rv ikc karel doormanstraat

Raadsvoorstel Agendapunt Titel Fase Portefeuillehouder B&W-besluit

: : : : :

16 Nieuwbouw IKC Karel Doormanstraat, Groenlo Ontwikkeling (blauw) Wethouder Bonsen 16 november 2021

Inleiding Naar aanleiding van terugloop van het aantal leerlingen en de wens om terug te gaan naar minder locaties in Groenlo heeft de gemeenteraad in maart 2018 besloten dat de onderwijshuisvesting voor het primair onderwijs zich toespitst op drie onderwijslocaties in Groenlo. Het betreft de St. Willibrordus aan de Karel Doormanstraat, ’t Carillon aan de Wheme en de Ni-je Veste en De Hoeksteen aan de Buitenschans. Met deze drie locaties realiseren we spreiding van de locaties van het primair onderwijs in Groenlo. Daarnaast is een goed bereikbare school in een wijk een belangrijke voorziening. Er is bij het ontwikkelen van verdere plannen prioriteit uitgesproken voor de locatie van de St. Willibrordus aan de Karel Doormanstraat. Door het onderwijs (Delta Scholengroep) is een ambitiedocument opgesteld voor een IKC. In eerste instantie was dit een IKC met twee scholen (St. Willibrordus en ’t Palet) en kinderopvang. Begin 2020 heeft OPONOA besloten basisschool ’t Palet op te heffen. De gezamenlijke visie van de St. Willibrordus en Pindakaas (kinderopvang) is weergegeven in de bijlage van de startnotitie (bijlage 3). Deze gezamenlijke visie is geformuleerd in vier speerpunten: 1. Eenheid in de uitstraling van het IKC 2. Doorgaande ontwikkellijn voor kinderen van 0 tot 12 3. Gebruik maken van elkaars expertise 4.

Werken als ware het één organisatie Het gebouw moet passen bij de wijze waarop onderwijs en opvang gegeven wordt. De school en de kinderopvang hebben vanuit de individuele en vanuit de gezamenlijke visie nagedacht over de ideale dag van een kind op IKC Willibrordus. Vanuit de beschrijving van de ‘leukste dag’ zijn verschillende randvoorwaarden voor de huisvesting te destilleren: - Groepsdoorbrekend, samen groeien en werken in miniteams (ruimte voor groep overstijgend werken); - Veiligheid en huiselijkheid, ruimte om de dag te starten en af te sluiten (groepsruimten voor de eigen groep); - Eigenaarschap en veel afwisseling in activiteiten, spelend en ontdekkend leren (ruimtes geschikt voor diverse activiteiten); - Veel aandacht, gezien worden, veilig en open (voldoende transparantie en goede zichtlijnen); - Individuatie en exploratie, onderzoekend en ontdekkend leren (uitdagende ruimte zowel binnen als buiten); - Afgestemde programma’s, doorlopende lijnen, gebruik maken van elkaars expertise (ruimte voor informele ontmoeting). Een gymzaal is onderdeel van de nieuwbouw. Op 7 juli 2020 heeft uw raad ingestemd met locatie Karel Doormanstraat en locatie Buitenschans als locaties waar nieuwe gymzalen voor primair onderwijs gerealiseerd worden. De standpunten van de gemeente en Delta Scholengroep over de exploitatie van de gymzaal verschillen. Op 6 juli jl.

heeft uw raad besloten het raadsbesluit gymzalen primair onderwijs Groenlo van 7 juli 2020 te handhaven en de exploitatielasten door het schoolbestuur te laten continueren. Op 5 november jl. hebben wij uw raad middels een memo geïnformeerd over een recente ontwikkeling die uit contact tussen schoolbestuur en de wethouder is voortgekomen. In die memo heeft het college aangegeven dat zij waarde hecht aan het realiseren van voortgang op nieuwbouw van het IKC aan de

RAADSVOORSTEL 54746-2019

Karel Doormanstraat. Daarnaast heeft het college uw raad in die memo laten weten dat zij, om ervoor te zorgen dat de nieuwbouw op die locatie geen verdere vertraging oploopt, zo spoedig mogelijk een voorstel aan uw raad voor wil leggen voor krediet voor nieuwbouw van het IKC aan de Karel Doormanstraat (inclusief gymzaal). De afspraken over de exploitatie van de gymzaal leggen we in een later stadium vast o.b.v. het nog op te stellen IHP. Middels dit raadsvoorstel vragen we daarom een besluit op het krediet voor de nieuwbouw van het IKC en de te realiseren omgevingsaanpassingen.

Mogelijke beleidskeuzes 1. Instemmen met het beschikbaar stellen van krediet voor realisatie van de onderwijshuisvesting, de gymzaal, sloop van het huidige gebouw en gymzaal, aanleg van de K&R en parkeerplaatsen en aanpassingen in de openbare ruimte en het verstrekken van een geldlening. 2. Niet instemmen met het beschikbaar stellen van krediet voor realisatie van de onderwijshuisvesting, de gymzaal, sloop van het huidige gebouw en gymzaal, aanleg van de K&R en parkeerplaatsen en aanpassingen in de openbare ruimte en het verstrekken van een geldlening.

Voorstel 1. In te stemmen met het beschikbaar stellen van een krediet van max. € 4.374.259 aan de nog op te richten stichting voor realisatie van het IKC voor de realisatie van de onderwijshuisvesting en de gymzaal van het IKC aan de Karel Doormanstraat in Groenlo. 2. In te stemmen met het verstrekken van een geldlening € 544.786 aan de nog op te richten stichting voor realisatie van het IKC voor de realisatie van de kinderopvang binnen het IKC. 3. In te stemmen met het beschikbaar stellen van een krediet van € 707.000 voor sloop van het huidige schoolgebouw en de gymzaal, aanleg van de K&R en parkeerplaatsen en aanpassingen in de openbare ruimte.

Beoogd effect Realiseren van een toekomstbestendig Integraal Kindcentrum (IKC) in Groenlo met een doorgaande ontwikkellijn voor 0 t/m 12-jarigen.

Argumenten 1.1. , 2.1. en 3.1. De plannen geven invulling aan de visie voor de onderwijshuisvesting voor het primair onderwijs in Groenlo. Door demografische ontwikkelingen loopt het leerlingenaantal in het primair onderwijs terug. Voor Groenlo is in 2018 door de raad vastgesteld dat onderwijshuisvesting zich toespitst op drie locaties. Met deze drie locaties realiseren we spreiding van de locaties van het primair onderwijs in Groenlo. Eén van deze locaties is de Karel Doormanstraat. Op deze locatie is op dit moment de St. Willibrordus (Delta Scholengroep) gevestigd. Door samenwerking met kinderopvangorganisatie Pindakaas wordt een IKC gerealiseerd. Een integraal kindcentrum is een voorziening voor kinderen van 0 t/m 12 jaar, waar zij gedurende de dag komen om te leren, te spelen, te ontwikkelen en te ontmoeten. Het kindcentrum biedt een totaalpakket op het gebied van educatie, opvang en ontwikkeling. In dit kindcentrum wordt gewerkt volgens één pedagogische en educatieve visie. Kinderen worden hierdoor in staat gesteld om hun talenten optimaal te ontwikkelen (zie ruimtelijk functioneel programma van eisen in bijlage 3). Een goed bereikbare school in een wijk is een belangrijke voorziening. Met het realiseren van een IKC op de locatie Karel Doormanstraat zetten we een stap richting de invulling van de visie voor de onderwijslocaties voor het primair onderwijs in Groenlo.

1.2., 3.2. en 4.1. In overleg met de omgeving is een studie uitgevoerd naar de inpassing van de nieuwe school op de locatie. Er is een stedenbouwkundige studie uitgevoerd (zie bijlage 1), waarbij verkeerskundige elementen integraal zijn meegenomen. Dit stedenbouwkundig rapport is in samenwerking met Delta Scholengroep opgesteld. De omwonenden zijn middels twee bijeenkomsten betrokken bij de totstandkoming van de stedenbouwkundige modellen. Uit de studie blijkt dat de school goed inpasbaar is in de omgeving. De

RAADSVOORSTEL 54746-2019

2

studie zal de basis vormen voor het nog op te stellen bestemmingsplan. De architect zal uiteindelijk een bouwplan binnen die kaders moeten ontwerpen. 1.3. en 4.2. De geboden verkeerskundige oplossing zorgt voor een veilige verkeerssituatie bij het IKC en beperkt verkeershinder in de directe wijk. Als onderdeel van de planvorming is een verkeersonderzoek uitgevoerd (zie bijlage 2). Uit dit verkeersonderzoek komt het advies naar voren om parkeren voor personeel en de K&R (brengen & halen) te scheiden ten behoeve van de verkeersveiligheid. Daarnaast is het voor de verkeersveiligheid van belang de verkeerstromen voor auto en fiets/voetganger in schoolomgeving te scheiden. Tijdens de bijeenkomsten met de buurt kwam de huidige parkeer- en verkeerssituatie als een belangrijk verbeterpunt naar voren. De uitkomsten van het verkeersonderzoek en de input van de buurt zijn vertaald in de stedenbouwkundige modellen waarin een oplossing is weergegeven voor zowel het brengen & halen (K&R), het parkeren voor personeel, als veilige en logische fiets- en looproutes. 2.2. Een nieuwe gymzaal geeft invulling aan de visie op bewegingsonderwijs van de gemeente en het onderwijs. Een nieuwe gymzaal is onderdeel van het plan. In de sportvisie van de gemeente is opgenomen dat er bereikbare en kwalitatieve sportaccommodaties moeten zijn.

Specifiek voor Groenlo is de capaciteitsbehoefte voor de binnensport in beeld gebracht. Hieruit komt naar voren dat er in Groenlo met realisatie van drie zaaldelen bij het Marianum er in ieder geval nog twee zaaldelen beschikbaar moeten zijn voor het primair onderwijs om te voldoen aan de totale capaciteitsbehoefte voor sport en bewegingsonderwijs in Groenlo. Op basis van onder andere de visie van de schoolbesturen is door de raad besloten dat op de locaties Karel Doormanstraat en Buitenschans nieuwe gymzalen gerealiseerd worden. Voor de locatie Buitenschans is het (vanuit de binnensportverenigingen) noodzakelijk om de mogelijkheden voor Rap & Snel te onderzoeken. Voor het IKC heeft het een meerwaarde dat de gymzaal bij de onderwijshuisvesting gesitueerd is. Naast het onderwijs kunnen ook andere gebruikers zoals bijvoorbeeld kinderopvang en buurt gebruik maken van de gymzaal. Hierdoor kan sport een bijdrage leveren aan de leefbaarheid in de wijk. Een nieuwe gymzaal is daarom onderdeel van het plan voor het IKC Karel Doormanstraat. 2.3. en 3.3. De duurzaamheidsambitie is in lijn met de ambitie van de gemeente voor de energietransitie. Vanaf januari 2021 moet nieuwbouw voor onderwijshuisvesting voldoen aan de BENG-norm (Bijna Energie Neutraal Gebouw). Dit betekent dat het IKC moet voldoen aan deze nieuwe eisen.

Naast de BENG-norm voldoet het gebouw aan Frisse scholen klasse B en luchtkwaliteit klasse A. Hiermee wordt een gebouw gerealiseerd dat voldoet aan de ambities van de gemeente voor de energietransitie.

Kanttekeningen 2.1. Er is nog geen overeenkomst met de IKC-stichting over de uitgangspunten voor de realisatie van het IKC. Voordat we kunnen starten met de volgende fase in de planvorming (de ontwerpfase) moet er een overeenkomst zijn tussen de IKC-stichting en de gemeente. In deze overeenkomst leggen we afspraken vast over o.a. het opdrachtgeverschap (voor het gebouw, de buitenruimte en de omgevingsaanpassingen), de financiering, de eigendomssituatie en het leegstandsrisico. Op dit moment is er op deze vast te leggen afspraken (met name het exploitatierisico gymzaal) nog geen overeenstemming. Dit betekent dat we na een raadsbesluit over het krediet nog overeenstemming moeten krijgen. 2.2. De gemeente loopt een financieel risico door het exploitatievraagstuk van de gymzaal los te koppelen van besluitvorming over het krediet voor nieuwbouw van het IKC en hierover pas in het proces van het IHP afspraken te maken. Door Delta Scholengroep is eerder dit jaar een inschatting gemaakt van het te verwachten exploitatietekort. Zoals aangegeven in het raadsvoorstel van juli jl. betreft dit volgens Delta ongeveer €13.000 in jaar 1 en €30.000 in jaar 10. Met een afschrijvingstermijn van 40 jaar is dit een aanzienlijk exploitatietekort.

Doordat we voorafgaande aan besluitvorming over het krediet voor de nieuwbouw IKC Karel Doormanstraat geen overeenstemming hebben over het exploitatierisisico, lopen we een financieel risico in de toekomst.

RAADSVOORSTEL 54746-2019

3

2.3. Recente ontwikkelingen vragen om een herijking van het ingeschatte leerlingenaantal. In de startnotitie (zie bijlage 3) is uitgegaan van 904 m 2 voor onderwijshuisvesting (140 leerlingen). Deze inschatting is bijna anderhalf jaar geleden gemaakt. Inmiddels zijn er ontwikkelingen (o.a. sluiting van ’t Palet) waardoor we het ingeschatte leerlingenaantal moeten herijken. Inmiddels zijn we hierover in gesprek met Delta. Als het leerlingenaantal naar beneden bijgesteld wordt, wordt de investering voor de onderwijshuisvesting lager. 2.4. De planologische procedure moet nog worden doorlopen voordat het IKC gerealiseerd kan worden. Voor de nieuwbouw moet een ruimtelijke procedure worden opgestart. De onderzoeken hiervoor zijn inmiddels uitgezet. Deze onderzoeken zijn gebaseerd op de invulling van de locatie met een school én een gymzaal.

Uitvoering Voor de realisatie van het gebouw en vervolgens het beheer & onderhoud en exploitatie zal een stichting worden opgericht. Pindakaas zal optreden als huurder. De nog op te richten stichting gaat een overeenkomst aan met de gemeente. In deze overeenkomst worden afspraken vastgelegd op het gebied van de financiering, eigendom, verhuur, leegstandsrisico, beheer & onderhoud en exploitatie. Dan maken we ook een verdere demarcatie van de kosten. Pas nadat deze overeenkomst is gesloten, kunnen we verder met de ontwerpfase. Zoals aangegeven onder kanttekeningen 2.1 en 2.2 bevat deze overeenkomst geen afspraken over het exploitatierisico van de gymzaal. Kosten De investering voor het nieuw te realiseren IKC met gymzaal en verharding onderwijsbuitenruimten bedraagt € 4.919.045 (incl. BTW) waarvan € 4.374.259 voor rekening van de gemeente komt en € 544.786 voor rekening van de nieuw op te richten stichting. 1. De kosten voor het IKC bestaan uit de volgende componenten: Onderwijsruimten (BVO 904 m2) en buitenterrein onderwijs (1)

€ 2.798.839

Gymzaal (BVO 530 m2, hoogte 5,5 m) (2) Kinderopvang ruimten (BVO 162 m2) (3)

€ 1.575.420 € 544.786

Totaal

€ 4.919.045

De stichtingskosten zijn gebaseerd op prijspeil december 2021. Op dit moment is nog niet duidelijk hoe de bouwkosten zich gaan ontwikkelen in de komende periode. Dit betekent dat we wellicht te zijner tijd bij moeten ramen als de bouwkosten hoger uit blijken te vallen. Noot: Voor de kinderopvang ruimten verstrekt de gemeente een lening aan de nog op te richten stichting van 544.786. 2. Sloop van het huidige schoolgebouw en de gymzaal, aanleg van de K&R en parkeerplaatsen aanpassingen in de openbare ruimte en overige kosten. Sloop van het huidige schoolgebouw en de gymzaal Aanleg van de K&R en parkeerplaatsen Aanpassingen in de openbare ruimte

€ 220.000 € 209.000 € 153.000

Overig Totaal

€ 125.000 € 707.0001

De geraamde investeringskosten bedragen nu € 5.081.259. Gelet op de prijsontwikkelingen de afgelopen periode zullen de werkelijke kosten hoger zijn maar op dit moment lastig in te schatten. Voor het IKC is in de begroting 2022 een bedrag opgenomen van totaal € 5.243.304.

1 excl. BTW

RAADSVOORSTEL 54746-2019

4

ad 1. Nieuw te realiseren onderwijsgebouw met gymzaal en verharding onderwijsbuitenruimten: -

-

-

Het IKC bestaat uit drie onderdelen. Het bedrag voor de realisatie van de onderwijsruimten (1) en de gymzaal (2) is inclusief BTW. Er is geen rekening gehouden met btw-teruggave bij realisatie van het gebouw. De kosteninschatting is gebaseerd op een prijspeil van december 2021. Voor de investering voor de m 2 voor de kinderopvang (3) verstrekt de gemeente een lening aan de nog op te richten stichting. De voorwaarden van deze lening worden vastgelegd in de nog op te stellen overeenkomst tussen de gemeente en de IKC-stichting. Voor de ruimten welke binnen het lKC in gebruik zijn door Pindakaas (geraamde kosten € 544.786 incl. btw) wordt een huurvergoeding in rekening gebracht door de stichting aan Pindakaas. De gemeente is immers niet verantwoordelijk voor investeringen van kinderopvangpartijen. Let op: de levensduur van het pand zal langer zijn dan de looptijd van het huurcontract waardoor de gemeente een risico loopt in het daadwerkelijke terugontvangen van de investering. In de overeenkomst met de IKC-stichting maken we o.a. afspraken over de financiële risico's bij leegstand. De insteek is dat de op te richten stichting de financiële risico's bij leegstand het eerste jaar op zich zal nemen, daarna wordt de verplichting tot terugbetaling van het leningdeel dat verband houdt met nietonderwijsfuncties opgeschort totdat een nieuwe huurder is gevonden.

De stichting heeft een inspanningsverplichting om een nieuwe huurder te verwerven die past binnen de doelstelling van het IKC. De bedragen zijn gebaseerd op het Bouwbesluit 2012, per januari 2021 aangescherpt met de Bijna Energieneutraal Gebouw Eisen (BENG), aangevuld met Frisse Scholen 2015 en Luchtkwaliteit Klasse A.

ad 2. Sloop van het huidige schoolgebouw en de gymzaal, aanleg van de K&R en parkeerplaatsen en aanpassingen in de openbare ruimte -

-

In het stedenbouwkundig rapport zijn een K&R en parkeerplaatsen voor personeel opgenomen. De kosten voor de realisatie hiervan zijn begroot op € 209.000 excl. BTW. Naast de aanleg van de K&R en parkeerplaatsen voor personeel op het huidige perceel van de school, moeten er aanpassingen worden gedaan rondom het perceel. Daarbij kan gedacht worden aan aanpassingen aan de trottoirs. Voor deze aanpassingen is een bedrag begroot van € 153.000 excl. BTW. Voor de sloop van het huidige schoolgebouw en de gymzaal is € 220.000 excl. BTW begroot. Voor de verdere uitvoering van het project wordt ambtelijke capaciteit ingezet. De kosten hiervoor zijn onderdeel van het gevraagde budget. Daarnaast zijn kosten opgenomen voor de verhuizing naar en gereed maken van de locatie voor de tijdelijke huisvesting van de leerlingen van de St. Willibrordus.

Planning Voor realisatie van het IKC met gymzaal moet een herziening van het bestemmingsplan plaatsvinden. Het beoogde gebouw past niet binnen het huidige bestemmingsplan vanwege het verplaatsen van de gymzaal, waardoor niet kan worden voldaan aan de maximum goothoogte die is opgenomen in het bestemmingsplan. Daarnaast past ook het aanleggen van de parkeerplaatsen en een kiss&ride niet in het bestemmingsplan. De onderzoeken voor de herziening van het bestemmingsplan zijn inmiddels uitgezet. Na besluitvorming door de gemeenteraad wordt zo spoedig mogelijk de ruimtelijke procedure opgestart. De gemeente zal nauw betrokken zijn bij het proces van ontwerp en realisatie van het IKC, om te borgen dat het vastgestelde budget doelmatig en rechtmatig wordt besteed. Communicatie - Door het onderwijs is in 2019 hun ambitiedocument gepresenteerd aan de buurt; - Tijdens het proces om het stedenbouwkundig rapport op te stellen zijn twee bijeenkomsten georganiseerd voor de buurt (een fysieke bijeenkomst op 18 februari 2020 en een digitale bijeenkomst op 9 juli 2020). De uitkomsten van die bijeenkomsten zijn opgenomen in het stedenbouwkundig plan (zie bijlage 1). - De buurt is met een brief geïnformeerd over dit raadsvoorstel; - Wanneer het ontwerpbestemmingsplan gereed is, wordt door de gemeente een volgende bijeenkomst gepland met de buurt.

De buurt wordt dan bijgepraat over het ontwerpbestemmingsplan;

RAADSVOORSTEL 54746-2019

5

-

In het verdere proces van ontwerp en realisatie van het gebouw en de buitenruimte zal de buurt verder worden geïnformeerd door Delta Scholengroep en de gemeente.

Evaluatie Niet van toepassing

Bijlagen 1. Stedenbouwkundig rapport 2. Verkeersonderzoek 3. Startnotitie

Een ontwerpbesluit bieden wij u hierbij ter vaststelling aan.

Het college van de gemeente Oost Gelre, secretaris,

burgemeester,

J. Heerkens

A. Bronsvoort

RAADSVOORSTEL 54746-2019

6