Bijlage 6.2 - Concept 8RHK uitvoeringsplan 2024

biobased bouwen in hun opleidingsprogramma. Voor een goede sociaaleconomische en ook ecologische inpassing van deze biobased ontwikkeling starten we verkenningen om verder uit te werken als onderdeel van een nieuwe Regio Deal.

Focus 2024 Agro Food In 2024 worden de verschillende uitdagingen op het gebied van klimaat, water en natuur geconcretiseerd in projecten en vernieuwende experimenten. Naast het ontwikkelen van nieuwe

Zonvarken

Biobased Achterhoek De focus voor transitie naar een circulaire economie in bouw en infra is gericht op de grondstoffentransitie met hernieuwbare grondstoffen (SDG 12). De versnelling die in 2023 op gang is gekomen in de Achterhoekse vezelketen wordt doorgezet, met aandacht voor opschaling. Dat kan door een verbinding te maken met het Nationaal Isolatieprogramma. Samen met het Energieloket Achterhoek komt er een programma voor het biobased isoleren van woningen, zowel in de bouwmarkt als voor het eigen aanbod via het energieloket. Ook woningcorporaties worden gestimuleerd om, met name bij dakisolatie, zoveel mogelijk biobased materiaal toe te passen via het project Samen Biobased Bouwen. Ook gemeenten worden meegenomen in de transitie naar Toekomstgericht Bouwen, met een kennisprogramma voor uitvoerders, beleidsmakers en bestuurders. Dit voeren Samen Biobased Bouwen, Cirkelregio, Building Balance met gemeenten en andere partijen samen uit. Doorlopend blijft er aandacht om meer ondernemers te betrekken bij de transitie naar circulaire economie en biobased

Energietransitie De focus ligt op energiegemeenschappen, van bedrijven op bedrijventerreinen en van combinaties van bijvoorbeeld bedrijventerreinen, woonwijken, duurzame opwekking en/ of laadinfrastructuur. Dit is een van de springplanken in de aanvraag voor de nieuwe Regio Deal. Deze ontwikkeling en uitwerking past in SDG 7 voor toegang tot betrouwbare, duurzame en moderne energie voor iedereen. Eén van de aanleidingen daarvoor is de beperking in de netinfrastructuur: de netcongestie. Er komt een vervolg op de verkenning van de regionale situatie voor bedrijventerreinen, door een gerichte aanpak van een aantal locaties met urgente problemen. Daarvoor komen handelingsperspectieven voor zowel individuele bedrijven als collectief met oplossingen die op korte termijn, binnen de bestaande infrastructuur en/of met flexibele uitbreidingen zoals opslag en/of lokaal net mogelijk zijn. Voor dit thema gaan we ook in gesprek met lokale initiatieven om de verbinding naar de bredere omgeving te leggen en samen de sociale innovatie die nodig is voor de energie- en grondstoffentransitie aan te jagen. Belangrijk is dat er voldoende en goed gekwalificeerd personeel is. De verkenning van het onderwijs- en arbeidsmarktvraagstuk rondom de energietransitie doen we samen met de thematafel Onderwijs & Arbeidsmarkt.

Biodiversiteit In 2024 wordt een plan voor regionale samenwerking voor herstel en versterken van de biodiversiteit uitgewerkt. Naast een aantal gemeenten zijn Waterschap Rijn en IJssel, Vereniging Agrarisch Landschapsbeheer Achterhoek, Natuurmonumenten

Start Duurzaam Ondernemerscentrum Achterhoek, september 2023

en Van Hall Larenstein hierbij betrokken. Een van de pijlers is de uitkomst van het onderzoek naar de Basiskwaliteit Natuur en Landschap in de Achterhoekse gemeenten. Ook sluiten we aan bij de landelijke en provinciale aanpak voor minimaal 10% groenblauwe dooradering (GBDA) in ons gebied met behulp van het Deltaplan Biodiversiteitsherstel. Dit op basis van pilots in de gemeenten Berkelland en Oost Gelre en de gezamenlijke aanpak door Twentse gemeenten. Van Hall Larenstein is actief betrokken met kennis, onderzoek en studenten die de inventarisatie van biodiversiteitsplannen van gemeenten actualiseren. We zetten in op een brede aanpak voor zowel landelijk gebied, gebouwde omgeving als bedrijventerreinen. Daarbij kunnen ook speciale accenten worden gezet, zoals stimuleren van gebruik inheemse soorten (in aansluiting op SDG 15).

32

33

Gezondste Regio Achterhoekers zijn in 2030 samen langer gelukkig en gezond

Ontwikkelingen 2023 De thematafel werkt aan de twee subdoelstellingen preventie en zorginnovatie. Deze doelstellingen zijn in uitvoering gekoppeld aan de SDG’s, waardoor integrale samenhang met andere thematafels en doelstellingen ontstaat. SGD 3, Goede gezondheid en welzijn is hiervan de meest kenmerkende, waarbij SDG 8, Eerlijk werk en economische groei en SDG 11, Duurzame steden en gemeenschappen belangrijke voorwaardelijke doelstellingen zijn. Deze samenhang is bijvoorbeeld terug te zien in projecten rondom preventie, digivaardigheid en de combinatie met zorg, welzijn en leefbaarheid. Vanzelfsprekend is SDG 17, Partnerschap om doelstellingen te bereiken hierbij nodig. Achterhoek Gezond/Zorginnovatie In juni heeft de stuurgroep van Achterhoek Gezond besloten te stoppen met de wijze waarop zij binnen de Achterhoek vorm en inhoud wilde geven aan het gedachtegoed van population health management. De stuurgroep ziet graag dat de principes van population health management terugkomen in het regioplan Achterhoek dat in 2023, conform het IZA, is opgesteld. Inzet blijft om de ontwikkelplekken inhoudelijk voort te zetten, maar per 2024 binnen de structuur van het regioplan Achterhoek. De projectleiders van de vier ontwikkelplekken zijn doorgegaan met de ontwikkeling van de projecten.

De Geïntegreerde Regionale Data-infrastructuur Achterhoek (GERDA) voor uitwisseling, verwerking, analyse en presentatie van data over gezondheid en zorg, uit zowel primair proces als secundaire bronnen (bijv. GGD of registerdata zoals CBS) is inmiddels onderdeel van de Vereniging Digitalisering

Zorg Achterhoek. Door de inrichting van GERDA is het nu mogelijk direct vanuit de aangesloten organisaties data te uploaden en te analyseren voor domein-overstijgende gezondheidsvraagstukken (zonder opslag van data bij een derde partij). De Achterhoek is hiermee één van de eerste regio’s in Nederland waar dit zowel technisch als organisatorisch is gelukt. Preventie Er wordt gekeken hoe regionale preventie onderdeel kan worden van de plannen en samenwerking die volgen uit het Integraal Zorgakkoord. Hierdoor staan preventie en zorg vanaf eind 2023 sterker met elkaar in verbinding. Voor preventie wordt er verbinding gemaakt tussen de plannen van gemeenten in GALA (Gezond en Actief Leven Akkoord) en de ambities van de thematafel. Om gezondheidsverschillen te verkleinen, is het nodig om Achterhoekers met een achterstand op het gebied van digivaardigheid te ondersteunen. Dit gebeurt met het project Digivaardige Achterhoekers. Eind 2023 komt er een go/no go voor fase 2 hiervan. De digitale vaardigheid van inwoners en professionals is een belangrijke uitdaging met het oog op de toekomst. Voor het project Welzijn op Recept, waar inmiddels alle Achterhoekse gemeenten op aangehaakt zijn, wordt gekeken of er door het IZA en het GALA extra kansen komen voor deze aanpak.

Vanuit de Achterhoekse VVT-organisaties is gestart met een bewustwordingscampagne ‘Praat vandaag over Morgen’ om de eigen regie te versterken. De campagne is specifiek gericht op de Achterhoek en is een doorvertaling van de Actiz-campagne ‘Praat vandaag over morgen’. Binnen de Gezondste Regio werken we samen om deze campagne regionaal en samen met gemeenten en zorgorganisaties een vervolg te geven.

amenwerking in de Achterhoek

estuurders afkomstig uit

34

35

ü Overheid ü Ondernemers

GEZONDSTE REGIO ü Organisaties

menwerking in de Achterhoek

stuurders afkomstig uit ü Overheid ü Ondernemers ü Organisaties

Deelnemende organisaties Regioplan Achterhoek

Uitwerking Integraal Zorgakkoord (IZA) in Regio In het afgelopen jaar is binnen De Gezondste Regio veel aandacht besteed aan de regionale uitwerking van het Integraal Zorgakkoord. In juni 2023 is een nieuw regiobeeld vastgesteld. Dit laat de belangrijkste regionale opgaven zien en vormt ook het uitgangspunt voor het regioplan. Het doel van het regioplan is om te komen tot een beperkt aantal opgaven dat met prioriteit wordt opgepakt. Hiervoor is sinds augustus een tijdelijk programmateam actief, bestaande uit een afvaardiging uit de zorgsectoren en -organisaties, gemeenten en verzekeraar. Het programmateam heeft op basis van het regiobeeld een voorstel gedaan voor thema’s en opgaven: gezond leven en preventie, veerkrachtig ouder worden, mentaal gezond en prettig werken in zorg en welzijn. Het regioplan wordt gemaakt met inwoners en professionals en wordt in december 2023 vastgesteld.

Focus voor 2024 Regioplan Achterhoek Vanaf 2024 is het regioplan Achterhoek leidend voor onze activiteiten. Het wordt eind 2023 vastgesteld als regionale uitwerking van het Integraal Zorgakkoord (IZA). Het regioplan bevat prioritaire opgaven en is te beschouwen als een gezamenlijk kader en uitvoeringsprogramma en draagt bij aan de doelen van de Achterhoek Visie 2030. De vastgestelde thema’s in de Achterhoek zijn (1) Gezond Leven en Preventie, (2) Veerkrachtig Ouder Worden, (3) Mentaal Gezond en (4) Prettig Werken in Zorg en Welzijn. Daarnaast zijn er drie dwarsverbanden die op alle thema’s hun uitwerking hebben: (1) Digitalisering en Technologie, (2) Toekomstbesteding Zorglandschap en (3) Samenwerking. Begin 2024 wordt duidelijk welke concrete acties er voor de thema’s en dwarsverbanden worden geformuleerd. Dit kunnen bestaande en nieuwe activiteiten zijn van diverse (uitvoerings)coalities. Voor de borging van het regioplan werken we in het kader van het IZA aan een bestuurlijke tafel met daarbij uitvoeringstafels en -netwerken. Denk hierbij ook aan de monitoring van het afgesproken kader, de opgaven en werkafspraken. Het regioplan Achterhoek beschrijft ook de rol van thematafel De Gezondste Regio en heeft zodoende invloed op het Uitvoeringplan 2024.

Mogelijk wordt dan ook de ordening van zorginnovatie en preventie losgelaten, omdat deze integraal onderdeel zijn van de geformuleerde thema’s. Zorginnovatie • Om te komen tot slimmere zorg en het voorkomen van ziekten, is anders financieren, monitoren en organiseren van zorg noodzakelijk. Hier proberen we vanuit de tafel uitvoering aan te geven en kennis over te delen. De afgelopen jaren zijn in de regio mooie voorbeelden ontstaan, denk hierbij aan de zorgcorporatie(s). Deze gaan wij waar mogelijk regionaal ondersteunen. De ontwikkelplekken willen wij binnen de

structuur van het regioplan waar nodig ondersteunen. Het gaat om Acute Zorg West Achterhoek, GEM Doetinchem,

• In 2023 zijn we gestart met een communicatieve aanpak om de transitie van zorg naar gezondheid en de verandering in de

Zorgcorporatie Mariënvelde en Preventie Platform Jeugd.

zorg te realiseren. Een goed voorbeeld hiervan is de campagne

• Daarnaast gebruiken we de principes van population health management. De aspecten hiervan pakken we waar mogelijk op binnen het kader van het regioplan. • Voor het bovenstaande en de uitwerking van digitalisering en technologie in het regioplan, zoeken we de samenwerking met en sluiten we aan bij al bestaande initiatieven, zoals de Technologie en Zorgacademie Achterhoek en Vereniging Digitalisering Zorg Achterhoek. Vanuit deze vereniging wordt GERDA verder ontwikkeld, o.a. als datawerkplaats, en wordt gekeken hoe GERDA verder in te zetten voor de ontwikkeling en monitoring van gezondheid in de Achterhoek. Vanuit het regioplan werken we ook aan passende zorg. Dat betekent steeds vaker ook hybride zorg: een mix van digitaal en fysiek aangeboden zorg en ondersteuning, waar mogelijk gepersonaliseerd en op maat.

‘Praat vandaag over morgen’. Ook hebben we in 2023 Achterhoekse inwoners bij de transitie betrokken en zijn er in het kader van het regioplan inwonerssessies georganiseerd. Hier gaan we in 2024 mee door.

Preventie De afgelopen jaren is met verschillende interventies ingezet op preventie. In 2024 gaan we hiermee door, onder andere om de toenemende gezondheidsverschillen te kunnen verkleinen. • Om Achterhoekers zelf (langer) verantwoordelijk voor hun gezondheid te laten zijn, is het nodig om de eigen regie van inwoners te versterken. Ook het zorgen voor elkaar (waaronder mantelzorg) is daarbij van belang. Naast de al lopende projecten zoals Welzijn op Recept en Digivaardige Achterhoekers, zetten we in op projecten/programma’s die bijdrage aan (positieve) gezondheid van de Achterhoeker. • Waar eerder werd gesproken over een regionale preventiestructuur, zodat preventie steeds meer vorm krijgt in de regio én in samenhang met andere sectoren zoals wonen, werk, sport en cultuur wordt opgepakt, verbinden we dit in 2024 nadrukkelijk met het regioplan voor de zorg in de Achterhoek.

Brede integrale visie op gezondheidszorg We werken in de regio aan toegankelijkheid en beschikbaarheid van kwalitatief goede zorg. Dat doen we zowel binnen de zorg (onder andere voldoende voorzieningen) als buiten de zorg. Oplossingen voor problemen in de zorg zijn niet alleen te vinden op het terrein van de gezondheidszorg, ook kwaliteit van wonen, de fysieke leefomgeving, onderwijs, werk, sport, cultuur en meedoen dragen er in sterke mate aan bij. Met de Regio Dealaanvraag (springplank gezondheid voorop) zetten we in op de samenhang tussen voorzieningen, zorg, welzijn en leefbaarheid. We intensiveren de afstemming en samenwerking met verwante thematafels gericht op het organiseren van domeinoverstijgende preventie en meer gezondheid voor inwoners. Voor 2024 gaat het in ieder geval om: • Wonen en zorg in samenwerking met thematafel Wonen & Vastgoed De druk op de zorg, de dubbele vergrijzing in de Achterhoek en de vele kernen in onze regio maken het nodig om een regionale woonzorgvisie te ontwikkelen. Dit gebeurt vanuit de thematafel Wonen & Vastgoed. Thematafel De Gezondste Regio sluit aan bij deze ontwikkeling en zet daarnaast in op oplossingen rondom zorg op afstand. • Zorg en Welzijn, in samenwerking met thematafel Onderwijs & Arbeidsmarkt In 2023 is gestart met een project rondom digitale vaardigheid.

Om regionale slagkracht op het gebied van opleiden en ontwikkelen te organiseren, wordt ook gekeken welke interventies nodig zijn om werken in zorg en welzijn toekomstbestendig te houden.

36

Op basis van de stand van zaken in november 2023

Maand

Inhoudelijk

Overig

maart

• Regioplan Achterhoek Gezondste Regio • GNOE/Noordelijke aftakking Betuweroute • N18 • Open Innovatie • Energietransitie • Ruimtelijke opgaven en Eo-Wijersprijsvraag

• Regio Deal

september

• N18 • Woon-zorgvisie • Ruimtelijk Perspectief Achterhoek • Positionering Arbeidsmarkt

• (Her)benoeming Boardlid vanuit de zorgorganisaties Achterhoek Board

december

• Uitvoeringsplan 2025 • Circulaire economie • Resultaten en conclusies onderzoeken Snelle Fietsverbindingen

• Achterhoek Monitor

Oplage 200

Fotografie: o.a. Ilse Dekker, Theo Kock, Ron Rensink, Roel Kleinpenning, Carlo Stevering, provincie Gelderland. Vormgeving: Frans Hesselink. 8RHK ambassadeurs, december 2023.

Concept jaaragenda Achterhoek Raad 2024