2.b. Presentatie HEVO Maatsch Voorz Appelscha

Scenariostudie maatschappelijke voorzieningen Appelscha Themabijeenkomst gemeenteraad

24 april 2025 • Michiel Otto • Sarah Dik • Gerrit van der Pol • Ali Öztürk

Belanghebbenden • • • • • • • • • •

Plaatselijk Belang Appelscha Plaatselijk Belang Appelscha Boven Bestuur Dorpskamer De Den College van Kerkrentmeester PGO Appelscha Tennis Academie Advantage (Padelbanen, fysio, fitness en beheer van de huidige sporthal) Volleybal (Zaal)voetbal Badminton Zomersportweek Gymnastiek

Groen: deelnemers werksessies 1 en 2 2

• • • • • •

Stichting Scala jongerenwerk SV Beter bewegen voor ouderen Recreantengroep Appelscha-Oosterwolde Bibliotheek Appelscha Stichting Comprix / basisschool OBS De Riemsloot Stichting De Tjongerwerven / basisschool CBS De Mandebrink

• En indirect: toneelvereniging, muziekvereniging

Bijeenkomsten uitgelicht 11 februari

Startbijeenkomst • • • •

Stand v. zaken/informatie Voorliggende stappen Samenwerkingsvormen Praktische zaken

3

24 februari

Vandaag 3 april

22 / 24 april

Werksessie 1

Werksessie 2

Werksessie 3

Eindrapportage

Opgave en scenario’s Belanghebbenden Missie en visie Visie op samenwerking Vervolg

• Positionering van functies t.o.v. elkaar • Ruimtegebruik • Vlekkenplan

• Bevindingen en uitkomsten • Feedback en aanvullingen • Terugblik op het traject

• Eindresultaat • Eindrapportage • Bespreking College en Raad

11 februari

• • • • •

Scenario’s

4

Scenario

Omschrijving

1a.

Een MFA als één gebouw waarin scholen, sporthal en dorpshuis worden geïntegreerd. Hierbij kijken naar maximale efficiëntie in de exploitatie en het optimaliseren van de bezettingsgraad (nieuwbouw/renovatie). Gebruikers in meer of mindere mate ruimtelijk geïntegreerd (van ‘rug-aan-rug’ met ieder een eigen gebied of juist veel gedeelde en gezamenlijke ruimtes)

1b.

Een MFA als cluster van gebouwen nabij elkaar waarin scholen (nieuwbouw), dorpshuis (nieuwbouw) en sporthal (gerenoveerd) worden geïntegreerd. Hierbij kijken naar maximale efficiëntie in de exploitatie en het optimaliseren van de bezettingsgraad (nieuwbouw/renovatie). Gebruikers in meer of mindere mate ruimtelijk geïntegreerd (van ‘rug-aan-rug’ met ieder een eigen gebied of juist veel gedeelde en gezamenlijke ruimtes)

2.

Het privatiseren van de huidige sporthal en een gecombineerd gebouw voor scholen en dorpshuis (nieuwbouw).

3.

OBS De Riemsloot inclusief gymzaal verduurzamen, CBS De Mandebrink nieuw bouwen (al dan niet bij de sporthal) en de huidige sporthal verduurzamen.

4.

Nieuwbouw voor OBS De Riemsloot en CBS De Mandebrink en een gymnastieklokaal+; een jaarlijkse financiële bijdrage van € 25.000 voor de dorpshuisfunctie (door het huren van ruimtes, het geschikt maken van ruimtes voor dubbelgebruik of integreren van de dorpshuisfunctie in de nieuw te bouwen scholen en/of gymnastieklokaal+) bestaande gymnastieklokaal en sporthal slopen na de realisatie van het gymnastieklokaal+.

Kenmerken scenario’s

5

Scenario 1a

Scenario 1b

Scenario 2

Scenario 3

Scenario 4

Omschrijving

Een MFA waarin scholen (incl. KDV), sporthal (niet RHC) en dorpshuis worden geïntegreerd (alles nieuwbouw in één gebouw).

Een MFA waarin scholen, sporthal en dorpshuis worden in elkaars nabijheid worden gerealiseerd op basis van nieuwbouw (scholen/KDV/dorpshuis) en renovatie (sporthal, zonder RHC)

Het privatiseren van de huidige sporthal en een gecombineerd gebouw voor scholen en dorpshuis (nieuwbouw), incl. KDV

OBS De Riemsloot inclusief gymzaal verduurzamen (niet langer onderdak aan KDV) , CBS De Mandebrink nieuw bouwen (al dan niet bij de sporthal) en de huidige sporthal verduurzamen.

Nieuwbouw voor OBS De Riemsloot en CBS De Mandebrink en een gymnastieklokaal+; sloop bestaande gymzaal (Riemsloot) en sporthal

Nieuwbouw

5.634 m2 bvo (alle functies)

3.521 m2 bvo (scholen/KDV/dorpshuis)

3.521 m2 bvo (scholen/KDV/dorpshuis)

1.005 m2 bvo (Mandebrink + KDV)

3.515 m2 bvo (alle functies)

Renovatie / verduurzaming

--

1.572 m2 bvo (sporthal)

-(sporthal wordt zonder verduurzaming overgedragen)

1.187 m2 bvo (Riemsloot) + 308 m2 bvo (gymzaal) + 1.572 m2 bvo (sporthal) = 3.067 m2

--

Sloop

N.v.t.: oude gebouwen blijven bestaan en worden deel van herontwikkeling

N.v.t.: oude gebouwen blijven bestaan en worden deel van herontwikkeling

Oude schoolgebouwen blijven bestaan en worden deel van herontwikkeling; alleen gymlokaal wordt gesloopt.

1.109 m2 bvo (Mandebrink)

2.296 m2 bvo (beide scholen) 308 m2 bvo (gymzaal) Sporthal → herontwikkeling.

Buitenruimte (excl. parkeren)

968 m2

968 m2

968 m2

431 m2

998 m2

Footprint (incl. strook 1,5 m rondom + buitenruimte; excl. parkeren)

6.205 m2

4.071 m2 (excl. sporthal)

4.071 m2 (excl. sporthal)

4.901 m2 verspreid over drie locaties (2 scholen + sporthal)

4.813 m2 totaal (gesplitst over twee locaties)

Locatie in Appelscha

Voetbalveld naast sporthal

Voetbalveld naast sporthal

Voetbalveld naast sporthal

Mandebrink nieuwbouw op huidige locatie; Riemsloot en sporthal verduurzamen op huidige locatie

Mandebrink en Riemsloot nieuw bouwen op huidige locaties (gymnastieklokaal+ bij Riemsloot)

Sloopkosten (meerprijs)

In business case verkoop grond

In business case verkoop grond

In business case verkoop grond

Mandebrink slopen

Riemsloot, Mandebrink en gymzaal

Tijdelijke huisvesting

Nee

Nee

Nee indien op voetbalveld

Ja, schuifruimte nodig voor Riemsloot en Mandebrink

Ja, voor een van de twee scholen ten tijde van de renovatie/nieuwbouw

5.726 m2 (incl. sporthal)

De kernwaarden die passen bij de maatschappelijke voorzieningen van Appelscha: 2

Laagdrempelig 3

1

Eigenheid 5

6

Gezelligheid 4 Verbindend

Ontplooiing

Ontplooiing toegevoegd

Landelijke trends en ontwikkelingen Fusies en herindelingen gemeenten: afstand tussen burger en bestuur / meer aandacht voor de gemeenschap

Zorginfrastructuur / concentratie eerstelijnszorg in centra / belang vrijwilligers en mantelzorgers neemt toe Vergrijzing / vereenzaming / meer zorg met minder mensen

Digitalisering van het onderwijs vs. de fysieke plek voor onderwijs en groei ( sociaal, 21e eeuwse vaardigheden) 7

Tweeverdieners en participatie in samenleving Zitten vs. bewegen: sport en ontmoeting zeer belangrijk Individualisering

Ruimteprogramma (samengevat) Scenario 1a

Scenario 1b

Scenario 2

Scenario 3

Scenario 4

(in m2 bvo)

(in m2 bvo)

(in m2 bvo)

(in m2 bvo)

(in m2 bvo)

1.266 795

1.266 795

1.266 795

1.187** 795

1.266 795

631

631

631

208**

687

Sport • Sporthal • Gymnastieklokaal

2.113 0

1.572 0

0 (gepriv.)* 0

1.572 308

0 765***

Dorpshuis (excl. Den)

827

827

827

0

0 ****

Totaal

5.632

5.091

3.519

4.070

3.513

Buitenruimte (school, opvang, horeca)

968

968

968

431

998

6.205 m2

4.071 m2

4.071 m2

4.901 m2

4.813 m2

Onderwijs • Riemsloot • Mandebrink

Kinderopvang (KDV en BSO)

Footprint totaal

8

Opmerkingen: * In scenario 2 blijft de geprivatiseerde sporthal wel beschikbaar voor bewegingsonderwijs voor beide scholen. ** Het vloeroppervlak nu in gebruik voor kinderopvang bij Riemsloot wordt mee gerenoveerd t.b.v. onderwijs of opvang; geen aparte investering in extra m2’s voor opvang. *** Gymnastieklokaal + : zaal 26x15,4 m, toestellenberging, kleedkamers en EHBO; hoogte 7m. **** Geen investering in nieuwe dorpshuisruimten; jaarlijkse bijdrage in exploitatie t.b.v. creatie dorpshuisfunctie op verschillende plekken.

Multicriteria-analyse (kwalitatief) Criterium

Subcriterium

Ruimtelijke inpassing en locatie

• • • •

Centrale ligging in het dorp Verbinding met omgeving en doelgroep Bereikbaarheid en verkeersituatie Omgevingskenmerken met meer- of minderwaarde

• • • • •

Doelstellingen CO2 (Klimaatakkoord) Te behalen CO2-reductie Energietransitie Circulariteit Klimaatadaptatie

Maatschappelijke waarde

• • • •

Dubbele functies in de omgeving Voorzieningen met aantrekkingskracht / sociale cohesie Draagvlak onder potentiële participanten Belevingswaarde

Bestuurlijk / politiek

• • •

Concurrentiepositie Politieke haalbaarheid Toekomstbestendigheid

Juridisch

• • •

Eigendomsverhoudingen Complexiteit afspraken beheer & exploitatie Omgevingsplanwijziging

Planning en gerelateerde omstandigheden

• • • •

Planning Netcongestie Stikstof Risico’s van bezwaar en beroep

• •

Professionele slagkracht Personele bezetting

Duurzaamheid

Organisatorisch 9

Overzicht exploitatie totaal (d.d. 18 april 2025) Scenario 1a

Scenario 1b

Scenario 2

Scenario 3

Scenario 4

Vloeroppervlak MFA

5.632 m2 bvo

5.091 m2 bvo

3.519 m2 bvo

4.070 m2 bvo

3.513 m2 bvo

Bouwkosten (excl. btw)

€ 14,40 mln

€ 12,18 mln

€ 9,11 mln

€ 7,87 mln

€ 9,19 mln

Investering (incl. btw)

€ 23,59 mln

€ 19,97 mln

€ 15,05 mln

€ 13,05 mln

€ 15,17 mln

Bouwkosten per m2 bvo (excl. btw)

€ 2.629

€ 2.458

€ 2.688

€ 2.019

€ 2.485

Investering per m2 bvo (incl. btw)

€ 4.308

€ 4.074

€ 4.411

€ 3.347

€ 4.074

€ 1,299 mln

€ 1,168 mln

€ 0,826 mln

€ 0,936 mln

€ 0,758 mln

€ 231

€ 229

€ 235

€ 240

€ 216

Mogelijk dekking*

€ 14,84 mln

€ 14,81 mln

€ 12,45 mln

€ 12,15 mln

€ 12,68 mln

Bijgestelde investeringskosten (incl. btw)**

€ 8,75 mln

€ 5,15 mln

€ 2,60 mln

€ 0,903 mln

€ 2,49 mln

Bijgestelde exploitatielasten (jr. 1 / incl. btw)**

€ 0,550

€ 0,368 mln

€ 0,165 mln

€ 0,170 mln

€ 0,140 mln

Per m2 bvo / jr (= kostprijsdekkende huur)

€ 98

€ 72

€ 47

€ 44

€ 40

Saldo resultaat exploitatie totaal / jr ***

- € 0,337 mln

- € 0,177 mln

- € 0,158 mln

€ 0,001 mln

- € 0,123 mln

Jaarlijkse exploitatielasten (jr. 1 / incl. btw) Per m2 bvo

(ondernemend scenario)

* Dekking uit IHP, doorbelasting commerciële opvang, voorkeursscenario reservering verduurzaming sporthal, diverse fondsen & subsidies (Univé Buurtfonds, Rabobank Coöperatiefonds, LEADER) en inzet obligaties uit gemeenschap ** Na aftrek reeds gedekte investeringen of lasten (voor onderhoud, schoonmaak, verbruiken etc.) voor onderwijs en kinderopvang *** Zie handout voor totale exploitatieberekening

10

Toelichting dekking Dekkingspost

Uitgangspunt bedrag

1.

Voorkeursscenario en IHP (Mandebrink, Riemsloot + gymnastieklokaal+)

€ 9,6 mln

2.

Kinderopvang (commercieel): kostprijsdekkende huur kapitaliseren

€ 2,8 – 3,1 mln

3.

Voorkeursscenario: verduurzamen sporthal

€ 2,7 mln / n.v.t.

4.

Mogelijke verlaging investeringskosten door herontwikkeling inbreidingslocaties

Buiten scope

5.

Sloopkosten en infrastructuur (bovengronds en ondergronds)

Buiten scope

6.

Mogelijke compensatie vv Stanfries via nieuw kunstgrasveld i.v.m. gebruik locatie voetbalveld

- € 0,5 mln / n.v.t.

7.

Fondsen/subsidies - eenmalig/aanname - Univé Buurtfonds - Iepen Mienskipfûns - Rabobank Coöperatiefonds - LEADER (Provinsje Fryslân)

€ 2.500 n.v.t. op gemeentelijk eigendom € 2.500 € 100.000

8.

Inzet zelfwerkzaamheid (naar verwachting geen draagvlak)

n.v.t.

9.

Inzet obligaties eigen gemeenschap (actieve inwoners en ondernemers)

€ 100.000

Totaal

€ 12,15 mln – 14,84 mln

11

Multicriteria-analyse / overzicht

12

Conclusies beoordeling scenario’s Scenario 3: • Meest gunstig t.o.v. andere scenario’s • Echter geen dorpshuisfunctie en plek voor jongeren (wel behoefte); wel De Den en bibliotheek als ontmoetingsplaats • Door verschil met andere scenario’s: zichtbaar wat jaarlijkse exploitatielasten dorpshuisfunctie zijn Scenario 1: • Kostbare investering en exploitatie (moeilijk te dekken) • Weinig draagvlak voor écht MFA (integratie van functies); evt. volgens model ‘rug-aan-rug’.

13

Scenario’s 2 en 4: • Gelijke score ‘overall’ (kwalitatief en financieel) • Voordelen 2 t.o.v. 4: • Sporthal blijft bestaan; positieve bijdrage leefbaarheid en vitaliteit samenleving • Indien scholen en dorpshuis niet geïntegreerd maar wel ‘rug-aan-rug’: cluster maatschappelijke functies met potentie voor toekomst (ontdekken kracht van samenwerking) Nadeel 2 t.o.v 4: • OBS De Riemsloot naar westelijk deel dorp; geen school meer in oostelijk deel

Aanbevelingen 1.

Nadere uitwerking van scenario 3 als kwalitatief en financieel de meest gunstige variant

2.

Overweeg element versterking dorpshuisfunctie uit scenario 4 mee te nemen in scenario 3 (financiële ruimte in scenario 3)

3.

Degelijk onderzoek uit naar werkelijke bezettingsgraad sporthal

4.

Nader onderzoek naar financiële voorwaarden voor privatisering van de sporthal in scenario 2; vul scenario zo nodig op financiële criterium aan

14

Colofon Scenariostudie maatschappelijke voorzieningen Appelscha Samenvatting 24 april 2025 Niets uit deze uitgave mag zonder uitdrukkelijke schriftelijke toestemming van HEVO B.V. worden gereproduceerd, noch aan derden ter inzage worden gegeven.