Bijlage 5.1 - Raadsvoorstel 'Ruimtelijk Perspectief Achterhoek' AR 15.12.25

Achterhoek Raad Raadsvoorstel “Ruimtelijk Perspectief Achterhoek” Aan Van Datum Agendapunt

: Achterhoek Raad : Achterhoek Board : 15 maart 2025 : 5, bijlage 5.1, 5.2, 5.3

Inleiding In opdracht van de Achterhoek Board is binnen de regionale samenwerking een Ruimtelijk Perspectief Achterhoek (hierna RPA) opgesteld. In 2024 is met de Contourenschets een belangrijke stap gezet. Dit voorjaar heeft bureau BVR de opdracht gekregen vier gelijkwaardige toekomstscenario’s te ontwikkelen voor de lange termijn en uit die scenario’s een rode draad te halen met een advies over de gewenste ontwikkeling en richtinggevende uitgangspunten. In verschillende werksessies zijn de toekomstscenario’s en uitwerking daarvan besproken met onder andere 3O-partijen, met jongeren, met de Achterhoek Raad en met gemeenteraadsleden van de acht betrokken gemeenten. Het bureau BVR is gekomen tot een Toekomstverhaal 2100 met richtinggevende uitgangspunten. Het toekomstverhaal is ook voorzien van een handleiding om regionaal het gesprek te voeren en richting te bepalen voor opgaven waar de Achterhoek voor staat. Dit product ligt nu voor in de Achterhoek Raad, om het toekomstverhaal met richtinggevende (ruimtelijke) uitgangspunten en de handleiding gezamenlijk als het Ruimtelijk Perspectief Achterhoek vast te stellen. Bouwsteen voor Achterhoek Visie 2050 Het RPA laat aan de hand van een gezamenlijk toekomstbeeld een omslag op weg naar 2100 zien voor de Achterhoek. Een omslag ingegeven door ruimtelijke, maatschappelijke en economische ontwikkelingen die met elkaar samenhangen.

Er zijn richtinggevende (ruimtelijke) uitgangspunten beschreven die een basis van handelen vormen en richting geven aan het vervolgproces in de Achterhoek. Daarmee is het RPA een ruimtelijke inspiratiebron en een belangrijke onderlegger voor de nieuwe Achterhoek Visie 2050. Bouwsteen voor regionale inbreng landelijke en provinciale omgevingsvisies Het RPA is ook een bouwsteen voor regionale inbreng in Rijks- en provinciale processen waar keuzes worden voorbereid voor toekomstige ruimtelijke inrichting van Nederland, Gelderland en de Achterhoek, zoals de (ontwerp) Nota Ruimte en de provinciale Omgevingsvisie. Zo is er een regionale zienswijze ontwikkeld als reactie op de recent gepubliceerde ontwerp Nota Ruimte. Het RPA is een aansprekend verhaal om een herkenbare, actuele Achterhoekse inbreng op te stellen.

Afstemming in Achterhoekse gemeenteraden Op 09 december 2024 is in de Achterhoek Raad een motie aangenomen waarin de Achterhoek Board is verzocht om besluitvorming over het RPA via de gemeenteraden van de betrokken gemeenten te laten lopen. Vaststelling van het RPA door individuele gemeenteraden is echter niet mogelijk in verband met de eigen omgevingsvisies. Dit zou namelijk betekenen dat lokale omgevingsvisies komen te vervallen. Om recht te doen aan de oproep in de aangenomen motie en aan een proces dat voldoet aan de juridische kaders, is afgesproken dat vaststelling van het eindproduct RPA plaats vindt in de Achterhoek Raad. Gedurende de ontwikkeling van het RPA zijn zowel de Achterhoek Raad als de acht gemeenteraden geïnformeerd en betrokken bij de uitwerking onder andere met raadsinformatiebrieven en bijeenkomsten. In dit voorjaar door middel van informatieavonden in verschillende gemeenteraden. In mei is tijdens een bijeenkomst met (Achterhoek) raadsleden input opgehaald aan de hand van de toekomstscenario’s. En in voorbereiding op de besluitvorming over het RPA in de Achterhoek Raad, is tussentijds een extra raadsinformatiebijeenkomst georganiseerd op 12 november jl. Er waren ruim vijftig raadsleden uit de acht Achterhoekse gemeenten.

Ze kregen uitleg over de inhoud, de achtergrond en het gebruik van het perspectief, en konden vragen stellen over de toepassing binnen hun eigen gemeente. De avond liet wederom betrokkenheid bij het proces zien, er werden scherpe, soms kritische en vooral waardevolle vragen gesteld. De individuele gemeenteraden hebben afgelopen maanden kennis kunnen nemen van het RPA en zijn gevraagd om de intentie uit te spreken om de komende jaren samen te werken aan ruimtelijke opgaven in de Achterhoek met het RPA als leidraad. Vervolg Het RPA schetst stappen die nodig zijn om vanaf nu richting de toekomst te bewegen. Het is een bouwsteen om mee verder te werken en het vraagt om verdere uitwerking in een 3O-breed ruimtelijk programma. Een programma waarin expliciet wordt gemaakt hoe we richting het toekomstbeeld bewegen. En hoe invulling wordt gegeven aan samenhang met de uitwerking van economische en sociale ontwikkelingen in de regio. Om zelf sturing te blijven geven aan de toekomst en ruimtelijke ontwikkeling van de Achterhoek is van belang, om 3O-breed als één Achterhoek op te trekken. Een voorstel hiervoor wordt ontwikkeld in samenwerking met de stuurgroep RPA.

Concept besluit De Achterhoek Raad besluit: 1. Kennis te nemen van het Toekomstverhaal 2100 van BVR inclusief de bijbehorende (ruimtelijke) uitgangspunten en de handleiding. 2. Het Toekomstverhaal 2100 en de bijbehorende handleiding vast te stellen als het Ruimtelijk Perspectief Achterhoek (RPA). 3. Het RPA als onderlegger te betrekken in de ontwikkeling van de Achterhoek Visie 2050 en te benutten voor regionale inbreng in Rijks- en provinciale processen.