jaarverslag oost gelre 2023
Tekst van het document
Jaarverslag 2023
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl www.oostgelre.nl
1
2
Opening fietstunnel N18 Als onderdeel van de aanpassing van de N18 bij Lichtenvoorde, wordt een fietstunnel aangelegd, onder de provinciale weg door. Zaterdag 22 april 2023 openen wethouder Bart Porskamp en buurtbewoner de heer Te Plate deze tunnel. Ze rijden op een duofiets door de gloednieuwe tunnel. Hierna onthullen ze de naam van de fietstunnel: Koekenveld. Deze naam komt al zo’n 100 jaar voor op cultuurhistorische kaarten van de omgeving.
Lees meer over dit bijzondere en grootste civiele project in de geschiedenis van de gemeente Oost Gelre op bladzijde 24.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
3
Bloemencorso Lichtenvoorde: winnende wagen ‘Berenbos’ van Geschud(t). Foto: Stichting Bloemencorso Lichtenvoorde / Jurgen Pillen
4
Inhoudsopgave
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
5
College van B&W
6
Het college van burgemeesters en wethouders
Wethouder
Burgemeester
Gemeentesecretaris
Ellen Dusseldorp-Ribbers (VVD)
Annette Bronsvoort
Jeroen Heerkens
Onderwijs
Openbare orde en veiligheid
Zorg
Integrale handhaving en handhavingsbeleid
Jeugd
Integriteit
Participatie
Communicatie
Cultuur en erfgoed
Externe betrekkingen
Wethouder
Wethouder
Wethouder
Bart Porskamp (VVD)
Arjen Schutten (CDA)
Jos Hoenderboom (CDA)
Volkshuisvestingsbeleid
Financiën
Ruimtelijke ontwikkeling
woningbouwbeleid en -visie
Grond- en vastgoedbeleid
Omgevingswet
Verkeer en mobiliteit
Economie en Arbeidsmarkt
Uitvoering woningbouwbeleid
Energietransitie en klimaatadaptatie
(Agrarische) Plattelandseconomie
Personeel en organisatie
Duurzaamheid en milieu
Vrijetijdseconomie
Beheer gemeentelijk vastgoed
Beheer en Buitenruimte
Kleine kernen
Programma Geef Lichtenvoorde Kleur
Regionale samenwerking
Vrijwilligers en verenigingen
Sport Programma Stad Groenlo
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
7
2023: Samen de schouders eronder! Ook in 2023 speelt er veel in de samenleving. Denk aan inflatie, de stikstofproblematiek, de voortdurende asielcrisis en natuurlijk de woningnood. De gemeenteraad en het college van B&W staan voor grote uitdagingen. Opvang van vluchtelingen De oorlogen en conflicten wereldwijd zorgen voor een opvangvraagstuk, in Nederland, en dus ook in Oost Gelre. Al vanaf het begin nemen het college en de gemeenteraad hun maatschappelijke verantwoordelijkheid. In februari 2023 brengen gedeputeerde Peter Kerris en wethouder Bart Porskamp een bezoek aan de opvanglocatie De Kievit in Lichtenvoorde. Hier verblijven 141 statushouders. De locatie is een zogenaamde ‘regionale tussenopvanglocatie’. Onze gemeente nam hiervoor het initiatief en maakte afspraken met Aalten, Oude IJsselstreek en Winterswijk. De opvanglocatie sluit op 1 september 2023 en dan wonen bijna alle mensen in een woning in één van de vier gemeenten. In gebouw De Rank van Marga Klompé in Groenlo vangen we al sinds maart 2022 ongeveer 80 Oekraïense vluchtelingen op. Vanaf 1 april 2023 vangt het COA 49 jonge amv’ers in ’t Zwaantje in Lichtenvoorde op. Dit zijn alleenreizende kinderen tussen de 15 en 17 jaar. Bij beide locaties werken we nauw samen met de buurt.
Een klankbordgroep met buurtgenoten komt maandelijks bij elkaar met de wethouder en gemeentelijke medewerkers om eventuele knelpunten en vragen te bespreken. Vanaf oktober ’23 is er op Marveld Recreatie in Groenlo een nieuwe opvanglocatie voor 46 Oekraïense vluchtelingen. Op deze locatie werkt een gemeentelijke locatiecoördinator, die zoveel mogelijk met en voor de mensen regelt en organiseert. Zelfredzaamheid is erg belangrijk, maar we helpen ze op weg.
Bouwen, bouwen, bouwen! Dat is wat we doen in Oost Gelre. In alle kernen zijn bouwactiviteiten in verschillende stadia. Want de woningnood is hoog. Er zijn mooie nieuwbouwprojecten als ’t Flierbos, Richterspoort en aan de Planetenstraat in Lichtenvoorde. Brouwhuizen Fase 2 in Groenlo levert zo’n 50 woningen op. Aan de Oude Papendijk in Groenlo komt een nieuwe woonwijk voor ongeveer 220 huizen. Met omwonenden zijn we in gesprek hierover. Het plan ligt nog op de tekentafel. In de kleine kernen breiden we uit met zo’n 25 woningen per kern tot 2030. En wat te denken van woningsplitsingen? Daar hebben we er in 2023 maar liefst 30 van in het buitengebied. We zijn goed op weg om de opgave van zo’n 1.300 woningen in 2030 te halen! En dat terwijl we, net als elders in het land, tegen uitdagingen aanlopen zoals netcongestie en prijsontwikkelingen. Hierover zijn we met onze partners in de regio en de provincie in gesprek.
Aanpassing N18: groot project voor relatief kleine gemeente Als gemeente was er alles aan gelegen de verkeersveiligheid en doorstroming op de N18 bij Lichtenvoorde te verbeteren. Een kruising afsluiten, een nieuwe parallelweg aanleggen, aansluiten op een andere kruising en het aanleggen van een fietstunnel. Rijkswaterstaat vroeg ons het voortouw te nemen. In een bijzondere samenwerkingsvorm ontpopte onze, landelijk gezien, relatief kleine gemeente zich als opdrachtgever van een groot project. In recordtijd, binnen 4 maanden, wordt de klus geklaard. De weg hoeft zelf maar 2 weken dicht en openen we feestelijk op 22 april in bijzijn van de buurt, de gemeenteraad en de samenwerkende partijen. 8
Aanpak criminaliteit In heel 2023 werken we weer concreet aan het terugdringen van criminaliteit. Zo slaan we met de horeca de handen ineen tegen drugsgebruik. Niet alleen het drugsgebruik pakken we aan, het gaat ook om het leren herkennen van signalen tegen drugsgebruik. Collega’s staan bijvoorbeeld op de Zomermarkt in Lichtenvoorde met geurtonnen en de ondermijningscontainer. Mensen leren hier geuren van (synthetische) drugsproductie herkennen en kunnen in de container de gevaren zien van drugslabs. Waterschap Rijn en IJssel voert op ons verzoek een rioolwateronderzoek naar drugsgebruik uit. De resultaten verwachten we in 2024. En we kijken verder dan dat. Samen met de politie, brandweer en omgevingsdienst brengen we een bezoek aan bedrijventerreinen voor de bewustwording van veilig ondernemen. Regionaal gezien werken we aan het voorkomen van mensenhandel en zorgfraude. Energietransitie Energietransitie is en blijft de komende jaren een grote opgave voor overheid en inwoners in Nederland. We moeten af van fossiele brandstof en als alternatieve energiebron is het nodig om duurzame energie op te wekken. De meeste mensen zijn het daar wel over eens. Waar vooral windmolens geplaatst kunnen worden, zijn mensen het niet over eens.
In mooie natuurgebieden en in de eigen achtertuin vindt weinig bijval! In 2023 wordt een start gemaakt met het schrijven van ‘windbeleid’, samen met de gemeente Berkelland. Onderdeel van dit windbeleid is een participatieverslag van alle activiteiten die zijn ondernomen om belanghebbenden en stakeholders te betrekken bij het mogelijk plaatsen van windmolens. Er zijn veel bijeenkomsten gehouden en gesprekken gevoerd in 2023 (en 2022) om mensen te betrekken bij het gesprek over het opwekken van duurzame energie, bijvoorbeeld windcafés, informatieavonden, excursies, thema-avonden, gezamenlijke raadsbijeenkomsten, enquêtes, e.d. Het windbeleid krijgt in 2024 een vervolg. Samen de schouders eronder! Het college van B&W is trots op wat er in 2023 gerealiseerd is. Maar we zijn ook trots op wie we zijn, wat we doen en vooral ook hoe we met elkaar de dingen doen. Zo verlopen de Provinciale Staten- en de waterschapsverkiezingen op 15 maart en de Tweede Kamerverkiezingen op 22 november goed. Van de evenementen in 2023 verlopen de meeste probleemloos. Groot feest bij carnavalsoptochten, kermissen en diverse andere evenementen. Het evenement Zwarte Cross verloopt voor de ruim 200.000 bezoekers, de organisatie en de gemeente zonder grote problemen, maar er is wel een zwaargewonde te betreuren. Bij het Corso vallen een paar lichtgewonden als een staart van een draak afvalt.
Ondanks dat incident werd het toch een groot feest. Al deze evenementen kunnen niet zonder de vrijwilligers. Zij maken zo veel mogelijk. Ook landelijk trekt dat aandacht: de BMV Mariënvelde ontvangt in november, in het bijzijn van koning Willem-Alexander, zelfs de Dorpsvernieuwingsprijs 2023. Wat een prestatie! In Oost Gelre doen we het samen en dat blijven we ook doen. Wat de uitdagingen ook zijn: samen de schouders eronder! College van B&W
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
9
Structuur
10
Gemeente Oost Gelre Kernen en dorpen
Oppervlakte
De gemeente Oost Gelre bestaat uit:
De gemeente heeft een oppervlakte
• Twee hoofdkernen
van circa 110 km2.
Groenlo en Lichtenvoorde • Zes (kerk)dorpen Harreveld, Lievelde, Mariënvelde, Vragender, Zieuwent en Zwolle
Groenlo
110 km2
Zwolle Marienvelde
Lievelde
Zieuwent
Lichtenvoorde
Harreveld
Vragender
Aantal inwoners Het aantal inwoners op 31 december 2023 bedraagt 29.969. Het jaar daarvoor was dat 29.848, een toename van 121 inwoners. Dit is inclusief de opvang van Oekraïners in Groenlo en statushouders in Lichtenvoorde.
Burgerlijke staat in de gemeente Oost Gelre
Inwonersaantal op 31-12-2023 M
V
M+V
Lichtenvoorde
6.497
6.581
13.078
Groenlo en Zwolle
5.024
5.048
10.072
Zieuwent
1.047
949
1.996
Lievelde
711
677
1.388
6,1% 5,5%
46,4%
42%
Harreveld
706
635
1.341
Gehuwd
Vragender
592
573
1.165
Ongehuwd
Mariënvelde
479
450
929
Gescheiden
15.056
14.913
29.969
Totaal
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
Verweduwd
Bron: allecijfers.nl
www.oostgelre.nl
11
Aantal inwoners per jaar
31.000
30.000
29.000
28.000
Leeftijdsopbouw, Oost Gelre, 2023
10.000
8.000
8.667 7.093
6.000
4.000
6.276 4.256 3.554
2.000
0-15
Bron: allecijfers.nl
15-25
25-45
45-65
65+
23 20
22 20
21 20
20 20
19 20
18 20
17 20
16 20
15 20
14 20
13 20
12 20
11 20
10 20
20
09
27.000
Ondertekening Lokaal Convenant Cultuureducatie Culturije, de basisscholen en de wethouder gaven elkaar ‘rugdekking’ tijdens de ondertekening van het convenant ‘Kunst en cultuur in Oost Gelre’. Dit is een convenant tussen alle basisscholen in Oost Gelre en de gemeente waarbij vooral het belang van kwaliteit in het kunst- en cultuuronderwijs wordt onderschreven. De basisscholen richten vanaf september 2023 hun cultuuronderwijs in via cultuurmenu’s.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
13
Financieel
14
Balansweergave Activa 2020
2021
2022
2023
€ 117.734.000
€ 123.357.000
€ 124.135.000
€ 132.030.000
Grondexploitatie
€ 960.000
€ 720.000
€ 17.000
€ 534.000
Vlottende activa
€ 14.772.000
€ 10.250.000
€ 15.658.000
€ 15.694.000
Totaal
€ 133.466.000
€ 134.327.000
€ 139.810.000
€ 148.258.000
Vaste activa
De vaste activa is in 2023 sterk gestegen ten opzichte van voorgaande jaren. Dit heeft voornamelijk te maken met de fietstunnel bij de Zieuwentseweg en in erfpacht uitgegeven gronden op de Laarberg en Lindebrook. De grondexploitatie is tevens gestegen door nieuwe woningbouwprojecten. De vlottende activa is gelijk gebleven ten opzichte van 2022.
Passiva
2020
2021
2022
2023
Eigen vermogen
€ 43.747.000
€ 43.223.000
€ 49.493.000
€ 54.665.000
Voorzieningen
€ 12.120.000
€ 11.096.000
€ 11.303.000
€ 10.188.000
Leningen
€ 64.297.000
€ 65.610.000
€ 68.872.000
€ 68.356.000
Vlottende passiva
€ 13.302.000
€ 14.398.000
€ 10.142.000
€ 15.049.000
Totaal
€ 133.466.000
€ 134.327.000
€ 139.810.000
€ 148.258.000
Het eigen vermogen is in 2023 sterk gestegen door het positieve resultaat van 2023. De stijging van de vlottende passiva wordt veroorzaakt doordat er meer voorschotbedragen zijn ontvangen voor specifieke uitkeringen vanuit de Nederlandse overheid. Een deel hiervan kunnen we de komende jaren besteden aan projecten en een deel moet terugbetaald worden.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
15
Inkomsten. Waar komt het vandaan? Inkomsten Van het Rijk
Jaarrekening 2023
% t.o.v. inkomsten
per inwoner
€ 60.062.000 81%
€ 2.004
Lokale belastingen Onroerende Zaak Belasting (OZB)
€ 6.456.000
Toeristenbelasting
€ 934.000
Hondenbelasting
€ 114.000
Precariobelasting
€ 5.000
Reclamebelasting
€ 60.000 € 7.569.000
10%
€ 253
Lokale heffingen Afvalstoffenheffing
€ 2.879.000
Rioolrechten
€ 2.472.000
Bouwleges en leges bestemmingsplannen
€ 670.000
Leges paspoorten en huwelijken
€ 317.000
Overige leges
€ 129.000 € 6.467.000
9%
€ 216
Andere inkomstenbronnen Inzameling plastic afval
€ 362.000
Huuropbrengsten en pachten
€ 539.000
Detacheringen personeel en beschut werk
€ 1.282.000
Dividend en rente
€ 1.361.000
Eigen bijdrage Wmo
€ 287.000
Overige inkomsten
€ 1.159.000
Mutaties reserves en resultaat 2023
€ -4.649.000 € 341.000
Totaal
€ 74.439.000
0%
€ 11 € 2.484
Hoeveel betaalde ik in 2023 aan Onroerende zaakbelasting (OZB) Woning van € 230.000
€ 385,05
Rioolheffing Tarief per m3
€ 1,45
Afvalstoffenheffing*) Vastrecht
€ 205,00
Tarief per lediging (grijze container)
€ 5,84
Tarief per lediging (zak in ondergrondse verzamelcontainer)
€ 1,20
*) Voor het aanbieden van de gft-, papier- en PMD-container betaalt u niets extra’s. Hondenbelasting één hond
16
57,14
Uitgaven. Waar gaat het naar toe? Uitgaven
Jaarrekening 2023
% t.o.v. uitgaven
per inwoner
Wonen Wegen, verkeer en openbare verlichting
€ 3.540.000
Cultureel erfgoed
€ 347.000
Groenonderhoud
€ 2.533.000
Riolering
€ 2.663.000
Afvalinzameling
€ 2.559.000
Milieu en duurzaamheid
€ 2.179.000
Kosten bestemmingsplannen e.d. Ambtelijke ondersteuning
€ 912.000 € 2.648.000 € 17.381.000
23%
€ 580
Welzijn Schoolgebouwen
€ 2.187.000
Onderwijsbeleid, bewegingsonderwijs, leerlingzaken en leerlingenvervoer Peuterspeelzalen en onderwijsachterstandenbeleid Wmo voorzieningen
€ 794.000 € 314.000 € 6.471.000
Gezondsheidszorg en preventie Jeugdzorg
€ 584.000 € 7.954.000
Persoonsgebonden budget Wmo en Jeugd
€ 420.000
Subsidiëring maatschappelijk werk en jeugd + sociaal culturele centra
€ 1.732.000
Bijstandsuitkeringen en begeleiding naar werk
€ 10.134.000
Bijzondere bijstand en minimaregelingen
€ 2.013.000
Zwembad, sportaccommodaties en terreinen
€ 1.580.000
Sportbeleid
€ 243.000
Bibliotheek, media en muziekschool
€ 601.000
Subsidiëring en kosten cultuur en musea
€ 420.000
Ambtelijke ondersteuning
€ 3.550.000
52%
€ 38.997.000
€ 1.301
Werken Economische ontwikkelingen, bedrijventerreinen en bedrijfsloket
€ -85.000
Economische promotie en toerisme
€ 799.000
Bouwgrondexploitatie
€ -906.000
Ambtelijke ondersteuning
€ 338.000 € 146.000
0%
€5
24%
€ 598
Dienstverlening Raad, griffie en college
€ 566.000
Burgerzaken en publieksbalie
€ 548.000
Gemeentelijke organisatie (personeel, huisvesting, automatisering en dienstverlening)
€ 11.264.000
Brandweer en veiligheid
€ 2.428.000
Gemeentelijke gebouwen en gronden Ambtelijke ondersteuning
€ 353.000 € 2.719.000
Overig
€ 37.000 € 17.915.000 € 74.439.000
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
€ 2.484
www.oostgelre.nl
17
Programma’s
18
PROGRAMMA 1
Wonen Overzicht van de producten van het programma Wonen:
Lasten x € 1000
Begroting 2023
Realisatie 2023
2.1 Verkeer en vervoer
5.301
5.205
5.5 Cultureel erfgoed
757
373
5.7 Openbaar en (openlucht) recreatie
2.890
2.890
7.2 Riolering
3.133
2.819
7.3 Afval
2.684
2.632
7.4 Milieubeheer
4.707
3.179
8.1 Ruimtelijke ordening
1.182
1.292
8.3 Wonen en bouwen
890
900
Totaal lasten
21.491
19.291
Baten x € 1000
Begroting 2023
Realisatie 2023
-421
-1.045
-1
-2
7.2 Riolering
-2.666
-2.472
7.3 Afval
-3.130
-3.241
7.4 Milieubeheer
-1.850
-947
8.1 Ruimtelijke leefomgeving
-258
-163
8.3 Wonen en bouwen
-683
-674
-9.009
-8.545
2.1 Verkeer en vervoer 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
19
Nieuwbouwproject Richterspoort in Lichtenvoorde.
20 20
Woningbouw Op 4 juli 2023 heeft de gemeenteraad de Woonvisie 2023-2027 voor Oost Gelre vastgesteld. Hierin staat hoe we in de gemeente de lokale uitdagingen op de woningmarkt oppakken. Want er zijn simpelweg te weinig woningen. Te weinig voor starters die graag willen blijven. Te weinig voor ouderen die eigenlijk wel plaats willen maken voor jonge gezinnen. En ook te weinig voor vluchtelingen en arbeidsmigranten, die hier hun bestaan opbouwen. Dat betekent op z’n Achterhoeks gezegd: Samen D’ran!
1.300 woningen erbij Groei is dus het doel: 1.300 woningen erbij tot 2030. Om dit doel te behalen, hebben we diverse (bouw)partners hard nodig. Denk aan de Rijksoverheid, de provincie en andere gemeenten in de regio. Zij staan aan de basis van wat er in de woonvisie mogelijk is. “Deze woonvisie is een houvast voor onze bouwpartners. En dan heb ik het over de woningcorporaties, de projectontwikkelaars en de bouwbedrijven. De belangrijkste opdracht die we meegeven: zorg voor voldoende betaalbare koop- en huurwoningen én bouw voor de toekomst,” aldus wethouder Woningbouwbeleid en -visie Bart Porskamp. Lichtenvoorde In Lichtenvoorde liggen in 2023 meerdere ontwerpbestemmingsplannen ter inzage. Op 12 juli ondertekenen we met Kormelink Bouw B.V. een samenwerkingsovereenkomst voor de ontwikkeling en de realisatie van 16 woningen op de plek van (voormalig) basisschool de Regenboog. En op de plek van de voormalige basisschool Pastoor van Ars worden 22 woningen gebouwd. De start hiervan is in 2025. De gemeenteraad stelt op 21 november het bestemmingsplan “Woonwijken Lichtenvoorde, Richterspoort” vast. Bouwbedrijf Klomps uit Dinxperlo voert de woningbouwontwikkeling op de locatie Richterspoort uit. Hier komen in totaal zo’n 42 woningen. Vanaf 15 december liggen de nieuwbouwplannen voor Flierbeek fase 3 ter inzage. Hier is het plan om 69 woningen te bouwen aan Het Brook.
Het gaat om grondgebonden woningen zoals vrijstaande woningen, tweekappers, sociale huurwoningen en twaalf small houses. Op de plek van de voormalige St. Jozefschool moet een woonbuurt van 8 tot 12 woningen komen. Het selectiebeleid voor deze CPO (Collectief Particulier Opdrachtgeverschap) is in volle gang.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
21
Indicatie van mogelijke bouwvolumes op de locatie De Molenberg (tussenstand IAA Architecten).
Groenlo In Groenlo is gestart met herontwikkeling van diverse locaties. Ook is een doorstart van de ontwikkeling van de woonwijk Brouwhuizen fase 2 in voorbereiding. Ten zuiden van Groenlo is, met het oog op realisatie van woningen, in de toekomst een voorkeursrecht gevestigd op gronden aan de Oude Papendijk. Op deze plek moeten zo’n 220 nieuwe woningen komen. Eind 2023 is de buurtdialoog met omwonenden van deze gronden gestart. Met zorgorganisatie Marga Klompé is de gemeente in gesprek over de voorbereiding op de nieuwbouw van De Molenberg. Hiermee wil Marga Klompé, op deze voor de inwoners van Groenlo bekende plek, goede zorg bieden aan het groeiend aantal kwetsbare ouderen. Om deze zorg te kunnen blijven leveren, is de huidige schaalgrootte wel nodig. De plannen hiervoor bevinden zich in 2023 nog in de ontwerpfase.
22
Woningbouw kleine kernen In alle kleine kernen zijn woningbouwprojecten in voorbereiding of uitvoering. Er loopt een nieuwe ruimtelijke verkenning voor een update in elke kern. Met de woningcorporaties en de dorpsbelangenorganisaties wordt dit verder uitgewerkt om tot concrete plannen te komen. In totaal gaat het om ongeveer 250 woningen tot 2030. In Harreveld worden in 2023 al 20 woningen op de locaties aan de Kerkstraat/Harreveldseweg (De Boer) en de Looweg opgeleverd. In december 2023 stemt het college in met het plan om 10 woningen te bouwen op de plek van een varkensboerderij aan de Lindeboomweg 26. Door het splitsen van twee bestaande woningen komt het totaal aantal woningen op die plek op 13. Daarmee is het de grootste woondroebel van Oost Gelre. Fase 1 van Park Vossenburcht in Lievelde is in uitvoering. De kavels voor 18 woningen aan de Bergstraat zijn uitgegeven en het terrein is bouwrijp. Ook de pilot voor de tiny houses is in 2023 gestart. In Mariënvelde worden 10 woningen aan de Hof aan de Boog opgeleverd en is er gestart met het project Waalderweg. In voormalig Café Heutinck komen 8 appartementen. Op de Kapelweg in Vragender zijn diverse bouwkavels beschikbaar. Aan de Werenfriedweg in Zieuwent wordt gewerkt aan nieuwbouwwoningen voor starters en ouderen. Een mooi initiatief van Zieuwents Belang en de gemeente Oost Gelre.
Wethouders Bart Porskamp en Jos Hoenderboom bij het nieuwbouwproject Erve ’t Loo in Harreveld.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
23
Aanpassing N18 Kruisingen N18-Zieuwentseweg en N18-Richterslaan in Lichtenvoorde De N18 is een economisch belangrijke verkeersader in de Achterhoek. De Twenteroute passeert een flink aantal dorpen. Verkeersveiligheid is dan ook een blijvend thema. In Lichtenvoorde waren al lange tijd wensen om de N18 aan te pakken. De eerste gesprekken tussen gemeente Oost Gelre en Rijkswaterstaat gaan al wat jaren terug, naar 2015. De inzet van beide partijen: een gelijkvloerse kruising bij Lichtenvoorde verwijderen, om zo de verkeersveiligheid en doorstroming te verbeteren. Het kruispunt, waar dagelijks zo’n 17 duizend voertuigen passeren, wordt veel gebruikt door fietsende jongeren van en naar school. Het weghalen van de kruising scheelt een van de vier verkeerslichten op de N18 bij Lichtenvoorde. Daarmee verbetert de doorstroming. In 2021 krijgen de reconstructieplannen – met een financiële bijdrage van 1,5 miljoen euro van de Provincie Gelderland – definitief hun beslag met onder meer een fiets- en voetgangerstunnel onder de N18 door. Het plaatselijk verkeer houdt toegang naar de N18 door de aanleg van een nieuwe parallelweg naar een kruising verderop. Betrekken omwonenden Omdat we het bestemmingsplan moeten aanpassen, raken de bewoners als vanzelf bij het project betrokken. Ook bij dit project hebben we met klankbordgroepen van omwonenden en (lokale) ondernemers gewerkt.
Gemeente als opdrachtgever In 2021, als (bijna) alle seinen op groen staan, komt er een kink in de kabel. Rijkswaterstaat laat weten geen personeel te hebben om het reconstructieproject te trekken. De prioriteit ligt bij andere projecten. Vanwege de benodigde voorbereidingen kan de schop bij Lichtenvoorde pas op zijn vroegst in 2027 de grond in. Rijkswaterstaat vraagt de gemeente daarop of ze zelf de lead bij het infraproject wil nemen. Na zorgvuldig overleg besluit het college van B&W om dat inderdaad te doen. Realisatie van de werkzaamheden Na meer dan 10 jaar van voorbereiding, is het ‘wonderbaarlijk’ dat de klus binnen vier maanden is uitgevoerd. De N18 zelf hoefde maar twee weken dicht. In deze periode werd de kruising definitief gesloten, de tunnel geplaatst en werd het wegdek weer gesloten. De sluiting gaf veel drukte in Lichtenvoorde. Dit is gedurende de twee weken dagelijks meerdere keren per dag gemonitord. Op knelpunten werden verkeersregelaars ingezet. Omwonenden rond de werkzaamheden De omwonenden van de werkzaamheden zijn vrijwel dagelijks op de hoogte gehouden door omgevingsmanagers van Rijkswaterstaat en Heijmans. Zij werkten nauw samen met communicatieadviseurs van de gemeente. Bijzonder om te noemen is de inzet van de heer en mevrouw Te Plate. Zij wonen tegenover de voormalige kruising N18-Zieuwentseweg, aan de Zieuwentse kant.
Zonder de heer Te Plate was voor het gronddepot geen ruimte zo dicht op het werk mogelijk geweest. Mevrouw Te Plate maakte elke week een grote pan soep voor alle werklieden. Het echtpaar is bij de opening van de fietstunnel in het zonnetje gezet.
24
Energietransitie Energietransitie is en blijft de komende jaren een grote opgave voor gemeente en inwoners in Nederland. We moeten af van fossiele brandstof en daarvoor is het nodig om duurzame energie op te wekken. De meeste mensen zijn het daar wel over eens. Waar met name windmolens geplaatst kunnen worden, zijn mensen het niet over eens. In mooie natuurgebieden en in de eigen achtertuin vindt weinig bijval! Voor het opstellen van nieuw ‘windbeleid’ werken we nauw samen met de gemeente Berkelland. In de Regionale Energiestrategie 1.0 Achterhoek worden zoekgebieden voor windenergie genoemd. 1 daarvan ligt op gedeeld grondgebied van de gemeenten Berkelland en Oost Gelre: ‘zoekgebied K’ gelegen tussen Ruurlo, Beltrum, Zieuwent en Lievelde. In Oost Gelre ligt nog een tweede zoekgebied: het gebied ten zuiden van Vragender tegen de gemeentegrens met Aalten en Winterswijk (zoekgebied i). Bij het opstellen van het windbeleid is onder andere duidelijk geworden dat over het onderwerp veel te doen is. Ook het Rijk en de provincie zijn bezig met regels en beleid voor windenergie. Het wachten is onder andere op het vaststellen van landelijke normen voor het plaatsen van windmolens. In 2023 is begonnen met het schrijven van windbeleid in beide gemeenten. Alle activiteiten van en naar inwoners over het onderwerp ‘wind’ beschrijven beide gemeenten in een gezamenlijk participatieverslag.
In 2024 krijgt dit een vervolg.
Participatie In 2023 is -net als het jaar ervoor- veel energie gezet op participatie met inwoners van beide gemeenten voor de totstandkoming van ons lokale beleid voor het plaatsen van windmolens. Dit is tot uiting gekomen in onder meer: • 7 windcafés & informatiemarkten • thema-avonden • excursies • gezamenlijke raadsbijeenkomsten • digitale enquêtes • ruim 20 stakeholdergesprekken
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
25
Waterrioleringsprogramma Het gemeentelijk Waterrioleringsprogramma is 6 februari ’23 vastgesteld door de gemeenteraad. Gemeente Winterswijk heeft zo’n programma al eerder vastgesteld. Het is een goed voorbeeld van hoe gemeenten en een waterschap kunnen samenwerken om gezamenlijke doelen te bereiken. Beide gemeenten kampen met problemen op het gebied van waterbeheer, zoals de preventie van wateroverlast en het beschermen van de waterkwaliteit. Door samen te werken, kunnen we expertise en middelen met elkaar delen.
26
Slimme gemalen regeling We blijven ons inzetten op optimalisatie van de afvalwaterketen. De gemaalcapaciteit van de rioolwaterwaterzuivering (RWI) wordt in overleg tussen waterschap en gemeente optimaal ingesteld op basis van de dan actuele inzichten. We zetten samen met het waterschap en de gemeente Winterswijk in op de ‘slimme gemalen regeling’. Hiermee willen we zorgen voor een continu afvalwaterstroom naar de RWZI’s Lichtenvoorde en Winterswijk, waardoor uiteindelijk de KaderRichtlijn Water wordt ingevuld.
De ondertekening van de samenwerking van de Pilot Slimme gemalen regeling.
Jongeren in gesprek over de wijk van de toekomst Op 9 februari ’23 is de derde pizza-avond met de groep jongeren die meedenkt over de Omgevingsvisie 2040 van Oost Gelre. Op het ontmoetingsplein in het gemeentehuis in Lichtenvoorde gaan jongeren van 18 tot 35 jaar onder het genot van pizza’s met elkaar en de gemeente in gesprek over de wijk van de toekomst in 2040. Aanleiding is de conceptversie van de omgevingsvisie Oost Gelre. Verschillende ideeën komen naar voren. Het enthousiasme van de jongeren werkt aanstekelijk. Zij voelen zich betrokken bij hun gemeente en dragen plannen aan hoe Oost Gelre in de toekomst jongeren kan behouden én aantrekken voor de arbeidsmarkt. Jongeren met elkaar in gesprek over de wijk van de toekomst in 2040.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
27
Nieuwe proef met wegwerpbekers Vanaf 1 juli gelden er nieuwe regels voor wegwerpbekers bij evenementen. Dat is het gevolg van de nieuwe Europese richtlijn. Hierdoor moet het gebruik van plastic bekers die maar één keer gebruikt worden, afnemen. En het recyclen juist toenemen. Het doel is om in Nederland het eenmalige gebruik van bekers binnen 3 jaar met 90% te verminderen.
HUB Richterslaan Lichtenvoorde De bushalte aan de Richterslaan in Lichtenvoorde is getransformeerd tot de allereerste mobiliteitsHUB van de Achterhoek. Dit in samenwerking en met bijdragen van Provincie Gelderland en de Regio Achterhoek. En daar zijn we trots op! Het Engelse woord HUB betekent een knooppunt in datanetwerken. Een mobiliteitsHUB richt zich op slimme en duurzame mobiliteitsoplossingen door vervoerssoorten met elkaar te verbinden. Dit biedt de bezoeker betere over- en opstapmogelijkheden en ook een groter en gevarieerder aanbod van duurzame en slimme vervoersmogelijkheden. Naast het reguliere OV zijn dit deelfietsen, fietskluizen, een slimme bandenpomp, laadfaciliteiten en pakketkluizen.
De mobiliteitsHUB aan de Richterslaan in Lichtenvoorde.
28
Ondertekening overeenkomst Stichting Meekenesch Maart 2023 Volledig gekleed voor het officiële moment gaan wethouder Bart Porskamp en voorzitter Frits van Lochem van Stichting Exploitatie Meekenesch het water in. Gelukkig droogt de inkt van de handtekeningen snel. Met dit nieuwe contract voor samenwerking kan het Meekenesch weer 20 jaar vooruit!
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
29
Omgevingsvisie Oost Gelre klaar De gemeenteraad stemt op 19 september 2023 unaniem in met de Omgevingsvisie ‘Groen en Verbonden Oost Gelre’. Deze omgevingsvisie is een plan voor de leefomgeving in 2040 en vertelt wat voor gemeente Oost Gelre wil zijn in de toekomst. “Wij leven in een snel veranderende wereld. Hiervan zijn de gevolgen ook in Oost Gelre merkbaar. Dat vraagt van ons allen en van ons als gemeentebestuur om goed vooruit te kijken. Welke gemeente willen wij zijn in 2040? Wat zijn de wensen als het gaat om wonen, werken, landbouw, energie, landschap, zorg, welzijn, gezondheid, onderwijs, recreatie en sport? Hoe gaan wij al die wensen een plek geven? Op een manier dat die goed naast elkaar en mét elkaar kunnen bestaan? En met voldoende ruimte voor iedereen? Welke keuzes moeten we daarvoor maken? Al deze vragen en onderwerpen hebben een plek gekregen in de Omgevingsvisie 2040”, volgens wethouder Ruimtelijke Ontwikkeling Jos Hoenderboom. We gaan vol aan de slag om deze mooie visie uit te voeren.
Koning Willem-Alexander is aanwezig bij de uitreiking van de Dorpsvernieuwingsprijs 2023 in Mariënvelde
30
Het dorpshart van Mariënvelde met de BMV.
Mariënvelde wint Dorpsvernieuwingsprijs 2023 Mariënvelde is uitgeroepen tot winnaar van de Dorpsvernieuwingsprijs 2023. Deze bekendmaking vindt plaats in aanwezigheid van Koning Willem-Alexander tijdens het symposium ‘Zorg in het Dorp’ op 21 november ’23. Het dorp ontvangt een geldbedrag ter ondersteuning van nieuwe lokale initiatieven. De jury prijst Mariënvelde voor het creëren van een ‘echt dorpshart’ door ‘anders te denken en te doen’. In 2016 is al een Brede Maatschappelijke Voorziening (BMV) gerealiseerd in het dorp. Het centrale dorpshart onderging een transformatie, waardoor een nieuwe, aantrekkelijke ruimte ontstond die geschikt is voor alle leeftijden, met ruimte om te bewegen, te spelen, en die bovendien klimaatadaptief en biodivers is. De BMV dient als een multifunctioneel centrum met faciliteiten voor sport, spel en sociale ontmoetingen. Het is tevens de thuisbasis van de Zorgcorporatie Mariënvelde, die dagbesteding biedt aan ouderen en mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Daarnaast functioneert het als een inloopvoorziening waar activiteiten worden georganiseerd om eenzaamheid onder ouderen te voorkomen.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
31
Op de kruising Beltrumsestraat/Ziekenhuisstraat is een verhoogd plantvak aangelegd. Het net ingeplante groen moet nog gaan groeien.
32
Klimaatadaptatie en biodiversiteit Klimaatadaptatie en biodiversiteit zijn termen die veel omvatten. Het zijn maatschappelijke thema’s die urgent zijn vanwege de problemen die we ervaren met hitte, droogte en wateroverlast. Maar ook de afname van vogels, vlinders en insecten is zorgwekkend. De thema’s zijn nogal abstract en theoretisch, de herstelmaatregelen zijn meestal simpel en voor de hand liggend. Zo zijn we in het bebouwde gebied bezig om regenwater af te koppelen van het riool. Dat water bergen we in de openbare ruimte. We planten bomen om beter bestand te zijn tegen hitte. We passen ons beheer aan door rekening te houden met vogels, vlinders en insecten. Het is niet zo ingewikkeld. Uiteindelijk gaat het om het creëren van een prettige en een leefbare omgeving. Waar we erg blij van worden zijn initiatieven van inwoners en ondernemers om geveltuintjes aan te leggen. Die zorgen voor sfeer en kleur in het centrum. Woon- en winkelstraten worden zo omgetoverd tot aangenaam verblijfsgebied. Maar bovenal dragen ze bij aan verkoeling, waterberging en voedsel voor insecten. In Groenlo en Lichtenvoorde zijn we in de centra begonnen met het ‘vergroenen’. Het is puzzelen hoe we het groen inpassen rekeninghoudend met het gebruik van de ruimte voor markten, evenementen, kermis etc. Dat vereist soms een herschikking van functies.
De komende tijd gaan we verder om onze leefomgeving verder te versterken.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
33
PROGRAMMA 2
Welzijn Overzicht van de producten van het programma 2 Welzijn. Bedragen x € 1.000
Realisatie 2023
4.2 Onderwijshuisvesting
3.309
2.201
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
1.764
1.727
536
740
1.878
1.775
5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
249
224
5.4 Musea
299
283
5.6 Media
624
641
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie
6.277
5.711
6.2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
2.283
2.448
6.3 Inkomensregelingen
8.666
8.065
6.4 WSW en beschut werk
6.250
6.344
6.5 Arbeidsparticipatie
2.394
2.390
6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)
1.549
1.678
6.71 Maatwerkdienstverlening 18+
582
555
2.600
2.551
6.71B Begeleiding (WMO)
236
211
6.71C Dagbesteding (WMO)
2.510
2.605
493
614
6.72A Jeugdhulp begeleiding
5.017
5.105
6.72B Jeugdhulp behandeling
215
337
6.72C Jeugdhulp dagbesteding
40
43
2.055
1.935
6.74A Jeugdhulp behandeling GGZ zonder verblijf
39
48
6.74B Jeugdhulp crisis/LTA/GGZ-verblijf
249
504
6.82 Geëscaleerde zorg 18-
223
219
6.82A Jeugdbescherming
485
514
7.1 Volksgezondheid
979
821
51.802
50.288
5.1 Sportbeleid en activering 5.2 Sportaccommodaties
6.71A Hulp bij het huishouden (WMO)
6.72 Maatwerkdienstverlening 18-
6.73C Jeugdhulp met verblijf overig
34
Begroting 2023
Bedragen x € 1.000
Begroting 2023
Realisatie 2023
4.2 Onderwijshuisvesting
-3
4.3 Onderwijsbeleid en leerlingenzaken
-510
-457
5.1 Sportbeleid en activering
-164
-442
5.2 Sportaccommodaties
-158
-150
5.3 Cultuurpresentatie, cultuurproductie en cultuurparticipatie
-4
5.4 Musea
-1
5.6 Media
-35
-27
-4.269
-4.838
-61
-66
6.3 Inkomensregelingen
-4.605
-4.602
6.4 WSW en beschut werk
-1.222
-1.282
6.6 Maatwerkvoorzieningen (WMO)
-100
-103
6.71A Hulp bij het huishouden (WMO)
-192
-208
6.81 Geëscaleerde zorg 18+
-495
-495
7.1 Volksgezondheid
-197
-187
-12.012
-12.860
6.1 Samenkracht en burgerparticipatie 6.2 Toegang en eerstelijnsvoorzieningen
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
35
Ondertekening exploitatieovereenkomst gemeente en Stichting Meekenesch De zwemmers in het bad Meekenesch dobberen op een vrijdagochtend in maart wat verbaasd rond. Want het is niet iets dat je elke dag ziet: mensen die met kleren aan het water in gaan om samen een handtekening onder een contract te zetten. Het gaat dan ook om een bijzondere afspraak waarmee het zwembad 20 jaar vooruit kan. Reden voor wethouder Bart Porskamp en Frits van Lochem, bestuursvoorzitter van de Stichting Exploitatie Meekenesch, om een nat pak te halen!
Omkijken naar de arbeidsmarkt Voor een kleine groep werkzoekenden is het moeilijk om werk te vinden. En dat is een gemiste kans, vinden werkleerbedrijf Fijnder en sociaal werk- en ontwikkelbedrijf Laborijn. De proef ‘Omkijken naar de arbeidsmarkt’, die begin maart is opgestart, wil daar verandering in brengen. Deze proef daagt werkgevers in de Achterhoek uit om anders te kijken naar arbeidspotentieel en zo werk te bieden aan werkzoekenden met een afstand tot de arbeidsmarkt. Inmiddels hebben 31 bedrijven in het Fijnder-werkgebied zich aangesloten.
Veel mensen en organisaties geven hun ideeën voor het Lokaal Leefstijlakkoord.
Lokaal Leefstijlakkoord Een gelukkig en gezond Oost Gelre. Dat is het doel van gezondheidsmakelaar Loes Lageschaar. Daarvoor ontwikkelt ze een Lokaal Leefstijlakkoord. Maar dat doet Loes niet alleen. Op 13 juni organiseert zij bij Den Diek in Lichtenvoorde een 1e brainstormbijeenkomst voor mensen en organisaties die zich bezighouden met een gezonde leefstijl of leefomgeving. Belangrijk thema’s worden besproken, zoals een kansrijke start, gezond opgroeien, een gezonde leefomgeving, fitte werknemers en vitaal ouder worden.
36
Contract Hamalandhal verlengd De Stichting Hamalandhal Lichtenvoorde (SHL) kan voor onbepaalde tijd verder als binnensportlocatie in Lichtenvoorde. Zaterdag 17 juni tekenen wethouder Bart Porskamp, voorzitter Herman Rooks en secretaris Miranda Rondeel van de SHL de nieuwe exploitatieovereenkomst. Dit gebeurt tijdens de receptie ter gelegenheid van het 10-jarig bestaan van de SHL. De Hamalandhal is de thuisbasis van 5 sportverenigingen die samen voor de exploitatie zorgen. Dit zijn: badmintonvereniging LBC ‘72,
Wethouder Bart Porskamp, voorzitter Herman Rooks
handbalvereniging Erix, zaalvoetbalvereniging
en secretaris Miranda Rondeel van de SHL tekenen de
LZV, volleybalvereniging Longa ’59 en
overeenkomst. Foto: Rick Mellink.
gymnastiekvereniging Spirit ’90.
Ondertekening Lokaal Convenant Cultuureducatie Oost Gelre Op 5 juni 2023 is het Lokaal Convenant Cultuureducatie tussen alle basisscholen, de gemeente en Culturije ondertekend. Het primair onderwijs en de gemeente slaan de handen ineen om de kwaliteit van cultuureducatie te versterken. Cultuureducatie is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van de schoolbesturen en hun scholen en de gemeente in samenwerking met de provincie. Cultuureducatie draagt bij aan de persoonlijke ontwikkeling, vergroot cultureel en historisch besef en geeft mogelijkheden tot deelname aan de maatschappij. Culturije zal als cultuurpunt voor de basisscholen de begeleiding faciliteren in het opzetten van een cultureel jaarprogramma. Hierbij werken de scholen met een cultuurmenu. Samen met lokale partijen werken zij de verschillende ambities uit tot een mooi divers programma en daarmee menu voor alle groepen 1 tot en met 8 in het basisonderwijs.
Culturije, de basisscholen en de wethouder gaven elkaar ‘rugdekking’ tijdens de ondertekening van het convenant. Foto: Rick Mellink.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
37
Zomerschool Oost Gelre Zo’n 70 kinderen van nieuwkomers bezoeken tijdens hun zomervakantie drie ochtenden in de week de Zomerschool in Oost Gelre. De Zomerschool zit in de Sint Jorisschool in Lichtenvoorde en biedt de kinderen een mogelijkheid om beter Nederlands te leren. En om vertrouwd te raken met de Nederlandse cultuur en gebruiken. Op 27 juli bezoeken burgemeester Annette Bronsvoort en wethouder Ellen Dusseldorp-Ribbers de Zomerschool. Zij gaan langs bij de verschillende leeftijdsgroepen en spreken met de leerlingen, docenten en vrijwilligers.
Burgemeester Annette Bronsvoort in gesprek met kunstenaar Hamoud Al Hanini en wethouder Ellen DusseldorpRibbers met leerlingen.
Verlenging overeenkomst met Stichting Jeugdfonds Sport & Cultuur In december 2023 is de overeenkomst met Stichting Jeugdfonds Sport & Cultuur (JFSC) met 3 jaar verlengd. Zo kan elk kind zich sociaal, fysiek en emotioneel blijven ontwikkelen. En doen wat hij of zij leuk vindt. Wethouder Ellen Dusseldorp-Ribbers ondertekent de overeenkomst namens de gemeente. JFSC zorgt dat kinderen tot 18 jaar uit financieel minderdraagkrachtige gezinnen kunnen sporten bij een vereniging. Of dat ze een culturele activiteit kunnen doen. Dat is belangrijk voor hun persoonlijke ontwikkeling. Ze leren samenwerken, leren waar ze goed in zijn waardoor het zelfvertrouwen groter wordt en het concentratievermogen toeneemt. Het geeft ook een sociaal netwerk.
Wethouder Ellen Dusseldorp-Ribbers en bestuurslid Arie Blokland van het JFSC tekenen de overeenkomst.
38
Evenementen Ook in 2023 kunnen we weer genieten van vele evenementen: de kermissen, Zwarte Cross, de Ronde van de Achterhoek, Bloemencorso, paardensportevenement Outdoor Gelderland, Dweilorkestendag Groenlo, het Keifestival en vele andere.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
39
Vanaf juli 2023 staat de Corsocultuur op de Representatieve Lijst van het Immaterieel Cultureel Erfgoed van de Mensheid van UNESCO. Dat is in Parijs besloten in de Algemene Vergadering van het Comité behorende bij het Unesco-verdrag over immaterieel erfgoed. Voorzitter Thijs Kroezen van het Bloemencorso, poserend met burgemeester Annette Bronsvoort: “Het is een erkenning voor alle corso’s in Nederland en bevestigt dat wat wij doen uniek is.” Het is een mooie kroon op het werk voor de Nederlandse corsocultuur en voor de corsogemeenschap Lichtenvoorde! Foto: Jurgen Pillen
40
Wethouder Bart Porskamp deelde tijdens de huldiging bloemen uit aan Martijn Rasenberg, Martijn Budding en Noah Hobbs.
Ronde van de Achterhoek De Ronde van de Achterhoek is in Groenlo! Op zondag 27 augustus is de stad het middelpunt van deze internationale wielerkoers. Hier zijn de start en finish. Sportwethouder Bart Porskamp lost rond 12.00 uur het startschot. De renners leggen een parcours af van 200 kilometer langs alle 8 Achterhoekse gemeenten. Tijdens de Ronde vindt tussen start en finish in Groenlo ook het onderdeel Uniek Sporten plaats.
Slag om Grolle In 2023 moeten we het doen zonder de Slag om Grolle. Maar de editie van 2024 belooft weer een mooi spektakel te worden. Het evenement is dan op 25, 26 en 27 oktober. Zet het vast in de agenda!
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
41
Opvang vluchtelingen Hulp bij het vinden van werk voor vluchtelingen uit Oekraïne Fijnder heeft in 2022 de eerste ervaring opgedaan met het matchen van vluchtelingen uit Oekraïne op de arbeidsmarkt. Vanaf 1 mei 2023 is de dienstverlening ook gericht op het arbeidsfit maken van Oekraïense vluchtelingen die nu leefgeld ontvangen. 15 mensen zijn begeleid, 5 mensen zijn uitgestroomd richting werk. 6 Oekraïners krijgen begeleiding om binnen zes maanden aan het werk te gaan.
Burgemeester Annette Bronsvoort wenst de Oekraïners in De Rank veel kracht toe.
Opvanglocatie De Kievit In 2022 heeft Oost Gelre samen met 3 andere gemeenten een regionale tussenopvanglocatie voor statushouders gerealiseerd. Samen met Aalten, Winterswijk en Oude IJsselstreek openden we op 1 oktober 2022 de regionale tussenopvanglocatie ‘De Kievit’ in Lichtenvoorde. Tot 1 september 2023 hebben we 140 statushouders opgevangen. De
42
Het Syrische gezin Kocho zet een uitgebreide maaltijd op tafel
woningcorporaties konden bijna alle mensen
bij De Kievit. Van links naar rechts: gedeputeerde Peter Kerris,
plaatsen in de gemeente waaraan zij gekoppeld
wethouder Bart Porskamp, projectleider Karen de Grood,
waren. Er zijn 12 huishoudens in Oost Gelre
Khaled Zahweh (tolk) en de familie Kocho.
gebleven (40 personen).
Samenwerkingsovereenkomst Achterhoek in Beweging
De 9 Achterhoekse wethouders Sport, waaronder Bart Porskamp van Oost Gelre, poseren met Pascal Kamperman, directeur-bestuurder van Achterhoek in Beweging.
Op vrijdag 15 december hebben 9 Achterhoekse wethouders Sport de herijkte samenwerkingsovereenkomst ondertekend met stichting Achterhoek in Beweging. De stichting zet zich in om alle Achterhoekers uit te dagen om te gaan sporten en bewegen. Daarbij werken de Achterhoekse gemeenten regionaal samen, om vervolgens de speerpunten lokaal uit te voeren. De samenwerkingsovereenkomst is een actuele versie van de overeenkomst die in 2019 is ondertekend door de 8 gemeenten. De duur van de overeenkomst is tot en met 2030. De ondertekening markeert de inzet om de Achterhoek (nog meer) in beweging te krijgen. Door de krachten te bundelen en nauw samen te blijven werken, zetten we samen een belangrijke stap richting een vitale Achterhoek.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
43
De Oude Calixtuskerk in Groenlo. Foto: Arjan Almekinders.
44
De overhandiging van het certificaat door Thijs Kroezen en Willeke Marneth van Bloemencorso Lichtenvoorde aan burgemeester Annette Bronsvoort.
Inzet Taal- / Jobcoach Vanaf 1 november zet Fijnder een Arabisch/Nederlands sprekende Taal-/jobcoach in voor de Arabisch sprekende cliënten in Oost Gelre. Er zijn vaak cliënten die de Nederlandse taal (nog) niet goed genoeg beheersen, maar wel graag aan het werk willen. Door de inzet van zo’n coach kan deze groep sneller de stap naar werk maken. Naast begeleiding bij de re-integratie is er extra aandacht voor het leren van de Nederlandse taal. Er zijn 34 cliënten die actief begeleiding ontvangen van de Taal-/jobcoach en 9 potentiële cliënten zijn in beeld. De samenwerking met het Taalhuis verloopt goed. Ook worden culturele (taal)barrières bespreekbaar gemaakt. Dit heeft ertoe geleid dat er inmiddels ook 6 vrouwelijke cliënten worden ondersteund.
Realisatie lokale tijdelijke huisvesting voor doelgroepen De raad stelt in december krediet beschikbaar voor de aankoop van een pand aan de Tongerlosestraat in Lichtenvoorde. Hiermee kunnen we 6 lokale inwoners hulp bieden die een dak boven hun hoofd dreigen te verliezen. De inwoners die tijdelijk in de woning gaan verblijven, krijgen begeleiding van Stichting HIER. Door deze begeleiding kunnen ze zo snel mogelijk weer zelfstandig wonen. We informeren en betrekken de buurt door het houden van een informatiebijeenkomst en we gaan samenwerken met een klankbordgroep met mensen uit de buurt.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
45
De Markt in Lichtenvoorde. Foto: Vanessa Wassink.
PROGRAMMA 3
Werken Overzicht van de producten van het programma Werken. Bedragen x € 1.000.
Exploitatie - Baten
Begroting 2023
Realisatie 2023
3.1 Economische ontwikkeling
160
124
3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur
581
365
3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
140
158
3.4 Economische promotie
894
979
8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)
149
391
1.925
2.017
Begroting 2023
Realisatie 2023
3.1 Economische ontwikkeling
-15
-15
3.2 Fysieke bedrijfsinfrastructuur
-570
-533
3.3 Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen
-19
-17
3.4 Economische promotie
-762
-999
8.2 Grondexploitatie (niet bedrijventerreinen)
-130
-207
-1.496
-1.771
Exploitatie - Lasten
Een innovatief bedrijvige gemeente In verhouding tot het aantal inwoners, heeft Oost Gelre veel arbeidsplaatsen. Dat betekent dat veel mensen van buiten onze gemeente hier komen werken. Dit blijkt uit de Provinciale Werkgelegenheidsenquête 2023. We scoren ook heel goed als het gaat om de verhouding tussen het aantal banen ten opzichte van de
Berkelland
Bronkhorst
Doetinchem
Montferland
Oost Gelre
Oude IJsselstreek
Winterswijk
Achterhoek
Gelderland
27.244
44.022
36.277
59.195
36.882
29.846
39.613
29.253
302.332
2.133.708
14.980
24.300
19.950
32.960
20.220
16.620
21.580
16.170
166.770
1.188.290
420
680
580
1.090
610
450
650
500
4.970
39.360
Bevolking Aantal inwoners (1-1-2023) Aantal inwoners 15-74 jr.
(potentiële beroepsbevolking) (1-1-2023)
Werkloze beroepsbevolking
(jaargemiddelde 2021)
Ontwikkeling aantal banen Oost Gelre 2019
2020
2021
2022
2023
gem. groei 2014-2022
gem. groei 2022-2023
17.970
18.050
17.910
18.290
18.400
1,9%
0,6%
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
Bron: Werkgelegenheidsenquête Provincie Gelderland 2023
Aalten
beroepsbevolking.
47
De kracht van de regio Op 18 januari ’23 organiseren vakblad BT en Gebiedsonderneming Laarberg een kennis- en netwerkevent ‘De kracht van de regio’. Tijdens dit event gaan ondernemers, vakspecialisten en regionale bestuurders in op de vraag hoe de Achterhoek nóg productiever kan worden. De Achterhoek is bezig aan een inhaalslag. Op grond van het aantal patenten is de Achterhoek nu zelfs de 2e innovatieregio van Nederland. In de periode 2012-2022 is het Achterhoekse bruto regionaal product met 22,7% gegroeid. Dat is 5% meer dan het Nederlands gemiddelde. Het slimmer produceren van goederen en diensten speelt bij deze inhaalslag een rol.
Predicaat Hofleverancier Namens de Koning reikt burgemeester Annette Bronsvoort op vrijdag 9 juni het predicaat Hofleverancier uit aan vloerkledenfabrikant Brink & Campman B.V. in Lichtenvoorde. Het bedrijf krijgt deze erkenning vanwege hun continuïteit en bewezen vakmanschap. Ze ontvangen het predicaat tijdens de viering van het 125-jarig bestaan van het bedrijf uit handen van burgemeester Bronsvoort. Eigenaar Sjouke Jan Zwarthoff en burgemeester Annette Bronsvoort onthullen het wapenschild van het predicaat Hofleverancier.
Werkbezoek college aan vestingsteden In juni 2023 brengt een gemêleerd gezelschap uit Oost Gelre een bezoek aan Zuidoost-Groningen. Eerst bekijken zij de vesting Bourtange. Er zijn geanimeerde gesprekken over de geschiedenis van de vesting en de relatie tussen de gemeente en de Stichting Vesting Bourtange. Daarna gaat de groep door naar de vesting Oude Schans waar zij ontvangen wordt in het vestingmuseum en bezienswaardigheden in het dorp bekijkt. Zij sluiten het bezoek af in Coöperatie de Graanrepubliek in Bad Nieuweschans. Hier hebben boeren en ondernemers de handen ineengeslagen om met duurzaam verbouwd graan lokaal bier te brouwen, brood te bakken en whisky te distilleren. Er is inspiratie opgedaan voor toeristische ontwikkelingen in de eigen gemeente.
De afvaardiging bij vesting Bourtange.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
49
Ondernemersnetwerk Oost Gelre Vrijdag 21 juli 2023 organiseert de gemeente een netwerkbijeenkomst tijdens de Zwarte Cross. Ondernemers en bestuurders uit onderwijs en overheid uit de gemeente en (Regio) Achterhoek komen samen. Het doel van de bijeenkomst is de kracht van de regio versterken door middel
‘Rampondernemer’ Frank Krake spreekt de aanwezigen
van samenwerking, het zoeken van verbinding
op de netwerkbijeenkomst toe.
en het elkaar gunnen van kansen. Spreker Frank Krake, ‘rampondernemer’ vertelt zijn verhaal van veerkracht en het grijpen van kansen. Aansluitend is er natuurlijk een bezoek aan de Zwarte Cross. “Naoberschap ten voeten uit”, zegt wethouder Arjen Schutten. “Dat waar de Achterhoek om bekend staat, gebeurt al in de economie en door de ondernemers. We hebben een heel goed ondernemersklimaat in Oost Gelre. Dat blijkt ook uit het onderzoek dat is uitgevoerd in opdracht van Elzeviers Weekblad naar Economische Toplocaties 2022. Oost Gelre staat op de 3e plaats op de ranglijst van Top 40 landelijke gemeenten wat betreft totale bedrijvigheid, en op de 17e plaats wat betreft industrieel MKB.”
Open Bedrijvendag Op zaterdag 14 oktober is de Open Bedrijvendag Oost Gelre in Lichtenvoorde. 26 bedrijven op bedrijventerrein Lindebrook zetten hun deuren open voor publiek. Wethouder Arjen Schutten spreekt de ondernemers en bezoekers van de Open Bedrijvendag toe.
Van links naar rechts: Erik Harbers, wethouder Arjen Schutten, Ludo Harbers en marktmeester Albert Hilverink.
Sunkip Harbers voor het laatst op de weekmarkt Zaterdag 22 juli staat Sunkip Harbers voor het laatst op de zaterdagmarkt Lichtenvoorde. Maar liefst 90 jaar verkochten ze hun kipproducten op de weekmarkt. Wethouder Arjen Schutten komt speciaal op deze laatste dag nog even langs om afscheid te nemen en hij bedankt de gebroeders Harbers van harte voor hun trouwe inzet.
50
Het college van B&W in gesprek met franchiseondernemer Robert Heinst en regiomanager Steffie Dekkers van Olympia in Lichtenvoorde.
Bedrijfsbezoeken college Het college van burgemeester en wethouders vindt het belangrijk om de banden met lokale bedrijven te versterken. Daarom vergaderen ze maandelijks bij een onderneming in de gemeente. Zo bijt het college op 17 oktober ’23 het spits af bij Elektro Krabbenborg B.V. in Lichtenvoorde. Anderhalve maand later vergadert het college opnieuw op locatie, nu bij uitzendorganisatie in Lichtenvoorde. “Het college van B&W zoekt graag de verbinding met lokale ondernemers. Deze bezoeken dragen daar aan bij. Het is erg interessant om deze bevlogen ondernemers te ontmoeten”. Aldus Arjen Schutten, wethouder Economie en Arbeidsmarkt.
‘Door mijn ogen’ Burgemeester Annette Bronsvoort en Edwin Bomers van Marveld Recreatie bij de opening van de uitbreiding van de route 1627 ‘Door mijn ogen’.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
51
Een kanon in Groenlo. Foto: Arjan Almekinders.
52
PROGRAMMA 4
Dienstverlening Overzicht van de producten van het programma Dienstverlening. Bedragen x € 1.000.
Exploitatie - Baten
Begroting 2023
Realisatie 2023
0.1 Bestuur
1.775
1.924
0.2 Burgerzaken
1.082
1.161
491
353
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 0.8 Overige baten en lasten
5
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
2.129
2.050
1.2 Openbare orde en veiligheid
1.054
1.126
2
2
6.538
6.617
Begroting 2023
Realisatie 2023
0.2 Burgerzaken
-243
-317
0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
-494
-539
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
-50
-51
1.2 Openbare orde en veiligheid
-35
-201
-822
-1.107
7.5 Begraafplaatsen en crematoria
Exploitatie - Lasten
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
53
6 van de 7 gedecoreerden heffen samen met burgemeester Bronsvoort het glas bij de Lintjesregen in dorpshuis ‘t Kempken Harreveld.
Koninklijke onderscheidingen In 2023 zijn er 11 aanvragen voor Koninklijke onderscheidingen, waarvan er 1 aanvraag is ingetrokken. Tijdens de jaarlijkse Lintjesregen ontvangen de mensen hun onderscheiding bij een feestelijke bijeenkomst. De burgemeester spreekt alle mensen individueel toe, met veel aandacht voor het vrijwilligerswerk en de inzet die mensen hebben geleverd. Na het opspelden van het lintje is er een gezamenlijk fotomoment en volgt er een gezellige bijeenkomst met een hapje en drankje. Er is in 2023 ook 1 gemeentelijke onderscheiding. In december krijgt Vivian Sevenich uit Lichtenvoorde haar onderscheiding vanwege haar prestaties in en met het Nederlandse waterpoloteam. Vivian ontving voor deze prestaties eerder al een Koninklijke Onderscheiding.
Herdenkingen en vieringen Het is in 2023 alweer 78 jaar geleden dat de Tweede Wereldoorlog eindigde. De jaarlijkse nationale Dodenherdenking is op 4 mei om 20.00 uur. Dan herdenken we de Nederlandse slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog, maar ook van oorlogssituaties en vredesmissies nadien. Het jaarthema is ditmaal ‘Leven met oorlog’. De lokale herdenkingscomités organiseren deze herdenkingen op 5 plaatsen in de gemeente. Op 5 mei, Bevrijdingsdag, zijn er 2 vieringen, in Lichtenvoorde en Zieuwent. De hardlopers met het Bevrijdingsvuur
54
Locoburgemeester Jos Hoenderboom ontsteekt het Bevrijdingsvuur in
uit Wageningen, doen bij aankomst
Lichtenvoorde. Dit doet hij samen met de Lopersvereniging en voorzitter
in Lichtenvoorde mee aan het
Walter Leemreize van de Stichting 4 en 5 mei.
vrijheidsontbijt.
Veteranendag Oost Gelre Op zaterdag 16 september is de lokale Veteranendag van Oost Gelre. Het is een dag vol indrukken, toespraken en emotie. Deze dag, een samenwerking tussen gemeente Oost Gelre en het Veteranencomité, organiseren we in ‘23 voor de eerste keer in Groenlo. Het programma bij het herdenkingsmonument begint met een ceremonie van kranslegging. Er zijn toespraken van geestelijk verzorger Sander Zweserijnen en burgemeester Annette Bronsvoort. Muziekvereniging Groenlo speelt het signaal Taptoe. Veteranen uit Oost Gelre vormen het eredetachement. Burgemeester Annette Bronsvoort is zichtbaar onder de indruk. “Of je nu oud of jong bent, steeds weer toont een nieuwe generatie militairen hun verantwoordelijkheid. Allemaal hebben zij in opdracht van de Nederlandse regering, en dus namens het Nederlandse volk, hun werk gedaan in oorlogsomstandigheden en daarmee vergelijkbare situaties”.
Kranslegging door voorzitter Gerard Boijnk van het Veteranencomité en Sander Zweserijnen.
Koninklijke Erepenning Fanfare en Slagwerkgroep St. Antonius in Vragender ontvangt zaterdag 28 oktober een Koninklijke Erepenning. Burgemeester Annette Bronsvoort reikt het ereteken uit bij het 75-jarig jubileum van de vereniging. De Erepenning is toegekend bij Koninklijk Besluit voor de verdiensten van de fanfare op cultureel en maatschappelijk gebied. Maar ook door haar verbindende rol in Vragender.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
55
Burgemeesters van gemeenten in het grensgebied zetten de samenwerking voort.
Samenwerking gemeenten in grensgebied De burgemeesters van 13 gemeenten in het Duits-Nederlandse grensgebied, de ‘Grenzhoppers’, ondertekenen het ‘Ambitiedocument Grenzhoppers’. Hiermee zetten de zij de samenwerking voort tot 2026. Het doel van de ‘Grenzhoppers’ is het versterken en bevorderen van de samenwerking in het grensgebied van de Achterhoek en de Kreis Borken. Dit gebeurt door ontmoetingen, uitwisseling van informatie en vooral door gezamenlijke projecten.
Verkiezingen In 2023 organiseren we maar liefst twee keer verkiezingen. In maart een dubbele verkiezing (Provinciale Staten verkiezingen en Waterschapsverkiezingen) en in november de Tweede Kamer verkiezingen. Werkzaamheden die veel vragen van de organisatie, team Burgerzaken en medewerkers. Iedereen zette de schouders er ook hier weer onder. Op 15 maart 2023 brengen veel kiezers hun stem uit bij de Provinciale Staten en Waterschapsverkiezingen. Meer dan 16.500 kiezers vinden hun weg naar de 18 stembureaus in de gemeente. Met een opkomst van 68% is het dan ook druk te noemen. Soms stonden er flinke rijen, maar kiezers wachtten geduldig om te kunnen stemmen. Op 22 november zijn de Tweede Kamerverkiezingen. Ook dit keer verloopt alles goed in Oost Gelre en vinden veel mensen de weg naar het stembureau. Ruim 20.000 inwoners brengen hun stem uit en de opkomst is daarmee 84,4%. Stembureauleden en tellers hebben in beide periodes hard gewerkt om alle stemmen te tellen. Heel veel dank aan iedereen die heeft bijgedragen aan deze verkiezingen, op welke manier dan ook!
56
Het team op stembureau Het Reijrink in Zwolle. Van links naar rechts:
Burgemeester Annette Bronsvoort
Jacqueline Reijerink, prokkelduo Riny Bus-Berendsen en Bauke Andringa,
brengt haar stem uit op
Theo Wessels en burgemeester Annette Bronsvoort.
22 november.
Een beeld uit de actieve workshop over de organisatieontwikkeling in juni.
Interne organisatie In 2023 hebben we stappen gezet in de verdere ontwikkeling van de organisatie. De nieuwe managementstructuur met afdelingshoofden, teamleiders en coördinerend senioren heeft geleid tot meer structuur en aandacht voor medewerkers. Op 19 juni ’23 hebben de medewerkers van de gemeente actief deelgenomen aan de workshops over de organisatieontwikkeling bij ’t Zwaantje in Lichtenvoorde. De organisatie van het event kijkt terug op een energieke middag, waarbij waardevolle informatie is gedeeld. Hiermee kan de organisatievisie verder worden aangescherpt. Op 2 oktober is de nieuwe organisatievisie en -koers vastgesteld tijdens het event Let’s build together bij de Mattelier in Groenlo. Met deze visie ligt er een stevige basis voor de organisatie. De koers die eraan gekoppeld is, geeft richting. De komende jaren bouwen we samen verder aan de organisatie. 4 pijlers vormen daarvoor het fundament van de organisatie: buiten met binnen verbinden, bestuurlijk en ambtelijk samenspel, groei en ontwikkeling en slimmer organiseren. Een andere ontwikkeling in 2023 is het uitbrengen van projectplannen, afdelings- en teamplannen.
Gemeente Oost Gelre
Jaarverslag 2023
www.oostgelre.nl
57
www.oostgelre.nl