A-064 D66, PvdA, VVD, CDA, LSO - Volg het VNG-Advies

AMENDEMENT

#064 De raad van de gemeente Ooststellingwerf, in vergadering bijeen d.d. 9 juli 2024 Agendapunt: 7. Kaderbrief 2025-2028 Onderwerp amendement: Volg het VNG-Advies Ondergetekenden, leden van de raad van de gemeente Ooststellingwerf, stellen voor om: beslispunt 6.f - Het resterende tekort te dekken door een onttrekking uit de algemene reserve van € 1.154.000 in 2025, € 1.443.000 in 2026, € 679.000 in 2027 en € 27.000 in 2028. Te wijzigen in: - Het resterende begrotingstekort alleen voor 2025 te dekken door een onttrekking uit de algemene reserve. Toelichting: Op 11 juni jl., heeft de VNG een begrotingsadvies uitgebracht. Het advies betreft de wijze waarop gemeenten zichtbaar kunnen maken hoe het financiële meerjarenperspectief is. Dit advies luidt: 1) Maak boekjaar 2025 sluitend, rekening houdend met de wijze waarop de financiële toezichthouders omgaan met de incidentele korting van 2025. 2) Voer geen bezuinigingen -of lastenverzwaringen- door op andere beleidsterreinen vanwege de groei van de kosten voor jeugdzorg (in Ooststellingwerf structureel € 2,3 miljoen) 3) Benoem de financiële consequenties van noodzakelijke bezuinigingen en/of lastenverzwaring, ook van ombuigingen die eerder zijn ingezet.

Wat vooraf ging: Vorig jaar heeft de VNG bij de begroting 2024 voor het eerst een begrotingsadvies gegeven. De gemeenteraad van Ooststellingwerf heeft dat advies toen overgenomen. Daarmee wilden wij het effect van het zogenaamde ‘ravijnjaar’ 2026 en het meerjarenperspectief duidelijk maken richting toezichthouder en het Rijk. Toen al was er grote onzekerheid over de financiële toekomst van gemeenten. Taken, middelen en ambities zijn vanaf 2026 financieel uit evenwicht. Als gemeenteraad staan we voor een lastige keuze. We kunnen het probleem stilletjes oplossen door onze spaarpot te legen (huidige voorstel kaderbrief 2025) en de rekening rechtstreeks bij onze inwoners neer te leggen (bijv. verhoging OZB). Of we kiezen ervoor de noodzakelijke uitgaven voor zorg en investeringen wel in de begroting op te nemen waardoor tekorten ontstaan. Het eerste willen we niet, het tweede mag officieel niet voor alle jaren. De VNG heeft in het eerste deel van haar begrotingsadvies (van maart 2024) geadviseerd voor te bereiden op eventuele noodzakelijke bezuinigingen. Dat advies is bedoeld om duidelijk te maken wat het effect is van de korting op het gemeentefonds. De voorgenomen maatregelen vanwege de korting gemeentefonds 2026 en verder zouden in een apart onderdeel van de begroting 2025 moeten worden opgenomen. Advies 1: Maak alleen boekjaar 2025 sluitend.

In 2025 is sprake van een korting van € 675 miljoen op het gemeentefonds. Zowel VNG als de financiële toezichthouders geven aan dat deze korting als incidentele korting kan worden beschouwd. Deze korting vereist geen structurele dekkingsmiddelen, zoals nu in de kaderbrief 2025-2028 van Ooststellingwerf wordt voorgesteld. De VNG adviseert om geen onomkeerbare bezuinigingen of lastenverhogingen in gang te zetten voor de jaren die volgen. In deze financieel onzekere tijden is het advies om alleen boekjaar 2025 sluitend te maken. Dit past binnen de kaders van toezicht en afspraken die hier specifiek over gemaakt zijn tussen IPO, VNG en rijk. Advies 2: Voer geen bezuinigingen door op andere beleidsterreinen vanwege de kosten van jeugdzorg. Uit de voorjaarsnota 2024 komt naar voren dat Ooststellingwerf op de jeugdzorg voor € 2,3 miljoen structureel hogere kosten heeft. In de kaderbrief 2025-2028 is nu opgenomen dat dit o.a. moet worden gedekt via een lastenverzwaring. Onze inwoners en bedrijven moeten dan meer OZB gaan betalen. Dit amendement gaat daar niet verder op in, daar zijn al andere amendementen voor ingediend. Dit amendement gaat ook niet verder in op het al dan niet doorvoeren van bezuinigingen of andere beleidskeuzes. Ook daartoe zijn -voor zover nodig geacht- andere amendementen voor ingediend.

Voorliggend amendement gaat alleen in op de inzet van de algemene reserve voor de begroting 2025 en de meerjarenbegroting om deze sluitend te maken. Advies 3: Benoem de financiële consequenties van bezuinigingen en/of lastenverzwaring. Het college heeft getracht de voorliggende kaderbrief 2025-2028 financieel volledig in evenwicht te brengen. Dat is met de beste bedoelingen gedaan. Al dat werk is niet voor niets

geweest. Elementen van het oorspronkelijke voorstel kunnen als basis dienen voor een overzicht aan voorgenomen maatregelen.

In het geval 1 of meer amendementen worden aangenomen dan leidt dat tot plaatsing op dat overzicht aan voorgenomen maatregelen. Afhankelijk van de strekking van het aangenomen amendement leidt dat tot uitstel en/of de opmerking dat de gemeenteraad de betreffende maatregel niet wenst in relatie tot de hogere kosten van jeugdzorg. Samenvatting: Met voorliggend amendement besluit de gemeenteraad om het VNG-advies ten aanzien van advies 1) als bestendige beleidslijn toe te passen voor de kaderbrief 2025-2028 en begroting 2025. De gemeenteraad beoogt daarmee alleen begrotingsjaar 2025 financieel sluitend te maken, en de daarop volgende jaren niet. De adviezen 2 en 3 van de VNG komen terug op de raadsagenda in de vorm van andere amendementen. Bijlage: Brief VNG dd. 11 juni 2024 met als onderwerp: ‘Begrotingsadvies 2025-2028 deel 2’ Ondertekening en naam: D66, Ignas Minnema PvdA, Jan Vledder VVD, Sierd van Weperen CDA, Thomas Wiebe Swart Lokaal Sociaal Ooststellingwerf, Niels van den Berg Het amendement is aangenomen / verworpen in de vergadering van d.d. 9 juli 2024 Mevr. A. Hensen, griffier