bp bommelwereld toelichting bijlage 21 aanmeldnotitie mer

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r.-beoordeling Bommelwereld Gemeente Oost-Gelre

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

1

Gegevens over het plan: Plannaam: Datum: Projectnummer Buro SRO:

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld 23 september 2021 85.20.01

Gegevens projectbetrokkenen: Opdrachtgever: Contactpersoon opdrachtgever: Gegevens Buro SRO: Projectleider Buro SRO: Bezoekadres vestiging Arnhem Telefoon E-mail: Internet:

Maarten Geerts Sweerts de Landasstraat 50 6814 DG te Arnhem 026 – 35 23 125 arnhem@buro-sro.nl www.Buro-SRO.nl

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

2

Inhoudsopgave Hoofdstuk 1

Inleiding ................................................................................................................................. 4

1.1

Aanleiding .............................................................................................................................................. 4

1.2

Ligging plangebied ................................................................................................................................. 4

1.3

Leeswijzer .............................................................................................................................................. 4

Hoofdstuk 2

Wettelijk kader ...................................................................................................................... 5

2.1

Algemeen ............................................................................................................................................... 5

2.2

Toetsing Besluit milieueffectrapportage ............................................................................................... 5

Hoofdstuk 3

Vormvrije m.e.r.-beoordeling .................................................................................................. 6

3.1

Het project ............................................................................................................................................. 6

3.2

Beoordeling ........................................................................................................................................... 8

3.3

Conclusie.............................................................................................................................................. 12

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

3

Hoofdstuk 1 1.1

Inleiding

Aanleiding

Marveld Recreatie heeft een plan in voorbereiding om aan de noordkant van het gelijknamige vakantiepark een dagrecreatieve voorziening te realiseren. ‘Bommelwereld’ wordt een indoor-attractiepark rond het thema Olivier B. Bommel. Voor ruimtelijke ontwikkelingen is het op basis van het Besluit milieueffectrapportage nodig om aan te geven of er een milieueffectrapportage (m.e.r.) moet worden opgesteld. Dit wordt bepaald door de milieugevolgen die er zijn naar aanleiding van het project. In deze aanmeldnotitie is voor dit project aangegeven waarom er met een vormvrije m.e.r.-beoordeling volstaan kan worden.

1.2

Ligging plangebied

Het plangebied is gelegen aan de Twenteroute (N18) ten oosten van de kern Groenlo. Het ligt ingeklemd tussen de N18, de Groenlose Slinge en het vakantiepark Marveld Recreatie. Onderstaande afbeelding toont de ligging van het plangebied in de omgeving.

Ligging van het plangebied (bron: openstreetmap.org)

1.3

Leeswijzer

Na dit inleidende hoofdstuk is in hoofdstuk 2 het plan getoetst aan het Besluit milieueffectrapportage. In hoofdstuk 3 is vervolgens de vormvrije m.e.r.-beoordeling opgenomen.

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

4

Hoofdstuk 2 2.1

Wettelijk kader

Algemeen

Voor activiteiten die belangrijke milieugevolgen kunnen hebben, is het verplicht een milieueffectrapportage (m.e.r.) uit te voeren en een Milieu Effect Rapport (MER) te maken. Hiermee krijgt het milieubelang een volwaardige plaats in de besluitvorming. De m.e.r. onderzoekt de milieugevolgen van een plan of een besluit en (milieuvriendelijker) alternatieven. De m.e.r. is wettelijk verankerd in hoofdstuk 7 van de Wet milieubeheer. Naast de Wet milieubeheer is het Besluit m.e.r. belangrijk om te kunnen bepalen of bij de voorbereiding van een plan of een besluit de m.e.r.-procedure moet worden doorlopen. Een plan of besluit is direct m.e.r.-plichtig in een van de volgende situaties:  in het Besluit milieueffectrapportage, artikel 7.4 bijlagen C en D zijn activiteiten aangewezen waarvoor direct een m.e.r.-plicht geldt;  een m.e.r.-plicht kan volgen uit een passende beoordeling in het kader van de Wet Natuurbescherming;  op grond van de provinciale milieuverordening kunnen aanvullend op het Besluit m.e.r. activiteiten worden aangewezen waarvoor een m.e.r.-plicht geldt. M.e.r.-beoordelingsplicht Een aantal activiteiten op kleinere schaal zijn m.e.r.-beoordelingsplichtig als een indicatieve drempelwaarde uit bijlage D wordt overschreden.

Ook als de drempelwaarden niet worden overschreden kan in overleg worden bekeken of er aanleiding is voor het uitvoeren van een m.e.r.-beoordeling, omdat er mogelijk belangrijke nadelige milieugevolgen kunnen optreden. Voor elke aanvraag, waarbij een vormvrije m.e.r.-beoordeling aan de orde is, moet:  door de initiatiefnemer een aanmeldingsnotitie worden opgesteld;  het bevoegd gezag binnen 6 weken een m.e.r.-beoordelingsbesluit nemen. Dit besluit wordt door het bevoegd gezag gepubliceerd;  de initiatiefnemer het (vormvrije) m.e.r.-beoordelingsbesluit bij de vergunningaanvraag voegen (Artikel 7.28 Wet milieubeheer).

2.2

Toetsing Besluit milieueffectrapportage

Het onderhavige plan behelst de ontwikkeling van een dagrecreatieve voorziening met een bruto oppervlakte van circa 8 ha en verwacht bezoekersaantal van 100.000 personen per jaar. Daarmee blijft het ruim onder de drempel van een themapark met een oppervlakte van 25 hectare of meer (of 10 ha of meer als dit in een gevoelig gebied plaatsvindt) en/of 250.000 bezoekers per jaar, zoals genoemd in onderdeel D10, onder e van de bijlage bij het Besluit m.e.r. Daarom kan volstaan worden met een vormvrije m.e.r.-beoordeling. Hiervoor dient initiatiefnemer voorliggende aanmeldingsnotitie in bij het bevoegd gezag. Het bevoegd gezag neemt binnen 6 weken na ontvangst van de aanmeldingsnotitie (mededeling) een beslissing of een MER gemaakt moet worden.

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

5

Hoofdstuk 3 3.1

Vormvrije m.e.r.-beoordeling

Het project

In lijn met 'Bijlage III EU richtlijn milieubeoordeling projecten' wordt ingegaan op de kenmerken van het project, de plaats van het project en de kenmerken van de potentiële effecten. Kenmerken van het project Het project betreft de ontwikkeling van een indoor-attractiepark en parkeergelegenheid. Het totale plangebied heeft een oppervlakte van circa 8 ha. De indooractiviteiten vinden plaats in een nieuw te realiseren gebouw met oppervlakte van circa 1 ha. De overige ruimte krijgt een groene inrichting met wandelpaden en een parkeerplaats. Onderdeel van het plan is ook de aanleg van nieuwe natuur door een meander met plas-dras situaties aan te leggen in de Groenlose Slinge die langs het plangebied stroomt. In totaal krijgt ruim 5 ha een natuurlijke inrichting. Het plan heeft geen samenhang met andere ontwikkelingen in de omgeving. Wel zal een de parkeerplaats deels ook als overloopparkeerplaats gebruikt kunnen gaan worden voor bezoekers van het centrum van Groenlo.

Impressie van de toekomstige inrichting (ontwerp: Studio Nico Wissing)

Gelet op de aard en omvang van het plan zijn er geen bijzondere effecten te verwachten wat betreft gebruik van natuurlijke hulpbronnen, de productie van afvalstoffen, verontreiniging, het risico op zware ongevallen en/of rampen (waaronder rampen door klimaatverandering) of risico’s voor de menselijke gezondheid. Plaats van het project Het plangebied ligt ten oosten van de kern Groenlo, ingekaderd tussen de Twenteroute (N18), de Groenlose Slinge en het vakantiepark Marveld Recreatie. In de huidige situatie liggen in het gebied een tuincentrum, een manege en in totaal vijf woningen (waarvan twee bedrijfswoningen bij voornoemde functies). Aan de overzijde van de N18 ligt een bedrijventerrein waar bedrijven tot en met milieucategorie 3.2 zijn toegestaan. Aan de oostkant ligt agrarisch gebied.

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

6

Luchtfoto van het plangebied en omgeving Het plangebied ligt deels in de Groene Ontwikkelingszone (GO) en Gelders Natuurnetwerk (GNN), zoals is opgenomen in de Omgevingsverordening Gelderland. De niet in de GO of GNN liggende delen van het plangebied behoren tot het Nationaal Landschap Winterswijk. Daarmee ligt het plangebied in een zogeheten ‘gevoelig gebied’ zoals genoemd in de bijlage behorend bij het Besluit milieueffectrapportage. Omdat het plangebied kleiner is dan 10 ha, valt het niet onder kolom 2 van onderdeel D10 en is het niet direct m.e.r.-plichtig. Kenmerken van de potentiële effecten De dagrecreatieve voorziening leidt tot nieuwe bezoekersstromen en derhalve tot meer verkeer en parkeren. Omdat het om een indoor-attractiepark gaat, worden er geen hindereffecten van dit gebruik verwacht, zoals bijvoorbeeld geluid- of lichthinder. De inrichting van het gebied wordt gewijzigd van een voornamelijk agrarisch landschap en een met manege en tuincentrum, naar een recreatief gebied waar ook landschap en natuur een onderdeel in zijn. Dit heeft gevolgen voor de ecologische potenties en kwaliteiten van het gebied, waar met name de Groenlose Slinge een rol speelt. Het attractiepark is een blijvend gebruik.

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

7

3.2

Beoordeling

Om het project te beoordelen op de aspecten zoals in de vorige paragraaf beschreven, wordt in deze paragraaf ingegaan op de potentiële milieueffecten van het plan op de omgeving. Gelet op de aard en omvang van het plan zijn er geen bijzondere effecten te verwachten wat betreft gebruik van natuurlijke hulpbronnen, de productie van afvalstoffen, verontreiniging, het risico op zware ongevallen en/of rampen (waaronder rampen door klimaatverandering) of risico’s voor de menselijke gezondheid. 3.2.1 Bodem In het kader van de planvorming is een verkennend bodem- en asbestonderzoek uitgevoerd. Er is een plaatselijke verontreiniging met PAK geconstateerd, die in het kader van de ontwikkeling gesaneerd zal worden. Dit leidt tot een plaatselijke verbetering van de bodemkwaliteit. Het toekomstige indoor-attractiepark is geen activiteit die potentieel bodembedreigend is. Het plan heeft geen nadelig effect op de kwaliteit van de bodem. 3.2.2 Lucht De Wet milieubeheer maakt bij het aspect luchtkwaliteit onderscheid tussen ‘kleine’ en ‘grote’ projecten. Dit komt er op neer dan ‘grote’ projecten die jaarlijks meer dan 3% bijdragen aan de jaargemiddelde norm voor fijn stof en stikstofdioxide (1,2 microgram per m3) een ‘betekenend’ effect hebben op de luchtkwaliteit.

‘Kleine’ projecten die minder dan 3% bedragen, dragen ‘niet in betekenende mate’ (NIBM) bij aan verslechtering van de luchtkwaliteit en kunnen doorgaan zonder toetsing. In het kader van het plan is een onderzoek luchtkwaliteit uitgevoerd (Buro SRO: Onderzoek luchtkwaliteit Bommelwereld, Groenlo, maart 2021). Op basis van het aantal verwachte verkeersbewegingen, en rekening houdend met de functie als overloopparkeerplaats voor het centrum van Groenlo, kan het aantal verkeersbewegingen oplopen tot 851 verkeersbewegingen per dag. De bijdrage van het verkeer als gevolg van het plan op de luchtkwaliteit is berekend met behulp van de NIBM-tool:

Ten aanzien van de bijdrage aan de luchtkwaliteit is het plan van geringe omvang ten opzichte van de grenswaarde van 3%. Op basis van de te verwachten toename aan verkeersbewegingen ten gevolge van het project is te concluderen dat dit project 'niet in betekende mate' bijdraagt aan de verslechtering van de luchtkwaliteit.

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

8

3.2.3 Geluid Het plan betreft een indoor-attractiepark met een parkeerterrein. Dit is geen functie die is opgenomen in de Staat van bedrijfsactiviteiten bij de uitgave ‘Bedrijven en milieuzonering’. Qua inrichting, functioneren en ruimtelijke uitstraling verhoudt Bommelwereld zich tussen een attractiepark en een binnenspeeltuin. Een (buiten-)attractiepark valt onder de categorie 'recreatiecentra, vaste kermis' met een indicatieve richtafstand van 300 meter ten opzichte van een rustige woonwijk voor het aspect geluid. Inpandige recreatiefuncties in voornoemde uitgave zijn een bijvoorbeeld een sporthal (grootste afstand 50 m), een bowlingbaan (grootste afstand 30 m) en een zwembad (grootste afstand 50 m). De binnenspeeltuin, waar Bommelwereld ook op lijkt, komt niet voor in de uitgave. Voor Bommelwereld wordt op basis van voorstaande een indicatieve grootste afstand aangehouden van 100 m voor het aspect geluid. Binnen deze afstand liggen twee woningen: dit betreft de eigen bedrijfswoning en de voormalige bedrijfswoning bij het tuincentrum, die nu als burgerwoning gaat worden gebruikt. De eigen bedrijfswoning wordt geacht niet gevoelig te zijn voor het geluid afkomstig van het gebruik van Bommelwereld. De andere woning ligt op circa 30 meter van de toekomstige parkeerplaats.

Omdat Bommelwereld alléén in de dagperiode zal functioneren zal ook het parkeren, en daarmee het (geluid)effect op de omgeving, ook alleen overdag plaatsvinden. Ook als overloopparkeerplaats voor het centrum zal het vooral overdag worden gebruikt en niet in de avond en/of nacht. De functie als dag-parkeerplaats in relatie tot de woning op 30 m afstand wordt aanvaardbaar geacht. Er is geen sprake van ernstige milieuhinder. Overig liggen er in de omgeving geen functies die gevoelig zijn voor geluid. Het plangebied ligt naast de belangrijke verkeersweg N18, aan de overzijde ligt een bedrijventerrein waar bedrijven tot en met milieucategorie 3.2 zijn toegestaan. Het plan heeft geen nadelig effect op het aspect geluid. 3.2.4 Geur Het plan bevat geen functies die leiden tot geurhinder. Het plan heeft geen nadelige effecten op het aspect geur. 3.2.5

Externe veiligheid

Het indoor-attractiepark is geen functie met een extern veiligheidsrisico. Het plan heeft geen nadelig effect op het aspect externe veiligheid. 3.2.6 Milieuzonering Milieuzonering heeft betrekking op aspecten met een ruimtelijke dimensie, zoals geluid, geur, gevaar en stof. Het aspect geluid is reeds behandeld in paragraaf 3.2.3. Het indoor-attractiepark is geen functie met een externe milieuzone voor geur, gevaar of stof. Het plan heeft geen nadelige effecten vanuit het aspect milieuzonering. 3.2.7

Water

Het plan leidt, doordat ook de nodige bebouwing waaronder een tuincentrum verdwijnt met daarbij de nodige bestrating, niet tot een toename van het verhard oppervlak in het gebied. De wandel- en fietspaden en het parkeergedeelte worden uitgevoerd in een open, waterdoorlatende verharding en het regenwater dat op bebouwing valt wordt afgekoppeld en vertraagt richting de Groenlose Slinge afgevoerd. Daarnaast wordt met het plan ook meer ruimte voor water gecreëerd door de aanleg van een meander in de Groenlose Slinge en aanleg van moeras. Het plan heeft daarmee alleen positieve effecten op de waterhuishoudkundige in en rondom het plangebied.

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

9

3.2.8 Ecologie Gebiedsbescherming Het plangebied is geen beschermd natuurgebied. Het dichtstbijzijnde Natura 2000-gebied betreft het ‘Korenburgerveen’ op circa 5 km afstand. Door de omvang van de ontwikkeling (een indoor-attractiepark) en de afstand tot het te beschermen gebied kan het optreden van significante effecten, zoals verstoring door licht of geluid, worden uitgesloten. Om het effect van stikstofuitstoot door het plan te bepalen is een Voortoets stikstofdepositie uitgevoerd (Buro SRO, 30 maart 2021). Hieruit blijkt dat als gevolg van de ontwikkelingen in het plangebied de stikstofdepositie op de Natura 2000-gebieden zowel in de gebruiksfase als in de aanlegfase niet toeneemt ten opzichte van het huidige gebruik. Er is dus geen sprake van mogelijke negatieve effecten op beschermde Natura 2000-gebieden. Soortenbescherming Het plangebied betreft in de huidige situatie een agrarisch gebied met een tuincentrum en een (in onbruik geraakte) manege. Het agrarisch gebruik betreft de teelt van maïs en een weiland. In het kader van de planontwikkeling is een verkennend ecologisch onderzoek uitgevoerd. Hieruit komt naar voren dat het plangebied (potentieel) geschikt is voor diverse beschermde soorten. Op dit moment vindt er nog aanvullend onderzoek plaats. Van een aantal soorten is inmiddels bekend dat zij niet voorkomen in het gebied.

Voor de bunzing, eekhoorn en enkele andere soorten waarvoor het onderzoek nog loopt, zijn binnen het plangebied voldoende mogelijkheden om leefgebied en verblijfplaatsen te creëren. Dit kan worden bereikt door een natuurinclusief ontwerp van het park en het realiseren van faunavoorzieningen in het park en de gebouwen. Hierbij wordt gedacht aan het plaatsen van nestkasten, houtrillen, takkenrillen en insectenhotels, begroeiing voor vleermuizen en vleermuiskasten. Daarnaast voorziet het plan ook direct in de ontwikkeling van nieuwe natuur. Er wordt een meander aangelegd in de Groenlose Slinge in combinatie met een moerasachtig gebied. Richtinggevend voor de toekomstige inrichting is het model ‘kamsalamander’ en ‘winde’ (van het waterschap WRIJ). De ecologische betekenis en de biodiversiteit nemen daarmee toe. Het plan geeft invulling aan de natuurdoelstellingen van de Groene Ontwikkelingszone en het Gelder Natuurnetwerk waar het in ligt Voor dat deel van het plan dat in het GNN ligt, is het niet voldoende dat de feitelijke inrichting kwalitatief gezien beter wordt en dat invulling wordt gegeven aan de ecologische en landschappelijke doelstellingen. Per saldo mag het oppervlakte GNN niet afnemen. Dit wordt gecompenseerd. Het plan heeft gezien bovenstaand geen negatieve effecten op beschermde soorten en gebieden. 3.2.9

Landschap

Dat deel van het plangebied dat niet in GO of GNN ligt, valt onder het Nationaal Landschap Winterswijk. Dit is een kleinschalig, organisch gegroeid halfopen landschap met een afwisseling van bosjes, houtwallen, landbouwgrond, lanen, beken en boerderijen. Nieuwe ontwikkelingen mogen geen afbreuk doen aan de kernkwaliteiten van het Nationaal Landschap. Het plangebied ligt net ten oosten van de kern Groenlo, ingeklemd tussen de N18, het vakantiepark en de Groenlose Slinge. De beschreven kernkwaliteiten van het Nationaal Landschap Winterswijk hangen hier vooral samen met dat van de beken in een halfopen landschap:  De structuur van beken en beekjes die samenstromen in de Groenlose Slinge en de Bovenslinge wordt 

bepaald door de ondergrond en menselijke activiteit. Langs de bekend zijn veel kleine tot middelgrote (loof)bossen gelegen. Op hogere plaatsen langs de beken is het natuurlijke reliëf opgehoogd met esdekken.

De ontwikkeling van Bommelwereld verandert de inrichting en het aanzien van het gebied. Met het ‘kasteel’ krijgt Groenlo er een nieuw herkenningspunt bij. Het overige terrein (7 ha) krijgt een groene inrichting waarbinnen de diverse functies (parkeren, wegen en paden, natuur en water) worden ingepast. Met de groene

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

10

inrichting en de natuurontwikkeling langs de Groenlose Slinge wordt ingespeeld op de beschreven kernkwaliteiten van het Nationaal Landschap Winterswijk. Geconcludeerd wordt dat het plan geen negatieve effecten heeft op de kernkwaliteiten van het Nationaal Landschap. 3.2.10

Verkeer

Verkeersgeneratie Om te onderzoeken wat de verkeerskundige effecten van het plan zijn, is een verkeersstudie uitgevoerd (Bono Traffics: Verkeersstudie Bommelwereld, 30 maart 2021). Een belangrijk deel van de bezoekers (25-50%) zal afkomstig zijn van het naastgelegen vakantiepark Marveld Recreatie. Deze bezoekers komen rechtstreeks te voet of met de fiets van het vakantiepark. In het verkeersonderzoek is berekend dat het aantal verkeersbewegingen maximaal 851 verkeersbewegingen per dag genereert. Hierbij is rekening gehouden met extra drukte èn met het gebruik van de overloopfunctie van het parkeerterrein voor het centrum van Groenlo. Uit de berekeningen komt naar voren dat de verkeersafwikkeling op de nabijgelegen kruispunten en wegen veilig en zonder congestie (vertraging) kan gebeuren. Via de N18 wordt het verkeer snel afgevoerd. De verwachte toename van verkeer op de Vredenseweg als gevolg van dit plan zal zeer beperkt zijn en zonder problemen verwerkt kunnen worden. Binnen het plangebied zelf is de Maarsevonder voldoende breed om de verwachte toe- en afvoer van verkeer veilig te kunnen afwikkelen. In het onderzoek wordt geconcludeerd dat hier geen problemen qua zicht of het veilig afwikkelen van het verkeer ontstaan. Parkeren De parkeerbehoefte van Bommelwereld is berekend in de memo ‘Parkeren en verkeer Bommelwereld’ (Buro SRO, 11 maart 2021).

Het stedenbouwkundig plan gaat uit van circa 420 parkeerplaatsen, waarmee ruim aan de behoefte van Bommelwereld (max. 292 pp) wordt voldaan èn er invulling wordt gegeven aan de gewenste overloopfunctie voor het centrum. Daarmee wordt op eigen terrein in de parkeerbehoefte voorzien en er ontstaat geen overlast voor de omgeving. Daarnaast leidt het parkeerterrein tot een vermindering van de huidige parkeerdruk in het centrum van Groenlo. Het initiatief leidt niet tot nadelige effecten op de verkeers- en parkeersituatie. 3.2.11 Cultuurhistorie en archeologie Cultuurhistorie In het plangebied zijn in de huidige situatie een manege, een tuincentrum en enkele woningen gevestigd. In en rondom het plangebied zijn geen cultuurhistorisch waardevolle elementen aanwezig waar het plan een effect op kan hebben. Archeologie Op de locatie waar het gebouw wordt gerealiseerd is een archeologisch bureauonderzoek en inventariserend veldonderzoek uitgevoerd (KSP Archeologie, 18 mei 2020). Een groot deel van het gebied is in het verleden afgegraven en later weer aangevuld en opgehoogd. Door deze bodemverstoringen en de lage grondwaterstand, waardoor er geen organische archeologische resten bewaard zijn gebleven, wordt de archeologische verwachting laag ingeschat. Er wordt geen vervolgonderzoek geadviseerd. Het plan heeft geen negatieve effecten op cultuurhistorie en archeologie.

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

11

3.3

Conclusie

Uit het voorgaande is gebleken dat er geen sprake is van een ontwikkeling die een forse invloed heeft op het milieu in de omgeving. Belangrijke milieugevolgen kunnen worden uitgesloten. Verder onderzoek in het kader van het Besluit milieueffectrapportage is niet nodig: het plan is niet m.e.r.-plichtig.

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

12

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

13

Aanmeldnotitie vormvrije m.e.r. Bommelwereld

14