Raadsvoorstel Ontwerp verklaring van geen bedenkingen zonnepark A59

Raadsvoorstel Zaak : Zonnepark A59 Zaaknummer : 261134

Datum: 8 december 2020 Nummer raadsnota: Onderwerp: ontwerp verklaring van geen bedenkingen zonnepark A59 Portefeuillehouder: Willemsen

Bijlagen: 1. Ruimtelijke onderbouwing en omgevingsvergunningsaanvraag

Voorstel: 1. Een ontwerpverklaring van geen bedenkingen, als bedoeld in artikel 2.27 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo), af te geven voor het verlenen van een omgevingsvergunning, als bedoeld in artikel 2.12 lid 1 onder a, sub 3 van die wet, ten behoeve van de realisatie en in gebruik name van het zonnepark te Oranjepolder.

Samenvatting Op 1 oktober 2020 heeft Shell een aanvraag omgevingsvergunning ingediend voor de realisatie van een zonnepark in de Oranjepolder. Hiervoor is, naast een omgevingsvergunning voor de activiteit ‘bouwen’, ook een uitgebreide afwijking van het bestemmingsplan nodig. Voor die afwijking is een verklaring van geen bedenkingen (vvgb) van uw gemeenteraad noodzakelijk. De aanvraag omgevingsvergunning is getoetst en voldoet voor de activiteit ‘bouwen’. De aanvraag samen met de ruimtelijke onderbouwing voldoet voor de activiteit ‘afwijken van het bestemmingsplan’. Daarom stellen wij u voor een ontwerp vvgb af te geven. De ontwerp vvgb wordt samen met het ontwerpbesluit van de omgevingsvergunning 6 weken ter inzage gelegd. Hierover kan een ieder zienswijzen indienen. Wij verwerken de zienswijzen en leggen u naar verwachting in mei 2021 een voorstel voor over het verlenen van de vvgb. Principeverzoek zonne- en windpark in februari 2020 hebben Shell New Energies (zonnepark) respectievelijk Eneco (windpark) een principeverzoek ingediend voor het gezamenlijk realiseren van het Energiepark A59. Het principeverzoek van Shell ziet op de realisatie van een zonnepark nabij de Rijksweg A59 met een totale omvang van 37 hectare en een geschat vermogen van 48 Megawatt (MW) en een productie van circa 43 Gigawattuur (GWh).

Bij het beoordelen van de principeverzoeken heeft het college zo zorgvuldig mogelijk de verschillende meningen en belangen die in het gebied en bij het project spelen betrokken bij het besluitvorming op de principebesluiten. Verreweg de meeste reacties waren gericht op de plannen voor de windmolens. Over de plannen voor het zonnepark waren veel minder zorgen. Na een zorgvuldige afweging heeft het college besloten om één windmolen te laten vervallen en ook de raad hierover geïnformeerd. Het college heeft daarin ook het algemeen belang meegewogen zoals de kaders die uw gemeenteraad heeft gesteld voor de energietransitie. Met de beslissing op het principeverzoek is dit deel van het proces afgerond en kon gestart worden met de procedure van de omgevingsvergunning.

Wij verzoeken u om bij communicatie rondom deze aanvraag het zaaknummer --- te vermelden.

Aanvraag omgevingsvergunning zonnepark Op 1 oktober 2020 heeft Shell een aanvraag omgevingsvergunning ingediend voor de realisatie van een zonnepark in de Oranjepolder. De locatie van 37 ha is gelegen tussen de A59 in het noorden, het Kromgat in het oosten, de Domeinweg en de rioolwaterzuivering Dongemond in het zuiden en de Statendamweg in het westen. Op basis van het bestemmingsplan is het realiseren van een zonnepark op deze locatie niet toegestaan. Voor het project is daarom naast een omgevingsvergunning voor de activiteit ‘bouwen’ ook gevraagd om af te wijken van het bestemmingsplan. Dit dient op basis van de interim omgevingsverordening Ruimte van de provincie te gebeuren met een uitgebreide afwijkingsprocedure (artikel 2.12, eerst lid, onder a, sub 3 van de Wabo). Voor deze uitgebreide afwijking van het bestemmingsplan geldt dat een omgevingsvergunning alleen verleend mag worden als het aangewezen bestuursorgaan heeft verklaard daartegen geen bedenkingen te hebben. Het Besluit omgevingsrecht bepaalt dat voor een dergelijke omgevingsvergunning een verklaring van geen bedenkingen (vvgb) van uw gemeenteraad noodzakelijk is. Toetsing aanvraag De aanvraag omgevingsvergunning is getoetst aan de relevante wet- en regelgeving en provinciaal en gemeentelijk beleid. De aanvraag voldoet voor de activiteit ‘bouwen’.

De aanvraag samen met de ruimtelijke onderbouwing voldoet voor de activiteit ‘afwijken van het bestemmingsplan’, zodat ook op dit punt ingestemd kan worden. Het project is daarmee rijp voor besluitvorming van uw raad over de ontwerp vvgb. De vvgb ziet enkel op afwijking van het bestemmingsplan en de ruimtelijke onderbouwing van het project. Dit is een bevoegdheid van de gemeenteraad. De activiteit ‘bouwen’ (inclusief milieu) wordt apart beoordeeld door het college in haar rol als vergunningverlener. Wat willen we bereiken? De realisatie van het zonnepark in de Oranjepolder levert een aanzienlijk bijdrage in de ambities die de gemeente Oosterhout heeft op het gebied van de energietransitie. Die ambities zijn vastgelegd in de Ambitienota Energietransitie, de Routekaart Energietransitie en de recent vastgestelde concept Regionale Energie Strategie 0.5. Doel hiervan is om in 2030 de helft van de totale energie die Oosterhout nodig heeft hernieuwbaar op te wekken (192 GWh). Het Energiepark A59 kan hierin een aanzienlijke bijdrage leveren van in totaal 73 GWH. Het beoogde zonnepark levert hiervan 43 GWh. De aanleiding voor deze locatie is het Windbod dat in 2011 is gedaan door de gemeente Oosterhout. De afspraken hierover zijn door de provincie verankerd in de afspraken wind op land met het rijk in 2013.

Het Energiepark A59 is verder uitgewerkt, waarbij duidelijk is geworden dat een combinatie van een windpark met een zonnepark veel betere resultaten oplevert door dubbelgebruik, omdat beide energiestromen complementair zijn aan elkaar. Het realiseren van het Energiepark A59 is essentieel voor het halen van de gemeentelijke duurzaamheidsdoelstellingen voor 2030, zoals vastgelegd in Ambitienota Energietransitie 2030 en de Routekaart Energietransitie 2019-2022 en de regionale afspraken daarover die in de concept Regionale Energie Strategie (RES) 0.5 zijn gemaakt. Wat gaan we daarvoor doen? De aanvraag van Shell past niet binnen het ter plaatse geldende bestemmingsplan “Buitengebied” en in dit bestemmingsplan is geen afwijkingsmogelijkheid opgenomen om het zonnepark alsnog toe te staan. In de interim omgevingsverordening Ruimte van de provincie Noord-Brabant is bepaald dat een zonnepark in landelijk gebied alleen met een uitgebreide afwijkingsprocedure (op basis van artikel 2.12, eerste lid, onderdeel a, onder 2 of 3, Wabo) mag worden verleend (Artikel 3.41 omgevingsverordening).

Ontwerpverklaring van geen bedenkingen Ons college mag een besluit nemen over de aangevraagde omgevingsvergunning voor de activiteit bouwen, maar moet voor de uitgebreide afwijking van het bestemmingsplan uw gemeenteraad betrekken. Voor de uitgebreide afwijking van bestemmingsplan is namelijk een verklaring van geen bedenkingen (vvgb) van de gemeenteraad noodzakelijk. U als raad bent dus bevoegd voor het afgeven van een vvgb. Het is noodzakelijk in de Nederlandse ruimtelijke ordening-praktijk dat ook de ontwerp-vvgb door de raad wordt afgegeven. Dit betekent twee keer een gang naar de raad binnen één ruimtelijke procedure met bijbehorend tijdsbeslag. Wij stellen uw raad dan ook voor om een ontwerp verklaring van geen bedenkingen af te geven. De ontwerp vvgb wordt samen met het ontwerpbesluit van de omgevingsvergunning 6 weken ter inzage gelegd. Hierover kan een ieder zienswijzen indienen. Nadat de zienswijzen zijn ontvangen en beoordeeld wordt aan uw raad uiteraard opnieuw een voorstel voorgelegd over het al dan niet verlenen van de vvgb. We voorzien het voorleggen van dit tweede voorstel aan uw raad in mei 2021. Ruimtelijke onderbouwing Voor deze afwijking van het bestemmingsplan en de ontwerp vvgb is een ruimtelijke onderbouwing opgesteld.

De ruimtelijke onderbouwing is intern getoetst en in het kader van het wettelijk vooroverleg ook voorgelegd aan onder andere de provincie Noord-Brabant, waterschap Brabantse Delta en de Veiligheidsregio. Gebleken is dat het plan voldoet aan een goede ruimtelijke ordening, omdat in de ruimtelijke onderbouwing alle relevante aspecten voldoende zijn onderzocht en beargumenteerd. Voor de volledigheid verwijzen wij u graag naar de ruimtelijke onderbouwing bij de omgevingsvergunningaanvraag. Een weigering van een verklaring is slechts mogelijk vanuit het belang van een goede ruimtelijke ordening. De ruimtelijke onderbouwing van de omgevingsvergunningaanvraag is akkoord bevonden. De detailuitwerking van de landschappelijke inpassing wordt op enkele punten nog iets aangepast. Dit heeft bijvoorbeeld te maken met de afstemming met de eventuele vergunningaanvraag voor het windpark. Ook speelt mee dat een deel van de inpassing gerealiseerd wordt in samenwerking met een werkgroep uit de omgeving van het zonnepark, Natuurplein de Baronie, Natuurfederatie Geertruidenberg, de West-Brabantse Vogelwerkgroep en Naturalis die samen bezig zijn met de uitwerking van de exacte invulling van de inpassing. In dit deel van het proces is dit niet bezwaarlijk voor het te nemen besluit van de gemeenteraad.

Ook wordt de exacte uitlijning van de zonnepanelen later in het proces bepaald, omdat nog niet vast staat voor welke panelen (formaat) wordt gekozen. Deze punten dienen wel bevredigend te zijn ingevuld, voordat de plannen ter inzage worden gelegd, met uitzondering van de exacte invulling door de werkgroep. Dubbelgebruik Voor wat betreft het dubbel gebruik van het gebied van het zonnepark is naast het windpark door Shell gekozen voor natuur als tweede functie (naast energieopwekking). De natuurwaarden, inclusief bodemwaarden, in het gebied zijn nu laag als gevolg van intensief agrarisch gebruik. Met de landschappelijke inpassing, het gekozen maaibeleid en de rust voor de bodem komende 25 jaar wordt de natuurwaarde van het gebied significant verhoogd wat positieve effecten heeft op de biodiversiteit in het gebied. (zie ook de toelichting landschappelijke inpassing bij de vergunningaanvraag). Dubbel gebruik van het gebied als water retentiegebied (wateropvanggebied bij hoog water en/of veel neerslag) is ook overwogen, maar het gebied ligt daarvoor te hoog ten opzichte van de omgeving. Dubbel gebruik door het telen van bijvoorbeeld rood fruit onder de panelen wordt door initiatiefnemer als niet mogelijk en wenselijk geacht. Het is verzekeringstechnisch en juridisch zeer ingewikkeld om risico’s die daarmee ontstaan, bijvoorbeeld op eventuele schade, af te dekken.

Daarnaast moet ook een ander (duurder) soort zonnepanelen worden gebruikt dan nu voorzien. Ook is de techniek nog in de pilotfase en dus onvoldoende ontwikkeld om grootschalig en rendabel in te zetten.

Motie Provinciale Staten Voorrang zon op dak Recent is een motie aangenomen in de Provinciale Staten (PS) op het gebied van zonneparken. In de motie heeft een meerderheid van PS besloten dat bij het doorlopen van de zonneladder een aantal zaken meegewogen moeten worden. voordat gebruik kan worden gemaakt van zonneparken op agrarische gronden. Het gaat hierbij onder andere over de afweging of er voldoende ruimte voor zonnepanelen op daken kan worden gevonden en benut en de capaciteit van de netbeheerder in deze afweging wordt betrokken. Voor de gemeente Oosterhout is helder welke reële opgave er ligt voor zon op dak en welke opgave daarmee overblijft voor invulling met zonneparken op agrarische grond. De beoogde invulling met deze aanvraag is noodzakelijk om de duurzaamheidsdoelstellingen te kunnen halen. Hierop is in de ruimtelijke onderbouwing ook ingegaan. Verder is met netbeheerder Enexis afgestemd over de aansluiting op het stroomnet. Er is voldoende capaciteit beschikbaar om het energiepark hierop aan te sluiten. Wat mag het kosten en wat levert het op? Shell draagt €25.000 bij aan kosten die de gemeente maakt voor de procedure van het afwijken van het bestemmingsplan en de omgevingsvergunning. Dit wordt vastgelegd in een anterieure overeenkomst die Shell en de gemeente met elkaar sluiten en dekt de ambtelijke kosten.

Er dienen leges voor de omgevingsvergunning te worden voldaan. De hoogte van de leges worden bepaald door de totale (investerings)kosten, conform de legesverordening van de gemeente Oosterhout. Indicatief bedragen de legesopbrengsten tussen de € 120.000 en € 200.000. De leges worden berekend op basis van een inschatting van de bouwkosten op moment van afgifte van omgevingsvergunning. De ontwikkelaar betaalt jaarlijks een marktconforme huur voor het gebruik van de gemeentelijke percelen in het gebied. De jaarlijkse huuropbrengsten bedragen circa €22.000 voor in totaal ca 4 hectare gemeentegrond. Ook moet de ontwikkelaar jaarlijks OZB betalen over het zonnepark. Indicatief bedraagt de OZB voor het zonnepark jaarlijks circa € 60.000-80.000. In het Klimaatakkoord is afgesproken dat bij grootschalige opwek van duurzame energieprojecten wordt gestreefd naar een lokaal eigenaarschap van 50%. Hoe deze 50% ingevuld wordt is niet gedefinieerd. De ervaring bij soortgelijke projecten elders in Nederland leert inmiddels dat dit streven op veel verschillende manieren wordt uitgelegd en dat de 50% niet of nauwelijks wordt gerealiseerd.

Voor de invulling van deze 50% lokaal eigenaarschap zijn daarom de volgende afspraken gemaakt met Shell waarmee we zoveel mogelijk deze doelstelling willen bereiken:  Afgesproken is dat Shell een bijdrage doet in het duurzaamheidsfonds van de gemeente Oosterhout van €0,50 ct. per opgewekt MWh (€ 500 per GWh). Dit fonds wordt ingezet om duurzame projecten te kunnen stimuleren. Inwoners van de gemeente Oosterhout kunnen initiatieven aandragen voor wat voor projecten de middelen uit het fonds ingezet kunnen worden. Een voorstel voor dit fonds is voorzien in 2021. Daartoe stellen we een werkgroep in met omwonenden en stakeholders als Oosterhout Nieuwe Energie. Het voorstel wordt nog voor besluitvorming aan het college en uw raad voorgelegd. Indicatief gaat het om een bedrag van € 20.000 – 25.000 per jaar.  Shell zal in overleg treden met Thuisvester om te zien of afspraken gemaakt kunnen worden voor het leveren van groene stroom aan huurders tegen een voordelig tarief.  Landelijk wordt gewerkt aan een nieuwe zogenaamde postcoderoosregeling. Zodra deze bekend wordt zullen Shell, Stichting ONE en gemeente in overleg bepalen of openstellen van postcoderoosregeling voor omgeving (inclusief Raamsdonksveer) haalbaar is. Hiervoor zal



maximaal 2 hectare van de door de gemeente ingebrachte percelen (circa 50%) worden gebruikt. Zowel tijdens de realisatie als voor het beheer van het zonnepark zal Shell zich aantoonbaar inspannen om lokale bedrijven te betrekken. Voorbeelden van werkzaamheden die hiervoor in aanmerking komen zijn de voorbereidende grondwerkzaamheden, beveiliging, huisvesting, en catering voor de medewerkers tijdens de realisatiefase, vegetatiebeheer en onderhoudswerkzaamheden met een laag risico. Shell biedt (eens per jaar drie) scholen een wetenschap-en-techniek-ervaring aan, in de lijn met het Shell Generation Discover Programma.

Op welke manier is/wordt vormgegeven aan burgerparticipatie? Conform de gemeentelijke procedures zijn de twee principeverzoeken van Shell en Eneco, na onze instemming, vrijgegeven voor de inspraak van donderdag 27 februari tot en met 22 april 2020. Hierbij zijn in totaal 495 inspraakreacties ingediend. Inhoudelijk betroffen de inspraakreacties voornamelijk reacties over de windmolens en specifiek de windmolen het dichtst bij de wijk Dommelbergen. Ten aanzien van het initiatief voor het zonnepark zijn relatief gezien weinig bezwaren of zorgen geuit. De voornaamste bezwaren waren gericht op de landschappelijke inpassing, de impact op de natuur, visuele hinder en het verlies van agrarische gronden. Op 15 juni 2020 heeft ons college het inspraakverslag vastgesteld als antwoord op de inspraakreacties. Op 27 juni 2020 heeft een veldexcursie plaatsgevonden. Tevens is aanvullend hierop op 12 september 2020 door de initiatiefnemers een bijeenkomst op de locatie georganiseerd. Na een zorgvuldige afweging heeft het college besloten om één windmolen te laten vervallen en ook de raad hierover geïnformeerd. Wij hebben daarin ook het algemeen belang meegewogen zoals de kaders die uw gemeenteraad heeft gesteld voor de energietransitie.

Op basis van de inspraakreacties, de beantwoording daarvan in het inspraakverslag en de veldexcursie heeft het college geen redenen gezien om het ingediende principeverzoek voor het zonnepark af te wijzen of aanpassing daarvan te verlangen. De inspraak en overleggen zijn meegenomen in de opgestelde aanvraag en de daarbij behorende ruimtelijke onderbouwing. Pas wanneer uw gemeenteraad instemt met de ontwerp vvgb voor het afwijken van het bestemmingsplan kan het college een ontwerp besluit nemen voor de omgevingsvergunning voor het bouwen. De ontwerp vvgb wordt niet apart bekend gemaakt omdat dit geen afzonderlijk besluit is. De vvgb wordt als bijlage onderdeel van de ontwerp-omgevingsvergunning. Deze ontwerp vergunning wordt zes weken ter inzage gelegd in februari en maart. Tijdens deze termijn wordt een ieder in de gelegenheid gesteld in deze periode een zienswijze in te dienen.

BESLUIT VAN DE RAAD

Nummer: ZN261134

DE RAAD VAN DE GEMEENTE OOSTERHOUT; Gelet op artikel 2.27 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht juncto artikel 6.5 van het Besluit omgevingsrecht; Gelezen het voorstel van het college van 8 december 2020 BESLUIT: Een ontwerpverklaring van geen bedenkingen, als bedoeld in artikel 2.27 van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo), af te geven voor het verlenen van een omgevingsvergunning, als bedoeld in artikel 2.12 lid 1 onder a, sub 3 van die wet, ten behoeve van de realisatie en in gebruik name van het zonnepark te Oranjepolder. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van 26 januari 2021.

DE RAAD VOORNOEMD,

, voorzitter {{Signer1}} , griffier {{Signer2}}