Agendabundel

• •

Medewerkers in de organisatie hebben in de afgelopen twee jaar een B1 training gevolgd. Er is een aanspreekpunt in het KCC aangewezen voor het afhandelen en monitoren van terugbelverzoeken.

Wat heeft de inwoner daarvan gemerkt • Dat meer producten en diensten digitaal kunnen worden aangevraagd en afgehandeld. • Dat de telefonische bereikbaarheid van de gehele organisatie verbeterd is. • Door de (tijdelijke) fte uitbreiding aan de balie is er, naast dat we het aantal aanvragen van de paspoortpiek kunnen opvangen, ook ruimte ontstaan om inwoners die geen afspraak hebben gemaakt op te vangen en te woord te staan. • Dat er een Open Dag op het gemeentehuis is georganiseerd op 24 mei 2025. • Dat brieven van de gemeente vereenvoudigd zijn naar B1 niveau. Beleidskaders • Programma Dienstverlening (2025)

Thema 0.3 Financiën Wat willen we bereiken • De financiën van onze gemeente zijn op orde en dat willen we zo houden. • We willen jaarlijks een realistische/uitvoerbare begroting opstellen. Wat hebben we bereikt We konden ook het afgelopen jaar weer een positieve en realistische begroting en meerjarenraming presenteren. Hierin is ook rekening gehouden met een groot aantal investeringen in het accommodatiebeleid. Het positieve perspectief is ook nodig omdat we met grote opgaven en ambities bezig zijn die op termijn financiële consequenties hebben. Beleidsindicatoren Apparaatskosten zijn alle personele en materiële kosten die verbonden zijn aan het functioneren van de organisatie (o.a. loonkosten, ICT, huisvesting, facilitair etc.). Onder overhead verstaan we alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. De externe inhuur is bij de jaarrekening altijd hoger dan bij de begroting. Dit komt omdat vanuit vacatureruimte ook (tijdelijk) ingehuurd wordt. Beleidsindicatoren thema Financiën Apparaatskosten Externe inhuur Overhead

Eenheid Begroting 2025 Jaarrekening 2025 In euro´s per inwoner

1.100

1.125

Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen

0,8%

8,1%

% van totale lasten

13,3%

11,7%

2025

19

Wat hebben we ervoor gedaan • We stelden een structureel en reëel sluitende begroting op voor het jaar 2026. • We hebben kritisch gekeken naar gemeentelijke uitgaven. • Bij de kaderbrief 2025 is besloten om de OZB vanaf 2027 te verhogen. Bij de begroting 2026 is dit, door een amendement, gekoppeld aan het accommodatiebeleid. • Lokale belastingen en heffingen waar een duidelijke tegenprestatie tegenover staat, zoals afvalstoffenheffing, rioolheffing en sommige leges, zijn kostendekkend doorberekend. • Bij nieuw beleid/ambities hebben we de benodigde ambtelijke capaciteit meegenomen in de afweging. • Waar nodig hebben we een deel van de algemene reserve ingezet om incidentele lasten te dekken. Bijvoorbeeld bij het besluit over de herstructurering van Rikkingahof. Deelneming: N.V. Bank Nederlandse gemeenten (BNG) De BNG verstrekt tegen lage tarieven krediet aan Nederlandse overheden. Daarmee speelt de bank een essentiële rol in de financiering van gewenste maatschappelijke investeringen. Wat heeft de inwoner daarvan gemerkt • Een financieel gezonde gemeente. • Onze financiën zijn voor iedereen te bekijken via ooststellingwerf.begrotingsapp.nl. • Onze belastingen, diensten en producten zijn betaalbaar. Beleidskaders • Financiële verordening 2023 inclusief eerste wijziging (2024) en tweede wijziging (2025) (art 212) • Controleverordening 2023 (art.

213 Gemeentewet) • Doelmatigheid- en doeltreffendheidsverordening 2023 (art. 213a Gemeentewet)

20

Belangrijkste afwijkingen programma 0 x € 1.000 Wat heeft het ons gekost?

Rekening

Primitieve

Actuele

Rekening

2024

Begroting

Begroting

2025

Verschil

0-1 Bestuur

-2.620

-1.954

-2.234

-3.065

-831 N

0-2 Burgerzaken

-1.252

-1.017

-1.154

-1.108

46 V

Saldo van baten en lasten Lasten

0-3 Beheer overige gebouwen en gronden

-496

-386

-497

-768

- 271 N

0-4 Overhead

-16.699

-16.160

-16.754

-17.271

- 518 N

0-5 Treasury

-346

-616

-391

-505

- 113 N

0-61 OZB Woningen

-411

-229

-229

-313

- 84 N

0-62 OZB niet-woningen

-220

-222

-222

-282

- 60 N

0-64 Belastingen Overig

-112

-143

-143

-194

- 51 N

0-8 Overige baten en lasten

-31

-48

12

-2

- 14 N

0-9 Vennootschapsbelasting (VpB)

-154

-

-

79

79 V

-22.340

-20.775

-21.612

-23.430

- 1.818 N

0-1 Bestuur

203

-

-

37

37 V

0-2 Burgerzaken

540

496

616

560

- 56 N

0-3 Beheer overige gebouwen en gronden

94

1

1

63

62 V

0-4 Overhead

3.706

3.583

3.274

4.482

1.208 V

0-5 Treasury

591

67

473

605

132 V

Lasten

Baten

0-61 OZB Woningen

2.806

2.706

2.706

2.788

82 V

0-62 OZB niet-woningen

686

768

768

833

65 V

0-64 Belastingen Overig

132

129

129

171

42 V

62.818

63.197

67.681

68.426

745 V

-

9

9

14

5V

Baten

71.576

70.956

75.657

77.978

2.321 V

Saldo van baten en lasten

49.237

50.182

54.045

54.548

503 V

Toevoegingen

-388

-300

-300

-379

- 79 N

Onttrekkingen

718

632

687

699

12 V

Mutatie reserves

330

332

387

321

- 66 N

49.567

50.514

54.432

54.869

437 V

0-7 Alg-uitkering en ov-uitk- gemeentefonds 0-8 Overige baten en lasten

Mutatie reserves

Resultaat

21

x € 1.000 Belangrijkste afwijkingen Programma 0

Verschil

Dagelijks bestuur

- 858 N

Toekomstvisie

76 V

Algemene reserve

- 76 N

Grond en gebouwen

- 209 N

Kapitaalreserve

190 V

Huisvesting

- 88 N

Advies en ondersteuning

- 32 N

Reserve organisatie-ontwikkelingen

- 72 N

Organisatorische kostenplaatsen en owo-kostenplaatsen

830 V

Algemene uitkering

745 V

Vennoorschapsbelasting

79 V

Algemene reserve grondexploitatie

-79 N

Overige kleine afwijkingen

- 68 N

Totaal afwijkingen

438 V

Toelichting belangrijkste afwijkingen Taakveld 0.1 Bestuur, nadeel € 794.000 Dagelijks bestuur, nadeel € 858.000 Per saldo is er een algemeen nadeel van € 45.000 op de pensioenvoorzieningen. Hoewel de rekenrente hoger is (voordeel), zijn de pensioenen geïndexeerd en is de aanwending hoger geweest dan begroot. Dat zorgt voor een nadeel. Daarnaast heeft de regering besloten dat met de invoering van het nieuwe pensioenstelsel ook de Appa-pensioenaanspraken van politieke ambtsdragers in een pensioenfonds ondergebracht moeten worden. Dit zal naar verwachting per 1 januari 2028 plaatsvinden. De overdracht naar het ABP vindt dan per 31 december 2027 plaats. De commissie BBV heeft de stellige uitspraak gedaan (op 3 december 2025) dat gemeenten die aan het recente onderzoek naar de omvang van de overdrachtswaarde van het Appa naar het ABP hebben meegedaan bij de verantwoording over begrotingsjaar 2025 de hoogte van de voorziening per 31 december 2025 gelijk moeten stellen aan de prognose op basis van het uitgevoerde onderzoek en rekening te houden met de gewijzigde verplichtingen over 2025. De dekkingsgraad van het ABP per december 2025 (123,5%, bekend gemaakt op 29 januari 2026) is gebruikt om de nieuwe stand van de voorziening te berekenen. Dit zorgt voor een nadeel van € 818.000.

Toekomstvisie, voordeel € 76.000* Bij de kaderbrief 2025-2028 is € 165.000 beschikbaar gesteld voor 2025 en 2026 voor het opstellen van de Toekomstvisie Ooststellingwerf 2040. Deze is op 16 december 2025 door u vastgesteld. De lasten in 2025 zijn € 89.000, het restant wordt doorgeschoven naar 2026. Zie ook hieronder bij Algemene reserve. Algemene reserve, nadeel € 76.000* Lagere lasten toekomstvisie betekent ook lagere onttrekking uit de algemene reserve. Het restant blijft beschikbaar voor 2026. Taakveld 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden, nadeel € 209.000 Grond en gebouwen, nadeel € 209.000 Extra afschrijving van € 190.000* als gevolg van de sloop van de oude aula naast het gemeentehuis. Zie ook hieronder bij kapitaalreserve. Verder netto-lasten voor een aantal panden zoals De Peggebult en Houtwal. Kapitaalreserve, voordeel € 190.000* De lasten van de afboeking van het gesloopte pand aan de Kuipenstreek is gedekt uit de kapitaalreserve.

22

Taakveld 0.4 Overhead, voordeel € 690.000 Huisvesting, nadeel € 88.000 Er is een nadeel van € 44.000 in verband met de huur van de Brink. Hoewel het volledige gebiedsteam inmiddels is gehuisvest in het gemeentehuis loopt een deel van de huur van de Brink nog wel door. De Brink wordt de komende periode ingezet voor knelpunten rondom het accommodatiebeleid. Daarnaast zijn er hogere onderhouds- en energielasten. Advies en ondersteuning, nadeel € 32.000 Betreft naheffingsaanslag (-€ 117.000) over het jaar 2021. Dit heeft te maken met een onjuiste verwerking van de gemeente van de fiscale uitruil reiskosten gedurende de pandemie. Daarnaast zijn de verplichte dotaties voor de voorzieningen RVU (€ 77.000) en spaarverlof (€ 77.000) verantwoord. Het budget generatiegericht maatwerk (€ 63.000) is hier opgenomen, maar de lasten zijn bij de diverse afdelingskostenplaatsen verantwoord. Hier staat het budget (€ 104.000) voor zwangerschaps- en ouderschapsverlof. De verantwoording gebeurt op de afdelingskostenplaatsen. Lagere lasten (€ 72.000*) inactieven doordat twee betrokkenen over zijn gegaan naar een WIA-uitkering en de gemeente draagt niet die lasten. Zie ook bij reserve organisatie-ontwikkelingen. Reserve organisatie-ontwikkelingen, nadeel € 72.000* Lagere lasten inactieven betekent ook een lagere onttrekking.

Organisatorische kostenplaatsen en owo-kostenplaatsen, voordeel € 830.000 Het resultaat op de organisatorische kostenplaatsen is € 696.000 voordelig. Dit is vooral gevolg van twee zaken: ten eerste de verwerkte indexering voor de lonen. Bij het opstellen van de begroting 2025 (zomer 2024) is die gesteld op 3,9%. In de loop van 2025 is de cao gemeenten 2025-2027 van kracht geworden, hiermee kwam het percentage voor 2025 uit op 1,94%. Daarnaast is er een voordeel doordat de doorbelaste uren (bijvoorbeeld naar de grondexploitatie) inclusief de overhead zijn verantwoord. Ook is er een nadeel vanwege de hier verantwoorde loonkosten bijvoorbeeld voor Oekraïne en klimaatmiddelen, terwijl de dekking in de betreffende programma's is verantwoord. Bij de owo-kostenplaatsen (beheer & registratie en bedrijfsvoering) is er per saldo een voordeel van € 134.000. Dit o.a. het gevolg van de gebruikte indexering (zie hierboven) en van het niet altijd gelijk kunnen invullen van vacatures. De afwikkeling van de owo-afdeling VTH staat bij het betrokken taakveld. Taakveld 0.7 Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds, voordeel € 745.000 Algemene uitkering, voordeel € 745.000 Verrekeningen algemene uitkering voorgaande jaren, voordeel € 54.000. De gevolgen van de decembercirculaire 2025 zijn niet via een begrotingswijziging in de begroting verwerkt, voordeel € 598.000.

Dit is via een mededeling aan u gecommuniceerd. En er zijn verschillen in gehanteerde maatstaven. Dit is enerzijds een gevolg van eigen prognoses en anderzijds aanpassingen door het Rijk in gewicht en aantallen bij de decembercirculaire die pas in het jaar erop volgend via de betaalspecificatie wordt verrekend. Taakveld 0.9 Vennootschapsbelasting, voordeel € 79.000* Vennootschapsbelasting, voordeel € 79.000* Op basis van de definitieve aangifte over 2024 is er een vermindering van de voorlopige aanslag geweest, voordeel € 154.000. En de voorlopige aanslag over 2025 is verantwoord, nadeel € 76.000. Bij de invoering van de vennootschapsbelasting in 2016 is door u uitgesproken dat de verschuldigde vennootschapsbelasting via de reserve grondexploitatie wordt verrekend. Algemene reserve grondexploitatie, nadeel € 79.000* Zie hierboven bij de Vennootschapsbelasting.

* Maakt onderdeel uit van de incidentele baten en lasten.

23

Programma 1 | Veiligheid In de gemeente Ooststellingwerf willen we wonen, werken, naar school gaan en recreëren in een veilige en schone omgeving. Dit realiseren we samen met alle betrokken partijen. We werken samen met partners om risico’s te beheersen. Samen coördineren we ook de voorbereiding op hulpverlening bij incidenten en crises.

Thema 1.1 Openbare orde en veiligheid Wat willen we bereiken • We willen dat onze inwoners en ondernemers wonen en werken en naar school gaan in een veilige woonomgeving. • We willen dat de toeristen die we als gast mogen ontvangen in een veilige omgeving kunnen recreëren. • We willen meer bewustwording rond het thema ondermijning. Wat hebben we bereikt • Uit onderzoek van het Planbureau Fryslân blijkt dat de gemeente Ooststellingwerf tot de veiligste gemeenten in Nederland behoort. • Inwoners, ondernemers en ambtenaren van de gemeente Ooststellingwerf hebben een hogere graad van bewustwording gekregen op het onderwerp ondermijning. Wat hebben we ervoor gedaan • Het veilige gevoel voor inwoners, ondernemers en toeristen is bereikt door een grotere zichtbare aanwezigheid van Boa's, politie en brandweer. De zichtbaarheid is tot uiting gekomen in het optreden van de Boa's en de politie in de openbare ruimte door buurtbakkies (rijdende koffiecorner), ondermijningscontroles, wijkagenten die aanwezig waren in de wijk en gezamenlijke bezoeken aan scholen en plaatselijk belangen. De brandweer is bezig geweest met recreatieparken over het onderwerp brandgevaar en hebben daar een campagne aan vast geplakt. • Er zijn herhalings- en verdiepingsbijeenkomsten geweest voor de ambtenaren op het onderwerp ondermijning. Daarnaast zijn er ondermijningscontroles geweest door de gehele gemeente.

De controles zijn ondersteund en verhelderd door middel van communicatie in kranten en de socials. Ook is de politie op pad geweest met de cybertruck om scholen en inwoners te informeren over cybercrime. Wat heeft de inwoner daarvan gemerkt • De inwoner heeft meer Boa's en politie gezien op straat, scholen, bij bijeenkomsten en via de verschillende mediakanalen. • De inwoner heeft veel informatie gekregen over ondermijning via de verschillende mediakanalen. Beleidskaders • Integraal veiligheidsbeleid 2023-2026

24

Belangrijkste afwijkingen programma 1 x € 1.000 Wat heeft het ons gekost?

Rekening

Primitieve

Actuele

Rekening

2024

Begroting

Begroting

2025

Verschil

1-1 Crisisbeheersing en brandweer

-2.003

-2.175

-2.280

-2.016

265 V

1-2 Openbare orde en veiligheid

-512

-755

-842

-648

194 V

-2.515

-2.930

-3.122

-2.664

458 V

1-2 Openbare orde en veiligheid

-

-

-

12

12 V

Totaal Baten

-

-

-

12

12 V

-2.515

-2.930

-3.122

-2.651

471 V

Totaal Toevoegingen

-

-

-

-

-

Totaal Onttrekkingen

-

200

305

64

- 241 N

Mutatie reserves

-

200

305

64

- 241 N

-2.515

-2.730

-2.817

-2.587

230 V

Saldo van baten en lasten Lasten

Totaal Lasten

Baten

Saldo van baten en lasten

Mutatie reserves

Resultaat

x € 1.000 Belangrijkste afwijkingen Programma 1

Verschil

Brandweer

160 V

Veiligheid

47 V

Rampenbestrijding

58 V

Algemene reserve

- 58 N

Vitale vakantieparken

187 V

Algemene reserve

- 187 N

Overige kleine afwijkingen

23 V

Totaal afwijkingen

230 V

25

Toelichting belangrijkste afwijkingen Taakveld 1.1 Crisisbeheersing en brandweer, voordeel € 265.000 Brandweer, voordeel € 160.000 De lasten zijn lager dan begroot doordat uit de nacalculatie van de Veiligheids Regio Fryslan (VRF) blijkt dat er minder inzet nodig was voor de brandweer dan begroot. Veiligheid, voordeel € 47.000 De lasten zijn lager dan begroot doordat uit de nacalculatie van de VRF blijkt dat er minder inzet nodig was voor veiligheid dan begroot. Rampenbestrijding, voordeel € 58.000 In 2024 is er een bedrag vanuit het Rijk ontvangen voor natuurbrandpreventie. In 2025 is niet alles besteed, het restant wordt meegenomen naar 2026. Algemene reserve, nadeel € 58.000* Lagere onttrekking voor natuurbrandpreventie. Taakveld 1.2 Openbare orde en veiligheid, voordeel € 206.000 Vitale vakantieparken, voordeel € 187.000* Het college heeft de raad via raadsmededeling #1753 geïnformeerd over de kamerbrief permanente bewoning van recreatiewoningen en over de oproep van de minister aan gemeenten om in afwachting van een volledig uitgewerkte instructiemaatregel niet handhavend op te treden tegen permanente bewoning van recreatiewoningen. Het college heeft hier gehoor aan gegeven. Op dit moment is er nog geen duidelijkheid over de instructieregel. Daarom is er nauwelijks gebruik gemaakt van het budget voor vitale vakantieparken.

Algemene reserve, nadeel € 187.000* Lagere onttrekking voor vitale vakantieparken. * Maakt onderdeel uit van de incidentele baten en lasten.

26

Programma 2 | Verkeer en vervoer We blijven zorgen voor veilige fietspaden, wegen en kruisingen.

Thema 2.1 Verkeer en vervoer Wat willen we bereiken • We houden onze gemeente goed bereikbaar en investeren in een goed en veilig wegennet. • We willen dat alle verkeersdeelnemers veilig gebruik kunnen maken van onze infrastructuur. • We willen mobiliteit verduurzamen. Wat hebben we bereikt De gemeente heeft de infrastructuur onderhouden. Het gaat hierbij om de infrastructuur die in eigendom, beheer en/of onderhoud is van de gemeente. We hebben ingezet op de verbetering van de kwaliteit van de voet- en fietspaden en de wegen. De uitvoering van het Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV) is voortgezet. De gemeenteraad heeft de volgende stukken vastgesteld: • Mobiliteitsvisie Ooststellingwerf 2026-2031 • AVOI 2025 (Algemene Verordening Ondergrondse Infrastructuren) • Meerjaren Onderhoudsplan (MOP) Wegen 2026-2030 Daarnaast heeft het college het Manifest verkeersveiligheid Fryslân 2026-2040 vastgesteld. De gemeenteraad is hierover geïnformeerd (raadsmededeling #2065). Wat hebben we ervoor gedaan Mobiliteit en bereikbaarheid • We hebben onze permanente verkeerseducatie voortgezet en zijn blijven sturen op gedragsbeïnvloeding, waaronder bewustwording en handhaving. • We hebben ons ingezet voor een goed netwerk van verbindingen. Onderhoud wegen, civieltechnische kunstwerken en openbare verlichting • De MOP wegen 2024-2028, planjaar 2025 is uitgevoerd.

• De MOP civieltechnische kunstwerken 2023-2027, planjaar 2025 is uitgevoerd. • Er zijn diverse maatregelen uit het SPV uitgevoerd. Hiermee hebben we gezorgd voor veiligere wegen. Voorbeelden hiervan zijn: inrichting schoolzones bij o.a. De Akker en MFS Zuid in Oosterwolde, verkeersremmende maatregelen in Oosterwolde Zuid en de afwaardering van de Vaart ZZ in Appelscha en de Leidijk in Waskemeer/Donkerbroek (i.s.m. gemeente Opsterland). • De MOP openbare verlichting 2024-2027 is geactualiseerd en vastgesteld, planjaar 2025 is uitgevoerd. Wat heeft de inwoner ervan gemerkt De gebruikers merken dat de kwaliteit en veiligheid van de openbare ruimte behouden blijft of vergroot is. Dit door het uitvoeren van klein- en grootschalig onderhoud (in combinatie met bijvoorbeeld maatregelen vanuit het SPV) aan verhardingen, bermen, bruggen, openbare verlichting en oevervoorzieningen. Inwoners merken dat er verkeerseducatieprojecten worden aangeboden. Bij deze projecten is aandacht besteed aan voorlichting, educatie, veiligheidsbewustzijn en verkeersveiligheid. Beleidskaders • Strategisch Plan Verkeersveiligheid (2022) • Omgevingsvisie (2021) • Programma Duurzaam Ooststellingwerf 2021 - 2025 • Meerjaren Onderhouds Plan wegen 2024-2028 • Meerjaren Onderhouds Plan openbare verlichting 2024-2027 • Meerjaren Onderhouds Plan civieltechnische kunstwerken 2023-2027

27

Belangrijkste afwijkingen programma 2 x € 1.000 Wat heeft het ons gekost?

Rekening

Primitieve

Actuele

Rekening

2024

Begroting

Begroting

2025

Verschil

2-1 Verkeer en vervoer

-4.578

-4.020

-4.730

-4.339

391 V

Totaal Lasten

-4.578

-4.020

-4.730

-4.339

391 V

2-1 Verkeer en vervoer

431

58

375

195

- 180 N

Totaal Baten

431

58

375

195

- 180 N

-4.147

-3.962

-4.354

-4.144

210 V

Totaal Toevoegingen

-2.219

-

-

-

-

Totaal Onttrekkingen

2.238

-

532

347

- 185 N

19

-

532

347

- 185 N

-4.128

-3.962

-3.823

-3.797

25 V

Saldo van baten en lasten Lasten

Baten

Saldo van baten en lasten

Mutatie reserves

Mutatie reserves

Resultaat

x € 1.000 Belangrijkste afwijkingen Programma 2 Verharding

Verschil 77 V

Algemene reserve

- 77 N

Investeringswerken

61 V

Verkeersveiligheid algemeen

92 V

Algemene reserve

- 92 N

Overige kleine afwijkingen

- 36 N

Totaal afwijkingen

25 V

28

Toelichting belangrijkste afwijkingen In onderstaand overzicht lichten we afwijkingen > € 25.000 toe. Taakveld 2.1 Verkeer en vervoer, voordeel € 210.000 Verharding, voordeel € 77.000* Door weersomstandigheden is niet het gehele budget voor de MOP wegen besteed. Conform afspraken wordt dit budget (€ 77.000*) toegevoegd aan de algemene reserve zodat het beschikbaar blijft voor volgend jaar. Algemene reserve, nadeel € 77.000* Het restant van het budget MOP wegen wordt toegevoegd aan de algemene reserve. Investeringswerken, voordeel € 61.000 Voor het Verkeerplan Donkerbroek zijn afschrijvingen in de begroting opgenomen. Dit is nog niet gerealiseerd. Het verkeersplan is nog niet in uitvoering. Verkeersveiligheid algemeen, voordeel € 92.000* Nog niet alle middelen van de SPUK Regeling Stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen zijn besteed, het restant wordt meegenomen naar 2026. Algemene reserve, nadeel € 92.000* Het restant van het budget Verkeersveiligheid wordt toegevoegd aan de algemene reserve. * Maakt onderdeel uit van de incidentele baten en lasten.

29

Programma 3 | Economie We blijven inzetten op een kwalitatief goede en toekomstbestendige woningvoorraad en toegang tot nieuwe bedrijfslocaties. Daarnaast willen we inzetten op het versterken en verduurzamen van recreatie en toerisme, bij voorkeur in regionale samenwerking en verbinding. De Omgevingswet is op 1 januari 2024 in werking getreden. Met de komst van de Omgevingswet wordt het huidige omgevingsrecht overzichtelijker, worden regels eenvoudiger en kunnen we procedures veel sneller doorlopen. Met de nieuwe instrumenten zoals de Omgevingsvisie, het Omgevingsplan en het Programma kan de gemeente straks in beleid en uitvoering sturen en monitoren om een gezonde en veilige fysieke leefomgeving richting haar inwoners te waarborgen.

Thema 3.1 Economie Wat willen we bereiken We willen een gunstig vestigingsklimaat in onze gemeente blijven bevorderen om een gezonde lokale duurzame economie te versterken. Bedrijven, die zich in onze gemeente willen vestigen, moeten er op kunnen rekenen dat wij kwaliteit leveren. We willen dat er voldoende ruimte is voor de groei van onze bedrijven, passend binnen het streven van een CO² neutrale gemeente in 2030. Hiervoor moet er uitbreiding plaatsvinden van onze bedrijventerreinen. We willen investeren in de ontwikkelingen in de arbeidsmarkt, met aandacht voor de mismatch tussen vraag en aanbod. We willen dat het Centrumplan Oosterwolde wordt afgerond. Hiervoor zijn intussen de eerste verkennende gesprekken gevoerd. Daarnaast blijven we actief het winkelgebied van Oosterwolde en het winkelhart versterken. Wat hebben we bereikt Om ondernemers te kunnen blijven faciliteren en de ruimte te kunnen bieden hebben we in 2025 enkele bedrijfskavels verkocht in Haulerwijk. Omdat is gebleken dat er meer vraag dan aanbod was zijn we eind 2024 begonnen met een bedrijventerreinanalyse, uitgevoerd door een gerenommeerd bedrijf. Uit deze analyse is gebleken, en zoals verwacht, dat er op termijn een tekort aan bedrijventerrein zal ontstaan (raadsmededeling #2041).

Met betrekking tot het centrumplan is intussen een projectgroep geformeerd en hebben de eerste verkennende gesprekken met de verschillende vakgebieden binnen de gemeente plaatsgevonden. Met de realisatie kan worden begonnen zodra de Lidl in het centrum (verwachting Q1 2027) klaar is. Daarmee kan een start gemaakt worden met de herinrichting van de winkelstraat en de kop van de Stationsstraat in het bijzonder. Met betrekking tot netcongestie pakken we als gemeente de lead als het gaat om het oprichten van een energie-hub. Op het bedrijventerrein in Haulerwijk voeren we gesprekken met vier ondernemers om zo het netwerk te ontzien, energie over en weer te verdelen, warmte te hergebruiken en duurzame energie op te wekken. Wat hebben we ervoor gedaan Met de projectgroep zijn de eerste verkennende gesprekken gevoerd. Aspecten zoals kabels, riolering, hitte stress, herinrichting en algemeen onderhoud komen daarbij aan de orde. Met een viertal ondernemers in Haulerwijk zijn we een projectgroep gestart om een energie-hub op het bedrijventerrein in Haulerwijk op te richten. Wat heeft de inwoner daarvan gemerkt Zodra er wordt begonnen met de inrichting op basis van het centrumplan Oosterwolde, gaat de inwoner de nieuwe winkelstraat ervaren waarbij aandacht is voor klimaatbestendigheid, water adaptatie, hittestress, groen. Kortom een fijne publieke ruimte om te verblijven.

30

Beleidskaders • Actieplan Oosterwolde De Nieuwe Winkelstraat aanvang 2026 afronding 2028 • Samenwerken aan een Krachtig en prachtig winkelgebied van Oosterwolde 2026-2030 • Strategisch beleidsplan arbeidsmarktregio Zuidoost Friesland 2026 • Masterplan Oosterwolde Centrum 2026-20230 - BizO • Analyse bedrijventerrein 2025-2039

Belangrijkste afwijkingen programma 3 x € 1.000 Wat heeft het ons gekost?

Rekening

Primitieve

Actuele

Rekening

2024

Begroting

Begroting

2025

Verschil

3-1 Economische ontwikkeling

-91

-155

-155

-136

19 V

3-2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

-338

-27

-323

-302

21 V

3-3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

-184

-197

-197

-198

-1 N

3-4 Economische promotie

-335

-228

-506

-536

- 30 N

Totaal Lasten

-947

-607

-1.181

-1.172

9V

3-2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur

499

-

772

551

- 221 N

3-4 Economische promotie

640

454

752

832

80 V

1.138

454

1.524

1.383

- 142 N

191

-153

343

211

-132 N

Totaal Toevoegingen

-410

-

-441

-260

181 V

Totaal Onttrekkingen

268

25

25

6

- 19 N

Mutatie reserves

-142

25

-416

-254

162 V

49

-128

-73

-43

30 V

Saldo van baten en lasten Lasten

Baten

Totaal Baten

Saldo van baten en lasten

Mutatie reserves

Resultaat

x € 1.000 Belangrijkste afwijkingen Programma 3

Verschil

Economische promotie

50 V

Overige kleine afwijkingen

- 20 N

Totaal afwijkingen

30 V

31

Toelichting belangrijkste wijzigingen In onderstaand overzicht lichten we afwijkingen > € 25.000 toe. Taakveld 3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur Ontwikkelplannen, inclusief grondexploitatie Industrieterreinen, € 0 (resultaat neutraal) Dit bestaat uit twee onderdelen: één ervan heeft invloed op het rekeningsresultaat en de ander niet. Invloed op het rekeningsresultaat is de jaarlijkse actualisatie van de omvang van de reserve grondexploitatie. De omvang van de reserve is normaal gesproken gebaseerd op de risico's met betrekking tot de toekomstige verkopen voor de komende vijf jaar en de huidige boekwaarde van de complexen. Sinds 2022 is de omvang van de reserve niet via de gebruikelijke actualisatie bepaald. Ook voor 2025 stellen wij voor deze lijn te volgen. De grondexploitatie is in administratief opzicht een sluitend systeem. Het saldo van de baten en lasten, na winstneming via de reserve, wordt verrekend met de boekwaarde op de balans. De afname van de boekwaarde is € 217.000: • Resultaat uit reguliere baten en lasten € 477.000 (afname boekwaarde). In 2025 zijn er vier kavels bij de Turfsteker in Haulerwijk verkocht. Hiervan zijn twee kavels in 2025 geleverd en de andere twee zijn begin 2026 geleverd. • Toevoeging aan de reserve (toename boekwaarde) in verband met winstneming volgens de POC methode (percentage of completion) € 260.000.

Door de verkopen is de winstneming ook hoger. Taakveld 3.4 Economische promotie, voordeel € 50.000 Dit komt hoofdzakelijk door hogere baten toeristenbelasting van € 40.000. Het aantal overnachtingen was hoger dan waar we rekening mee hadden gehouden.

32