03. Ambtelijke reactie op advies Adviesraad

Reactie op Notitie vragenlijst Sociaal Domein Aan Adviesraad Sociaal Domein Behandeld door Datum 11 juni 2020 Beste leden van de Adviesraad, Allereerst hartelijk dank voor jullie inzet en advies! Hieronder treffen jullie een inhoudelijke reactie. Voor het gemak heb ik de tekst uit jullie advies gekopieerd en de reactie in het rood erin verwerkt. Bijgevoegd stuur ik ook de laatste versie van de vragenlijst met enkele aanpassingen die zijn gemaakt n.a.v. jullie advies en het gesprek dat hierover is geweest tussen jullie voorzitter en ondergetekende op 4 juni. Vandaag verwacht ik van de programmeur een testlink voor de enquête. Deze zal ik ook met jullie delen, zodat jullie in de testomgeving de enquête door kunnen lopen. Met vriendelijke groet,

3.2 Inleiding van de vragenlijst De ontvangers van de vragenlijst zijn niet uitgebreid op de hoogte van wat er speelt in het sociale domein. Daarom is het van belang om een korte en bondige toelichting te geven (‘in Jip en Janneke-taal’ om het leesbaar te maken voor iedereen) over het kader waarin de vragen gesteld worden. In de laatste versie van de vragenlijst staat dit kader duidelijk aangegeven, maar de overgang naar de situatie in de vragenlijst ontbreekt nog steeds. Ook is niet duidelijk waarom de gemeente nu, anno 2020 (waar de samenleving wordt beheerst door corona), deze vragenlijst uitzet bij inwoners. Naar aanleiding van deze opmerkingen hebben we de inleiding nog een keer aangepast. Het is een uitdaging om kort en bondig de context te schetsen en de bedoeling van de vragenlijst duidelijk te maken. We hopen dat het met de laatste aanpassingen (beter) gelukt is. In het tweede deel van de inleiding wordt gesproken over ‘hulplijnen’. Dat is een vakwoord waar een inwoner mogelijk geen eenduidig beeld bij heeft. Wat is overigens een hulplijn? Het sociaal wijkteam, wijkverzorgende, huisarts, GGD, of ook vrijwilliger, kennis, iemand op het schoolplein, je moeder? Dit stukje tekst is geschrapt in de laatste aanpassing van de inleiding. De naam van de hoofdpersoon ‘Marie’ is niet gelukkig gekozen. Ga voor een actuele meisjesnaam en waarom zijn alle namen zo Nederlands.

Nog beter, trek het breder dan een alleenstaande moeder. Denk ook aan een compleet gezin met opgroeiende kinderen en grootouders. Zoals wél geschetst in de infographic bij de eerste versie van de vragenlijst. Dit is een gezin met Oom Theo. De tekening bijvoegen is een mooie aanvulling bij de enquête waardoor het beeld geprikkeld wordt. Het is daarbij wel zaak de plaatjes te laten corresponderen met de gekozen hoofdpersoon of hoofdpersonen. We hebben de naam van Marie veranderd in Miriam. De namen zijn gekozen in een poging niet te vervallen in stereotyperingen. Een alleenstaande moeder met twee kinderen vormt een compleet gezin. Een dergelijke gezinssamenstelling vormt zeker geen uitzondering in onze samenleving. In deze casus is een grootouder in beeld, namelijk de moeder van Miriam. Om de vragenlijst kort, bondig én overzichtelijk te houden, is gekozen om niet te veel ‘personages’ in de casus op te nemen. De software waarin de enquête wordt geprogrammeerd, kent slechts beperkte mogelijkheden om (op een aansprekende manier) met plaatjes te werken. We gaan wel

proberen om enkele afbeeldingen van Miriam en haar gezin erin op te nemen. In bijgevoegd Word document vinden jullie de beschikbare plaatjes omtrent de casus van Miriam.

3.3 De vragen Wat betreft de nu gestelde vragen hebben wij de volgende opmerkingen: - De laagdrempelige manier van vraagstelling is goed gekozen. Ook al noemen sommige meelezers de vragenlijst meer geschikt voor een training dan een enquête. Onder andere naar aanleiding van deze opmerking hebben we op het einde van de enquête een vraag toegevoegd om feedback te vragen op de vorm die we hebben gekozen. Voor ons is deze enquête een experiment en we horen daarom graag terug van respondenten wat hun mening is over de vragenlijst. - Bij de situatie van de ‘hoofdpersoon’ overheerst de gedachte: maak het eerst maar eens goed met je moeder. Dan zijn de problemen voor een groot deel opgelost. Die antwoordmogelijkheid is overigens niet gegeven, maar dit is wat het oproept; sociaal wenselijke antwoorden. In de introductie is bewust gekozen voor de formulering ‘Miriam en haar moeder botsen wel eens’. In de casus maken we een voorstelling waarin er geen ruzie is tussen moeder en dochter, waardoor er ruimte lijkt om al dan niet de moeder in te schakelen voor hulp. Of inwoners bij het invullen van deze enquête ook deze ruimte zien, dat moet uit de uitkomsten blijken. De enquête vullen inwoners anoniem in. We hopen dat inwoners in anonimiteit niet sociaal wenselijk zullen antwoorden.

- Als alleenstaande met 2 kleine kinderen en een gebroken been ga je het niet redden met vrijwilligerswerk van (overigens ontbrekende) vrienden of bekenden. De casus hebben we aangescherpt door alleen een advies te vragen over hoe de kinderen naar de kinderopvang kunnen. Bewust laten we dus alle andere problemen die er kunnen zijn/ontstaan, buiten beschouwing. - Ook de moeder met haar gebroken heup is niet geholpen met alleen vrijwilligerswerk. - Het kader is erg smal, de alleenstaande en haar moeder. Denk ook na over andersoortige problematiek die veel voorkomt, bv opvoedingsvraagstukken bij opgroeiende kinderen. Dit is overigens al beter in de laatste versie met de opvoedingsproblemen bij Joost en de schuldproblematiek. Dat trekt de vragenlijst in een breder kader dan de eerste twee versies. Door deze casussen toe te voegen, bestrijken we inderdaad wat breder de problemen die we tegenkomen in het sociaal domein. Adviezen voor de vragenlijst: - Bij de vraagstelling moet degene die de vraag leest zich kunnen inleven in het probleem. Dat is nu niet zo aan de orde. Inwoners moeten zich inderdaad kunnen inleven. Maar de vragen moeten zo kort en bondig mogelijk blijven. Dit komt ten goede aan de leesbaarheid, zo blijft het begrijpelijke tekst én kunnen inwoners de enquête doorlopen in 10 tot 15 minuten. Duurt een enquête te lang, dan haken respondenten af.

We hopen dat het lukt om de plaatjes van Miriam en haar kinderen te verwerken in de enquête. Dit helpt de respondent om een voorstelling te maken van de situatie. - Bedenk hoe Oosterhout functioneert in 2025 (conform de visie sociaal domein en de herijking). Hoe wil de gemeente dat de samenleving er dan uitziet in Oosterhout en stem daar de vragen op af. Zonder uitgebreide verhalen moet dat duidelijk worden uit de inleiding bij de vragenlijst. De inleiding is aangepast, waarbij we onze visie in een notendop omschrijven en vragen aan inwoners wat hun kijk daarop is. - Denk eerst goed na wat je wilt bereiken met een vraag. Geef daarom meer inhoud en diepte aan de vraag. In de laatste versie met de toelichting over begrippen is de vraagstelling beter als in de eerste versies. Om de vragen en de vragenlijst in zijn geheel niet te lang te maken, kiezen we ervoor om kort en bondig de meest noodzakelijke tekst en toelichting te geven.

De beantwoording: Is het technisch uitvoerbaar dat respondenten de mogelijkheid krijgen om de antwoorden in een gewenste voorkeur te zetten; eerst b, dan c, dan a en dan e. bijvoorbeeld door de antwoorden in volgorde van belangrijkheid boven een bepaalde lijn te ‘slepen’? We hebben onze programmeur gevraagd welke mogelijkheden de software hiervoor biedt en het blijkt mogelijk. Een aantal vragen / antwoorden zijn hierop aangepast (3, 4 6 en 7). In de laatste vraag over de besteding van budgetten wordt ook gesproken over hulplijnen. Is dit een complete opsomming van bestaande hulplijnen? Is het mogelijk om een tabel of kader te maken met de bedragen onder elkaar? En kan de respondent dan de hulplijnen slepen naar deze tabel? Nu is dit erg onoverzichtelijk. Daarnaast is het moeilijk te verwerken als iedere respondent het op de eigen manier kan invullen. In de software gebruiken we hiervoor inderdaad een vast format met velden waar de respondent de bedragen kan invullen.