rv koersdocument omgevingsvisie

Raadsvoorstel Agendapunt Titel Fase Portefeuillehouder B&W-besluit

: : : : :

11 Koersdocument Omgevingsvisie Oost Gelre Ontwikkeling (blauw) Wethouder Frank 5 januari 2021

Inleiding De gemeente Oost Gelre is eind 2017 op basis van een Programmaplan gestart met de voorbereiding van de implementatie van de Omgevingswet. In het Ambitiedocument zijn vervolgens in september 2019 bestuurlijk de ambities bepaald voor de verschillende onderdelen van de implementatie van de Omgevingswet. Op dat moment was de ambitie om in 2021 (gekoppeld aan datum van het inwerking treden van de Omgevingswet) te komen tot één integrale Omgevingsvisie 2035. Doordat de datum van inwerkingtreding van de wet met één jaar is opgeschoven wordt u in een bijgesteld ambitiedocument voorgesteld de desbetreffende termijn in ambitie bij te stellen. De ambities rondom de inhoud en het proces van de Omgevingsvisie zijn uitgewerkt in het bijgevoegde koersdocument. Belangrijke aspecten hiervan zijn: • De mate van integraliteit/ samenhang; • Het abstractieniveau (visie op hoofdlijnen of meer uitgewerkt); • De planning (met het oog op de verkiezingen in 2022) • De intensiteit van de participatie (adviseren versus coproductie).

Op basis van de analyse van de beschikbare informatie en ambtelijke en bestuurlijke gesprekken binnen de organisatie stellen wij voor de volgende twee uitgangspunten te hanteren: • Oost Gelre heeft behoefte aan een visie op hoofdlijnen, ten behoeve van de flexibiliteit en de houdbaarheid van de Omgevingsvisie; • Oost Gelre kiest voor een zorgvuldige voorbereiding van de Omgevingsvisie, hierbij past een knip in het proces rondom de verkiezingen in maart 2022. Dit biedt ruimte voor participatie en een breed politiek/bestuurlijk draagvlak (twee gemeenteraden die hun oordeel geven). In dit Koersdocument is verder aandacht besteed aan de thema’s die belangrijk zijn voor de gemeente Oost Gelre. Alle grote landelijke, provinciale en regionale vraagstukken (energietransitie, klimaat, biodiversiteit, duurzame landbouw, mobiliteit, wonen/leefbaarheid, werken) vragen ook aandacht in Oost Gelre. In grote lijnen is het beeld dat met name de vraagstukken voor het buitengebied veel aandacht vragen. Voor de kernen kan er worden voortgeborduurd op recent vastgesteld beleid en resultaten van recente participatietrajecten, zoals de Leefbaarheidsvisie voor de kleine kernen en de lopende Programma’s voor beide hoofdkernen.

De aandacht voor de inhoudelijke thema’s is vertaald in een drietal opties voor het proces (variërend in de mate van integraliteit/samenhang en de intensiteit van de participatie): 1. Integrale visie op het buitengebied en coproductie op een selectie van thema’s; 2. Integrale visie met maximale coproductie; 3. Sectorale visie met coproductie op een selectie van thema’s. Het Koersdocument is bedoeld om helder en transparant invulling te geven aan de kaderstellende rol van de gemeenteraad, zowel qua inhoud als proces. Die kaderstellende rol krijgt ook gestalte in de vorm van een terugkoppeling van de resultaten van elke stap richting gemeenteraad. Het is voor de organisatie van belang om aan de hand van het Koersdocument nader te bepalen hoe de Omgevingsvisie in nauwe samenwerking met de inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties in Oost Gelre kan worden opgesteld.

RAADSVOOSTEL 68026-2020

Eind december hebben we met een aantal stakeholders een korte verkenning gedaan omtrent het te volgen proces. Mede op basis daarvan wordt het proces van communicatie en participatie uitgewerkt. Na vaststelling kan de Omgevingsvisie een dynamisch document worden dat we kunnen aanvullen en wijzigen. Hiermee kan ingespeeld worden op actuele ontwikkelingen. Mogelijke beleidskeuzes 1. Het Koersdocument Omgevingsvisie Oost Gelre vaststellen; 2. Ten aanzien van het proces kiezen voor optie 1, dat wil zeggen een integrale visie op het buitengebied en coproductie op een selectie van thema's; 3. Ten aanzien van het proces kiezen voor optie 2, dat wil zeggen een integrale visie met maximale coproductie; 4. Ten aanzien van het proces kiezen voor optie 3, dat wil zeggen een sectorale visie met coproductie op selectie van thema’s; 5. Het Koersdocument Omgevingsvisie Oost Gelre niet vaststellen. Voorstel 1. Het Koersdocument Omgevingsvisie Oost Gelre vast te stellen; 2. Ten aanzien van het proces te kiezen voor optie 1, dat wil zeggen een integrale visie op het buitengebied en coproductie op een selectie van thema's. Beoogd effect Een koers bepalen om te komen tot een Omgevingsvisie voor Oost Gelre. Argumenten 1.1 Optie 1 sluit het meest aan op de situatie in Oost Gelre. In het Koersdocument is optie 1 als voorkeursoptie aangegeven.

Deze optie gaat uit van Integrale scenario’s/alternatieven voor het buitengebied. Voor de kernen kan worden volstaan met combinaties van recent vastgestelde doelen met een variabele ambitie. Coproductie vooral ingezet voor het buitengebied en enkele thema’s voor de kernen die nog niet aan bod zijn gekomen bij de recente participatie, bijvoorbeeld over leefbaarheid en wonen. Deze sluit het best aan op de situatie in Oost Gelre, waarbij vooral voor het buitengebied een inhaalslag nodig is en voor de kernen en een groot aantal thema’s recent veel beleidsdiscussies zijn gevoerd waarbij vaak al sterk ingezet is op participatie. In optie 1 wordt optimaal gebruik gemaakt van de beleidsdocumenten die voor diverse thema’s in de afgelopen jaren al zijn opgesteld. Bij deze optie wordt er een allesomvattende visie voor het gehele grondgebied van de gemeente opgesteld waarbij de nadruk ten aanzien van het proces op het buitengebied komt te liggen. 1.2 Optie 2 sluit minder aan op de situatie in Oost Gelre Optie 2 gaat uit van een integrale visie met maximale coproductie. Dit betekent dat er, na de analyse, gewerkt wordt aan integrale scenario’s/alternatieven, zowel voor het buitengebied als voor de kernen. Ook gaat deze optie uit van het bouwen aan een integrale visie waarin sectorale ambities tegen elkaar worden afgewogen en heldere keuzes worden gemaakt.

Recentelijk vastgesteld beleid waarover uitvoerig is gecommuniceerd kan daarbij opnieuw tegen het licht worden gehouden. Naar mening van het college is dit niet wenselijk omdat dit beleid nu vol in uitvoering is. Ook in het gesprek met stakeholders werd dit onderschreven. Maximale coproductie betekent dan ook dat de Omgevingsvisie als geheel in nauwe samenwerking met de inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties in Oost Gelre wordt opgesteld. Optie 2 vraagt veel qua inspanningen en kosten van de gemeentelijke organisatie. Dit geldt ook voor de inbreng die wordt gevraagd van inwoners en organisaties. 1.3 Optie 3 sluit minder aan op de situatie in Oost Gelre Optie 3 gaat uit van een sectorale visie met coproductie op selectie van thema’s. In deze optie zijn de scenario's/alternatieven niet integraal, maar bestaan ze uit combinaties van doelstellingen voor verschillende thema’s. De participatievorm adviseren overheerst en voor mogelijk een enkel thema of gebied wordt gekozen voor coproductie. Optie 3 is geen logische keuze vanuit de Omgevingswet. De combinatie van sectorale doelen leidt niet tot een integrale afweging en schuift lastige keuzes door in de tijd.

RAADSVOORSTEL 68026-2020

2

Kanttekeningen Geen. Uitvoering Kosten In het koersdocument is een inschatting opgenomen van de kosten. Daarbij is als uitgangspunt genomen dat het opstellen van de visie gedeeltelijk binnen de eigen organisatie wordt opgesteld. Ook geldt als uitgangspunt dat de bijeenkomsten door de gemeentelijke organisatie worden gefaciliteerd en voorgezeten. De kosten zijn geraamd op € 275.000,- waarvan € 75.000,-- in 2021. De kosten voor 2021 kunnen worden gedekt uit het budget voor invoering van de Omgevingswet. De verwachting is dat het totale budget voor het Programma Omgevingswet t.o.v. oorspronkelijke raming te zijner tijd zal moeten worden bijgesteld. Bij de kadernota 2022 en volgende jaren zal een herijking van het benodigd budget aan de gemeenteraad worden voorgelegd. Planning In het koersdocument is een planning opgenomen voor de Omgevingsvisie. Deze gaat uit van een knip in het proces in verband met de gemeenteraadsverkiezingen. Daarbij wordt uitgegaan van vaststelling van de visie eind 2022. Communicatie Op dinsdag 22 december 2020 heeft een gesprek plaatsgevonden met stakeholders. Tijdens het gesprek werd duidelijk dat diverse ondernemers en organisaties graag worden betrokken bij het opstellen van de visie. Daarbij werd aandacht gevraagd voor bewoners die minder goed zijn georganiseerd en minder snel hun mening laten horen.

Tijdens het gesprek werd ook opgemerkt dat er veel wordt gevraagd van veelal vrijwilligers. Een goede balans tussen het leveren van een goede inbreng en tijdsbesteding is belangrijk. Inzet van online tools voor participatie zou een mogelijke oplossing kunnen bieden voor de hiervoor genoemde aandachtspunten. Op basis van de gesprekken met stakeholders wordt het communicatie- en participatieproces uitgewerkt. Evaluatie Niet van toepassing.

Bijlagen 1. Koersdocument 2. Verslag gesprek stakeholders

Een ontwerpbesluit bieden wij u hierbij ter vaststelling aan.

Het college van de gemeente Oost Gelre, secretaris,

burgemeester,

J. Heerkens

A. Bronsvoort

RAADSVOORSTEL 68026-2020

3