verslag raad 18-10-2022

Verslag van de raadsvergadering van de gemeente Oost Gelre, gehouden op dinsdag 18 oktober 2022 Voorzitter Griffier Aanwezige wethouders

: : :

Aanwezige raadsleden

:

Afwezig met kennisgeving Notulist

: :

Burgemeester A.H. Bronsvoort De heer J. Vinke Mevrouw E.E.M. Dusseldorp, de heren J.B.M. Hoenderboom, B.T.M. Porskamp en A.C.A. Schutten CDA: de dames E.H.M. Ribbers en J.M. Rotink en de heren J. Gerritsen, R.W.M. Krabbenborg, W.J.W.M. Leemreize, D.J.H. van Loon en B.M. Polman NLog: de heer B.H.G. Bosker OOG: mevrouw D. van der Donk-Eskes en de heren J.J.H. Bluemink, B.M. Hummelink, F. Jansen, en J.P.M. Scheinck OLW: de heer P.J.M. Wallerbos PvdA: de heer R.M.J. Klein Tank VVD: de dames A.F. Algera-Dorenbos en S.M.E. Bürer en de heren F.B. Boschker, en A.A.W. Wopereis De heren K. Porskamp en R.W. Willering De heer T.J.H.M. Delfgaauw (Notuleerservice Nederland)

1.

Opening en mededelingen De voorzitter opent deze raadsvergadering om 19.30 uur met een woord van welkom aan de raad, het college, de ambtenaren, de griffie, de publieke tribune, de pers en de kijkers thuis. Zij trekt de lootjes voor de sprekersvolgorde.

2.

Vaststelling agenda De voorzitter geeft aan dat geeft aan dat er een motie vreemd aan de agenda van het CDA ingediend wordt bij punt 10.b met betrekking tot het Schone Lucht Akkoord. Tevens worden 2 amendementen van OLW en een motie van NLog ingediend. De heer Bluemink meldt dat OOG, afhankelijk van de discussie, wellicht ook een amendement bij punt 10 zal indienen. De heer Klein Tank meldt dat er een amendement van de PvdA komt bij agendapunt 10. De voorzitter vraagt of de agenda zo vastgesteld kan worden. Dat is het geval. Spreekgelegenheid toehoorders De voorzitter meldt dat er 2 insprekers zijn bij agendapunt 9 zijn.

4.

Actielijst toezeggingen De voorzitter meldt dat de volgende punten van de lijst af kunnen: • de termijn van afdoening van de aankoop van de WVG-locatie wordt november; • over de HUB Lichtenvoorde komt vrijdag een memo; • bij de aanpak van de energieprijzen staat wethouder Porskamp en dat moet wethouder Schutten zijn. De raad stelt de lijst met deze wijzigingen vast.

5.

Verslag van de raadsvergadering van 20 september 2022 Dit verslag wordt ongewijzigd vastgesteld.

6.

Vragenuur De heer Wallerbos stelde op 5 juli vragen over de stikstofproblematiek. Het college gaf toen een aantal antwoorden, en een deel van de vragen staan, ook na de schriftelijke toevoeging van 30 september nog open.

Enkele weken geleden werd duidelijk, onder andere door vragen van de PvdA, dat het college nog steeds, ondanks het enorme tekort aan stikstofrechten, uitbreidingen van intensieve veehouderijen toestaat. Recent kwam ook Remkes met een probleemanalyse en voorstel. 1. Hoeveel uitbreidingen van intensieve veehouderijen in Oost Gelre zijn de afgelopen 2 jaar aangevraagd/nog in aanvraag en gerealiseerd? Graag globaal het aantal locaties en aantal dieren. 2. Het college meldt met de memo van 30 september dat er geen PAS-melders zijn binnen de gemeente. Echter OLW heeft op basis van gegevens van de provincie Gelderland geconstateerd dat er minstens 20 PAS-melders (ammoniak) in Oost Gelre zijn. Hoe strookt dit met de uitspraak van het college? 3. Is het college het met OLW eens dat reductie van ammoniakuitstoot urgent is, vanwege de staat van de natuur, maar ook omdat meerdere te verwachten gerechtelijke uitspraken de stikstofruimte verder zullen beperken? 4. En dat het onwenselijk is om als college, in afwachting van een uitgewerkt stikstofbeleid, toch mee te werken aan vergroting van uitstoot door het verstrekken van (bouw)vergunningen voor uitbreiding van stallen? 5. Onderschrijft het college Remkes’ uitgangspunt dat legalisering van PAS-melders voorrang geniet bij het toewijzen van vrijkomende stikstofruimte (salderen)? 6.

En dat daarom nieuwe staluitbreidingen die gebruik maken van saldering en daarmee ten koste gaan van de ruimte voor legalisering van PAS-melders, moeten worden tegengegaan in Oost Gelre? 7. Wanneer verwacht het college de (in de memo van 30 september aangegeven) analyse te kunnen delen met de gemeenteraad? Wethouder Schutten zegt dat een deel van de vragen schriftelijk beantwoord zal worden na ontvangst van de benodigde informatie vanwege de korte voorbereidingstijd. Ook zal uitgezocht worden hoe het kan dat er diverse getallen in omloop zijn over het aantal PAS-melders. Het college onderschrijft ook dat de PAS-melders bij voorrang gelegaliseerd moeten worden en gaat ervanuit dat de provincie dat zal realiseren. Bij de vergunningverlening van staluitbreiding wordt altijd getoetst op de effecten op natuur door stikstofdispositie. Hiermee wordt een toename van stikstofdepositie op Natura 2000 gebieden voorkomen. Hij zal nog een overzicht sturen van verleende vergunningen aan intensieve veehouderijen. De indruk bestaat dat er veel meer gesproken wordt over bedrijfsbeëindiging en functieverandering dan over uitbreiding. Het college is in gesprek met de agrarische sector over de uitdagingen in het landelijk gebied, waaronder de stikstofreductie. Hij praat momenteel met de sector over de agrarische analyse, die hij volgende maand in de raad wil brengen.

Op dit moment heeft hij geen informatie die staluitbreidingen tegen zouden moeten gaan. Dit is een zorgvuldig proces en dat kost tijd. De heer Wallerbos vraagt zich af of het zorgvuldig is om staluitbreidingen toe te staan, terwijl duidelijk is dat er straks een tekort aan stikstofruimte zal zijn. De heer Klein Tank wenst graag eerst duidelijkheid over het grote verschil in PAS-melders, voordat hij in debat wil gaan. HAMERSTUKKEN 7.

Bestemmingsplan ‘Buitengebied, herziening perceel Dorpsstraat (ong.) Zieuwent’ Besluit: Dit voorstel wordt unaniem aangenomen.

8.

Gemeentelijke vertegenwoordiging in gemeenschappelijke regelingen Besluit: Dit voorstel wordt unaniem aangenomen. BESPREEKSTUKKEN

9.

Bestemmingsplan Corsolocaties Lichtenvoorde De voorzitter geeft eerst het woord aan de insprekers.

De heer Spieker spreekt in namens de buurt. Hij dankt de fracties die langs geweest zijn om te kijken welke impact dit plan op de buurt heeft. Hij zegt dat er nu voor het eerst in 2 jaar een luisterend oor was. De metingen gaven aan dat bij gesloten deuren het aantal dB boven de 100 was. Vervolgens wordt er uitgegaan van een lager geluidsniveau, omdat het gemeten geluid niet representatief zou zijn. Er is overlast, onder andere van de bouwgroep aan de Boschlaan. De buurt wenst 0 hallen en verder is er een verschil tussen 0 en 4 en 0 en 7. Wat verstaat de gemeente onder een hal? Hoe garandeert de gemeente een juiste geluidsisolatie? Hoe borgt de gemeente dat er niet meer geluid geproduceerd wordt dan vergund is? Geëist wordt dat er geen (tijdelijke) tenten geplaatst worden. Er zijn geen steekhoudende argumenten voor de bouw van 7 corsohallen op basis van de metingen. De beleving van de buurt is onvoldoende meegenomen. Ook de gevolgen voor de infrastructuur zijn onvoldoende meegenomen. De deelname aan de klankbordgroep is vooral als een formaliteit beleefd. De heer Ter Haar spreekt namens de Stichting Bloemencorso. Hij zegt dat de realisatie van 7 hallen belangrijk is voor het behoud van dit cultureel erfgoed en van wezenlijk belang is voor de samenleving in Lichtenvoorde.

Een positief besluit zal ook leiden tot gesprekken met de buurt, want de corsobouwers willen graag samen met het de buurt tot een goede inpassing komen. De heer Wallerbos snapt de zorgen van omwonenden, want niemand zit te wachten op hallen bij zijn achtertuin. OLW meent dat het algemeen belang echter groter is, als er goede geluidsisolatie is en er goede afspraken met de buurt komen. Over de groene invulling is hij tevreden. Hij wenst wel dat de hallen voorzien worden van zonnepanelen. Een groot gedeelte van de stroom kan afgenomen worden door de naastgelegen waterzuivering. Hij vraagt om een toezegging voor ambtelijke ondersteuning bij de realisatie van die zonnepanelen. De motie zou verplichten tot een forse investering. Hij zou nu alleen willen verplichten in het bestemmingsplan dat het dak geschikt is voor zonnepanelen. Hij roept op om de motie zo aan te passen. Hij betreurt het ontraden van de wethouder van de gewijzigde motie, die geld kan opleveren in plaats van kosten. Het CDA gaat niet in op haar voornemen om op deze plek een 2x2baans N18 te leggen. De heer Bosker zegt dat het bloemencorso heilig is. De raad heeft eerder ingestemd met de aankoop aan de Boschlaan met de intentie om 7 zoekende corsogroepen te helpen aan een locatie. Dit bestemmingsplan maakt dat mogelijk, maar misschien komen er toch minder hallen.

De gemeente komt de bewoners wel tegemoet met een geluidswal van 5 m en ruime inplanting met groen. Om uit de impasse van 4 of 7 hallen te komen komt NLog met een voorstel, verwoord in de volgende motie: de raad, constaterend dat: - corso in Lichtenvoorde een groot goed is; - de gemeente in december 2020 een perceel grond aan de Boschlaan heeft gekocht voor een 2e bouwlocatie voor 7 corsohallen; - de gemeente hiermee eigenaar is van vastgoed voor corsohallen; - daarmee ook zeggenschap heeft over de inrichting van deze corsohallen; - ter besluitvorming nu het bestemmingsplan voor ligt; - 7 hallen voor buurtbewoners als te veel belastend wordt ervaren; roept het college op: - bij afgifte van de bouwvergunning voor de corsohallen in de bouwvoorschriften op te nemen dat, alle daken van de corsohallen volledig geschikt dienen te worden gemaakt voor het dragen van zonnepanelen (gewijzigde tekst); - te onderzoeken in welke vorm de exploitatie van de zonnedaken het beste geregeld kan worden; - te onderzoeken in welke mate de buurt mee kan delen in de opbrengst van de zonnedaken ter compensatie van enig ongemak.

Hij handhaaft de motie, maar past de tekst zo aan dat de gebouwconstructie in staat is om zonnepanelen te dragen. De heer Wopereis zegt dat het bloemencorso voor Lichtenvoorde en Oost Gelre zeer belangrijk is. Een aantal bouwers heeft problemen met de toekomstbestendigheid van hun locatie. Door instemming komt een oplossing dichtbij. De VVD verzoekt goed te communiceren met de buurt en zo veel mogelijk met hen rekening te houden. De motie zal vanwege de verplichting niet gesteund worden. De heer Polman begrijpt de zorgen van de buurt, waar al van alles in de omgeving gebeurt. Het bloemencorso brengt duizenden mensen bij elkaar. Er is al jaren een behoefte voor 7 corsogroepen. Sommige zijn al hun plek kwijtgeraakt. Dit plan voldoet aan alle normen voor geluid, afstand en milieu. Zonnepanelen zouden hier mooi zijn, maar de besluitvorming daarover hoort bij de uitvoering en niet bij het bestemmingsplan. Buurt en corsobouwers moeten hier eerst samen over praten. Een groep heeft al een hal half klaar. Zonder duidelijkheid over de financiering van de zonnepanelen kan het CDA niet instemmen met de gewijzigde motie. De heer Klein Tank zegt dat een locatie vinden lastig is, zoals bleek bij Flierbeek. Dit is een goed plan, als er voldoende geïnvesteerd wordt in de kwaliteit van de voorzieningen. 400 m is een behoorlijke afstand.

Het meeste effect zal het hebben als er strenge geluidsnormen gelden. Daarbij is dan het verschil tussen 4 of 7 hallen niet al te groot. De zienswijzenotitie is goed beargumenteerd. De gemeente is niet te verwijten dat zij de nek uitsteekt voor het behoud van het corso. Wel dient uitdrukkelijk aan kwalitatieve voorwaarden voldaan te worden. De PvdA gaat akkoord, maar houdt het corso eraan dat dit een goede, toekomstbestendige, voorziening wordt. De motie wordt gesteund, waarbij met de wijziging van OLW ingestemd wordt. Zon op daken zou een standaarduitgangspunt dienen te zijn. De heer Bluemink denkt dat deze hallen nodig zijn om het corso, dat van het grootste belang is voor Lichtenvoorde, te garanderen. De steun van de gemeente is zelfs een verplichting, nu het corso door de UNESCO uitgeroepen is tot immaterieel erfgoed. De buurt zag 2 jaar terug de bouw niet zitten, maar was bereid tot medewerking, als het zou gaan om 3 of 4 hallen. OOG heeft het college opgeroepen op zoek te gaan naar een extra locatie. De invulling daarvan is erg mager. Er is weinig zoekactiviteit geweest, zoals ook blijkt uit de gesprekken met de buurt. De standpunten zijn niet dichterbij elkaar gekomen. Wat nu als de buurt naar de Raad van State stapt? Dan kan er minstens 2 jaar niet gebouwd worden, ondanks de hoge nood voor sommige groepen. Het geluid blijft beperkt onder bepaalde voorwaarden.

Gaan de hallen aan die voorwaarden voldoen? Is er sprake van erfpacht en voor hoe lang? OOG is voor de motie, maar wenst de buurt die panelen? Als de motie aangepast wordt, dan steunt OOG de motie. Wethouder Hoenderboom zegt, evenals alle fracties, dat het algemene belang van het corso afgewogen wordt tegen het particuliere belang. Alle fracties steunen het voorstel. De locatiekeuze is uitvoerig beargumenteerd en gecommuniceerd. Er is voldoende ruimte voor 7 hallen, een landschappelijke inpassing en een acceptabel geluidsniveau. In het bestemmingsplan passen alleen hallen en geen tenten. De hallen zijn van de corsogroepen en de grond is van de gemeente. Dat wordt in een opstalrecht geregeld. De motie van NLog is sympathiek, maar wordt ontraden. Dat betreft een uitvoeringskwestie. Tevens jaagt dat de kosten omhoog en dat kan de corsogroepen klem zetten. Toch wil het college kijken naar de energievoorziening en wel samen met de buurt. Als daar iets uitkomt, dan lijkt het logisch dat de buurt daarvan ook profiteert. Hij zegt toe het voortouw te nemen bij het kijken naar mogelijkheden. Ook de gewijzigde motie wordt ontraden. Dit loopt vooruit op de uitvoering en zet zaken klem. Besluit: Dit voorstel wordt aangenomen met algemene stemmen De gewijzigde motie van NLog wordt verworpen met de 8 stemmen van OLW, NLog, OOG en PvdA voor en 11 stemmen tegen.

10.

Uitgangspuntennotitie ‘Ruimtelijk kader Laarberg Noord fase 2’ De heer Wallerbos zegt dat het een heel goede ontwikkeling is dat er nu kleinere bedrijven komen op de plek waar ooit een grote mestfabriek gepland was. Energietransitie en circulaire economie zijn zeer belangrijk. Die punten ziet hij onvoldoende terug in dit ruimtelijk kader. Daarom komt hij met 2 amendementen voor tekstuele aanpassingen. De raad van de gemeente Oost Gelre, overwegende dat: • industrieterrein Laarberg nog nauwelijks zonnepanelen op industriedaken heeft; • De Laarberg recent heeft aangegeven dat men ten aanzien van in de contracten met nieuw te vestigen bedrijven de volgende zinsnede heeft opgenomen: “het dak van het totale gebouw geschikt te maken voor het leggen van zonnepanelen”; • zonnepanelen op bedrijfsdaken een belangrijke bijdrage leveren aan de gemeentelijke en landelijke energietransitiedoelstellingen; • zonnepanelen op bedrijfsdaken de zelfvoorziening en onafhankelijkheid van bedrijven ten aanzien van energie en energiekosten vergroot; besluit: In te stemmen met het voorliggende besluit met inachtneming van de volgende aanvulling: De 7de bullet op bladzijde 3 van het gebiedsperspectief aan te vullen met: Contractueel wordt vastgelegd met de eigenaren van de nieuw te bouwen bedrijven dat hun dak van het totale gebouw geschikt dient te worden gemaakt voor het leggen van zonnepanelen of

andere vormen van energieopwekking. Het 2e amendement gaat over circulair bouwen. De raad van de gemeente Oost Gelre, overwegende dat: • de gemeente Oost Gelre en ook industrieterrein Laarberg circulair bouwen belangrijk vinden vanwege onder andere hergebruik en schaarsheid van grondstoffen; • op de website van Laarberg het volgende te lezen valt: “Succesvol ondernemen hoeft niet ten koste te gaan van anderen en het milieu. Op Laarberg vind je toekomstgerichte bedrijven, groot en klein, aan het begin van de keten van hergebruik. Bij sloop of bouw ligt de focus op het recyclen van materialen”; • in het voorliggende perspectief/visie echter niets over circulair bouwen staat vermeld; besluit: • het voorliggende besluit te aan te vullen met het volgende besluit: ‘binnen het plan Laarberg Noord is circulair bouwen een belangrijk thema.’ Klopt het dat het CDA circulair bouwen niet belangrijk vindt? Het wordt door de hogere overheden zelfs aangejaagd. Grondstoffen worden heel schaars. In de vorige periode pleitte de fractie daar sterk voor. Circulair bouwen zou een uitvoeringskwestie zijn, terwijl dit toch in een visie thuishoort. De heer Bosker stemt in met dit raadsvoorstel. Het zou slimmer zijn om circulair bouwen in het Bouwbesluit te regelen. Dan hoeft het niet steeds aangekaart te worden. De heer Boschker zegt dat er veel vraag is naar deze bedrijfskavels.

Dat zal een positieve bijdrage leveren aan de werkgelegenheid. De Laarberg is goed ontsloten door de N 18 en heeft zelfs een eigen oprit. Toch ziet de VVD graag een extra ontsluiting via de Deventer Kunstweg, maar daarvoor moet Berkelland meewerken. Hij spoort het college aan om het overleg hierover te blijven voeren. Wat betreft het eerste amendement zegt hij dat de verplichting is opgenomen dat de daken geschikt moeten zijn voor zonnepanelen. Een verplichting gaat te ver. Amendement 2 van OLW wordt wel onderschreven, maar dient in de uitwerking geregeld te worden. Het amendement van de PvdA wordt onderschreven. De heer Gerritsen zegt dat dit perspectief goede handvatten biedt voor de laatste uitbreiding. Hij denkt aan de dakconstructie, de zonnepanelen, de klimaatadaptatie en de landschappelijke

inpassing. In het ontwikkelingskader staat al dat daken geschikt voor zonnepanelen een verplichting wordt. Dit amendement van OLW wordt gesteund. Wat betreft het amendement van OLW over circulair bouwen zegt hij dat dit geen uitgangspunt is dat opgenomen moet worden. Natuurlijk steunt het CDA circulair bouwen, maar opnemen in deze fase hoeft niet, maar in het beeldkwaliteitsplan wel. Het amendement van de PvdA wordt ook gesteund. De heer Klein Tank zegt dat dit kader mede door het initiatief van OLW en PvdA tot stand is gekomen. De weg naar mestvergisters moet goed afgesloten worden. Daarom brengt de PvdA een amendement in. De raad, overwegende dat: • naar aanleiding van een initiatiefvoorstel van OLW-PvdA de raad begin 2022 een voorbereidingsbesluit heeft genomen m.b.t.

het gebied Laarberg Noord fase 2, dat tot voor kort debeoogde locatie omvatte voor de vestiging van een industriële mestvergistingsfabriek; • de raad van oordeel is dat vestiging van een mestfabriek niet langer gewenst en aan de ordeis, en het betreffende braakliggende terrein beschikbaar dient te komen voor reguliere bedrijfsvestigingen; • er blijkens een recente publicatie in het blad ‘Boerderij’ van 27 september een Deens bedrijf(Nature Energy) actief speurt naar locaties in Nederland voor de vestiging van meerdere nieuwe mega mestvergistingsfabrieken; • het na de negatieve ervaringen van de afgelopen jaren met het slepende dossier mestvergister Laarberg ongewenst is dat de gemeente op enigerlei wijze geconfronteerd wordt met nieuwe initiatieven in deze richting; • het gewenst is om definitief in het nieuwe, te wijzigen, bestemmingsplan Laarberg de vestigingvan mestvergistings- en aanverwante industriële bedrijven uit te sluiten van vestiging: besluit: 1. Het ontwerpbesluit te wijzigen door beslispunt 1 uit te breiden, zodat dit gaat luiden: “In te stemmen met de uitgangspuntennotitie Ruimtelijk perspectief Laarberg Noord fase 2, met hieraan toegevoegd het uitgangspunt dat vestiging van industriële mestfabrieken juridisch uitgesloten wordt.” Hij dankt de wethouder voor de steun aan het amendement. Het amendement over de zonnepanelen wordt gesteund.

Dit geldt ook voor het circulair bouwen. Dat onderwerp zal terugkomen, omdat circulair bouwen als het nieuwe normaal gezien kan worden. De heer Bluemink zegt dat De Laarberg de economische ambities van Oost Gelre waar moet maken en kan helpen de werkgelegenheid te bevorderen. Het is goed dat aangegeven staat dat de daken geschikt moeten zijn voor zonnepanelen, maar er is nu ook de mogelijkheid om geïnteresseerden voor een kavel te verplichten ook werkelijk panelen te leggen. De minister wil dat bij daken groter dan m² vanaf 2025 gaan verplichten. Dit houdt ook rekening met de wensen van de raad en de zonneladder. Vindt de wethouder ook dat bedrijven zich op de toekomst moeten voorbereiden en verplicht moeten worden zonnepanelen te plaatsen? De aanscherping betreffende zonnepanelen krijgt de steun van OOG, evenals het vastleggen van circulair bouwen als uitgangspunt. Het amendement over mestvergistingsfabrieken wordt ook gesteund. Wethouder Schutten is blij met de vele positieve reacties. Hij gaat nog in op de schriftelijke vragen van OLW. Hij vindt het vervelend dat het antwoord als belerend ervaren is. Dat is zeker niet de bedoeling geweest. Het antwoord is van toepassing op De Laarberg, waar VION geen deel van uitmaakt. Er is geen sprake van een duidelijke knip. In de koopovereenkomsten voor heel De Laarberg wordt opgenomen dat de

daken geschikt moeten zijn voor zonnepanelen. De uitbreiding van Ten Damme speelde voor deze overeenkomst. Wat betreft het amendement van OLW gaat het voor het gebiedsperspectief te ver om hierin contractueel vast te leggen dat de daken geschikt moeten zijn voor energieopwekking. Dit hoort bij het uitvoeringsplan. Ten aanzien van het circulair bouwen bedoelde het antwoord aan te geven dat circulair bouwen bij de uitwerking hoort. Circulair bouwen is belangrijk, maar behoeft nog nadere uitwerking voor een regionaal bedrijventerrein. Dit komt aan de orde bij het bestemmingsplan en het beeldkwaliteitsplan. Daarom kan het college dit amendement wel onderschrijven, maar wordt het eerste amendement ontraden. Wat betreft het amendement van de PvdA over de uitsluiting van mestvergistingsfabrieken. Gezien de weigering van een vergunning door de provincie kan het college dit amendement steunen. De juridische afdichting dient in het bestemmingsplan geregeld te worden. Bedrijven dienen zich zeker voor te bereiden om de wettelijke verplichting van 2025. Tot die tijd kunnen bedrijven niet verplicht worden, omdat daartoe de wettelijke basis ontbreekt. Gezien de energiebehoefte zal een bedrijf al gauw kiezen voor zonnepanelen. Bij een overslagbedrijf kan die behoefte minder groot zijn. Mevrouw Algera vraagt na de eerste termijn om een schorsing van 5 minuten.

Besluit: Het eerste amendement over de zonnepanelen krijgt steun van alle fracties behalve de VVD. Het tweede amendement van OLW over circulair bouwen wordt eveneens in dezelfde verhouding aangenomen. Het amendement betreffende een toekomstige mestvergistingsfabriek wordt met algemene stemmen aangenomen. Het geamendeerde voorstel wordt unaniem aanvaard. 10.a

Regionale tussenvoorziening statushouders Kievitstraat 75 Lichtenvoorde Wethouder Porskamp licht dit stuk toe. Het college vraagt een krediet van bijna 940.000 euro om dingen in gang te zetten. Het is geen blanco cheque, want gepland is dat er 1 november een overeenkomst ligt met het COA en de buurgemeenten. De gemeente komt voor de financiering in aanmerking voor de Hotel- en Accommodatieregeling (HAR). Gedurende een periode van 10 maanden moeten tenminste 120 statushouders in de tussenvoorziening geplaatst worden om uit de kosten te komen. Als er nog veel onduidelijkheden komen, komt hij bij de raad terug, omdat het college geen onverantwoorde financiële risico’s wil lopen. De heer Klein Tank begrijpt dat de wethouder nu uitgaat van 120 in plaats van 72 plaatsen. De heer Leemreize vraagt wanneer die statushouders komen. In het voorstel staat dat de HAR wellicht afloopt. Hoe gaat het dan? Wethouder Porskamp zegt dat de komst niet per se op 1 januari hoeft te zijn, maar wel 10 maanden moet duren. Garanties zijn nu niet te geven, maar het COA moet op papier wel aangeven dat er voldoende statushouders komen. Voor een tussenvoorziening als deze is het Rijk nog bezig een regeling uit te werken, die wellicht nog aanvullende financiering biedt. Nu geldt de toezegging van de HAR. De heer Wallerbos gaat akkoord.

De heer Bosker vindt dit een prachtig voorstel van het college, dat vanaf het begin gedeeld is met raad en inwoners. Alle risico’s zijn niet uit te sluiten. Wat is het minimum aantal statushouders om dit plan door te laten gaan? Als het aantal niet gehaald wordt, is er dan nog met Careas te onderhandelen over reductie van de huurprijs? Mevrouw Algera zegt dat in deze tussenvoorziening mensen opgevangen worden, waarvoor de gemeente al een plek moest zoeken. Het prijskaartje is behoorlijk. Het Rijk vraagt weer, maar geeft onvoldoende duidelijkheid over de vergoedingen. Als de statushouders na een half jaar niet geplaatst zijn, valt de leefgeldregeling weg en komen die kosten ook voor de gemeente. Moet Oost Gelre dit tegen iedere prijs willen? De VVD vindt dit wel erg snel gaan en wenst meer zekerheden. Waarom neemt de raad hierover geen besluit op 2 november? In het raadsvoorstel staat ‘ongeacht alle kosten’. Dat riekt teveel naar een blanco cheque. Omdat er geen uitstel komt van het voorstel, stemt de VVD tegen. De heer Leemreize zegt dat de raad in de commissie groen licht heeft gegeven voor dit project. Er moet snel wat gebeuren. Het Rijk oefent druk uit, maar dan blijkt dat een gemeente

tegen allerlei regelingen aanloopt. Als de raad nu geen risico wil lopen, staan de statushouders met lege handen. Hij vertrouwt erop dat het college in staat is om tot goede afspraken te komen, ook samen met de buurgemeenten. In hoeverre zijn de buurgemeenten bereid te participeren in de eventuele risico’s? De precieze voorwaarden voor de instemming zijn nu nog niet te geven. Hij vertrouwt erop dat de wethouder de komende weken de raad hierbij goed betrekt, zodat een goed besluit genomen kan worden. Het CDA steunt het voorstel. Valt er al iets meer te vertellen over het perspectief van de gesprekken met COA en buurgemeenten? De reactie van de VVD is begrijpelijk, maar de wethouder staat veel sterker met een duidelijk positief signaal. Hij hoopt op unanimiteit. Heeft de VVD een voorstel? De heer Klein Tank is blij met de brede steun voor dit initiatief. Natuurlijk moeten de risico’s zo klein mogelijk zijn. Er is nog veel te regelen. Hij roept op alvast na te denken over de periode vanaf september volgend jaar en over de huisvesting van de statushouders. Ook op 1 november is er nog geen zekerheid over de aantallen. Dus is het onnodig tijdverlies. Bovendien heeft de wethouder gezegd bij twijfel over de risico’s bij de raad terug te komen.

De heer Scheinck vraagt hoe de buurgemeenten in dit voorstel staan, ook nu het gaat om120 statushouders? Dit is een afgewogen voorstel, waarvan de urgentie is aangetoond. De buurt van de Kievitstraat toonde een positieve grondhouding. Dat is een compliment waard. Door een goede organisatie zal het risico niet boven de 300.000 euro komen, ook als er geen vergoeding voor de handreiking Regionale Tussenvoorzieningen komt. In het voorstel staat dat de veiligheidsregio het gebouw van Careas geschikt heeft gevonden voor ontheemden. Het gaat hier toch om statushouders? Overigens zijn ontheemden ook welkom. Ook OOG wil verder kijken dan het einde van het contract met Careas. In 2024 loopt het contract af met Marga Klompé voor de huisvesting van Oekraïners. Hij stelt voor om met spoed te zoeken naar kleinschalige permanente opvang voor statushouders en ontheemden. Dat voorkomt de tijdnood en het voortdurende overleg met de omgeving. Het gaat om toegevoegde woonruimte en verdringt niet anderen met een huisvestingsvraag. Ook het opvangen door inwoners in eigen woningen bij crisissituaties zou door een maatschappelijke partij georganiseerd kunnen worden. OOG geeft het college op dit onderwerp een blanco cheque mee, omdat zelfs een risico van 300.000 euro acceptabel is. Wethouder Porskamp zegt dat dit een heel goedkope prijs is voor deze locatie.

Careas zal tijdens de periode zelf ook nog een aantal gemeenschappelijke ruimten in gebruik nemen. Het is niet ‘koste wat het kost’. Als het college het risico te groot acht, zal het de opdracht, ondanks de instemming, teruggeven. Wat het COA betreft is het getal van 120 reëel. Aalten heeft zich heel positief uitgesproken in de raad. De andere colleges hebben nog niet met hun raden gecommuniceerd, omdat er nog onduidelijkheid is over de risico’s. De veiligheidsregio heeft al eerder Careas geschikt bevonden voor Oekraïners. Er is daar nog niets gebeurd, omdat er personeelsgebrek was. Terecht vraagt OOG naar permanente locaties. Flexhuisvesting kan ook huisvesting zijn met een tijdelijke bewoner. Het college kijkt wel naar permanente huisvesting, maar dat zal niet de korte termijn kunnen zijn. In het voorstel staat heel duidelijk dat het college alleen stappen neemt als er duidelijke afspraken zijn. Careas wil voor het eind van oktober duidelijkheid. Binnenkort komt de Dwangwet in de Tweede Kamer en dat kan leiden tot het verliezen van de regie, als Oost Gelre geen huisvesting aan asielzoekers biedt. Besluit: De raad gaat akkoord met de 4 stemmen van de VVD tegen. 10.b

Motie Schone Lucht Akkoord Mevrouw Rotink licht toe dat deze motie aandacht wil schenken aan het Schone Lucht Akkoord. De motie wordt ingediend samen met OOG, PvdA en OLW. Astma bij kinderen komt vaak door de slechte luchtkwaliteit en werkt ook negatief door op ongeboren kinderen en hun moeder.

Oost Gelre voldoet niet aan de norm ten aanzien van schone lucht. Dit is een oproep om aan schonere lucht in de omgeving te werken. De motie luidt: de raad, gehoord de beraadslagingen met betrekking tot beantwoording van de vragen ingevolge art. 42 RvO CDA-fractie met betrekking tot het Schone Lucht Akkoord; constaterende dat: - de kwaliteit van de lucht in Oost Gelre niet voldoet aan de WHO normen; - de luchtkwaliteit belangrijk is voor de gezondheid van mensen en in het bijzonder voor mensen met longziekten zoals astma en ook (ongeboren) kinderen; - de gemeente als doel heeft een gezonde gemeente te zijn voor haar inwoners en daarbij vanuit het lokaal gezondheidsbeleid met name wil investeren in preventie; - het Schone Lucht Akkoord handvatten biedt en een netwerk geeft om op een structurele wijze bij te dragen aan de luchtkwaliteit in onze gemeente; - binnen Oost Gelre ook locaties met hoge concentraties fijnstof door onder andere industrie, verkeer en/of intensieve veehouderij bestaan, en de luchtkwaliteit door lokale bronnen negatief wordt beïnvloed; verzoekt het college: als gemeente Oost Gelre het Schone Lucht Akkoord te ondertekenen en daarmee gebruik te maken van de kennis en het netwerk die dit akkoord biedt om daarmee actief bij te dragen aan de kwaliteit van de lucht in Oost Gelre. Zij ziet uit naar het laaghangend fruit dat het college denkt te plukken.

Daarna kan de raad altijd nog kijken of hij meer wil oogsten. Als iedere gemeente zo denkt als de NLog, wat gebeurt er dan met de luchtkwaliteit? De heer Wallerbos complimenteert het CDA met dit initiatief. Het college hoeft niet alles zelf te doen. Het kan burgers en milieugroeperingen die graag willen meedenken. Er wordt ook kennis aangeboden door de organisatie die achter dit akkoord zit. De VVD houdt een donderpreek. Het is bangmakerij, alsof incidentele evenementen en barbecueën niet meer zouden kunnen. Als er geen Natura 2000 gebieden waren aangewezen, was het stikstofprobleem nog groter geweest en was er minder natuur geweest. De heer Bosker zegt dat luchtkwaliteit belangrijk is, maar dat er te twisten valt over de manier waarop dat doel te halen is. Welke gevolgen en verplichtingen hebben ondertekening van dit akkoord? Waarom dit niet meenemen in de Omgevingswet? Met dit akkoord wordt schijnveiligheid geboden. Dit moet je landelijk aanpakken, want dit is postzegelmanagement. Mevrouw Algera is het eens met het belang van schone lucht. De ondertekening wordt niet gesteund. De gemeente heeft maar beperkte invloed op de luchtkwaliteit. De meeste vieze lucht komt van buiten de gemeente.

Wat is het dekkingsplan voor de uitvoering van deze motie? Wat zijn de gevolgen van de ondertekening? Worden hout stoken en barbecue op kolen verboden? Welke betekenis heeft dit voor de woningbouw en de bedrijventerreinen? Wat betekent het voor ondernemers, evenementen en culturele uitingen, zoals paasvuur en vuurwerk? Ondertekening heeft geen overzichtelijk gevolg. In het verleden zijn ook besluiten genomen, waarvan Nederland nu de gevolgen moet dragen, zoals de aanwijzing van Natura 2000 gebieden. Een akkoord heeft consequenties, die nu nog niet te overzien zijn. De VVD miskent niet dat de gemeente invloed kan hebben op lokale schone lucht, maat ziet geen toegevoegde waarde door dit akkoord. De heer Klein Tank zegt dat de luchtkwaliteit volgens een deskundige nu ongeveer te vergelijken is met het roken van 5 tot 10 sigaretten per dag. Dit beïnvloedt ook het sterftecijfer in Oost Gelre negatief. Natuurlijk roept de aanpak van luchtkwaliteit problemen op. Veranderen van gewoonten is altijd moeilijk.

Oost Gelre kan zich niet afsluiten voor deze problemen. Wat er precies nodig is, zal langzamerhand duidelijk worden, maar het begint met deze uitspraak, met bewustwording en meten. Degenen die niet achter deze motie staan ontkennen dat er in Oost Gelre wel degelijk bronnen zijn die direct bijdragen aan de luchtkwaliteit. Door zelf wat te doen, kan de lucht schoner worden. Overmorgen spreekt de raad met de kleine kernen. Hij zal daar ook dit akkoord inbrengen om de DBO’s wellicht aan het denken te zetten over dit akkoord. De discussie begint met bespreekbaar maken. Als je je bewust bent van de effecten van een maatregel die de schone lucht kan aantasten, maak je misschien andere afwegingen. Enkele jaren geleden ging de raad akkoord met een uitbreiding van een vergunning vlak bij Vragender. Dat is nu een heel grote geitenhouderij. De PvdA vond dit toen en nu volstrekt niet goed, vanuit schone lucht geredeneerd. Dit is een voorbeeld. Mevrouw Van der Donk zegt dat de luchtkwaliteit aangeeft dat er gewerkt moet worden aan een ambitieus luchtbeleid. Iedereen moet in een gezonde leefomgeving kunnen opgroeien voortleven. Daarvoor is schone lucht een belangrijke voorwaarde. Ondanks verbeteringen behoort de luchtkwaliteit nog tot een van de belangrijkste gezondheidsbedreigende factoren. Dit akkoord bedoelt in te zetten op verdere verbetering van die luchtkwaliteit.

De belangrijkste bronnen van vervuilde lucht in Gelderland liggen in veehouderij, wegverkeer, industrie en houtstook. De GGD adviseert om in te zetten om aanpak aan de bron. De maatregelen in het Schone Lucht Akkoord sluiten veelal aan bij lopende initiatieven. Zij hoopt op een actieve opstelling van het college. Er dienen preventieve maatregelen getroffen te worden op het gebied van mobiliteit, mobiele werktuigen, industrie - denk aan Vitelco -, varkenshouderijen en kwetsbare locaties. Actief informeren over luchtkwaliteit is een goed onderdeel van een aanpak. Een beter milieu begint bij jezelf en met bewustwording. Wethouder Porskamp zal bij aanvaarding van de motie terugkomen bij de raad met een plan om om te gaan met dit akkoord. Het college zal dan een handtekening zetten. Niet alles zal mogelijk zijn. Als de raad meer wil dan het college voorstelt, zal hij de middelen daarvoor vrij moeten maken. Niet alles zal op te lossen zijn met de huidige regelgeving. Het kan zelfs zijn dat het college moet meewerken aan tot stand komen van bedrijven die niet voldoen aan de normen van fijnstof en luchtkwaliteit. Hij gaat niet op voorhand toezeggingen dat hij met allerlei partijen in gesprek gaat. Besluit: Deze motie wordt aangenomen met de 5 stemmen van VVD en NLog tegen. 11.

Ingekomen stukken De lijst wordt voor kennisgeving aangenomen.

12.

Rondvraag en sluiting De heer Wallerbos zegt dat de vorige vergadering raadsbreed een motie over energiearmoede aangenomen. Er zou een voorstel komen. Wanneer komt dat voorstel in behandeling? Wethouder Dusseldorp zegt aangegeven te hebben dat er in de begrotingsvergadering een voorstel komt. Vrijdag zal zij de raad daarover informeren. De voorzitter sluit om 23.09 uur de vergadering met een woord van dank aan allen die bijgedragen hebben aan deze vergadering.