bijlage 4 toelichting bijlage 1 erf- en landschapsplan

Colofon Plan voor landschappelijke inpassing Kaasboerderij Weenink - Lievelde

Uitgevoerd door:

Natuurbank Overijssel

Opdrachtgever: Contactpersoon:

Van Westreenen Varsseveldseweg 65D 7131 JA Lichtenvoorde

Projectnummer en versie: 1838 versie 1.0 Projectleider:

Veldmedewerker(s):

Status: definitief Rapportdatum: 4-3-2019

Ligging projectgebied: Eimersweg 3 te Lievelde

Correspondentieadres: Aladnaweg 18 7122 RR Aalten E: Tel:

info@natuurbankoverijssel.nl 0543-451142 / 0614-435700

1

Inhoudsopgave 1 Aanleiding en doel ........................................................................................................................................... 3 1.1 Aanleiding................................................................................................................................................. 3 1.2 Doel .......................................................................................................................................................... 3 2. Het plangebied ............................................................................................................................................... 3 2.1 Ligging van het plangebied ....................................................................................................................... 3 2.2 Beschrijving van het plangebied............................................................................................................... 4 2.3 Landschap................................................................................................................................................. 6 2.4 Analyse van de ruimtelijke kwaliteit ........................................................................................................

6 3 Kansen voor versterking van het erf en het landschap ................................................................................... 7 3.1 Erfinpassing .............................................................................................................................................. 7 3.2 Versterking van het landschap ................................................................................................................. 8 4 Inrichting en beheer ...................................................................................................................................... 10 4.1 Inleiding .................................................................................................................................................. 10 4.2 Inrichtingsmaatregelen .......................................................................................................................... 10 4.3 Beheer .................................................................................................................................................... 12

2

1 Aanleiding en doel 1.1 Aanleiding Kaasboerderij Weenink, gevestigd aan de Eimersweg 3 in Lievelde, heeft de bedrijfsactiviteiten in de afgelopen jaren sterk verbreed. Op het terrein is een melkveebedrijf gevestigd met eigen kaasmakerij en boerderijwinkel. Daarnaast vinden verschillende activiteiten op en rond het erf plaats, zoals boerengolf maar is er ook de mogelijk voor groepen om te vergaderen, om workshops te volgen, wordt een deel van het terrein jaarlijks tijdens de Zwarte Cross ingericht als camping en is er bijpassende horeca. Omdat de huidige activiteiten niet volledig overeen komen met het geldende bestemmingsplan, heeft de gemeente Oost ingestemd met het aanpassen van het bestemmingsplan. Ondanks dat er geen fysieke uitbreiding of ontwikkeling op het erf plaats vindt, heeft de gemeente Oost-Gelre initiatiefnemer gevraagd een erfinpassingsplan op te stellen. 1.2 Doel In voorliggend rapport wordt een voorstel voor landschappelijke inpassing van het erf gepresenteerd. Een landschappelijk inpassingsplan in de gemeente Oost-Gelre bestaat uit twee componenten: een inpassing van het erf (d.m.v. erfbeplanting) en versterking van het landschap (d.m.v. het aanleg en/of versterking van landschapselementen. In voorliggend rapport wordt een voorstel voor erfinpassing en versterking van het landschap op twee locaties gepresenteerd.

Naast een verbeelding van het wenselijke eindbeeld, wordt ingegaan op de te nemen inrichtingsmaatregelen en het bijbehorende vervolgbeheer om tot het wenselijk eindbeeld te komen.

2. Het plangebied 2.1 Ligging van het plangebied Het plangebied is gesitueerd op het adres Eimersweg 3 te Lievelde. Het ligt in het buitengebied, iets ten noorden van de woonkern Lievelde. Op onderstaande afbeelding wordt de ligging van het plangebied op de topografische kaart weergegeven.

Ligging van het plangebied.

3

2.2 Beschrijving van het plangebied Het plangebied bestaat uit een agrarisch erf waarop een melkveehouderij is gevestigd. Het ligt ten zuiden van de Eimersweg. Het erf wordt aan de westzijde begrensd door een oude loofhoutsingel, aan de zuidzijde door een rij knotwilgen en elzen en aan de noordzijde door linden laanbomen en een strook elzenhakhout. Op de overgang van het erf naar het omringende agrarische cultuurland is een beuken scheerhaag aangelegd met enkele solitaire lindenbomen. Op onderstaande afbeelding wordt het plangebied in detail weergegeven.

Detailopname van het plangebied.

Op onderstaande afbeeldingen wordt een impressie van het erf en het omringende landschap gegeven.

4

Impressie van het erf en de directe omgeving.

5

2.3 Landschap Het plangebied ligt in het kampenlandschap. Dat is een oud agrarisch landschap, ontstaan vanaf de middeleeuwen. Kenmerkende elementen van het kampenlandschap zijn de verspreid liggende boerderijen, al dan niet langs ontginningswegen, kronkelig wegenpatroon, ongelijke verkaveling en een hoge mate van kleinschalig- en beslotenheid. Essen, hooilanden en woeste gronden vormden een drie-eenheid in het potstalsysteem. Met uitzondering van de es-complexen werden de hooilanden en essen (de kampen) omzoomd door opgaande beplanting, vermoedelijk loofhoutsingels die als hakhout beheerd werden.

Ligging van het plangebied op de historische topografische kaart.

2.4 Analyse van de ruimtelijke kwaliteit Het huidige erf is redelijk ingepast met streekeigen beplanting aan de noord- west- en zuidzijde van het erf. Op het erf en in het agrarisch cultuurland ten zuiden van het erf staan enkele niet-streekeigen beplantingsvormen en niet passende beplanting, zoals de wilgenboog op het achtererf, knotplatanen op de parkeerplaats en een beuken scheeghaag met drie solitaire beuken in het grasland.

6

Verbeelding van enkele ‘vreemde’ groenelementen op en rond het erf.

3 Kansen voor versterking van het erf en het landschap 3.1 Erfinpassing Het voorstel voor landschappelijke inpassing van het erf bestaat uit twee aspecten; het verwijderen van niet-passende beplantingsvormen of soorten en het versterken van de inpassing door het aanleggen van nieuwe beplanting. Op onderstaande afbeelding worden de elementen weergegeven die verwijderd of vervangen worden.

Wijzigingen van bestaande elementen op en rond het erf.

De volgende wijzigingen worden voorgesteld: 1. Vervangen knotwilgen door elzen hakhoutsingel; 2. Vervangen drie solitaire beuken door zomereiken; 3. Verwijderen wilgenkoepel; 4. Verwijderen knotplatanen bij parkeerplaats; 5. Verwijderen leilinden bij parkeerplaats;

7

Ter versterking van de erfinpassing worden de volgende maatregelen voorgesteld: 1. Aanplant hoogstam fruitbomen (4 stuks); 2. Aanplant elzensingel ten zuiden van het erf; 3. Versterken hakhoutsingel langs de Eimersweg;

Voorstel voor erfinpassing van het erf.

3.2 Versterking van het landschap Vanwege de ligging aan de voet van een es-complex, zijn rondom het erf beperkt mogelijkheden voor landschapsversterking omdat nieuwe houtige beplanting op een es niet wenselijk is. Door bedrijfsuitbreiding beschikt initiatiefnemer ook over agrarische cultuurgrond langs de Avinkweg, circa 400 meter ten noordoosten van het erf. In overleg met de gemeente Oost-Gelre is afgesproken dat daar gezocht mag worden naar zinvolle maatregelen ter versterking van het landschap. Ter versterking van het landschap worden de volgende maatregelen voorgesteld: 1. Versterken bestaande houtsingel (zuidzijde) met drie rijen gemengd bosplantsoen; 2. Versterken bosje door de aanplant van gemengd bosplantsoen. Tevens rasters van bomen langs de buitenzijde van het element; 3. Verlengen beplanting op esrand (60 meter); twee rijen bosplantsoen met 10 solitaire, als laanboom gekweekte zomereiken; 4. Aanplant zomereiken laanbomen langs de Avinkweg. Onderlinge plantafstand 8 meter. 5. Veiligstellen bestaande rij zomereiken door plaatsen raster en bomenrij doorplanten met gemengd bosplantsoen; 6. Uitbreiden bestaand bosje (2 meter) door de aanplant van gemengd bosplantsoen;

Op onderstaande afbeelding worden de voorgestelde maatregelen weergegeven.

8

Overzicht van te nemen maatregelen ter versterking van het landschap.

Op onderstaande afbeelding wordt de locatie voor versterking van het landschap weergegeven.

9

4 Inrichting en beheer 4.1 Inleiding In dit hoofdstuk wordt aangegeven welke inrichtings- en beheermaatregelen uitgevoerd moete worden om tot het wenselijke eindbeeld te komen. 4.2 Inrichtingsmaatregelen Versterking van het erf De volgende inrichtingsmaatregelen worden genomen in verband met de erfinpassing. Aanplant hoogstam fruitbomen Er worden vier hoogstam fruitbomen geplant. Er wordt bij voorkeur gekozen voor oude rassen omdat die robuuster zijn (beter bestand tegen ziekten en plagen). De bomen worden voorzien van boompalen en boomband. Aanleg elzensingel Er wordt een elzensingel geplant van 140 meter lengte. Er wordt gebruik gemaakt van driejarig bosplantsoen. De elzensingel is 3 meter breed en in de singel worden twee rijen elzen geplant in een plantverband van 1,5 x 1,5 meter. Aanplant zomereiken Ter vervanging van beuken, worden drie zomereiken geplant. Er worden drie, als laanboom gekweekte bomen geplant met een minimale stamomtrek van 12-14 cm. De bomen worden voorzien van boompalen en boomband. Versterken loofhoutsingel langs de Eimersweg Open gaten in de loofhoutsingel langs de Eimersweg worden opgevuld met gemengd inheems bosplantsoen zoals hondsroos, veldesdoorn, Gelderse roos, wegedoorn, lijsterbes, vuilboom, boswilg, zomereik of winterlinde. Er wordt gebruik gemaakt van driejarig bosplantsoen. Het aantal stuks beplanting is lastig aan te geven.

Gelet op de aanwezige open plekken, kunnen ca 10-15 stuks bosplantsoen geplant worden.

Landschappelijke versterking Zomereiken laanbomen Over een lengte van 300 meter langs de Avinkweg worden nieuwe zomereiken laanbomen geplant tussen bestaande laanbomen. De laanbomen worden met een onderlinge afstand van 8 meter van elkaar geplant. Er worden als laanboom gekweekte bomen geplant met een minimale stamomtrek van 12-14 cm. De bomen worden voorzien van boompalen en boomband. Er worden minstens 20 stuks zomereiken laanbomen geplant.

Aanleggen laanbeplanting langs de Avinkweg. 10

Aanleg houtsingel Ten zuiden van het bosje worden drie rijen bosplantsoen geplant met een lengte van 40 meter. Als plantmateriaal wordt gebruik gemaakt gemengd ,driejarig plantsoen. Het plantsoen wordt geplant in een plantverband van 1,5 x 1,5 meter en bestaat uit een gelijk gemengde opstand van zomereik, winterlinde, iep (als boomvormers) en vuilboom, wegedoorn, lijsterbes, veldesdoorn, tweestijlige meidoorn, hondsroos en Gelderse roos (als struikvormers). Er wordt 80 stuks plantsoen geplant.

Verbeelding van de nieuwe aanplant.

Versterken bos Het bestaande bos wordt aan de noordwestzijde versterkt met bosplantsoen. In totaal wordt een oppervlakte van 300m2 ingeplant, langs de noordwestzijde. In totaal worden 240 stuks plantsoen geplant. Het plantsoen wordt geplant in een plantverband van 1,5 x 1,5 meter en bestaat uit een gelijk gemengde opstand van zomereik, ruwe berk, winterlinde, iep (als boomvormers) en vuilboom en lijsterbes. Als plantmateriaal wordt gebruik gemaakt gemengd ,driejarig plantsoen. Het totale bos wordt veiliggesteld tegen vraat/beschadiging door koeien.

Veiligstellen bestaande beplanting.

Versterken bomenrij Een bestaande rij zomereiken wordt uitgerasterd en doorgeplant met inheems plantmateriaal. Er worden twee rijen plantsoen aangelegd in een plantverband van 1,5 x 1,5 meter. Deze beplanting bestaat uit een gelijk gemengde aanplant van driejarig plantsoen en bestaat uit vuilboom, wegedoorn, lijsterbes, veldesdoorn, tweestijlige meidoorn, hondsroos en Gelderse roos. Gelet op de reeds aanwezige bomen, worden 50 stuks plantsoen geplant. Uitbreiden bosje Een bestaand bosje wordt aan de zuidzijde vergroot met 2 meter. In deze uitbreidingsstrook worden 30 stuks gemengd bosplantsoen geplant in een plantverband van 1,5 x 1,5 meter. Als plantmateriaal wordt 11

gebruik gemaakt gemengd ,driejarig plantsoen, bestaande uit zomereik, ruwe berk (boomvormers) en vuilboom, wegedoorn, lijsterbes, veldesdoorn, tweestijlige meidoorn, hondsroos en Gelderse roos (struikvormers).

4.3 Beheer De aangelegde elementen worden als volgt beheerd: Hoogstam fruitbomen Geen beheer. Solitaire loofbomen De solitaire loofbomen, als laanboom of in het agrarisch cultuurland geplant, behoeven geen specifiek beheer. Indien laaghangende takken overlast veroorzaken mogen de bomen opgekroond worden. Elzensingel De elzensingel wordt beheerd als hakhoutsingel. Dat houdt in dat de elzen in de singel periodiek afgezet worden. Doorgaans worden elzensingels ieder 12-15 jaar afgezet. Aanleg bosplantsoen Verspreid over vijf verschillende locaties, wordt een gemengd bosplantsoen geplant. Dit plantsoen, en het naastgelegen landschapselement, wordt beheerd als hakhout met overstaanders. Dat houdt in dat de beplanting in het element periodiek afgezet wordt, waarbij overstaanders (zomereiken, boswilg, linden en iepen met een hoge levensverwachting) gespaard worden. Tak- en tophout wordt uit de smalle elementen afgevoerd.

12

Bijlage(n): Plantinstructies hoogstamfruitboom, solitaire bomen en houtsingels

13