Raadsvoorstel uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie 2022 2027_.docx

RAADSVOORSTEL Datum raadsvergadering Zaaknummer raadsvoorstel Portefeuillehouder

27 september 2022 305092 Piena

Onderwerp Uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie 2022-2027 en prioriteringssystematiek

Voorgesteld besluit 1. De prioriteringssystematiek, met de navolgende criteria, voor mobiliteitsprojecten vast te stellen : - bijdrage mobiliteitsvisie - samenhang met onderhoudsopgave - relatie met stedelijke ontwikkelingen - bestuurlijke urgentie 2. De uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie 2022-2027 vast te stellen 3. de reserve infrastructurele werken in te zetten als mobiliteitsfonds voor de uitvoering van de uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie 2022-2027 4. de overschrijding van het krediet actualisatie mobiliteitsplan van € 105.000 te dekken uit de reserve infrastructurele werken

Samenvatting De mobiliteitsvisie “Oosterhout Vooruit” (2019) vertaalt de ambities en opgaven voor onze gemeente naar ons verkeers- en vervoersbeleid. Omdat niet alle opgaven en projecten (te)gelijk uitgevoerd kunnen worden, is een uitvoeringsagenda opgesteld. Het college heeft aan de hand van vier criteria bepaald welke projecten de komende jaren opgepakt zouden moeten worden en welke bedragen daarvoor nodig zijn. Het college stelt voor om deze prioriteringssystematiek en de daaruit volgende uitvoeringsagenda vast te stellen. De uitvoeringsagenda wordt ieder jaar geactualiseerd. De reserve infrastructurele middelen wordt ingezet als mobiliteitsfonds en als dekking voor de overschrijding op het krediet actualisatie mobiliteitsplan. Aanleiding In 2019 heeft uw raad de mobiliteitsvisie “Oosterhout Vooruit” vastgesteld. In de mobiliteitsvisie zijn de ambities van en de opgaven voor Oosterhout door vertaald naar ons verkeers- en vervoerbeleid voor de periode tot en met 2030. Dit in de vorm van een aantal doelstellingen op het gebied van bereikbaarheid, leefbaarheid, verkeersveiligheid, duurzaamheid én gezondheid en een aantal bijbehorende opgaven op het gebied van mobiliteit. Gezien de veelheid aan opgaven en potentiële projecten en gezien de beperkte beschikbaarheid van financiële middelen moeten keuzes worden gemaakt voor wat betreft de uitvoering van de mobiliteitsvisie.

Daarom is een uitvoeringsagenda opgesteld, waarin de vraag wordt beantwoord welke projecten we de komende jaren willen oppakken en wat de daarbij behorende financieringsbehoefte is. Gezien het grote belang van uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie en de financiële impact ervan, is eind vorig jaar de keuze gemaakt de besluitvorming voor te leggen aan de nieuwe raad.

Kader - De mobiliteitsvisie Oosterhout Vooruit. De mate waarin projecten een bijdrage leveren aan de opgaven uit de mobiliteitsvisie is één van de criteria geweest op basis waarvan potentiële projecten geprioriteerd zijn. - Het nieuwe bestuursakkoord “De stap vooruit”. Hierin is benoemd dat het college in eerste instantie uitvoering zal geven aan de prioriteiten zoals die zijn benoemd in de door de gemeenteraad vastgestelde Mobiliteitsvisie. In het bestuursakkoord zijn al wel accenten gezet. Op de korte termijn ligt het accent op het verlichten van de verkeerdruk aan de zuidwestkant van Oosterhout.

Wat willen we bereiken? In 2019 heeft uw raad de mobiliteitsvisie “Oosterhout Vooruit” vastgesteld. Daarin is vastgelegd op welke wijze we via ons verkeers- en vervoerbeleid een bijdrage willen leveren aan de ambitie van Oosterhout om een vitale en aantrekkelijke woon- en werkgemeente te blijven. In de visie is de focus voor het verkeers- en vervoerbeleid voor de periode tot en met 2030 vastgelegd en staat aangegeven welke opgaven leidend zouden moeten zijn hierin (op het gebied van bereikbaarheid, verkeersveiligheid, leefbaarheid, duurzaamheid en gezondheid). De uitvoeringsagenda vormt de praktische vertaling van deze visie. Gezien de veelheid aan opgaven en potentiële projecten en gezien de beperkte beschikbaarheid van financiële middelen moeten keuzes worden gemaakt. Met de prioriteringssystematiek wordt het mogelijk een meer objectieve afweging te maken.

Argumenten en kanttekeningen bij het voorgestelde besluit Prioriteringssystematiek Om een zo objectief mogelijke afweging te maken tussen de diverse wensen/projecten is een prioriteringssystematiek opgesteld. Gezien de veelheid aan potentiële projecten moeten keuzes worden gemaakt. Daartoe is een prioriteringssystematiek ontwikkeld, waarbij alle potentiële projecten gescoord zijn op basis van vier criteria, te weten: • de bijdrage aan de mobiliteitsvisie: er is getoetst aan welke opgaven uit de mobiliteitsvisie het project een bijdrage zou leveren. Bij het bepalen van de score is zowel gekeken naar het aantal opgaven als de mate waarin het project een bijdrage zou leveren. • samenhang met onderhoudsopgave: hierbij is gekeken of en in welke mate (op welke termijn / wat voor type onderhoud) er ook vanuit onderhoud urgentie is dat een project wordt opgepakt en er “werk met werk” kan worden gemaakt. • relatie met stedelijke ontwikkelingen: hierbij is beoordeeld in welke mate potentiële projecten van belang zijn voor de stedelijke ontwikkeling van Oosterhout. • bestuurlijke urgentie. Tijdens de debatbijeenkomst met (een afvaardiging van) de raad gehouden op 9 november 2021 is nadrukkelijk aandacht gevraagd naar de wijze waarop de bestuurlijke urgentie gescoord wordt.

Verzocht is om: • het criterium “bestuurlijke urgentie” zwaarder te wegen door het aantal “plusjes” wat hier gescoord kan worden, op te hogen; • de wijze van scoren op dit criterium te verduidelijken vanuit de constatering dat het criterium bestuurlijke urgentie een hoge mate van subjectiviteit kent, mede omdat er heel uiteenlopende redenen achter de scores liggen. Dit heeft geleid tot de volgende verfijning voor het criterium bestuurlijke urgentie: Subcriteria Toezeggingen/ afspraken Belang samenleving

Wijze van scoren ++ als er harde afspraken zijn gemaakt (overeenkomst) + als er bestuurlijk toezeggingen zijn gedaan (of bij “zachte” afspraken) + als het een potentieel project betreft waarvan duidelijk is dat ook de samenleving dit belangrijk vindt.

Belang bestuur

++ bij projecten waarover al richtinggevende besluiten door de raad of amendementen zijn aangenomen + bij projecten waarover moties zijn aangenomen, waarvoor al middelen zijn “gereserveerd” binnen de reserve of richtinggevende besluiten zijn genomen door het college

Door toekomstige projecten aan de hand van de prioriteringssystematiek te scoren is een objectieve afweging mogelijk tussen de al bekende -opgevoerde projecten en nieuwe projecten. Dit zorgt voor meer transparantie bij de totstandkoming van de uitvoeringsagenda en de doorvertaling hiervan naar jaarplannen (JOR openbare ruimte). Voor een uitgebreidere toelichting op de prioriteringssystematiek en de gehanteerde criteria wordt verwezen naar hoofdstuk 3 van de uitvoeringsagenda. Proces van inventariseren, prioriteren en programmeren De visie is in samenspraak met bewoners, belangenorganisaties, gemeenteraad en college door vertaald in een groot aantal wensen voor infrastructurele- en mensgerichte maatregelen en wensen tot nadere verkeeronderzoeken. Deze wensen zijn opgenomen in de groslijst infrastructurele projecten en een aparte groslijst verkeersonderzoeken. Om keuzes te kunnen maken, is een proces doorlopen van inventariseren, prioriteren en programmeren. Dat heeft geresulteerd in een pakket aan projecten die we in de periode 2022 – 2027 willen realiseren. Dit pakket bestaat uit een mix van: • projecten die al in voorbereiding zijn; • de projecten die op basis van de gehanteerde prioriteringssystematiek het hoogst scoorden; • extra inzet op mensgerichte maatregelen; • uitvoering van twee onderzoeken per jaar.

Bij het programmeren van de projecten is gekeken naar de voorbereidingstijd (procedures etc). Daarnaast is bij de programmering gekeken naar onderlinge afhankelijkheid van projecten (bv. verbeteren fietsoversteek LMP-weg met ontsluitingsweg Lievenshove), voorwaarden subsidieverstrekking (bv afwaarderen Heistraat gereed in 2025), noodzaak voor ruimtelijke ontwikkelingen en het bereikbaar houden van Oosterhout tijdens uitvoering van de werkzaamheden. Gevolg hiervan is dat sommige projecten met een lagere prioriteit/score eerder gepland staan dan projecten waaraan een hogere score is toegekend. Kredietoverschrijding door mobiliteitstafels Voor het opstellen van de mobiliteitsvisie en uitvoeringsagenda was een krediet door uw raad beschikbaar gesteld. Dit krediet is overschreden met € 105,000, --. De kredietoverschrijding is vooral veroorzaakt door de extra kosten die gemaakt zijn vanwege de mobiliteitstafels. De mobiliteitstafels maakten geen onderdeel uit van de oorspronkelijke aanpak. Bij de vaststelling van de mobiliteitsvisie heeft uw raad hiertoe echter besloten via een amendement. Deze budgetafwijking is gemeld in de tweede corap 2021. In de tweede corap 2021 is ook gemeld dat de raad in oktober een besluit zou nemen om deze overschrijding te dekken uit de 3 mln gereserveerde middelen vanuit de resultaatbestemming 2020 (gestort in de reseve infrastructurele werken).

Dit kan nu geëffectueerd worden met het voorliggend voorstel. Uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie 2022-2027 De ambitie is de komende jaren een groot aantal verkeersprojecten (infrastructureel en mensgericht) in Oosterhout tot uitvoering te brengen en zeker twee verkeersonderzoeken per jaar uit te voeren. De uitvoeringsagenda bevat de voorgenomen projecten voor de periode 2022 – 2027, inclusief een uitgebreide toelichting op het proces hoe tot de voorgestelde projecten is gekomen. De projecten die in deze uitvoeringsagenda worden voorgesteld, vragen extra financiële middelen. De mate waarin die financiële middelen de komende jaren beschikbaar komen, bepaalt of en in welk tempo de voorgestelde projecten daadwerkelijk gerealiseerd kunnen worden. De benoemde uitvoeringsjaren die zijn opgenomen in de agenda, staan niet vast maar geven het streefbeeld aan. De uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie is een adaptieve agenda die jaarlijks geactualiseerd wordt.

Een adaptieve agenda is noodzakelijk omdat: - jaarlijks bezien moet worden wat de beschikbare financiële ruimte is voor de uitvoering van projecten - nieuwe ruimtelijke ontwikkeling aanleiding kunnen zijn voor het toevoegen van verkeersprojecten of het naar voren halen van infrastructurele projecten - de doorlooptijd van een project om diverse redenen langer kan zijn dan vooraf ingeschat Het werken met een adaptieve uitvoeringsagenda biedt de mogelijkheid jaarlijks te herzien of wijzigingen in de agenda noodzakelijk zijn. Dit biedt het grote voordeel in te kunnen spelen op nieuwe ontwikkelingen. Het risico is dat de uitvoeringsagenda verwachtingen wekt over uitvoering van een project in een bepaald jaar. Wijziging in de agenda zorgt dan mogelijk voor onbegrip. Meerjarenprogramma Openbare Ruimte en het Jaarprogramma Openbare Ruimte De uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie dient als onderlegger voor het Meerjarenprogramma Openbare Ruimte (MJOR). In het MJOR worden ook de onderhoudsprojecten wegen, riolering, groen en openbare verlichting opgevoerd. Het MJOR biedt naast inzicht in de geplande werkzaamheden in de openbare ruimte ook de beste mogelijkheid tot een integrale aanpak van de noodzakelijke projecten. De daadwerkelijke programmering van de projecten uit de uitvoeringsagenda vindt vervolgens plaats via het Jaarprogramma Openbare Ruimte (JOR). De gestelde ambitie is groot.

Op de agenda staan 26 projecten en een aantal hiervan zijn groot met veel impact op de omgeving. Participatie bij de planvoorbereiding is belangrijk maar kan ook zorgen voor een langere doorlooptijd. Goede afstemming kost tijd en inzet. De uitwerking van de projecten legt een forse claim op de personele capaciteit de komende jaren.

Inspraak en participatie Deze uitvoeringsagenda is tot stand gekomen via een proces van inventariseren, prioriteren en programmeren. Bij de inventarisatie zijn bewoners, bedrijven en belangenorganisaties in de gelegenheid gesteld hun input te leveren. Op basis daarvan zijn zowel potentiële projecten toegevoegd als afgevallen. Daarnaast zijn bewoners, bedrijven en belangenorganisaties ook actief betrokken bij het onderzoek dat is uitgevoerd naar de regionale bereikbaarheid van de zuidwestzijde van Oosterhout (de mobiliteitstafels). Dat onderzoek vormt een belangrijke bouwsteen voor de uitvoeringsagenda en is juli 2021 ook aan uw raad aangeboden (zie raadsbrief ZN286692). Bij de prioritering van de potentiële projecten is ook de mening van bewoners, bedrijven en belangenorganisaties meegewogen. Dit als onderdeel van het criterium “bestuurlijke urgentie” waarbij projecten een hogere score krijgen toegekend op dit criterium als het een project betreft waarvan duidelijk is (bijvoorbeeld vanuit de mobiliteitstafels) dat ook de samenleving het belangrijk vindt. Alternatieve oplossingsrichting(en) Voor een aantal locaties/wegen zijn meerdere inrichtingsvarianten benoemd. Voorbeeld hiervan is de Beneluxweg. Naast totale herinrichting van de weg is een optie benoemd om kleinere maatregelen te treffen puur gericht op verbeteren oversteekbaarheid van de Beneluxweg.

In de projectbladen die als bijlage bij deze nota zijn toegevoegd is dit aangegeven. Het doel van de prioriteringssystematiek was om potentiële projecten op een zo objectief mogelijke manier ten opzichte van elkaar te kunnen afwegen om zodoende onderbouwd tot een voorstel te komen met welke projecten we de komende jaren aan de slag gaan. De projecten die het hoogst scoorden zijn opgenomen in het voorgestelde maatregelenpakket voor 2022 – 2027. Financiën: Op de debatbijeenkomst van 9 november 2021 met de raad is gesproken over de financiële haalbaarheid van de uitvoeringsagenda. Om de kans te verhogen de gestelde ambities uit te voeren is toen voorgesteld om de reserve infrastructurele werken in te zetten als mobiliteitsfonds voor de uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie 2022-2027. De financiële stand van de reserve infrastructurele werken is per 1 januari 2022 € 4,6 mln. Met het vaststellen van de begroting 2022 is besloten om een deel van de resultaatbestemming 2020 ad

€ 3,25 mln te storten in de reserve infrastructurele werken. Aan de raad wordt nog voorgesteld om € 5,5 mln aanvullend te storten in de vrije reserve voor uitvoering van het mobiliteitsplan. Het totale saldo van de reserve infrastructurele werken wordt dan ca. € 13,4 mln. (zie terug in tabel 1.) €

stand reserve mobiliteitsfonds 1-1-2022

4.621.358

storting begroting 2022

3.000.000

storting begroting 2022

250.000

Storting begroting 2023

5.500.000 subtotaal

13.371.358

Uitvoering F282

-250.000

Bijdrage aan provincie nieuwe N629

-474.001

Ontsluiting Dorst West

-620.599

Snelfietsroute Oosterhout- Dongen- Tilburg

-765.000

Ontsluitingsweg Dorst Oost

-200.000

Reconstructie Koningsdijk/ Mauritsstraat /Julianalaan/Pottebakkerstraat (oud west) Aanpassing infra particuliere ontwikkeling (Statendam) verplichting vanuit anterieure overeenkomst

-465.000 -155.000 subtotaal

10.441.758

Reconstructie provincialeweg Oosteind

-3.500.000

opwaarderen fietsroute Vissersweg-Beeljaarsweg en verbreden Kromgat

-650.000

Voetgangersoversteek Europaweg thv Meerpaal en verlengen voetpad Meerpaal

-150.000

Kwaliteitsverbetering tussengebied Leeuwenstraat/Mathildastraat

-325.000 totaal

5.816.758

tabel 1. De raad heeft in het verleden al besloten om een aantal projecten (deels) te dekken uit de reserve infrastructurele werken. Deze projecten zijn benoemd in de bovenstaande tabel 1 (uitvoering F282 tot aanpassing infra ontwikkeling Statendamweg). Aan deze besluiten zitten verplichtingen vast. De totale claim hiervan is € 2,9 mln. Voor de overige projecten uit die op de uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie staan is (na instemming van de raad met de storting van € 5,5 mln begroting 2023)) een bedrag van ca € 10,5 mln beschikbaar. Het vrij in te zetten restant van de reserve infrastructurele werken ad € 10,5 mln wordt ingezet voor de projecten die al in voorbereiding zijn, deels nieuwe projecten die op basis van de gehanteerde prioriteringssystematiek het hoogst scoorden voor het uitvoeringsjaar 2023 en 2024. Deze projecten zijn benoemd in onderstaande tabel 2. De totale waarde van deze projecten is € 16 mln. nr

project

1 6 8 14 10 26 24 20 15 28 31 46

Reconstructie Burg. Holtroplaan Reconstructie provincialeweg Oosteind Reconstructie Koningsdijk/ Mauritsstraat /Julianalaan/Pottebakkerstraat (oud west) Reconstructie Edisonlaan/Lorentzlaan/Buys Ballotlaan/Kamerlingh Onneslaan Ontsluiting Dorst West Voetgangersvoorzieningen spoorwegovergang Dorst opwaarderen fietsroute Vissersweg-Beeljaarsweg en verbreden Kromgat Statendamweg: verbeteren fietsvoorzieningen Snelfietsroute Breda - Tilburg Voetgangersoversteek Europaweg thv Meerpaal en verlengen voetpad Meerpaal Kwaliteitsverbetering tussengebied Leeuwenstraat/Mathildastraat Bijdrage aan provincie nieuwe N629 TOTAAL

tabel 2.

uitvoering 2023 2024 2023 2023 2024 2023 2024 2024 2024 2024 2024 2023

waarde 3.200.000 5.300.000 2.065.000 1.440.000 1.800.000 650.000 500.000 150.000 325.000 474.000 15.904.000

De dekking bestaat uit: € 4,9 mln reeds gevoteerde kredieten (projecten uit JOR 2021-2022, ontsluiting Dorst West) € 1,9 mln claims reserve infrastructurele werken (o.a. project Koningsdijk, bijdrage nieuwe N629) € 0,3 mln JOR23 (gedeelte reconstructie Mauritsstraat, Julianalaan e.o) € 1,6 mln JOR24 (gedeelte reconstructie burg. Holtroplaan, reconstructie Edisonlaan eo) € 1,8 mln nog te plannen dekking rioleringsmiddelen (reconstructie provincialeweg Oosteind) € 4,6 mln mobiliteitsfonds ( restant reserve infrastructurele werken voor projecten 2023-2024) € 0,9 mln externe subsidie (provincie ontsluiting Dorst West, toelage doortrekken Statedamweg) € 16 mln Ook wordt hier voorgesteld de overschrijding van het krediet actualisatie mobiliteitsplan van € 105.000 te dekken uit de reserve infrastructurele werken. Meerjarendoorkijk De totale waarde van de gehele doorlooptijd van het mobiliteitsplan is € 62 mln. De reserve infrastructurele werken na uitvoering van de projecten 23-24 is dan geschat op € 5,8 mln. Dat is niet toereikend. De uitvoering van de projecten van huidige uitvoeringsagenda in de periode 2025 tot en met 2027 betekent nog een investering van ca € 46 mln. Het beoogde bedrag wordt in de meerjarenbegroting 2023 uitgewerkt over een meerjarenperiode met een vast gelimiteerd uitvoeringsplafond waarvan de kapitaallasten worden uitgewerkt in de meerjarendoorkijk.

Vervolg De uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie zal jaarlijks geactualiseerd worden. De daadwerkelijke programmering van de projecten uit de uitvoeringsagenda vindt plaats via het Jaarprogramma Openbare Ruimte (JOR). Oosterhout 30 augustus 2022, Burgemeester en wethouders

Bijlagen 1. 2. 3. 4.

Toelichting Uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie september 2022 Uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie 2022-2027 versie september 2022 Opgaven Mobiliteitsvisie Overzicht proces Mobiliteitsvisie

RAADSBESLUIT Onderwerp

Uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie 2022-2026, criteria en scoringsmethode

Zaaknummer

305092

De raad van de gemeente Oosterhout, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 30 augustus 2022, BESLUIT: 1.

de prioriteringssystematiek, met de navolgende criteria, voor mobiliteitsprojecten vast te stellen: - bijdrage mobiliteitsvisie - samenhang met onderhoudsopgave - relatie met stedelijke ontwikkelingen - bestuurlijke urgentie

2.

de uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie 2022-2027 vast te stellen;

3.

de reserve infrastructurele werken in te zetten als mobiliteitsfonds voor de uitvoeringsagenda Mobiliteitsvisie 2022-2027;

4.

de overschrijding van het krediet actualisatie mobiliteitsplan te dekken uit de reserve infrastructurele werken.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 27 september 2022, de raad voornoemd,

, voorzitter {{Signer1}} , griffier {{Signer2}}