5. 20181208 onderzoek TNO windpark Vijf Eiken
Tekst van het document
> WINDPARK OOSTERHOUT-DONGEN Radarhinderonderzoek in opdracht van Provincie Noord-Brabant | 5.1,2,e
k
1I PERSEUS
innovation A TNO for life
I ife m _______________________________ TNO forinnovation
UITGANGSPUNTEN RADARHINDER CONSULTANCY >
Nieuwbouwplan voor een windpark nabij Breda met een viertal 4 MW E126 EP3
turbines van Enercon met een ashoogte van 116 m en rotordiameter van 126 m. >
Het windpark ligt binnen het 500 voet toetsingsgebied rondom vliegveld Gilze-Rijen.
>
Het windpark ligt eveneens binnen de 75 km cirkel rond de gevechtsleidingsradar van
Herwijnen, waarbij getoetst dient te worden op een doelhoogte van 1000 voet. Deze berekening wordt vooralsnog buiten beschouwing gelaten. >
Vragen:
Wordt bij deze nieuwe situatie nog voldaan aan de minimale eis (90% detectiekans) van Defensie voor primaire verkeersleidingsradarnetwerk?
En zo niet, zijn er verdere oplossingen aan te dragen?
2 | Windpark Oosterhout-Dongen
maandag 10 december 2018
TNO innovation
for life m
COÖRDINATEN EN FUNDATIEHOOGTES (T.O.V. NAP) X (m
Y (m
Lat (°N
Lon (°E
Maaiveld -hoogte (m t.o.v. NAP)
Funderin g-hoogte (m t.o.v. maaiveld)
Tiphoogt e (m t.o.v. NAP)
1
121126
403951
51,62340
4,89803
5,8
1,2
185,9
2
120572
404266
51,62620
4,89000
7,1
1,2
187,2
3
120894
404760
51,63066
4,89460
5
1,2
185,1
4
121395
404482
51,62819
4,90187
4,9
1,2
185,0
WT
3 | Windpark Oosterhout-Dongen
maandag 10 december 2018
I ife m TNO forinnovation
AFMETINGEN ENERCON E126 EP3 WINDTURBINE E126 EP3
4 | Windpark Oosterhout-Dongen
Ashoogte
116,0
Tiphoogte
178,9
Gondelbreedte
13,3
Gondellengte
13,4
Gondelhoogte
6,7
Mast onder 0
10,8
Mast boven 0
3,1
Mastlengte
113,3
Wieklengte
62,9
Wiekbreedte
2,3 maandag 10 december 2018
life m TNO forinnovation
TOETSINGSPROFIEL VOOR WINDTURBINES 75 km 4
I
65 m 0-25--*Antennehoogte t 0 v NAP o
Maaiveld NAP Radar
Functie
Antennehoogte voor
Coördinaten Rijksdriehoekstelse
toetsingsprofiel
ten opzichte van NAP
Feitelijke antennehoogte ten opzichte van NAP
X[m]
Y[m]
[m]
[m]
Leeuwarden
Verkeersleiding
179139
582794
30
27.3
Twenthe
Verkeersleiding
258306
477021
71
68.8
Soesterberg
Verkeersleiding
147393
460816
63
60.2
Volkel
Verkeersleiding
176525
407965
49
46.9
Woensdrecht
Verkeersleiding
083081
385868
48
45.2
TAR West
Verkeersleiding
109603
482283
n.v.t.
34.0
Nieuw Milligen
Gevechtsleiding
179258
471774
53
Gerubriceerdi*
Wier
Gevechtsleiding
170509
585730
24
Gerubriceerdi*
Herwijnen
Gevechtsleiding
137106
427741
25
Gerubriceerdi*
5 | Windpark Oosterhout-Dongen
maandag 10 december 2018
innovation I ife m TNO for LOCATIES VERKEERSRADARNETWERK EN WINDTURBINES
J
Het bouwplan bevindt zich binnen
•2
de 75 km cirkel van de radar te
Soesterberg , Woensdrecht en
.J
Volkel. / /
%
*6, )
t
A.: % :p ac -1
9P
4
-. A -
"JARWest 14a
tv
<,
12
pe Kooy
/24V
■
eeüwarden;-g-
/
*.%
fenthe
e X / /
/
Wemeldinge.
6 | Windpark Oosterhout-Dongen
—
E
J /
maandag 10 december 2018
innovation I ife m TNO for
LOCATIES WINDTURBINES EN NORMHOOGTEGEBIEDEN 300 VOET (ROOD) EN 500 VOET (BLAUW) Het bouwplan bevindt zich in het
91
500 voet normhoogtegebied van vliegveld Gilze-Rijen. Voor deze
es
0 t
: ‘0 /
normhoogte mag geen ruimtelijke I.
middeling worden toegepast. o
?
I IWp
7 | Windpark Oosterhout-Dongen
o
maandag 10 december 2018
I ife m TNO forinnovation
LOCATIES GEVECHTSLEIDINGSRADARS EN WINDTURBINES Het bouwplan bevindt zich binnen
Ai
de 75 km cirkel van de nieuwe
1'
-
gevechtsleidingsradar te Herwijnen. > Deze radar gaat de
r6
*
ƒ< i.
verkeersradars het meest kritisch
A
i 5
A
-
9
E ƒ dë
MPR_NieuwMillig
¥
2
X in
zijn, wordt deze berekening
vooralsnog buiten beschouwing
gelaten. 8 | Windpark Oosterhout-Dongen
7
-s
C
> Omdat de effecten op de
a.
if" "
X
gevechtsleidingsradar te Nieuw
Milligen op termijn vervangen.
A.
)
5
7
maandag 10 december 2018
"n
$g--kga c,,,4 i‘ 3
2525
A
98,
“
ah
>
1
h aam aV
'
Ii
$8* $ gciaj S--z "
* 5eK5l
3
Ps3
935
s e
M
__ _
ade
122
4
«c
A
N
s-
3-
M136Ti
P22
" 4
"B3 • 320
N
—5 re
7zmmxi ’
12.
12
F
• ga - ee / N E- yBge-
i
•13
J F
be 25
",-malke, ‘ë $5 « E i k
t
4
30*
TX*
22
n
9
m a
HT Iihhh miniiniiii
g.
202
I
"K
■ 1
H
14
5"-PP,
2F:a.: .*1^. -ga--.
ha 2
8
•« 5r 20bf 2am-
94542
5a
' a, '
• 2
88
93
1*7
r
9, ft,
7, * ' 20
f
s-e-
NE
52
->
1
. <
25d,
2 <H
705-9 45b 5
300
5
, I
Bde
- -6219
emmeob
3-. maandag 10 december 2018
.M
innovation I ife m TNO for
VERSCHILLENDE SITUATIES VERKEERSLEIDINGSRADARNETWERK Huidige situatie: Primaire verkeersleidingsradarnetwerk bestaande uit de MASS radars van Leeuwarden, Twenthe, Soesterberg, Volkel, Woensdrecht
en de extra locatie De Kooy, aangevuld met de TAR West radar te Schiphol
met alle reeds bestaande windturbines (baseline januari 2018) in Nederland, berekend voor een doel op 300, 500 en 1000 voet ten opzichte van het
maaiveld, inclusief detectiekansmiddeling met een 500 m straal voor alleen
1000 voet. Nieuwe situatie: Als boven, maar met het nieuwe bouwplan. *
Bestand bestaande windturbines januari 2018 afkomstig van Windstats.nl
10 | Windpark Oosterhout-Dongen
maandag 10 december 2018
innovation I ife m TNO for TOEGEPASTE KLEURENCODERING EN VASTE GEGEVENS
>
Door Defensie gehanteerde minimale radardetectiekans is 90% > Groen van 100% t/m 90% Lichtblauw 89%
V
> Van geel tot diep rood: 88% t/m 70% > Diep rood: <70% >
Uitgangspunten detectiekansberekening MASS verkeersleidingsradarnetwerk: >
Radardoorsnede doel: 2 m2 Doelssterkte variatie: Swerling case 1
> >
False alarm rate: 10-6
Voor informatie over de toegepast rekenmethode:
http://www.TNO.nl/perseus 11 | Windpark Oosterhout-Dongen
X
100% 99% 98% 97% 96% 95% 94% 93% 92% 91% 90% 89% 88% 97% 86% 85% 84% 83% 82% 81% 80% 79% 78% 77% 76% 75% 74% 73% 72% 71% 70% maandag 10 december 2018
innovation
DETECTIEKAN D PARK 8
| Windpark Oosterhout-Doi
TNO
innovation for life mm
DETECTIEKANS ROND BOUWPLAN OP 500 VOET BASELINE 2018
TNO Grens 500 voet normgebied
d
- 100 % Oosterhout
Grens 300 voet normgebied /
- 90 %
/
Positie Windpark
- 80 % Breda
5.1,2,e
i
i
- < 70 % 13 | Windpark Oosterhout-Dongen
0
—
5.1,2,e
iw
1
I0 maandag 10 december 2018
TNO
innovation for life mm
DETECTIEKANS ROND BOUWPLAN OP 500 VOET NA REALISATIE
TNO Grens 500 voet normgebied
d
u
- 100 % Oosterhout
Grens 300 voet normgebied /
- 90 %
/
Positie Windpark
- 80 % Breda
5.1,2,e
i
i
- < 70 % 14 | Windpark Oosterhout-Dongen
0
—
5.1,2,e
IW
1
10 maandag 10 december 2018
TNO
innovation for life mm
DETECTIEKANS ROND BOUWPLAN OP 500 VOET NA REALISATIE, DETAIL
TNO Kleinst berekende detectiekans: 82%
Pd 100%
3 4
Oosterhout
2 - 90 %
Dongen
1
/
grens 300 voet normgebied
- 80 %
08 15 | Windpark Oosterhout-Dongen
£ maandag 10 december 2018
TNO
innovation for life m
DETECTIEKANS ROND BOUWPLAN OP 300 VOET NA REALISATIE, DETAIL Op 300 voet is er geen dekking van Soesterberg en Volkel, en valt het bouwplan alleen nog binnen het bereik van Woensdrecht. 5.1,2,e en 2 (en 4 in mindere mate) staan zo dicht bij de 300-voetsgrens, dat er een significante overloop is in dat gebied, met een minimale berekende detectiekans van 21 % tot gevolg.
TNO
'■
*
ë
Pd
* 4 -^
- 100% 3
\ w
i
I
Oosterhout
L
\2
- 90 %
} 4 'A #
1-d
Li
Dongen
I
richting Woensdrecht %
grens 300 voet normgebied
Kleinst berekende detectiekans: 21%
08 16 | Windpark Oosterhout-Dongen
£ maandag 10 december 2018
TNO
innovation for life m
DETECTIEKANS ROND BOUWPLAN OP 300 VOET NA REALISATIE, DETAIL Op 300 voet is er geen dekking van Soesterberg en Volkel, en valt het bouwplan alleen nog binnen het bereik van Woensdrecht. 5.1,2,e en 2 (en 4 in mindere mate) staan zo dicht bij de 300-voetsgrens, dat er een significante overloop is ini dat gebied, met een minimale berekende detectiekans van 21% tot gevolg.
TNO Pd
- 100% 3 Oo:
-
'Ut
4
2
Dongen
- 90 %
1 0-
grens 300 voet normgebied
• ,
- 80 %
- < 70 % 17 | Windpark Oosterhout-Dongen
Kleinst berekende detectiekans: 21%
0
0.5
i
1.5
2 km
H
—
+
—
4 maandag 10 december 2018
I
1 F
innovation
VERLIES BEREIK DOOR )
SCHADUWIPARK ■■
II ■ ■ 3
0a
a
f
E 8 I Windpark Oosterhout-Dongen
am
ad
TNO for life
innovation mm
DETECTIEKANS IN SCHADUW BOUWPLAN OP 1000 VOET MET ALLEEN DE BASELINE 2018 TURBINES e
9
é
4
&
Kr /
MASS Soesterberg
ï ( 5D
d
6
(
- 90(%
•o
Positie Bouwplan
*
MASS \ Woensdrecht - < 70 %
19 | Windpark Oosterhout-Dongen
// /
C ‘
806— n-> I
3
4
6
0-
K
• ó
/
U i
ö / i
I
0%
4
7/
MASS Volkel
&
D_ 1
—)10 e
s
M
I
i
■■
o
©
A
20 o£
3—
10
28’ 30 4--------
F 40 I
maandag 10 december 2018
TNO
innovation for life m
+
Z
"0 1,
N
v
DETECTIEKANS IN SCHADUW BOUWPLAN OP 1000 VOET NA REALISATIE WINDPARK ©
a
/1
o
e
A
a
U
«
9
o
/
co
>
d
9
‘
o
22
a% ° )
4
0
44
F
e
I
MASS Volkel
.7
•o ƒ , L., . 80*9--
380-",
2*db
MASS \ Woensdrecht - < 70 % 20 I Windpark Oosterhout-Dongen
& D_
‘
—)10 e
s
o
©
L 20
I
o
10
30
40
4----- + é* maandag 10 december 2018
0 0,
*
ï
I
"to 1
K
■
I ife m TNO forinnovation
CONSTATERINGEN DEKKING MASS VERKEERSLEIDINGSRADARNETWERK >
Windpark Breda ligt in het 500 voet normgebied van Gilze-Rijen.
Na realisatie van het windpark wordt de kleinst berekende detectiekans voor het gebied boven het windpark 82%. >
Omdat het bouwplan vlakbij de grens met het 300 voet van Gilze-Rijen normgebied ligt, is er ook een verlies aan detectiekans binnen dit gebied tot 21%. De radars van Soesterberg en Volkel kunnen namelijk op 500 voet nog wel ondersteuning bieden aan de radar van Woensdrecht, maar niet meer op 300 voet.
>
Schaduwwerking op 1000 voet:
> Er is geen verlies van bereik door schaduwwerking. De radars van
Soesterberg, Woensdrecht en Volkel ondersteunen elkaar. 22 | Windpark Oosterhout-Dongen
maandag 10 december 2018
innovation I ife m TNO for
CONCLUSIES VOOR HET MASS VERKEERSLEIDINGSRADARNETWERK > Het bouwplan voldoet niet aan de thans gehanteerde 2018 norm voor de
minimale detectiekans boven en in de nabijheid van het bouwplan.
Na realisatie van het bouwplan wordt wel voldaan de thans gehanteerde
2018 norm voor het maximumbereik.
23 | Windpark Oosterhout-Dongen
maandag 10 december 2018
innovation m TNO forlife
ITERATIE 2: 3 ENERCON El 15 TURBINES /
)
I
V
A
Ar
I
in
3?
innovation I ife m TNO for
ITERATIE 2
Omdat het bouwplan een overschrijding vertoonde van de thans gehanteerde
2018 norm voor de minimale detectiekans boven en in de nabijheid van het bouwplan is een tweede iteratie uitgevoerd met een windturbine type E115 EP3 op een ashoogte van 87 m, dus met kleinere afmetingen en een lagere ashoogte. Tegelijkertijd is besloten om de windturbine op positie 1 te laten vervallen.
5.1,2,e
Windpark Oosterhout-Dongen
maandag 10 december 2018
TNO innovation
for life m
COÖRDINATEN EN FUNDATIEHOOGTES (T.O.V. NAP) X (m
Y (m
Lat (°N
Lon (°E
4
121126
403954
51,623/10
/1,89803
2
120572
404266
51,62620
4,89000
7,1
1,2
153,2
3
120894
404760
51,63066
4,89460
5
1,2
151,1
4
121395
404482
51,62819
4,90187
4,9
1,2
151,0
WT
Maaiveld -hoogte (m t.o.v. NAP)
Funderin g-hoogte (m t.o.v. maaiveld)
Tiphoogt e (m t.o.v. NAP) 185,9
Turbine 1 is geschrapt in iteratie 2, omdat het te dicht op de grens van het 300 voets normgebied staat. 26 | Windpark Oosterhout-Dongen
maandag 10 december 2018
I ife m TNO forinnovation
AFMETINGEN ENERCON E115 EP3 WINDTURBINE (VERLAAGD TOT 87 M) E126 EP3
Ashoogte
87,0 k
Tiphoogte
144,9 k
Gondelbreedte
13,3
Gondellengte
13,4
Gondelhoogte
6,7
Mast onder 0
4,9
Mast boven 0
3,5
Mastlengte
84,3 k
Wieklengte
57,9
Wiekbreedte
2,2
27 | Windpark Oosterhout-Dongen
k
De op dit moment bij TNO beschikbare 3D CAD tekening van de E115 EP3 heeft een ashoogte 120m. Om de door de klant gewenste ashoogte te bereiken van 87 m is voor deze berekeningen de mastlengte met 33 m ingekort.
maandag 10 december 2018
innovation m TNO foriife
)
DETECTIEKANS ROND PARK RAT IE 2) I
2
ƒ
2198
usL —T—=
t
I .
28 | Windpark Qosterhout-Dongen
ürvida
52
—a=
iU
b i A2- w ny- 3' f, Mg C„.
V
/
75
r’
mgzv-
y 25
r82fi e
Vu
o
L
II 3
I
f-
ë2
i
È •3.
# n,
y ■P
e•
h
ë
_______
TNO
innovation for life mm
DETECTIEKANS ROND BOUWPLAN OP 500 VOET BASELINE 2018
TNO Grens 500 voet normgebied
d
- 100 % Oosterhout
Grens 300 voet normgebied /
- 90 %
/
Positie Windpark ƒ
- 80 % Breda
5.1,2,e
i
I
- < 70 % 29 | Windpark Oosterhout-Dongen
0 H
2.5 E
MJ 5
J
+
7.5
10 km
— maandag 10 december 2018
TNO
innovation for life mm
DETECTIEKANS ROND BOUWPLAN OP 500 VOET NA REALISATIE
TNO Grens 500 voet normgebied
d
- 100 % Oosterhout
Grens 300 voet normgebied /
- 90 %
/
Positie Windpark
- 80 % Breda
5.1,2,e
i
i
- < 70 % 30 | Windpark Oosterhout-Dongen
o
5.1,2,e
15
+
7.5
10 km
— maandag 10 december 2018
TNO
innovation for life mm
DETECTIEKANS ROND BOUWPLAN OP 500 VOET NA REALISATIE, DETAIL
TNO Pd 100%
3 4
Oosterhout
2
Dongen
l - 80 %
08 31 | Windpark Oosterhout-Dongen
grens 300 voet normgebied
Kleinst berekende detectiekans: 95%
£ maandag 10 december 2018
TNO
innovation for life m
DETECTIEKANS ROND BOUWPLAN OP 300 VOET NA REALISATIE, DETAIL Op 300 voet is er geen dekking van Soesterberg en Volkel, en valt het bouwplan alleen nog binnen het bereik van Woensdrecht. Windturbine 2 (en 4 in mindere mate) staat zo dicht bij de 300-voetsgrens, dat er een significante overloop is in dat gebied, met een minimale berekende detectiekans van 78% tot gevolg.___________ _____
TNO i Pd
- 100%
=
3,"* "n
Oosterhout
#k
i4 Dongen
- 90 % richting Woensdrecht
♦**
grens 300 voet normgebied
Kleinst berekende detectiekans: 78%
08 32 | Windpark Oosterhout-Dongen
£ maandag 10 december 2018
TNO
innovation for life m
DETECTIEKANS ROND BOUWPLAN OP 300 VOET NA REALISATIE, DETAIL Op 300 voet is er geen dekking van Soesterberg en Volkel, en valt het bouwplan alleen nog binnen het bereik van Woensdrecht. Windturbine 2 (en 4 in mindere mate) staat zo dicht bij de 300-voetsgrens, dat er een significante overloop is in dat gebied, met een minimale berekende detectiekans van 78% tot gevolg.
TNO Pd
- 100% 3 4
Oosterhout
2
-90 grens 300 voet normgebied
-80 30 %
- < 70 % 33 | Windpark Oosterhout-Dongen
Kleinst berekende detectiekans: 78%
0
0.5
i
1.5
2 km
H
—
+
—
4 maandag 10 december 2018
innovation m TNO forlife
CONSTATERING 2- CONCLUSIE RATIE 12) h.
)
7
| Windpark Oosterhout-Dongen
-4
r
I
I ife m TNO forinnovation
CONSTATERINGEN DEKKING MASS VERKEERSLEIDINGSRADARNETWERK >
Windpark Breda ligt in het 500 voet normgebied van Gilze-Rijen.
Na realisatie van het windpark wordt de kleinst berekende detectiekans voor het gebied boven het windpark 95%. >
Omdat het bouwplan vlakbij de grens met het 300 voet van Gilze-Rijen normgebied ligt, is er ook een verlies aan detectiekans binnen dit gebied tot
78%. De radars van Soesterberg en Volkel kunnen namelijk op 500 voet nog wel ondersteuning bieden aan de radar van Woensdrecht, maar niet meer op 300 voet. >
Schaduwwerking op 1000 voet:
> Er is geen verlies van bereik door schaduwwerking. De radars van
Soesterberg, Woensdrecht en Volkel ondersteunen elkaar. 35 | Windpark Oosterhout-Dongen
maandag 10 december 2018
innovation I ife m TNO for
CONCLUSIES VOOR HET MASS VERKEERSLEIDINGSRADARNETWERK > Het bouwplan voldoet niet aan de thans gehanteerde 2018 norm voor de
minimale detectiekans boven en in de nabijheid van het bouwplan.
Na realisatie van het bouwplan wordt wel voldaan de thans gehanteerde
2018 norm voor het maximumbereik.
36 | Windpark Oosterhout-Dongen
maandag 10 december 2018
innovation I ife m TNO for
MOGELIJKE MITIGERENDE MAATREGELEN De Enercon E115 EP3 heeft van zichzelf al een klein silhouet, dus een ander type turbine geeft vermoedelijk geen grote verbetering.
Na het vervallen van de meest zuidelijke turbine (WT1), is de grootste overloop in het 300-voetsgebied verdwenen, al zorgt de overloop van WT2 er nog steeds voor dat het plan niet aan de norm voldoet.
> Om dit te voorkomen wordt geadviseerd meer afstand te nemen tot de 300-
voetsgrens.
37 | Windpark Oosterhout-Dongen
maandag 10 december 2018
innovation I ife m TNO for
HANDIGE LINKS VOOR ACHTERGRONDINFORMATIE > Voor informatie over de toegepast rekenmethode: > http://www.TNO.nl/perseus > RVO site wind op land: > http://www.windenerqie.nl/62/onderwerpen/milieu-en-omqevinq/radar.
Barro in Staatscourant en aanvulling i.v.m. radar te Herwijnen: > https://zoek.officielebekendmakinqen.nl/stcrt-2012-18324.html > https://zoek.officielebekendmakinqen.nl/stcrt-2016-29608.html Laagvlieggebieden en -routes Defensie:
> http://www.defensie.nl/onderwerpen/qeluidsoverlast/inhoud/qeluidhoeveelhe id-en-vlieqhooqten
Contactadres Defensie (Rijksvastgoed): >
5.1,2,e
•
38 | Windpark Oosterhout-Dongen
Contactadres voor toetsing LVNL: 5.1,2,e
maandag 10 december 2018