sjabloonvragen GroenLinks bodembeheer raad 25 mei 2021

Raadsvergadering d.d. 25 mei 2021 Raadsnota nummer ZN259068 Onderwerp: Vaststellen van de Bodemkwaliteitskaart en Nota bodembeheer

Vragen van fractie Naam raadslid: Jan Boers De raad zal op 25 mei vaststellen de Lokale Maximale Waarden zoals beschreven in de Nota Bodembeheer PFAS alsmede het bodembeheersgebied en de Bodemkwaliteitskaart. We gaan daarmee goedkeuring geven aan de manier waarop er in Oosterhout omgegaan gaat worden met grond en baggerspecie zodra dat zou moeten worden verplaatst of hergebruikt. Aanvullend grondonderzoek zal dan in de meeste gevallen kunnen worden voorkomen 1. In welke gevallen zal er wél altijd concreet aanvullend onderzoek nodig zijn? Antwoord: De bodemkwaliteitskaart geeft de diffuse bodemkwaliteit weer. Daarom zijn locaties waarvan bekend is of verwacht wordt dat ze verontreinigd zijn als gevolg van een puntbron, geen onderdeel van de bodemkwaliteitskaart. Ook bij locaties waar grond niet kan worden hergebruikt, maar moet worden afgevoerd naar een erkend verwerker zal deze aanvullend moeten worden onderzocht op PFAS. 2. Om ons een beeld te vormen graag twee voorbeelden met een korte beschrijving van hoe in de praktijk dan uitvoering wordt gegeven aan zo’n onderzoek met daarin graag de stappen in een dergelijk traject. Antwoord: Eerst dient historisch onderzoek te worden uitgevoerd. Hierbij wordt op basis van oude bouwvergunningen, bodemonderzoeken en kaartmateriaal bekeken of de locatie verdacht is op het aantreffen van PFAS (of andere stoffen).

Op basis van dit historisch onderzoek zal een verkennend bodemonderzoek worden uitgevoerd en indien noodzakelijk een nader onderzoek om een verontreiniging in beeld te brengen. Al deze stappen zijn vastgelegd in normen die zijn opgesteld door het Stichting Koninklijk Nederlands Normalisatie Instituut ofwel NEN. Ook dient men voor het uitvoeren van degelijke onderzoeken gecertificeerd zijn door het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, provincies, gemeenten en waterschappen. Bovenstaande stappen worden bij alle locaties met grondroerende werkzaamheden uitgevoerd. 3. Betekent het dat bij alle grondverzetwerkzaamheden in het centrumgebied – omdat daar een verhoogd loodgehalte is vastgesteld – aanvullend onderzoek nodig zal zijn? Antwoord: Klopt, de bodem in het centrumgebied kan dermate verontreinigd zijn met lood dat deze vaak niet geschikt is om te hergebruiken en daarom moet worden afgevoerd naar een erkende verwerker (grondreiniger). Omdat het bekend is dat PFAS zich moeilijk laat verwijderen wordt vaak aanvullend PFAS-analyses gevraagd. In zijn algemeenheid wordt aanvullend onderzoek vaak gedaan om een beter beeld te krijgen van de lood verontreiniging. We willen immers voorkomen dat we onnodig grond als sterk verontreinigd bestempelen.

4. Kan daarbij als voorbeeld de werkwijze in dit kader worden beschreven bij de bouw van het appartementengebouw op het Arendsplein, aannemende dat daar aanvullend onderzoek nodig zal zijn? Antwoord: Bij het Arendsplein is op basis van de reeds uitgevoerde (bodem)onderzoeken al vastgesteld dat sprake is van een heterogene loodverontreiniging in de bovengrond. Bij grondroerende werkzaamheden zullen dan ook aanvullende maatregelen moeten plaatsvinden om de contactmogelijkheden met de verontreiniging weg te nemen. Hierbij kunt u denken aan twee opties: 1. Afdekken van de verontreiniging door een duurzame aaneengesloten verharding (b.v. de vloer van een gebouw, klinkers, tegels, asfalt). 2. Het aanbrengen van een leeflaag van minimaal 1 meter dikte met schone grond. Grond die vrijkomt en niet kan worden herschikt binnen het werk wordt ingedeeld naar kwaliteitsklasse en afgevoerd naar een erkend verwerker. Voor het uitvoeren van deze werkzaamheden zal een saneringsplan worden opgesteld die ter goedkeuring wordt ingediend bij het bevoegd gezag (provincie Noord-Brabant). 5. In de Nota bodembeheer en de Bodemkwaliteitskaart wordt niet specifiek gesproken over baggerspecie, terwijl daarvoor dezelfde problematiek geldt.

Waarom lezen we daarvoor niet over voorwaarden en toepassingsmogelijkheden? Waarom lijkt baggerspecie verder buiten beeld te blijven? Antwoord: De bodemkwaliteitskaart is opgesteld voor gebieden waarvoor het aannemelijk is dat de ruimtelijke indeling in bodemkwaliteitszones niet verandert binnen de geldigheidsduur van de bodemkwaliteitskaart (maximaal 5 jaar). Waterbodems zijn te dynamisch, daarom kan de bodemkwaliteitskaart niet worden gebruikt voor het afgeven van een milieu-hygiënische verklaring voor de bodem onder het oppervlaktewater of de vrijkomende baggerspecie. 6. Op welke manier en door wie wordt er in de praktijk concreet toezicht/controle uitgeoefend op naleving en doelmatigheid van hetgeen we nu als raad gaan vaststellen? Antwoord: Regels voor het toepassen van grond en baggerspecie zijn vastgelegd in het Besluit bodemkwaliteit. Het college van B&W is bevoegd gezag. In opdracht van de gemeente Oosterhout doet de Omgevingsdienst Midden- en West-Brabant het toezicht en de controle (administratief en veldcontrole) 7. Is er in zijn algemeenheid iets te melden over risico’s indien nu op deze wijze volgens de Nota en deze Bodemkwaliteitskaart gewerkt gaat worden? Antwoord: De bodemkwaliteitskaart geeft de diffuse bodemkwaliteit weer.

Daarom zijn locaties waarvan bekend is of verwacht wordt dat ze verontreinigd zijn als gevolg van een puntbron, geen onderdeel van de bodemkwaliteitskaart. Een gericht bodemonderzoek op de locatie geeft meer zekerheid over de kwaliteit van de grond dan de bodemkwaliteitskaart. Maar onderzoek vergt tijd en kosten en heeft dus niet in alle gevallen de voorkeur. Binnen de meeste gemeenten wordt een bodemkwaliteitskaart als bewijsmiddel gebruikt bij het toepassen van grond afkomstig van een homogene, relatief schone zone, waarin veel metingen zijn gedaan.

Aan het gebruik van een bodemkwaliteitskaart als milieuhygiënische verklaring zijn veel voorwaarden verbonden.