ZN308407 - Raadsnota Programmabegroting 2022-2025

RAADSVOORSTEL Datum raadsvergadering Zaaknummer raadsvoorstel Portefeuillehouder

2 november 2021 308407 Willemsen

Onderwerp Meerjarenbegroting 2022-2025

Voorgesteld besluit 1. Vast te stellen de meerjarenbegroting 2022-2025; 2. De investeringskredieten conform bijlage 2 van de programmabegroting 2022-2025 te delegeren aan het college. Samenvatting Hierbij bieden wij u de programmabegroting 2022-2025 aan. Deze begroting is een nadere uitwerking van de door uw raad vastgestelde perspectiefnota 2022. Aanleiding Jaarlijks wordt in het kader van de planning & controlcyclus door het college een meerjarenbegroting aangeboden aan de gemeenteraad. De kaders die leidend zijn geweest voor het opstellen van deze begroting zijn vastgelegd in de perspectiefnota 2022 (ZN.288394). In deze begroting is ook de gewijzigde programma-indeling doorgevoerd en tevens is de kans aangegrepen nog een aantal wijzigingen in de presentatie van cijfers en doelstellingen door te voeren. De komende P&C-producten zullen, met uitzonderingen van de 2e corap 2021 en de jaarrekening 2021, volgens deze nieuwe programma-indeling opgesteld worden. Kader De Gemeentewet stelt een aantal eisen aan de begroting en de jaarrekening, bijvoorbeeld voor welke datum ze moeten zijn vastgesteld. Deze zijn opgenomen in de artikelen 186 – 211. De inhoudelijke regels waaraan de begroting en jaarrekening moeten voldoen, staan beschreven in het Besluit Begroten en Verantwoorden (BBV). Wat willen we bereiken? A.

Financiële beeld De programmabegroting 2022-2025 geeft het volgende financiële beeld: Exploitatie Rekening Begroting Begroting Begroting Lasten Baten Subtotaal programma's Vennootschapsbelasting Stortingen in reserves Onttrekkingen aan reserves Resultaat

(bedragen * € 1.000)

2020

2021

2022

2023

Begroting 2024

Begroting 2025

164.139 -172.061 -7.922 395 7.878 -8.854

161.179 -158.344 2.835 2 3.131 -5.975

165.776 -166.024 -191 2 4.419 -4.512

163.193 -161.234 2.016 2 339 -3.718

164.361 -162.154 2.264 2 373 -3.666

163.314 -161.147 2.224 2 295 -3.624

-8.503 voordeel

-7 voordeel

-282 voordeel

-1.361 voordeel

-1.027 voordeel

-1.103 voordeel

De begroting 2022 sluit met een positief saldo van € 282.000. Meerjarig is een positief beeld zichtbaar van ruim € 1,0 miljoen op jaarbasis. In onderstaande tabel is een samenvattend overzicht gegeven van de ontwikkeling van het saldo ten opzichte van de begroting 2021. (bedragen * € 1.000, - = voordeel) Exploitatieresultaat Para Begroting Begroting Begroting Begroting graaf 2022 2023 2024 2025 Geactualiseerde begroting 2021 928 1.620 1.940 1.940 N Mutaties: Wijzigingen op de programma’s 7.3 excl. algemene uitkering 529 -879 -525 -590 N/V Algemene uitkering (netto) 6.12 -7.440 -4.183 -3.735 -3.751 V Personele kosten 7.4 3.742 3.666 3.666 3.587 N Kapitaallasten 7.6 -493 -804 -1.598 -2.153 V Treasury 7.7 552 799 824 879 N Gesloten systemen 7.5 -318 -378 -410 -577 V Mutaties reserves 7.9 2.218 -1.201 -1.188 -438 N/V Saldo begroting 2022 -282 -1.360 -1.026 -1.103 V Voor een nadere toelichting van de wijzigingen in de begroting 2022 ten opzichte van de begroting 2021, verwijzen wij naar de paragrafen zoals deze in bovenstaande tabel zijn genoemd. Enkele van de meest in het oog springende aanpassingen in de begroting 2022 betreffen: • In de begroting 2022 wordt € 4 miljoen in de vrije reserve gestort. Deze middelen zijn ongelabeld en (eventueel) op een later moment in te zetten voor het realiseren van gewenste investeringen.

• De begroting is op het gebied van WMO met € 1,35 miljoen structureel verhoogd in 2022. Het grootste deel hiervan betreft de Hulp bij Huishouden (HbH), welke met € 1 miljoen is verhoogd. • De budgetten voor jeugdzorg zijn totaal met € 875.000 opgehoogd in 2022. • De kosten voor het nieuwe beleidsplan schuldhulpverlening zijn in de begroting 2022 opgenomen. Voor de uitvoering hiervan is bijna € 260.000 structureel toegevoegd. • Corona: In de begroting 2022 hebben we een stelpost van € 500.000 gereserveerd voor Coronakosten. Deze wordt gedekt uit de in 2019 gevormde ‘Coronareserve’. Daarnaast zijn verspreidt door de begroting op diverse producten nog Coronakosten opgenomen. • De budgetten van de gemeenschappelijke regelingen zijn bijgesteld op basis van de vastgestelde begrotingen voor 2022. • De onderhoudsbudgetten voor openbaar groen zijn opgehoogd met € 163.000. Dit voornamelijk vanwege areaaluitbreidingen en gestegen prijzen voor onderhoud. • Voor het nieuwe maaibeleid is de exploitatie opgehoogd met € 107.000 en de investeringsplanning met € 108.000. • De opbrengsten toeristenbelasting zijn met € 100.000 verlaagd. In 2019 was de opbrengst verhoogd naar € 500.000, maar die opbrengst wordt niet structureel gehaald.

• De inkomsten vanuit de algemene uitkering stijgen op basis van de meicirculaire in 2021, mede door de extra gelden voor jeugd, met € 7,4 miljoen in 2022, aflopend naar € 3,7 miljoen in 2025. • De totale OZB-inkomsten zijn conform de aangenomen motie bij de perspectiefnota 2022 niet geïndexeerd. Wel wordt rekening gehouden met € 25.000 hogere opbrengst vanwege areaaluitbreiding. Op basis van deze begrote inkomsten, zullen de nieuwe tarieven voor 2022 worden berekend. Een nadere toelichting op de bovenstaande punten en de overige aanpassingen in de meerjarenbegroting vindt u terug in paragraaf 7.3.

B. Personeel In 2022 wordt de personele formatie van de gemeente Oosterhout versterkt met 46,1 FTE. Deze stijging wordt voor een groot deel veroorzaakt door het in 2021 in eigen dienst nemen van het personeel van het sociaal wijkteam (26,1 fte), medewerkers van MOOVE (7,5 fte), handhavers (3,00 fte) en medewerkers participatie (3,7 fte). Deze uitbreidingen zijn in financieel opzicht gedekt door het verlagen van de exploitatiebudgetten waar deze (inhuur)kosten tot 2021 op drukten. Van deze uitbreiding van 46,1 fte is totaal dus 40,3 fte gedekt uit bestaande budgetten. De overige formatie (5,8 fte) betreft uitbreiding. Voor een toelichting hierop verwijzen wij naar de paragraaf personele kosten (7.4). C. Opgaven Bij de implementatie van de Toekomstvisie 2030 en het daarvan afgeleide bestuursakkoord ‘Samen op weg naar 2030’ is voor ons een achttal opgaven leidend. In 2022 voegen we daar een negende opgave aan toe. In 2022 zullen binnen deze opgaven de volgende accenten worden gezet: C.1. Bruisende binnenstad: De opgave Bruisende Binnenstad kent een brede insteek. Aan de ene kant ligt er de strategische opgave voor transitie van 15.000 - 19.000 m2 winkelvloeroppervlakte naar andere functies (onder andere wonen, groen, leisure, et cetera), terwijl aan de andere kant ook wordt ingezet op het kwalitatief op orde houden van de gehele binnenstad.

De aanpak moet leiden tot het creëren van een levendige, maar vooral ook toekomstbestendige binnenstad. Daarbij zal de binnenstad een verdere ontwikkeling moeten doormaken van een ‘place to buy’ naar een ‘place to be’. Voor citymarketing is structureel formatie en budget vrijgemaakt. In 2022 wordt de in 2021 opgestelde City Marketing Visie verder uitgerold. C.2. Stadhuis In 2022 zal het feitelijke ontwerp van de nieuwe huisvesting van het stadhuis in Arendshof 2 worden uitgewerkt, inclusief aanvraag omgevingsvergunning. Basis voor het ontwerp is het door de raad vastgestelde en door college geactualiseerde Programma van Eisen. Tijdens de ontwerpfase zal nadere afstemming plaatsvinden op de diensteverlening, zowel extern naar de klant/burger als intern naar de medewerkers en bestuur. Het stadhuis moet de organisatie faciliteren in de doorontwikkeling van de organisatie ten einde de dienstverlening blijvend hoog te houden. C.3. Arbeidsmarkt & economie Het programma Arbeidsmarkt en Economie zal in begin 2022 worden voorgelegd aan de gemeenteraad. In dit programma wordt aangegeven welke economische ontwikkelingen we zien, op welke topsectoren Oosterhout kan bouwen en welke ontwikkelingen er op de arbeidsmarkt optreden. Daarbij wordt ook gekeken naar de rol van de gemeente op deze beleidsterreinen en wat we hieraan kunnen bijdragen.

Als gemeente zijn we slechts 1 schakel in het speelveld van economie en arbeidsmarkt. Daarom wil de gemeente vooral ook de rol aannemen van verbinder. In het programma wordt beschreven welke ambitie Oosterhout heeft en de kansen die we zien om de economie en arbeidsmarkt te versterken. C.4. Financiële beheersbaarheid sociaal domein In 2022 ligt nadrukkelijke de focus op de Hulp bij de huishouding (HbH). Enerzijds houden we rekening met een autonome groei van het aantal cliënten en een daarmee gepaard gaande kostenstijging van € 1,5 miljoen. Anderzijds verwachten we de groei in de kosten met € 500.000 te kunnen dempen door de verdere uitvoering van het HbH-project ‘investeren in kwaliteit van toegang en uitvoering’ en een nieuw normenkader voor de indicering. Het nieuw normenkader kan mogelijk in de loop van 2022 kan worden ingevoerd. Daarnaast is er een doorlopende inzet en domein overstijgende samenwerking om de afzonderlijke dashboards door te ontwikkelen (voor monitoring, sturing en op termijn het doen van voorspellingen) en om maatregelen door te voeren (op het niveau van beleid, bedrijfsvoering of uitvoering) die een dempend effect hebben op de uitgaven binnen het sociaal domein.

C.5. Duurzaamheid en klimaatadaptatie Het ontwikkelen van een duurzaam energiesysteem is als eerste opgepakt en vastgelegd in beleid. In de RES 1.0 West Brabant zijn onze regionale ambities verankerd en de bijdrage die wij als Oosterhout daaraan gaan leveren. De specifieke inzet van Oosterhout is vastgelegd in onze Ambitienota Energietransitie 2030 en de Routekaart Energietransitie 2019-2022. Voor duurzaamheid is in de begroting 2022 structureel € 100.000 extra uitgetrokken. In 2021 is een strategie voor de aanpak van klimaatadaptatie opgesteld. Voor de thema’s verdroging, wateroverlast, hittestress en gevaar voor overstromingen is inzichtelijk waar en hoe groot de uitdagingen zijn om in 2050 klimaat adaptief te zijn. Dit heeft geleid tot een uitvoeringsagenda voor de komende jaren. Hierin zijn zowel concrete projecten opgenomen als activiteiten om klimaatadaptie te borgen in beleid. Voor de opgave klimaatadaptatie is voor 2022 en 2023 € 75.000 extra uitgetrokken. Ook is er formatief 1,00 fte extra beschikbaar voor het uitwerken van de wijkaanpakplannen warmtevisie. Bij de ondertekening van het klimaatakkoord in oktober 2019 is afgesproken dat de gemeenten uitvoerder zullen zijn van de diverse plannen en ambities. Uit een studie is gebleken dat de gemeenten hiervoor structureel € 500 miljoen (2022), groeiende naar € 950 miljoen (2030) aan extra kosten gaan maken.

Door de VNG is een oproep aan het kabinet gedaan om deze bedragen mee te nemen tijdens de kabinetsformatie. Zodra de kabinetsformatie is afgerond zal duidelijk zijn welke extra financiële middelen het Rijk beschikbaar stelt. Op dat moment zal een ontwikkelplan voor de jaren 2022-2025 worden opgesteld. C.6. Wijkgericht werken Oosterhouters weten zelf heel goed wat ze kunnen doen om hun buurt, wijk of straat te verbeteren. Om daarop in te spelen, is de rol van de gemeente aan het veranderen. De gemeente is niet altijd meer de opdrachtgever of de partij die het initiatief neemt. Soms is dat een groep inwoners of een projectontwikkelaar. Daarom zijn we vanaf 1 oktober 2020 gestart met wijkgericht werken. Een onderdeel uit de werkzaamheden zijn de bewonersinitiatieven. Een deel daarvan komt binnen via de nieuwe website https://doemee.oosterhout.nl . Zowel onze inwoners, partners maar ook de collega’s ervaren een positief effect van deze samenwerking. Aandachtspunt voor de komende periode is de balans tussen initiatieven en de andere werkzaamheden van de organisatie en het creëren van (financiële) ruimte om in te spelen op initiatieven vanuit de volledige organisatie. Op twee plaatsen in Oosterhout zijn we met bijzondere aandacht aan de slag.

Zo is Dorpsplatform Dorst druk bezig om (met goede ondersteuning van de wijkmakelaar en specialistische bureaus) een visie Dorst 2030 op te stellen en wordt er in Oosterheide met diverse partijen samengewerkt aan de realisatie van een multifunctioneel veld. Ook in Den Hout is Dorpsbelang aan de slag gegaan met het opstellen/actualiseren van de dorpsvisie. Het dorp houdt zelf regie op het proces van realisatie tot het politieke proces. Een interessante ontwikkeling waarbij we samen gaan ervaren wat wijkgericht werken kan doen met besluitvorming. C.7. Strategische woningbouw Met betrekking tot de Opgave strategische woningbouw zijn een aantal aspecten te onderscheiden. • Uitwerking van het in 2021 te nemen besluit over het ontwikkelen van een nieuwe woningbouwlocatie in het buitengebied. In de betreffende visie heeft de Raad uitgesproken dat een dergelijke locatie nodig is om te kunnen voldoen aan de grote vraag naar grondgebonden woningen. • Verdere samenwerking binnen het RIA (regionale investeringsagenda) Regio Breda en de Stedelijke Regio Breda-Tilburg om de vastgestelde ambities regionaal af te stemmen en te verwezenlijken. • Het werken aan binnenstedelijke woningbouwprojecten om aan de ambities uit de visie te kunnen voldoen.

Dat betekent dat er verder gebouwd wordt in de projecten Slotjes-Midden, Wilhelminahaven, Contreie en de Zwaaikom en dat de projecten Santrijn en het Zandoogje definitief worden opgeleverd. Nieuwe projecten die van start zullen gaan zijn Galvanitas, Warandeparck, Hoek Keiweg-Ridderstraat (en het tegenoverliggende terrein), Arendsplein, Locatie Vissers en mogelijk Dorst-Oost.

In 2022 kan de volgende tranche van de totaal beschikbare € 3 miljoen voor strategische woningbouw beschikbaar gesteld worden. C.8. Strategie & externe oriëntatie Met de Toekomstvisie Oosterhout 2030 hebben wij de beschikking over een werkend en inspirerend toekomstperspectief. De Opgave Strategie en Externe Oriëntatie heeft, tegen die achtergrond, als doel het realiseren van de uitvoeringsagenda van de Toekomstvisie en het vergroten van het strategisch vermogen van de organisatie. Onderdelen zijn hiervoor in 2022 onder andere het verder versterken van samenwerking met maatschappelijke partners, het versterken van de maatschappelijke dialoog (ook voortkomend uit de ervaringen met de Corona Impact Analyse) en het verstevigen van het externe netwerk. Daarnaast wil Oosterhout structureel inzetten op de samenwerking binnen de Stedelijke Regio Breda-Tilburg, met het oog op het op te stellen verstedelijkingsakkoord voor deze regio. Hiervoor is in de begroting € 35.000 structureel extra opgenomen. C.9. Visie op onderwijs De coronacrisis heeft geleid tot een beter en regulier overleg tussen primair onderwijs, voortgezet onderwijs en de gemeente. Het is van belang die samenwerking vast te houden en verder uit te bouwen.

Het Oosterhoutse onderwijs ziet zich gesteld voor een groot aantal uitdagingen, bijvoorbeeld rondom huisvesting, afstemming onderwijs en arbeidsmarkt en ‘een leven lang leren’. Daarom is het goed om te komen tot een breed gedragen, samen met het onderwijsveld en andere betrokkenen te ontwikkelen visie op onderwijs in Oosterhout. Waarbij ook afspraken worden gemaakt over de aansluiting tussen passend onderwijs en de gemeentelijke (preventieve) jeugdhulp. D. Algemene uitkering D.1. Financieel beeld De meicirculaire 2021 (welke de basis vormt voor de begroting 2022) laat een financieel positief beeld zien voor de komende jaren. Naast enkele taakmutaties (waar uitgaven tegenover de hogere inkomsten vanuit het Rijk staan) ontvangt de gemeente op basis van de meicirculaire 2021 een hogere algemene uitkering. Voornamelijk de extra middelen voor jeugdzorg zijn hier debet aan. Begr 2022 88.985

Begr 2023 89.288

Begr 2024 89.708

Begr 2025 89.708

1.393

691

302

568

162 4.947 0 162 460 479

131 3.310 -570 131 482 140

125 3.110 -570 125 479 289

125 2.860 -570 125 479 289

Totaal mutaties (bruto)

7.441

4.184

3.735

3.751

Gemeentefonds o.b.v. meicirculaire 2021 op te nemen in begroting 2022

96.264

93.341

93.318

93.334

Totaal mutaties netto (Bruto minus effecten op de uitgaven)

7.279

4.053

3.610

3.626

X € 1.000

Gewijzigde MJB 2021 Accressen, uitkeringsbasis, BTW compensatiefonds, hoeveelheidsverschillen Integratie- en decentralisatieuitkeringen Extra middelen jeugd Herijking gemeentefonds Taakmutaties waar ook (extra) uitgaven tegenover staan 3 D’s in het sociaal domein Stelposten

Uit bovenstaande tabel is op te maken dat de gemeente Oosterhout in 2022 totaal bijna € 7,3 miljoen meer aan Algemene Uitkering mag verwachten ten opzichte van de vorige begroting. Dit loopt af naar € 3,6 miljoen meer in 2025. D.2. Extra middelen jeugd Het kabinet stelt voor 2022 €1,314 miljard extra beschikbaar aan gemeenten ter compensatie van de tekorten in de jeugdzorg. Dat komt bovenop de eerder toegezegde € 300 miljoen voor dat jaar (Voorschot in de meicirculaire). Hierin is ook meegenomen dat gemeenten uitvoering geven aan maatregelen die in 2022 een besparing van €214 miljoen op de jeugdzorguitgaven opleveren. Het kabinet en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) hebben dat met elkaar afgesproken naar aanleiding van het oordeel van de Commissie van Wijzen. Voor de jaren na 2022 dient het oordeel als zwaarwegende inbreng voor de kabinetsformatie. Tegelijk committeren gemeenten en het Rijk zich nu al aan het maken van afspraken over maatregelen waarmee het jeugdstelsel op de lange termijn beter houdbaar wordt. Het grootste deel van de extra middelen zijn hiermee dus incidenteel te noemen en niet structureel. * 1 miljoen Basis Arbitragecommissie dossiers overeenstemming Extra middelen Waarvan voor Oosterhout

2022 1.828

2023 1.828

2024 1.828

2025 1.828

2026 1.828

2027 1.828

-214 1.614 4,95

-374 1.454 4,46

-463 1.365 4,19

-570 1.258 3,86

-961 867 2,66

-1.017 811 2,49

3,31

3,11

2,86

1,96

1,84

Opnemen meerjarig (75%) van € 1,314 miljard

D.3. Herverdeling gemeentefonds Aanvankelijk zouden veel mutaties door de vertaling van het nieuwe verdeelstelsel met ingangsjaar 2021 worden verwerkt. Dat is inmiddels echter doorgeschoven naar 2023. Na diverse verdeelmodellen met wisselende uitkomsten voor onze gemeente, is er in juli 2021 een nieuw verdeelmodel gepubliceerd. Deze is in augustus bijgewerkt met recentere data. Het ROB zal zich nog dit najaar buigen over dit nieuwe verdeelmodel en met een advies hieromtrent uitkomen. Bestuurlijke consultatie over dit verdeelmodel zal plaatsvinden in november. Uiteindelijk zal een nieuw kabinet moeten besluiten over de invoer van dit nieuwe model. Hoewel er dus veel onzekerheid is omtrent dit nieuwe model, geeft de huidige uitkomst hiervan ons reden om hier in de meerjarenbegroting al wel rekening mee te houden. Hoewel het verdeelmodel zelf voor de gemeente Oosterhout een voordeel van € 7 per inwoner per jaar lijkt op te leveren, zal het nieuwe woonplaatsbeginsel jeugd ons naar alle waarschijnlijkheid € 17 nadeel opleveren. Gezien de kostenontwikkeling binnen de jeugdzorg is het niet de verwachting dat we daadwerkelijk ook een verlaging van de kosten op jeugd kunnen realiseren. Daarom houden we met ingang van 2023 nu al rekening met een daling van de € 10 per inwoner per jaar (totaal € 570.000). Hiertoe hebben we een stelpost opgenomen.

Oosterhout

Sociaal domein

Klassiek domein

-67

225

Eigen middelen -150

WoonplaatsSaldo beginsel jeugd

Totaal 7

-17

-10

E. Corona Net voor de zomervakantie van 2021 is de tweede fase van de Corona Impact Analyse afgerond. Hierin is, samen met de maatschappelijke partners en mede op basis van inbreng van Oosterhouters, de volgende bestuurlijke prioriteiten benoemd: • extra impuls woningbouw; • inzetten op duurzame investeringskracht gemeente; • verder versterken potentie in de wijk (wijkgericht werken); • doorpakken in de binnenstad; • sturen op samenwerking in de regio (stedelijke regio Breda-Tilburg);

•

meer investeren in de samenwerking tussen onderwijs, ondernemers en overheid (arbeidsmarktbeleid; mbo logistiek); • duurzaamheid; • versterken maatschappelijke dialoog; • mobiliteitspact; • ondersteuning jongerenpanel; • integrale visie op toekomst Oosterhouts onderwijs; • oprichting preventiefonds schuldenproblematiek. Deze prioriteiten worden in het begrotingsjaar 2022 verder uitgewerkt. Volledigheidshalve willen wij hier naar de desbetreffende opgaven en programma’s verwijzen. In de begroting 2022 hebben wij - vanuit de ‘Coronareserve’- € 500.000 gereserveerd om knelpunten die voortvloeien uit Corona in de Oosterhoutse samenleving aan te kunnen pakken. Wij willen, uiteraard binnen bestaande wet- en regelgeving, niet op voorhand bepaalde categorieën uitsluiten. Het kan enerzijds gaan om ondersteuning op korte termijn van bijvoorbeeld stichtingen, verenigingen of ondernemers. Maar het geld kan ook worden ingezet om meer structurele problemen op te lossen; denk hierbij bijvoorbeeld aan knelpunten op de arbeidsmarkt of een bepaalde doorbraak in de transformatie van de binnenstad. Naast deze reservering hebben wij in de begroting 2022 nog tijdelijk 1 fte klantmanager extra opgenomen en op de onderstaande producten extra financiële middelen voor Corona opgenomen. Produkt - Participatie - Kwijtschelding - Schuldhulpverlening - Bijzondere bijstand - Jeugd continuïteitsregeling

Bedrag *€ 1.000 80 50 15 38 105

De gemeente Oosterhout heeft (namens de M50) nog steeds zitting in de werkgroep Coronacompensatie gemeenten, waarin de VNG, MinBzk, MinFin en een vertegenwoordiger van de G4, G40 en M50, overleggen over een reële compensatie voor decentrale overheden van de financiële gevolgen van de corona crisis. Deze zittingen zijn inmiddels doorgepland tot in 2022. Uit evaluaties is gebleken dat gemeenten tevreden zijn over de ontvangen compensaties over het jaar 2020. Het lijkt er echter wel op dat het Rijk nieuwe Coronacompensatie niet meer op voorschotbasis, maar achteraf op basis van in de jaarrekening aantoonbare inkomstenderving of hogere kosten zal compenseren. F. Sociaal domein Met ingang van 2019 is de Integratie Uitkering Sociaal domein (taken jeugdzorg, AWBZ en participatie) geïntegreerd binnen de Algemene uitkering. We krijgen daar dus geen apart budget meer voor, maar een grotere algemene uitkering. Tot en met 2018 was het uitgangspunt dat de Rijksbudgetten Sociaal domein leidend waren voor onze begroting. Omdat wij geen apart budget meer krijgen voor deze stromen met ingang van 2019, is ook het uitgangspunt dat het rijksbudget leidend is met ingang van 2019 los gelaten; de hoogte van de verwachte uitgaven leidend. F.1. Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) Onderstaand zijn, op hoofdlijnen, de budgetontwikkelingen binnen de Wmo aangegeven vanaf de begroting 2019.

Wmo budgetontwikkeling Bedragen * € 1.000

Begroting 2019 Begroting 2020 Begroting 2021 Begroting 2022 - Hulp bij Huishouden

Begroting 2019

Begroting 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

1.800 -

975 2.043 -

975 1.451 2.000 -

975 1.451 2.000 1.351 1.000

975 1.456 2.000 1.351 1.000

975 1.456 2.000 1.351 1.000

- Rolstoelvoorzieningen - Overig Totaal verhoging Wmo

185 166 1.800

3.018

4.426

185 166 5.777

185 166 5.777

5.777

De totale realisatie de afgelopen jaren en de beschikbare budgetten in de begroting 2022 zien er voor de Wmo als volgt uit: Wmo (€ * 1.000) Begroot netto Gerealiseerd Resultaat

Rekening 2017

Rekening 2018

Rekening 2019

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

14.417 15.264 847 nadeel

15.234 17.675 2.440 nadeel

17.058 19.142 1.806 nadeel

17.621 20.606 2.984 nadeel

19.536 *20.846 1.310 Nadeel

**21.742

neutraal

* Betreft prognose 2e corap 2021 ** De begrotingsstructuur (opbouw van de programma’s) is met ingang van 2022 gewijzigd, waardoor een vergelijk over de voorgaande jaren niet meer zuiver is.

F.2. Jeugdzorg De budgetontwikkelingen voor jeugd zien er als volgt uit: Jeugd budgetontwikkeling Begroting Begroting Bedragen * € 1.000

Begroting 2019 Begroting 2020 Begroting 2021 (prijscompensatie) Begroting 2022 Totaal verhoging jeugd

2019

2020

Begroting 2021

Begroting 2022

Begroting 2023

Begroting 2024

4.500 -

3.500 1.013 -

3.500 1.016 316

3.500 1.019 316

3.500 1.024 316

3.500 1.024 316

4.500

4.513

4.832

875 5.710

670 5.510

670 5.510

De totale realisatie de afgelopen jaren en de beschikbare budgetten in de begroting 2022 zien er voor Jeugd als volgt uit Jeugd (€ * 1.000) Begroot netto Gerealiseerd Resultaat

Rekening 2017

Rekening 2018

Rekening 2019

Rekening 2020

Begroting 2021

Begroting 2022

12.489 15.995 3.505 nadeel

12.205 17.876 5.671 nadeel

17.214 17.469 255 nadeel

16.607 17.054 447 nadeel

17.035 *0

**18.227

neutraal

neutraal

* Betreft prognose 2 corap 2021 e

** De begrotingsstructuur (opbouw van de programma’s) is met ingang van 2022 gewijzigd, waardoor een vergelijk over de voorgaande jaren niet meer zuiver is.

G. Gemeentelijke woonlasten De gemeentelijke woonlasten worden gevormd door de onroerend zaakbelasting (OZB), de rioolheffing en de afvalstoffenheffing. In het bestuursakkoord is opgenomen dat de rioolheffing en de afvalstoffenheffing 100% kostendekkend zijn en dat de OZB met maximaal het inflatiepercentage wordt verhoogd indien dat nodig is om de begroting sluitend te krijgen. Meer informatie en achtergronden over de lokale heffingen en de kostentoerekening vindt u in paragraaf 6.1. van de begroting 2022. Conform de motie die bij de behandeling van de perspectiefnota 2022 is aangenomen, wordt er in deze begroting geen indexering op de OZB toegepast. Wel zal de totale opbrengst van de OZB in 2022 licht stijgen omdat rekening is gehouden met de bouw van nieuwe woningen (areaaluitbreiding). De belastingverordeningen met de tarieven voor 2022 zullen in de raadsvergadering van december 2021 aan u worden voorgelegd.

H. Investeringen In de begroting 2022 zijn een groot aantal investeringen opgenomen. Deze investeringen vindt u terug in paragraaf 7.8. van de begroting 2022. De gemeenteraad wordt gevraagd om de uitvoering van deze investeringen te delegeren aan het college, mits voldaan is aan de volgende voorwaarden: • De investering betreft een vervangingsinvestering; • De investering past binnen een vastgesteld beheersplan; • De investering betreft een routinematige investering met een hoge mate van uitvoerend karakter. Delegatie van investeringen vindt plaats binnen de in deze begroting bepaalde budgettaire kaders, zijnde de investeringsplafonds per beleidsterrein. Bij mogelijke overschrijding hiervan dient een investering alsnog te worden voorgelegd aan de gemeenteraad. Verantwoording over de voortgang van het investeringsplan wordt afgelegd middels de 2e corap en de jaarrekening. Na delegatie van de investeringen door de raad aan het college, worden investeringskredieten pas beschikbaar gesteld nadat over de concrete uitwerking van de plannen is besloten in het college. In bijlage 2 van de programmabegroting 2022-2025 is een overzicht opgenomen met een voorstel welke investeringen de gemeenteraad gevraagd wordt om te delegeren aan het college. Investeringen waarvan de kaders nog onvoldoende helder zijn worden in principe niet gedelegeerd naar het college.

Deze investeringen zullen, voor zover dit nog niet gebeurd is, aan de gemeenteraad worden voorgelegd. Argumenten en kanttekeningen bij het voorgestelde besluit Met als uitgangspunt de vastgestelde perspectiefnota 2022, aangevuld met de nieuwe ontwikkelingen wordt u een sluitende meerjarenbegroting 2022-2025 voorgelegd, die voldoet aan de eisen van de provinciaal toezichthouder. Hiermee wordt naar verwachting (wederom) repressief toezicht voor het komende jaar verkregen. Formele bevestiging hiervan wordt na vaststelling van de begroting door de gemeenteraad, echter voor eind 2021 verwacht. Hoewel er momenteel in het meerjarenperspectief een positief begrotingssaldo te zien is, wordt opgeroepen om tijdens de begrotingsbehandeling nog terughoudend te zijn met het initiëren van nieuw beleid. De gemeentelijke financiën zijn nog steeds met veel onzekerheden omkleed. Onder andere de landelijke discussie omtrent de opschalingskorting heeft een zeer grote invloed op onze financiële positie. Daarnaast wordt er momenteel onder andere nog gewerkt aan de mobiliteitsvisie en het nieuwe huisvestingsplan onderwijs. Beide dossiers zullen (grote) investeringen vragen de komende jaren, waar tot op heden slechts in beperkte mate rekening mee is gehouden in de meerjarenbegroting 2022-2025. Inspraak en participatie Deze meerjarenbegroting 2022-2025 is opgesteld vanuit de Toekomstvisie 2030.

Deze toekomstvisie is op basis van een participatietraject met de samenleving tot stand gekomen. Daarnaast vinden het hele jaar door gesprekken plaats met de samenleving. Mede op grond van deze gesprekken is aan deze programmabegroting 2022 vorm en inhoud gegeven. Alternatieve oplossingsrichting(en) De meerjarenbegroting 2022-2025 bevat veel keuzes die gemaakt worden over de richting waarop de gemeente zich begeeft, alsmede de bijbehorende budgetten. Een deel van deze ontwikkelingen bevatten keuzes waar partijen andere accenten in kunnen leggen. Financiën Zie het boekwerk programmabegroting 2022-2025. Alle benodigde budgetten en kredieten worden afzonderlijk toegelicht. Vervolg Technische vragen met betrekking tot deze programmabegroting kunt u tot 13 oktober via de griffie aan het college voorleggen. Op maandag 18 oktober ontvangt u deze retour. Naast dit formele traject kan op verzoek ook een meer technische begrotingsuitleg gegeven worden. Dit zal ambtelijk gebeuren. Ook kunnen fracties op verzoek een nadere toelichting krijgen. Na vaststelling van de programmabegroting 2022-2025 (raadsvergadering 2 november 2021) zal deze naar de provinciaal toezichthouder worden verstuurd voor toetsing aan het toezichtsbeleid.

Oosterhout 29 september 2021, Burgemeester en wethouders.

Bijlage(n) 1. Boekwerk meerjarenbegroting 2022-2025 2. Bijlagenboek meerjarenbegroting 2022-2025

RAADSBESLUIT Onderwerp Meerjarenbegroting 2022-2025 Zaaknummer 308407 De raad van de gemeente Oosterhout, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 29 september 2021, BESLUIT: 1. Vast te stellen de meerjarenbegroting 2022-2025; 2. De investeringskredieten conform bijlage 2 van de programmabegroting 2022-2025 te delegeren aan het college.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 2 november 2021, de raad voornoemd,

, voorzitter {{Signer1}} Signer1}} , griffier {{Signer2}} Signer2}}