CConstaterende datOosterhout
Koppel je AI →
Document · PDF

notitie-veldbezoek-eindrapport

Raadsvergadering 2 maart 2021, gemeente OosterhoutBij agendapunt: Bespreekstuk Raadsnota ZN266878 Beleid beheer kruidenvegetaties (maaibeleid)3.339 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

NOTITIE

Gemeente Oosterhout Dhr. Johan van de Vrie Slotjesveld 1 4902 ZP Oosterhout

DATUM:

14 dec 2020

ONS KENMERK:

19-0717/19.08120/HesSo

UW KENMERK:

gunning via mail 03 september 2019

AUTEUR:

Hester Soomers

PROJECTLEIDER:

Hester Soomers

STATUS:

eindrapport

CONTROLE:

Jan Dirk Buizer

Verslag veldbezoek gemeente Oosterhout

bermen

en

groenvoorzieningen

Aanleiding De gemeente Oosterhout wil een verbetering doorvoeren in haar maaibeleid, ten behoeve van insecten. De aanpassing van het maaibeheer is primair gericht op ecologische winst die ten opzichte van de huidige situatie is te behalen. Bureau Waardenburg adviseert de gemeente over aanpassingen in het maaibeheer. Om een indruk te krijgen van de huidige situatie heeft Bureau Waardenburg (Jan Dirk Buizer en Hester Soomers) samen met de gemeente Oosterhout (Coen van Hoek) op 17 september een veldbezoek uitgevoerd.

Methodiek Tijdens het veldbezoek zijn steekproefsgewijs de huidige kwaliteit van de vegetaties en de potenties voor insecten verkend. Gemeente Oosterhout hanteert een aantal verschillende beheervormen; klepelmaaien, maai-zuigen, maaien en afvoeren (2x/jaar; maaisel < 3 dagen laten liggen), maaien en afvoeren ‘ecologisch’ (2x/jaar; maaisel 3-7 dagen laten liggen) en schapenbegrazing. Tijdens het veldbezoek zijn locaties met al deze beheervormen en de verschillende bodemtypen bezocht.

1 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Afbeelding 1 Ligging van de diverse maaibeheervormen in Gemeente Oosterhout.

2 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Conclusie In het algemeen viel op dat in het zuiden van de gemeente, op zandgrond, zelfs de geklepelde bermen behoorlijk kruidenrijk waren. De begraasde percelen in het zuidelijk deel zijn zeer gunstig voor insecten; deels erg kruidenrijk, ze bevatten variatie in structuur en ze bevatten ook schrale, lage stukken (gunstig voor o.a. sprinkhanen) en stukjes kale grond (nestgelegenheid voor bijvoorbeeld bijen). De bermen waar gemaaid en afgevoerd wordt zien er over het algemeen mooi kruidenrijk uit; er werd in het veld geen duidelijk verschil gezien in vegetatie tussen de ‘ecologisch’ gemaaide bermen (maaisel afvoeren na 3-7 dagen) en de ‘standaard’ gemaaide bermen (afvoeren binnen 3 dagen). Een duidelijk verschil werd wel gezien tussen de (geklepelde) bermen op kleigrond in het noord(oost)en en de bermen op zandgrond in het zuiden; de bermen op kleigrond zijn veel ruiger en ‘vergraster’ terwijl de bermen op zandgrond meer kruiden bevatten en de vegetatie hier lager blijft. Dit geldt ook voor de begraasde graslanden. De bodeminvloed op de vegetatie is dus groot. Ook werd over het algemeen duidelijk het effect van bomen gezien; groenstroken/-plekken onder bijvoorbeeld eiken of wilgen waren vrijwel nooit kruidenrijk.

Daarbij dient opgemerkt te worden dat de eik zelf wel zeer gunstig kan zijn voor de insectendiversiteit; op een zomereik kunnen wel zo’n 400 verschillende soorten insecten voorkomen (op de Amerikaanse eik slechts circa 20). Momenteel wordt er in de gemeente nog vrijwel geen gefaseerd maaibeheer uitgevoerd.

Toelichting De hieronder genoemde nummers (nr) verwijzen naar de nummers in Bijlage 1. In grote lijnen is de bodem van de locaties in het zuiden zandig en in het noorden kleiig / voedselrijker. Bermen rond Dorst (nr 0-3)1 De bermen op zandgrond rond Dorst worden twee keer per jaar geklepeld. De berm aan de zuidkant van de Leijweg (nr 1) was ondanks het klepelbeheer behoorlijk kruidenrijk, met soorten zoals vlasbekje (komt vaak op enigszins verstoorde grond voor), duizendblad, boerenwormkruid en dauwbraam. De vegetatie benadert een glanshaverhooiland met enige verruiging.

1

De nummers verwijzen naar de punten op de kaart in Bijlage 1 op pagina 21 3

Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Afbeelding 2 Zuidkant Leijweg (nr 1).

Aan de noordkant van de Leijweg (nr 0) staan eiken, die door hun schaduwwerking en bladval voor een andere vegetatie in de berm zorgen; de vegetatie was laag / niet ruig, maar desondanks iets minder kruidenrijk dan de zuidkant van de weg. Soorten zoals rode klaver, vlasbekje, duizendblad en Jacobskruiskruid komen voor. Daarnaast komt er veel eikenopslag voor. Het lijkt er op dat 1 x per jaar maaien hier genoeg zou kunnen zijn om verruiging te voorkomen, alhoewel dit in een minder droog jaar weer anders kan zijn. Bij de spoorwegovergang bij de Parallelweg, ten westen van Dorst (nr 2 en 3), zijn ook kruidenrijke geklepelde bermen aangetroffen, die deels wel redelijk ruig zijn. Soorten van rijkere en armere omstandigheden staan hier door elkaar heen. Aangetroffen soorten waren bijvoorbeeld rode klaver, smalle weegbree, vogelwikke, hopklaver, duizendblad, boerenwormkruid, reigersbek, gewone berenklauw, teunisbloem, vlasbekje, bijvoet en knoopkruid.

4 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Afbeelding 3 Spoorwegovergang bij Parallelweg (nr 2 en 3).

Begraasd terrein Antea (nr 4-7) Het terrein (op zandbodem) ten oosten van Antea wordt begraasd met een kudde schapen. De schapen staan twee of drie keer per jaar circa een week achter elkaar, dag en nacht op de locatie, die dan afgezet wordt met een raster. Het begrazingsbeheer resulteert in een structuurrijke en lokaal zeer kruidenrijke vegetatie. Ook komen er zeer schrale stukjes voor en plekjes kaal zand. Deze combinatie van structuurrijkdom, kruiden(nectar)rijkdom, schrale- en kale stukken is zeer gunstig voor insecten. Op het terrein staan zeer nectarrijke plantensoorten zoals gewone berenklauw, slangenkruid, wilde marjolein en een klein beetje struikhei en ook vrij zeldzame soorten zoals grasklokje, steenanjer en veldsalie. Verder staan er onder andere brem (waardplant van het groentje (dagvlinder)), gaspeldoorn, brandnetel (waardplant van onder andere algemenere vlindersoorten als dagpauwoog, gehakkelde aurelia, distelvlinder, kleine vos, atalanta), kleine pimpernel, gewone agrimonie, Sint-Janskruid, geel walstro, hazenpootje en Canadese fijnstraal. De schralere stukjes zijn onder andere geschikt voor sprinkhanen van schralere graslanden, zoals de snortikker en het zanddoorntje en voor bijvoorbeeld basterdzandloopkever (waargenomen in zomer 2019). Doordat het een geaccidenteerd terrein betreft is er sprake van variatie in microklimaat en vochttoestand.

Gegeven de voorkomende soorten zal er ook sprake zijn van variatie in kalkrijkdom (o.a. wilde marjolein: kalkrijk, struikheide: zuurder). Variatie in de vegetatie en abiotiek draagt bij aan een grotere insectendiversiteit.

5 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Afbeelding 4 Begraasd terrein bij Antea; variatie in hoogte/helling, vegetatiestructuur en begroeiingstype.

Afbeelding 5 Schraal, zandig plekje op begraasd terrein bij Antea; gunstig voor sprinkhanen en nestgelegenheid voor wilde bijen.

6 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Hondenlosloopgebied bij Antea (nr 9) Het hondenlosloopgebied wordt in principe twee keer per jaar gemaaid (met afvoeren), waarbij de eerste maaibeurt vroeg plaatsvindt. Dit jaar was een deel een keer extra gemaaid in verband met een evenement. Het veld bevindt zich deels in een dominantiestadium van gestreepte witbol en/of struisgras. Dit betekent dat er jaren aan verschralingsbeheer nodig is om de vegetatie uit deze fase te laten komen en tot kruidenrijker grasland om te vormen. Het deel dat een keer extra gemaaid is lijkt wat kruidenrijker. De standplaats van dit extra gemaaide deel is waarschijnlijk zuurder dan een deel van het begraasde terrein (nr 4-7). Potentie Doordat het terrein een relatief groot en min of meer vierkant oppervlak beslaat (ca 1 ha), deels omsloten door ‘bos’ leent het zich uitstekend voor een experiment met sinusbeheer. Dit leidt in ieder geval tot meer variatie en wellicht tot meer kruidenrijkdom. Langs de bosrand kunnen zich plukjes kruidenrijke ruigte ontwikkelen, met (relatief) nectarrijke soorten als wilgenroosje, braam en akkerdistel. Een alternatief is het creëren van een dergelijke kruidenrijke ruigte langs een zon-beschenen bosrand (door minder frequent te maaien en afvoeren), terwijl op de rest van het veld het huidige maaibeheer wordt gecontinueerd.

Het hoger gelegen pad ten zuidoosten van het hondenlosloopveld (nr 8) ligt sterk in de schaduw van bomen en heeft daardoor geen potentie voor kruidenrijkdom, behalve enkele voorjaarssoorten.

Afbeelding 6 Hondenlosloopveld bij Antea.

7 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Wadi Hildebrandlaan (nr 11-12) Langs de Hildebrandlaan loopt een wadi die helemaal doorloopt tot aan de Burgemeester Holtroplaan; een mooie vochtige ecologische verbinding. De wadi is circa vijf jaar geleden aangelegd en ingezaaid met een kruidenmengsel. De beplanting bestaat uit een vrij ruige kruidenrijke vegetatie met soorten als knoopkruid, beemdkroon, bijvoet, oosterse morgenster, muskuskaasjeskruid en een ooievaarsbeksoort. Ook werd er een bloeiende steenanjer aangetroffen (Rode Lijst: kwetsbaar). De wadi wordt momenteel eens per jaar heel laat (eind oktober/begin november?) gemaaid en afgevoerd. Om te voorkomen dat de strook teveel gaat verruigen (bij zeer laat maaien zijn al meer voedingsstoffen in de grond terug opgenomen) kan er overwogen worden eerder (bijvoorbeeld half / eind september) te maaien. Gazon langs Wattstraat (nr 14) Dit gazon ligt middenin een woonwijk en is niet erg groot, waardoor de potentie voor sinusbeheer wat lager is dan bij het hondenlosloopveld. Wel zijn er mogelijkheden om een kruidenrijke rand over te laten staan. De bodem lijkt schraal (zandig) en zuur. Door de droogte van de afgelopen twee jaar staan er vrij veel kruiden in; kleine leeuwentand, madeliefje, biggenkruid en duizendblad. Ook zijn er wat open plekken aanwezig.

Afbeelding 7 Gazon langs Wattstraat.

Plantsoen tussen Boerhaaveweg en Beneluxlaan (nr 15) Dit plantsoen bestaat uit grasland (2x maaien & afvoeren) beplant met bomen (zomereik en Amerikaanse eik). Door de schaduwwerking van de bomen en bladval is dit grasland moeilijk kruidenrijk te maken. Het heeft nu weinig waarde voor insecten (behalve de zomereiken zelf). 8 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Afbeelding 8 Plantsoen tussen Boerhaaveweg en Beneluxlaan.

Berm Burgemeester Materlaan (nr 16-17) Deze berm is dit jaar gefaseerd gemaaid met een maai-zuigcombinatie. Door het gefaseerde beheer bleef er steeds een deel van de berm in bloei. Dit is gunstig voor insecten. Een maai-zuigcombinatie, waarbij maaisel (inclusief insecten, eitjes, rupsen e.d.) direct worden afgevoerd, is echter niet gunstig voor insecten. De berm was ten tijde van het veldbezoek vrij kruidenrijk, met soorten zoals Canadese fijnstraal, vrij veel duizendblad (interessant voor zweefvliegen), smalle weegbree, SintJanskruid en gele composieten. Lukwelpark (nr 18-22) In het Lukwelpark zijn circa 6 jaar geleden enkele waterlichamen aangelegd (nr 18) tussen de flats. Langs het water (natuurvriendelijke oevers) heeft zich een kruidenrijke oevervegetatie ontwikkeld, met soorten als watermunt, waterzuring, tandzaad, grote lisdodde, mattenbies, riet, wolfspoot, moeraswalstro, gele lis en akkerdistel; deels nectarplanten voor insecten. Daarnaast is de natuurvriendelijke oever leefgebied voor bijvoorbeeld libellen (en amfibieën). De oevers worden 1x per jaar gemaaid waarbij er altijd delen blijven overstaan. Een potentiele maatregel zou hier kunnen zijn om langs de natuurvriendelijke oever (NVO) een kruidenrijke strook te ontwikkelen. Het gras rond de waterlichamen wordt momenteel als gazon beheerd.

9 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Afbeelding 9 Natuurvriendelijke oevers in Lukwelpark.

Naast de waterlichamen zijn heuveltjes aangelegd (met grond die vrij kwam bij het graven van de waterlichamen). Op een van de heuveltjes is momenteel een kruidenrijke plek ontwikkeld (nr 19), doordat hier slechts 1x per jaar gemaaid is (met afvoeren). Dit kan ook op de andere heuveltjes worden toegepast, om meer kruidenrijkdom te creëren. Ook kan de (zuid)-helling van de heuvel op deze manier beheerd worden; een zon-beschenen kruidenrijke helling biedt een gunstig microklimaat voor warmte-minnende insecten. Het kan nodig zijn om deze plekken twee keer per jaar te maaien; er lijkt nu al enige vergrassing (en verruiging) op te treden.

Afbeelding 10 Kruidenrijk heuveltje tussen flats in Lukwelpark.

10 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Een deel van het park is hondenlosloopgebied; deels in gazonbeheer (nr 21) en deels 2x maaien en afvoeren (nr 22). Op het gazon-gedeelte stond door de droge zomer veel ooievaarsbek en reigersbek (waardplanten van bruin blauwtje). Het deel dat twee keer gemaaid wordt, is ruig en kruidenrijk, met soorten als akkerdistel, brandnetels, slangenkruid, vlasbekje, Jacobskruidkruid, blaassilene en Sint-Janskruid. Park rond Kasteel Strije (nr 23-25) In het park liggen waterlichamen waarlangs zich NVO’s bevinden met een ruige oevervegetatie. Hier staan soorten zoals kattenstaart, heen, zuringsoorten, distels, wilde peen (waardplant voor koninginnenpage). De vegetatie wordt 1x per jaar gemaaid en afgevoerd. Delen worden overgelaten.

Afbeelding 11 oever in park bij Kasteel Strije.

Het park wordt begraasd door schapen. Er is veel grond verzet, waardoor er veel Jacobskruiskruid (storingssoort) voorkomt. Deze soort is nectarrijk. Daarnaast komt duizendblad veelvuldig voor. Door de schapenbegrazing is het grasland in het park structuurrijk, maar de vegetatie is niet zo soortenrijk als op de zuidelijke zandgronden, zoals bijvoorbeeld in het begraasde park bij Antea.

11 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Afbeelding 12 Park bij Kasteel Strije.

De locatie bij nr 24 (berm langs de Bovensteweg) is een aantal jaar geleden omgevormd naar een beheer van 1x maaien en afvoeren. De vegetatie is kruidenrijk, maar er staat wel veel bijvoet; misschien is het gunstig om eens in de paar jaar 2 x te maaien en afvoeren om te voorkomen dat het teveel verruigt. Soorten die hier voorkomen zijn onder andere hopklaver, bijvoet, wilde peen, rode klaver, margriet, teunisbloem, zomerfijnstraal en vogelwikke.

Afbeelding 13 Berm Bovensteweg; 1 x maaien en afvoeren.

12 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Begraasd talud langs Oostpolderweg (nr 26) Het begraasde talud ligt op kleigrond (voedselrijk), waardoor de vegetatie snel groeit en soortenarmer is dan op de zandgrond. Dergelijke taluds komen veel voor in het noordelijk deel van Oosterhout. Op bepaalde plekken komt veel brandnetel voor. De oevers van de watergang zijn eentonig, met veel riet. Ondanks de hoge biomassa komen er kruiden voor, zoals veel beemdkroon, knoopkruid en akkerdistels. Berm langs Domeinweg (nr 27-29) Deze geklepelde berm op kleigrond is heel ruig en bevat soorten zoals grote klit, brandnetels en gewone berenklauw. Aan de overkant (29) staat naast grote klit ook smeerwortel; beide goede ‘hommelplanten’. Wat verder naar het noorden (28) is riet dominant.

Afbeelding 14 Geklepelde kleiige berm in het noorden van Oosterhout.

Park bij Natuurtuin Oranjepolder (nr 30-33) Dit park ligt in het noorden van Oosterhout; op kleigrond. Langs het toegangspad aan de Metsersweg (30) staan wilgen die schaduw werpen op de onderliggende vegetatie. De vegetatie is erg ruig, mede doordat er in het verleden vaak niet gemaaid kon worden omdat het er te nat was. Aan het einde van dit pad (nr 32) is de vegetatie eveneens ruig, met veel grote klit, brandnetels, gewone berenklauw en smeerwortel. Aan de westkant van het park ligt een monotoon rietveld (nr 31). Mogelijk is hier potentie om door verschralingsbeheer een vochtig hooilandvegetatie of bloemrijke rietvegetatie te ontwikkelen (eventueel inzaaien). Door tijdens het omvormingsbeheer de eerste maaibeurt vroeg te laten plaatsvinden (bijv. begin juni) wordt de rietvegetatie ijler waardoor kruiden een kans krijgen.

13 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Afbeelding 15 Rietveld bij Natuurtuin Oranjepolder.

Afbeelding 16 Ruigte nabij Natuurtuin Oranjepolder.

Aan de rand van het parkje (nr 33) is een locatie waar brede wespenorchis staat. Hier is de vegetatie, onder de populieren, veel minder ruig dan in het parkje. Ten zuiden van het park (nr 35) is de begraasde vegetatie op kleigrond zeer grassig en weinig kruidenrijk; weinig interessant voor insecten. Mogelijk ontstaat er hier bij een beheer van 2x maaien en afvoeren meer kruidenrijkdom. Momenteel staat er onder andere kropaar, rietgras, zuring, veenwortel, paardenbloem, brandnetels en gewone berenklauw. In een lager deel komt scherpe zegge voor. Plukken brandnetel worden niet gegeten door de schapen (nr 36) en breiden zich mogelijk uit.

14 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Afbeelding 17 nr 35: begraasd plantsoen langs Domeinweg.

Langs de Domeinweg ten noordoosten van het parkje (nr 34) ligt een geklepeld graslandje/berm onder populieren met weinig kruiden en weinig potentie; hier komt een dominantie van gladde witbol voor. Wel komt ook hier brede wespenorchis voor.

Afbeelding 18 Geklepelde berm langs Domeinweg. 15 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Kruidenrijk graslandberm langs Statendamweg (nr 37) Langs de Statendamweg worden de bermen op kleigrond 2x gemaaid en de vegetatie afgevoerd. Dit zorgt voor een groot verschil met de geklepelde berm aan de overkant; in de berm komen onder andere(veel) wilde peen, duizendblad, boerenwormkruid, Canadese fijnstraal en luzerne voor.

Afbeelding 19 Kruidengraslandberm langs Statendamweg.

EVZ (ecologische verbindingszone) ten westen van Insteekhaven (nr 39-43) De groenstrook tussen de Weststadweg en de EVZ (39) bestaat uit (opgespoten) humeus zand met hazenpootje (soort van schralere omstandigheden), zilverhaver, vlasbekje, wilde peen en Jacobskruiskruid. De EVZ zelf (40-43) bestaat uit grasland langs een watergang. Het grasland wordt beheerd door middel van 2x maaien en afvoeren (ecologisch) en is kruidenrijk. Op delen komt een schrale- en/of pioniervegetatie voor, met name op een zuidhelling. Aangetroffen soorten waren onder andere duizendguldenkruid spec., vlasbekje, glad walstro, rolklaver, knoopkruid, akkerdistel, boerenwormkruid, hazenpootje en geelgroene/dwergzegge. Daarmee betreft het een kruidenrijke vegetatie met deels nectarrijke bloemen. We troffen enige berkenopslag aan. Ten tijden van het veldbezoek zijn langs de EVZ minstens twee icarusblauwtjes, twee oranje luzernevlinders en een klein koolwitje waargenomen.

16 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Afbeelding 20 Groenstrook tussen Weststadweg en EVZ (39).

Afbeelding 21 Kruidenrijk grasland van de EVZ.

17 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Afbeelding 22 Schrale- en pioniervegetatie in de EVZ (deels als gevolg van de droogte?).

Berm langs Hespelaar, Den Hout (nr 46) In het buitengebied rond Den Hout, ten westen van Oosterhout, liggen smalle tot zeer smalle geklepelde bermen op podzol- en of enkeerdgronden. De berm bij locatie 46 is grazig en weinig kruidenrijk. Er zijn onder andere kropaar, glanshaver, riet en brandnetels aangetroffen. Dergelijke bermen hebben, mede door hun gebrek aan breedte, weinig potentie.

Afbeelding 23 Smalle grazige berm langs Hespelaar

18 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Berm langs Weststadweg (nr 47) Deze geklepelde berm op kleibodem is heel grassig, maar bevat wel kruiden (o.a. boerenwormkruid, vlasbekje, duizendblad, Jacobskruidskruid, knoopkruid) en is redelijk breed. Daarom heeft de berm potentie om geschikter te worden als insectenhabitat onder een beheer van maaien en afvoeren. Momenteel is glanshaver dominant. Het bezochte deel van de berm is beplant met zomereik.

Afbeelding 24 Geklepelde berm langs Weststadweg.

Kruising Kraanschotsedijk / Rijsdijk; klepelberm (nr 49-50) Op de bermen op kleigrond ten oosten van Oosterhout, zoals locatie 49 en 50, heerst een grassendominantie. Daarnaast staat er riet en brandnetels en zijn er enkele kruiden aanwezig, zoals zuringsoorten, kattenstaart en varkensgras. Onder (verschralings)beheer van maaien en afvoeren kunnen deze bermen wel verbeteren, maar dit kan lang duren.

Afbeelding 25 Geklepelde berm langs Rijsdijk. 19 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Grasveld (gazon) nabij Lavendelhof (nr 52-53) Nabij de Lavendelhof ligt een gazon (52) beplant met enkele bomen (diverse soorten). Momenteel is het een vrij saai gazon, zonder kruidenrijkdom of diversiteit. Het gazon is te klein voor sinusbeheer. Wel zouden er bijvoorbeeld nectarrijke vaste planten in een border (rondom de bomen?) aangeplant kunnen worden om het geheel aantrekkelijker te maken voor zowel bewoners als insecten. De meer langgerekte gazonnetjes ten noordwesten hiervan (53) zouden geschikt kunnen zijn voor het ontwikkelen van een kruidenrijke strook. Een strook met vlinderstruiken is ook een optie. Dergelijke kleinere, saaiere gazons liggen her en der verspreid door de gemeente en zouden aantrekkelijker gemaakt kunnen worden.

Afbeelding 26 Gazon nabij Lavendelhof.

20 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Voor vragen over deze notitie kunt u contact opnemen met Hester Soomers.

Akkoord voor uitgave:

Teamleider Bureau Waardenburg drs. D. Emond

Paraaf:

Bureau Waardenburg bv is niet aansprakelijk voor gevolgschade, alsmede voor schade welke voortvloeit uit toepassingen van de resultaten van werkzaamheden of andere gegevens verkregen van Bureau Waardenburg bv; opdrachtgever vrijwaart Bureau Waardenburg bv voor aanspraken van derden in verband met deze toepassing. © Bureau Waardenburg bv / Gemeente Oosterhout Dit rapport is vervaardigd op verzoek van opdrachtgever en is zijn eigendom. Niets uit dit rapport mag worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden d.m.v. druk, fotokopie, digitale kopie of op welke andere wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de opdrachtgever hierboven aangegeven en Bureau Waardenburg bv, noch mag het zonder een dergelijke toestemming worden gebruikt voor enig ander werk dan waarvoor het is vervaardigd. Lid van de branchevereniging Netwerk Groene Bureaus. Het kwaliteitsmanagementsysteem van Bureau Waardenburg bv is door CERTIKED gecertificeerd overeenkomstig ISO 9001: 2015. Bureau Waardenburg bv hanteert als algemene voorwaarden de DNR 2011, tenzij schriftelijk anders wordt overeengekomen.

Bureau Waardenburg, Postbus 365 4100 AJ Culemborg, 0345 51 27 10, info@buwa.nl, www.buwa.nl

21 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

Bijlage I

Kaart met nummers locaties

22 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

23 Verslag veldbezoek bermen en groenvoorzieningen gemeente Oosterhout

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Oosterhout&id=7fa27a82-48e1-4707-9cdd-f6a939732d2a