van 21 september 1993 is gelijktijdig ingetrokken. Ondertussen is de Verordening van 24 juni 2003 verlopen omdat hij vanaf 2011 digitaal te raadplegen moest zijn op overheid.nl.

wat niet is doorgevoerd op basis van de besluitvorming van de begroting van 2010. NB. Voor sv Haulerwijk en sv Oosterwolde is daarom gehandeld in de geest van deze Verordening en gebruik gemaakt van de systematiek van de 1/3-regeling. Voor zover relevant voor dit discussiestuk; het volgende: In deze Verordeningen staan onder het kopje Begripsomschrijvingen onder meer: - Sportvereniging: een rechtspersoonlijkheid bezittende organisatie of groepering van personen, die statutair gevestigd is in de gemeente Ooststellingwerf, aangesloten is bij de voor de vereniging of groepering van personen bestaande landelijke erkende bond c.q. sportorganisatie en krachtens haar doelstelling in de gemeente Ooststellingwerf werkzaam is op het terrein van sportbeoefening zonder winstoogmerk.

1

-

Sportverenigingsaccommodatie: een gebouw of deel van een gebouw, dat qua opzet, indeling en inrichting in hoofdzaak bestemd is voor activiteiten verband houdende met de sportbeoefening van de leden van de betreffende sportvereniging. - Stichtingskosten: de kosten van nieuwbouw, verbouw en aankoop van een sportverengingsaccommodatie; kosten van inventaris, aankoop grond en notariskosten vallen er buiten. En onder het kopje Subsidieverlening onder meer: - Het college kan, voor zover daarvoor gelden beschikbaar zijn, voor de nieuwbouw, verbouw en aankoop van was- en kleedaccommodaties en/of kantines, tennisbanen, veldverlichting en kunstgrasvelden op sportcomplexen een subsidie verlenen aan de volgende verenigingen: a. Voetbalverengingen; b. Korfbalverenigingen; c. Tennisverenigingen. Vervolg Algemeen De raad geeft aan de 1/3-regeling voor de sportaccommodaties van amateursportverenigingen opnieuw te willen invoeren. Het publieke belang voor de inwoners van Ooststellingwerf is hier duidelijk aanwezig. Om de sport in onze gemeente toekomstbestendig te houden moeten er keuzes worden gemaakt. Sport is een basisvoorziening in onze gemeente waardoor sport een doel op zich is. Het is een verantwoordelijkheid van de overheid om ervoor te zorgen dat mensen kunnen sporten. Sportaccommodaties/sportvoorzieningen zijn dus nodig om deze basisvoorziening te borgen.

Daarnaast dient sport ook als middel te worden ingezet om andere maatschappelijke doelen te halen, zoals het verbeteren van de volksgezondheid en het tegengaan van eenzaamheid. En het weerbaar maken van en het samenwerken/spelen van jongeren en ouderen. Bovendien kweekt het saamhorigheid. Amateursportverenigingen hebben (te) weinig financiële middelen om grote investeringen (waaronder verduurzaming) in hun sportaccommodaties te doen en zonder gemeentelijke hulp is het vrijwel ondoenlijk fondsen te werven en/of een lening te krijgen. De gemeente heeft er alle belang bij om de amateursportverenigingen te ondersteunen om maatschappelijke doelen (w.o. sport, volksgezondheid, leefbaarheid, vrijwilligers) te halen. De 1/3-regeling is hiervoor het geëigende instrument. Welke verenigingen Een rechtspersoonlijkheid bezittende organisatie of groepering van personen van algemeen geaccepteerde sporten die statutair gevestigd is in Ooststellingwerf en aangesloten bij een landelijk erkende bond en krachtens haar doelstelling in onze gemeente werkzaam is op het terrein van sportbeoefening zonder winstoogmerk. De breedtesport wordt als uitgangspunt genomen. Dit houdt onder andere in dat voetbal-, korfbal- en tennisverenigingen onder de nieuwe 1/3-regeling sportaccommodaties gaan vallen.

De raad geeft in motie #134 aan dat de Skeelerverenging (= skeelerbaan) en de Loopsportvereniging (= atletiekbaan) ook onder de nieuwe 1/3-regeling dienen te vallen. Dit betekent dat het kader moet worden aangepast. Welke voorzieningen Oorspronkelijk werden de kosten voor nieuwbouw, verbouw en aankoop van was- en kleedaccommodaties en/of kantines, tennisbanen, veldverlichting en kunstgrasvelden op sportcomplexen subsidiabel geacht onder de 1/3-regeling. Op basis van de huidige stand van zaken wordt voorgesteld om de kosten van aankoop, (vervangende) nieuwbouw, uitbreiding, verbouw, renovatie, aanpassing aan wet- en regelgeving van was- en kleedaccommodaties en/of kantines, tennisbanen, padelbanen, skeelerbaan, atletiekbaan en veldverlichting subsidiabel te achten onder de 1/3-regeling. Welke voorwaarden De investeringen die worden gepleegd in de accommodaties moeten eraan bijdragen dat meer inwoners van onze gemeente gaan sporten en bewegen en daardoor meedoen in de maatschappij. Ze dragen aantoonbaar bij aan een beter sportklimaat en dienen dus het publieke belang. Dat kan door het toevoegen van een nieuwe voorziening zoals bijvoorbeeld een padelbaan of om een aanpassing/uitbreiding/sloop en herbouw van een bestaande was- en kleedaccommodatie met of zonder kantine indien aantoonbaar noodzakelijk is. Bijvoorbeeld door het aantrekken van een nieuwe

2

doelgroep of doelgroepen, door (leden)groei van de amateursportvereniging, door fusie van amateursportverenigingen of het verlopen van de technische levensduur. Kosten welke mee mogen worden genomen ter bepaling van de hoogte van de investering zijn alle kosten die de gemeente zelf ook zou moeten maken ter realisering van eenzelfde project, ervan uitgaande dat de grond beschikbaar is. Dus inclusief de kosten van de aanleg van nuts-, parkeer- en groenvoorzieningen, legeskosten, kosten van verzekering tijdens de bouw, renteverliezen en kosten van sloop en tijdelijke huisvesting, indien deze kosten onvermijdbaar zijn. Dit laatste ter beoordeling van het college. Het is voor de amateursportvereniging, haar leden, donateurs en alle inwoners van de gemeente van belang dat de amateursportvereniging de extra lasten die samenhangen met de realisatie van de voorziening kan dragen. Hiervoor is inzage nodig in het investerings- en financieringsplan en de historische en verwachte exploitatie na investering. Om te voorkomen dat de amateursportvereniging door het aangaan van nieuwe financiële verplichtingen financiële verplichtingen krijgt, wordt geadviseerd om in de voorwaarden op te nemen dat voor het aangaan van eventuele toekomstige financieringen voorafgaande schriftelijke toestemming van de gemeente nodig is.

Om te kunnen beoordelen of de amateursportvereniging aan deze voorwaarden voldoet heeft de gemeente de volgende stukken nodig: 1. Een begroting van de amateursportvereniging over het lopende boekjaar. 2. Een door het bevoegde orgaan van de amateursportvereniging vastgestelde jaarrekening van minimaal de laatste twee afgesloten boekjaren, voorzien van een samenstellings- of goedgekeurde verklaring van een register accountant of een administratief accountant. 3. Een gespecificeerde begroting van de exploitatie na realisatie de gewenste voorziening 4. Een tekening van de te bouwen/verbouwen accommodatie of aan te leggen voorziening. 5. Een investering- financieringsplan voor de te bouwen/verbouwen of aan te kopen accommodatie of aan te leggen voorziening. 6. Een exemplaar van de statuten van de amateursportvereniging. 7. Een uittreksel van de notulen van de algemene ledenvergadering van de amateursportvereniging waaruit blijkt dat besloten is tot bouw/verbouw van de betreffende accommodatie. 8. Een verklaring waaruit blijkt dat de amateursportvereniging is ingeschreven in het verenigings- of stichtingsregister van de Kamer van Koophandel en Fabrieken. 9. Een verklaring waaruit blijkt dat de amateursportvereniging is aangesloten bij een landelijke erkende bond van de betreffende sport.

10.Een overzicht van de ledenaantallen van de afgelopen jaren en de opbouw ervan, Gezien de voorwaarden en de benodigde tijd om aanvragen te beoordelen, voorstellen uit te werken en te laten behandelen in het college wordt voorgesteld om de voor de 1/3-regeling een minimaal bedrag investeringsbedrag van € 30.000 te hanteren (= € 10.000 á fonds perdu; € 10.000 renteloze lening en € 10.000 zelf financieren). Voor investeringen tot € 30.000 kan, indien beschikbaar, gebruik worden gemaakt van andere regelingen (bijvoorbeeld het Fonds). Het is niet toegestaan om de 1/3-regeling sportaccommodaties te combineren met een andere gemeentelijke regeling (bijvoorbeeld het Fonds). Indien blijkt dat de investering in de gewenste voorziening bijdraagt aan een beter sportklimaat (zie onder het kopje Welke voorwaarden en de bijvoegde tekening) en uit de financiële stukken blijft dat de amateursportvereniging de investering, met toepassing van de 1/3-regeling, kan financieren en daaruit voorvloeiende structurele exploitatielasten kan dekken ten laste van de reguliere exploitatie kan worden besloten met het instemmen van de aanvraag. Wat voor budget komt beschikbaar Het toekennen van een aanvraag is ook afhankelijk van het budget wat (jaarlijks) wordt vastgesteld.

Onder de oude 1/3-regeling was opgenomen dat het college voor 15 november voorafgaand aan het subsidiejaar, voor zowel de renteloze geldlening als de bijdrage á fonds perdu een bedrag vaststelt dat ten hoogste beschikbaar is voor de verstrekking van deze subsidies. Uit dossieronderzoek blijkt dat in de 2005 t/m 2009 het subsidiebedrag op € 0 is vastgesteld; vanaf 2010 komt de jaarlijkse vaststelling van het subsidiebedrag, in verband met de toenmalige bezuinigingstaakstelling, niet meer voor.

3

Het voorstel is om voor investeringen tot maximaal € 150.000 (= € 50.000 bijdrage á fonds perdu, € 50.000 renteloze lening en € 50.000 eigen bijdrage vereniging) het college de bevoegdheid te geven om aanvragen goed te keuren. Het college informeert de raad over de gehonoreerde aanvragen via een raadsmededeling. Aanvragen voor investeringen groter dan € 150.000 per jaar dient te raad goed te keuren. Er wordt voorgesteld om de structurele financieringslasten van de bijdrage á fonds perdu te verwerken in de eerstvolgende financiële rapportage na besluitvorming over de nieuwe 1/3-regeling in 2022. Oorspronkelijk was bepaald dat het 2e 1/3-gedeelte (= de renteloze lening) in 20 gelijke jaarlijkse termijn aan de gemeente moest worden terugbetaald. Het is het overwegen waard deze termijn in overeenstemming te brengen met het afschrijvingsbeleid van de gemeente; bijvoorbeeld bij was- en kleedgelegenheden en/of kantines bijvoorbeeld bij (vervangende) nieuwbouw voor 40 jaar te kiezen en bij uitbreiding/renovatie voor 20 jaar; en bij tennisbanen voor gravel 20 jaar en voor padelbanen 10 jaar et cetera. Hieraan kan worden gekoppeld dat een amateurvereniging niet een aanvraag mag indienen voor een voorziening die eerder is toegekend en waarvoor de afschrijvings-/aflossingstermijn nog loopt.

Punt van aandacht Het project slim accommodatiebeleid, waar de sportaccommodaties een wezenlijk onderdeel van uit maken, loopt ook nog. Eén van de pijlers van dit beleid is de onvermijdelijke verduurzamingsopgave van de accommodaties die de komende jaren moet worden uitgevoerd. De 1/3-regeling kan bij de uitvoering als uitgangspunt gelden; dat het om forse budgetten gaat mag duidelijk zijn. Dat betekent dat de nu op stellen 1/3-regeling sportaccommodaties wellicht na vaststelling van het slim accommodatiebeleid nog enigszins aangepast/uitgebreid moet worden als gevolg van de verduurzaming van de accommodaties. NB. Voor de onderwijshuisvesting geldt een ander regiem, dat zal in overleg met de schoolbesturen worden opgelost via een nieuw op te stellen (duurzaam) Integraal Huisvesting Plan.

Samengevat Graag vernemen wij uw standpunt over onderstaande vragen: • Voor welke amateursportverenigingen moet de nieuwe 1/3-regeling sportaccommodaties gaan gelden? • Of u kunt instemmen met de voorzieningen die worden voorgesteld om onder de nieuwe regeling te laten vallen of stelt u een uitbreiding voor? • Of u kunt instemmen met de voorgestelde voorwaarden om in aanmerking te komen voor de nieuwe regeling? • Of u zich kunt vinden in het voorstel om jaarlijks maximaal € 50.000 beschikbaar te stellen á fonds perdu en maximaal € 50.000 voor renteloze leningen en de structurele lasten van de bijdrage á fonds perdu te verwerken in de eerstvolgende financiële rapportage nadat de besluitvorming over de nieuwe 1/3-regeling in 2022 heeft plaatsgevonden en het voorstel om de looptijd van de renteloze lening af te stemmen op de levensduur van de voorziening. • Of u zich kunt vinden in het uitgangspunt dat aanvragen met een investeringsbehoefte hoger dan € 150.000 aan de raad ter besluitvorming worden voorgelegd? • Of u nog suggesties heeft die het college kan meenemen in de uitwerking van de nieuwe 1/3regeling.

Planning Insteek is om in de raad van 8 maart 2022 voor te stellen het structurele budget beschikbaar te stellen voor de nieuwe 1/3-regeling sportaccommodaties en door het college vastgestelde nieuwe subsidieregeling 1/3-regeling sportaccommodaties (op basis van de ASVO 2018) ter informatie bij te voegen.

4