Besluitenlijst Gemeenteraad 04.06.2024

Verslag van de raadsvergadering van de gemeente Oost Gelre, gehouden op dinsdag 4 juni 2024 Voorzitter Griffier Aanwezige wethouders

: : :

Aanwezige raadsleden

:

Afwezig met kennisgeving Notulist

: :

Burgemeester A.H. Bronsvoort De heer W.H.J.M. te Brake Mevrouw E.E.M. Dusseldorp en de heren J.B.M. Hoenderboom, B.T.M. Porskamp en A.C.A. Schutten CDA: mevrouw E.H.M. Ribbers en de heren, J. Gerritsen, R.W.M. Krabbenborg, W.J.W.M. Leemreize, D.J.H. van Loon en B.M. Polman Lokaal Belang: R.W. Willering NLog: de heren B.H.G. Bosker en A.A.W. Wopereis OOG: mevrouw D. van der Donk-Eskes, de heren J.J.H. Bluemink B.M. Hummelink, F. Jansen en J.P.M. Scheinck PvdA: de heer R.M.J. Klein Tank OLW: de heer P.J.M. Wallerbos VVD: de dames A.F. Algera-Dorenbos en S.M.E. Bürer en de heren F.B. Boschker en K. Porskamp Mevrouw J.M. Rotink De heer T.J.H.M. Delfgaauw (Notuleerservice Nederland)

1.

Opening en mededelingen De voorzitter opent deze raadsvergadering om 19.30 uur met een woord van welkom aan de raad, het college, de ambtenaren, de commissie, de griffie, de publieke tribune, de pers en de kijkers thuis. Zij trekt de lootjes voor de sprekersvolgorde. Wethouder Dusseldorp deelt mee dat zij voorgedragen is als lid van de VNG-commissie Zorg, Jeugd en Onderwijs. De komende jaren zijn er veel grote uitdagingen onder andere op het gebied van bestaanszekerheid, Participatiewet, jeugd en onderwijs. Zo kan zij ook een bijdrage leveren vanuit de Achterhoek. De voorzitter feliciteert mevrouw Dusseldorp met deze voordracht. Zij wijst erop dat het niet gemakkelijk is om op die positie te komen. Wethouder Porskamp geeft aan dat de bouw van de sporthal Marianum per 1 september start en dat de sporthal per 1 augustus 2025 in gebruik kan worden genomen. De heer Scheinck vraagt welke aannemer gaat bouwen. Wethouder Porskamp zegt dat dit dat dit gebeurt met aannemer Vaassen, omdat bouwen met deze aannemer de snelste oplossing is na de uitspraak in de gerechtelijke procedure.

2.

Vaststelling agenda. De heer Klein Tank vraagt om van punt 7 een bespreekstuk te maken. PvdA en OLW zullen dan een amendement indienen, waarin staat dat het goed is om een beslissing uit te stellen om dit voorstel nog eens kritisch te kunnen bekijken. De heer Wallerbos wenst, mede namens Lokaal Belang, een motie vreemd aan de agenda in te dienen over Pfas. Tevens merkt hij op dat door een misverstand een commissielid dat door OLW voorgedragen wordt, pas volgende vergadering geïnstalleerd zal worden. De agenda wordt aldus gewijzigd vastgesteld.

3.

Benoeming niet-raadsleden in raadscommissie De voorzitter vaagt of de raad akkoord gaat met de benoeming namens Lokaal Belang van de heer M.G. (Martin) Klein Gunnewiek in de commissie. De raad stemt unaniem in.

De voorzitter neemt de belofte af. De heer Klein Gunnewiek zegt: “dat verklaar en beloof ik”. Zij feliciteert hem met een boeket bloemen. 4.

Actielijst toezeggingen De voorzitter zegt dat er de volgende wijziging in de lijst is:  van 7 mei kan het punt ‘uitgangspunten MFA’s kleine kernen’ van de lijst af na de memo van afgelopen vrijdag. Zij geeft aan dat heer Bluemink terecht opgemerkt heeft dat op 7 mei nog een toezegging door wethouder Schutten gedaan is, namelijk om goed erop toe te zien dat er geen glyfosaat komt op verpachte gronden.

5.a

Verslag van de raadsvergadering van 7 mei 2024 Dit verslag wordt ongewijzigd vastgesteld.

5.b

Verslag van de raadsvergadering van 14 mei 2024 Dit verslag wordt ongewijzigd vastgesteld.

6.

Vragenuur De heer Willering weet dat een nieuwe toplaag voor Longa'30 in Lichtenvoorde 350.000 euro zal gaan kosten. Het college is voornemens hiervan de helft, 175.000 euro, bij te dragen. Longa’30 heeft te maken met een groei van het aantal leden, daarnaast is er ruimtegebrek, waardoor uitbreiding van velden niet mogelijk is en er noodzaak is voor het gebruik van kunstgras. Tot slot heeft Longa haar activiteiten uitgebreid met onder meer walking football en heeft de gemeente sport- en bewegen als topprioriteit aangemerkt.  Hoe verlopen de gesprekken met Longa over mogelijke aanvullende financiering?  Acht het college Longa in staat om zelf voor de aanvullende financiering te zorgen en is het college bereid mee te denken over een duurzame financiële oplossing voor financiering van het kunstgras van Longa? Na het antwoord van de wethouder bepleit hij dat de raad een overzicht krijgt van de kosten die binnen de komende 5 jaar van sportclubs verwacht worden. Hij vindt het een goede zaak dat de gemeente doorgaat met de verzelfstandiging. De heer Krabbenborg vraagt hoe het kan dat een club in AZSV een kunstgrasmat kan aanleggen voor 200.000 euro, terwijl Longa 350.000 euro nodig is.

Hoe is het geregeld met de vervanging van de toplaag bij RKZVC, die zelf moeten reserveren voor de vervanging van de toplaag? Wethouder Porskamp zegt dat er al gesproken werd over de verzelfstandiging van Longa’30, maar het was wenselijk het kunstgrasveld naar voren te trekken. Zoals steeds draagt het college de helft bij. Dat blijkt ook voor andere clubs in de gemeente voldoende. De raad heeft bij het vaststellen van de uitgangspuntennotitie Sportaccommodaties uitgesproken dat men graag de meerjarige investeringen in beeld krijgt. Daarom is het ook goed dat de raad kaders schetst over bijdragen, bijvoorbeeld voor kunstgras. In het najaar komt dit terug in de raad. Hij weet dat AZSV alleen de toplaag vervangt. De totale kosten liggen veel hoger. De nota wordt door de gemeente goed gecontroleerd en dient van bewijsstukken voorzien te zijn. Wat betreft RKZVC verwijst hij naar het komende sportaccommodatiebeleid. Het college heeft toegezegd om alle sportverenigingen volgens dezelfde meetlat te gaan beoordelen. In dat kader is het fair dat Zieuwent nog wat extra krijgt. In de toekomst zal het niet vanzelfsprekend zijn dat er vanuit de gemeente financiering zal komen. Longa zal dus wel moeten gaan reserveren.

De heer Leemreize heeft in de Gelderlander van 27 mei gelezen dat de Achterhoekse gemeenten, ondanks de plannen van het nieuwe kabinet, vast blijven houden aan een humane opvang van nieuwkomers. Dit betekent dat de Achterhoek haar verantwoordelijkheid blijft nemen voor de opvang van asielzoekers en dat ook de voorrangsregeling voor statushouders voor een sociale huurwoning blijft gelden. CDA Oost Gelre, steunt dit standpunt. 1. Kan het college van Oost Gelre dit standpunt nog eens expliciet bevestigen? 2. Wat betekent dit concreet voor Oost Gelre, wanneer het kabinet haar plannen doorzet?

Wethouder Porskamp heeft de ambitie om opvang te blijven leveren, ongeacht of de Spreidingswet wordt ingetrokken. Oost Gelre blijft diverse doelgroepen opvangen. Wat betreft statushouders blijft een wettelijke verplichting gelden voor de gemeenten. Een eventuele aanpassing van de voorrangsregeling verandert niets aan deze verplichting. Dat kan een vervelende discussie met de corporaties worden. De heer Porskamp vraagt of, als de Spreidingswet ingetrokken wordt en er een verbod komt op een voorrangsregeling, het college zich dan ook daaraan houdt. Wethouder Porskamp antwoord bevestigend. Als dat gebeurt, dan worden de maatschappelijke kosten hoger, want dan zal de gemeente waarschijnlijk woningen moeten overnemen van de corporaties, omdat de wettelijke verplichting blijft. De heer Bosker heeft in de raadscommissie van 19 maart vragen gesteld over de wegwerkzaamheden aan de Oude Winterswijkseweg te Groenlo en de daarbij horende wegafsluiting. De wethouder heeft hierop enige context gegeven. Aanplant van openbaar groen wordt verplaatst naar het najaar. Over de wegwerkzaamheden werd gemeld dat de rijbaan bij de kruising met de Elshofweg wordt verlegd. Er een loopstrook langs de noordzijde komt en de werkzaamheden uitgebreid worden met de aanleg van een nieuwe asfaltlaag, Tevens worden alle opritten opgehoogd.

Verder melde de wethouder dat er nadrukkelijk en veelvuldig contact was over de wegafsluiting met de recreatieondernemer aan de Elshofweg. De gemeente was goed in gesprek met desbetreffende ondernemer en zou het een en ander met hem afstemmen. Helaas is de werkelijkheid weerbarstiger. Zo rond de paasdagen zat het verkeer op de Zwolseweg muurvast. De brandweer moest er aan te pas komen om twee caravans vlot te trekken. Daarnaast werd de brandweer ook nog eens belast met een extra taak als verkeersregelaar. Na een telefoontje van de recreatieondernemer kon de civiele aannemer binnen 1 uur de Oude Winterswijkseweg ontdoen van hun machines en kon deze weg vrijgegeven worden. 1. Als de wegwerkzaamheden uitlopen, waarom wordt dat dan niet beter gecommuniceerd met de inwoners? Wat is de reden van de uitloop? Wat kunnen de weggebruikers verwachten? 2. Kan de wethouder bevestigen dat de communicatie van de gemeente in deze kwestie heeft gehaperd? 3. Waar is het in de communicatie misgegaan, en hoe gaat hij dit verbeteren? 4. Wanneer verwacht de wethouder dat de wegwerkzaamheden aan deze weg zijn afgerond, nu op de borden te lezen is dat deze tot juni 2024 duren en de zomervakantie in aantocht is? 5.

Kan de wethouder toezeggen dat de gemeente op korte termijn middels een nieuwsbericht in de plaatselijke media over de actuele stand van zaken rondom de wegwerkzaamheden op de Oude Winterswijkseweg haar inwoners informeert? Wethouder Porskamp heeft nog contact gezocht met de recreatieondernemer, die aangeeft dat er goed contact is met de gemeente. Het probleem rond de paasdagen heeft waarschijnlijk te maken met de tomtom, omdat mensen vanwege de afsluiting bij de Grolsedijk die kortere route naar Marveld nemen, terwijl toen de Oude Winterswijkseweg alweer open was. Het is dan ook een andere recreatieondernemer geweest die gebeld heeft. Er is dus wel degelijk goed contact met Marveld. De planning is ook afgestemd met hem, want juist vanwege de drukke vakantieperiodes zijn een aantal werkzaamheden naar juni verplaatst. De werkzaamheden worden na het jeugdtoernooi van komende weekend hervat en de aannemer zal dan verkeersregelaars inzetten. Het asfalt staat ook voor juni gepland. De voorzitter zegt dat de volgende vragen schriftelijk beantwoord worden:  Lokaal Belang heeft een vraag over de agrarische coach;  OLW heeft een vraag over het maaibeleid;  OLW heeft ook een vraag over padelbanen.

7.

HAMERSTUKKEN Aankoop woning Heringsaweg 9/9a te Lievelde De heer Klein Tank er zijn veel redenen om voor te stellen om vanavond geen besluit tot aankoop te nemen.

1. Allereerst is het duidelijk dat het woongenot sterk is afgenomen door de verkeersontwikkeling. 2. De aankoop en het bedrag kennen veel onzekerheden, want de raad heeft geen inzicht in de marktwaarde van het pand en het is onduidelijk of Rijkswaterstaat een deel van de aankoop gaat vergoeden. 3. Onduidelijk is of er na de aankoop wel een duidelijke bestemming is, omdat het juist de bedoeling is om de woonfunctie van het gebouw af te halen. Eventuele sloopkosten zouden tot nog hogere kosten leiden. 4. Opkopen door de gemeente geeft voordelen aan de bedrijven in de omgeving, maar van hen komt geen bijdrage. In plaats daarvan zouden de bedrijven meefinancieren in de wateropgave en de natuurdoelen. Die afspraken liggen nog niet vast. 5. Waarom heeft het college nu zoveel haast? Welke precedentwerking heeft deze aankoop? Hij denkt aan de verbreding van de N!8 en van andere woningen die met geluidsoverlast door verkeer te maken hebben. 6. Onduidelijk is hoe deze ontwikkeling zich verhoudt met het besluit tot medewerking aan De Richterspoort op een vergelijkbare afstand. Het amendement luidt: de raad, overwegende dat 1. het duidelijk is dat het woongenot aan de Heringsaweg 9/9a te Lievelde sterk is afgenomen in de afgelopen decennia door met name het toegenomen verkeer op de N18; 2.

de aankoop en het aankoopbedrag echter veel onzekerheden in zich dragen, want: - de gemeenteraad heeft geen inzicht gekregen in de marktwaarde; - het is onduidelijk of Rijkswaterstaat nu wel of niet een deel gaat vergoeden, terwijl zij als wegbeheerder een belangrijke rol hierbij speelt; - er onduidelijkheid is over of er na de aankoop wel een toekomstige bestemming is voor het gebouw nu het uitgangspunt van aankoop is om de woonfunctie hiervan af te halen; - sloop in de toekomst ook niet uitgesloten is en dit daarom onbekende sloopkosten met zich mee kan brengen; 3. het opkopen door de gemeente (financiële) voordelen geeft voor organisaties/bedrijven in de directe omgeving maar deze organisaties/bedrijven niet bijdragen in de aankoopkosten en dat de wethouder wel aangeeft dat deze organisaties/bedrijven in plaats daarvan gaan meefinancieren aan de wateropgave en de natuurdoelen, maar daar tegelijkertijd nog geen concrete afspraken over zijn vastgelegd; 4. het onvoldoende duidelijk is: - waarom het college zoveel haast heeft met de aankoop; welke precedentwerking deze aankoop momenteel en in de toekomst tot gevolg kan hebben.

Denk bijvoorbeeld aan de geplande verbreding van de N18, de daarbij behorende aanleg van op- en afritten, maar ook aan woningen elders in de gemeente, waar eveneens geluidsoverlast door verkeer nadrukkelijk aanwezig is; hoe deze ontwikkeling zich verhoudt tot het recente raadsbesluit om planologische medewerking te verlenen aan de nieuwbouw van woningen (appartementencomplex Richterspoort) op een locatie die eveneens vlak naast de N18 is gelegen; besluit het ontwerp raadsbesluit te wijzigen, zodat dit gaat luiden: 1. De woning Heringsaweg 9/9A te Lievelde vooralsnog niet aan te kopen. 2. Het aankoopbesluit uit te stellen en eerst het college de tijd te geven om de gemeenteraad vollediger te informeren met betrekking tot de bovenstaande overwegingen en vragen. Het is vreemd dat RWS een raadsbesluit nodig heeft. Dat lijkt ongeloofwaardig, omdat RWS partner in het gebied is en eerder goed samengewerkt is met RWS rond de afsluiting van de Zieuwentseweg. RWS kan ook in scenario’s denken. Dat kan leiden tot een heel kleine bijdrage na de aankoop. Ook voor het college zijn veel onduidelijkheden, zoals het eventueel behouden van de woonfunctie, terwijl dat niet de bedoeling was. De aankoop moet goed te verantwoorden zijn in een complete businesscase. De argumenten

om de besluitvorming uit te stellen zijn niet sterk. Het is niet realistisch om te verwachten dat partijen de komende jaren die 600.000 euro gaan ophoesten. De heer Leemreize vraagt om een schorsing van 15 minuten om het amendement te kunnen bespreken. Is de rest van de raad vergeten dat de raad de visie Besselinkschans heeft vastgesteld? De eigenaar van het pand houdt alle ontwikkelingen van de visie tegen. Nu wil de eigenaar eindelijk meewerken. Met het betalen van een reële koopprijs heeft de gemeente toch een uitstekende onderhandelingspositie voor het gebied? Het lijkt erop dat er weinig ervaring is met onderhandelingsstrategie. Ook het CDA vindt natuurontwikkeling heel belangrijk. Met deze aankoop krijgt de gemeente een veel sterkere positie, ook om natuurontwikkeling mogelijk te maken. Mevrouw Ribbers zegt dat het CDA destijds ingestemd heeft met de visie Besselinkschans. Als de woning aangekocht wordt, heeft de gemeente de verdere ontwikkeling in de hand. De taxatieprijs ligt binnen de marktwaarde. De heer Bluemink noemde dit in de commissie een strategische aankoop. Is het eigenlijk geen aankoop uit piëteit met de huidige bewoners, die steeds meer geïsoleerd waren? De wethouder noemde kansen als evenementen, recreatie en andere activiteiten.

Is er een visie die deze strategie ondersteunt? Ziet de wethouder ook commerciële activiteiten die het aankoopbedrag van meer dan 600.000 euro terug kunnen verdienen. Het ravijnjaar nadert en in 2026 en ook in 2027 wordt een tekort geraamd van 4 miljoen euro. OOG is niet overtuigd. Binnenkort moet er gesneden worden in de uitgaven. Hoe zit het met het groen en de versterking van het landschap, als de Besselinkschans intensiever gebruikt gaat worden? Worden deze kind van de rekening? Er is begrip voor het amendement. De opstelling van RWS voelt nu, onbedoeld, als chantage. Als het gaat om goed onderhandelen is de afloop inzake Vitelco geen succes, evenals de inkoop in het sociaal domein. Dus lijkt het niet terecht om alleen naar de raad te wijzen. De heer Bosker ziet een aantal feiten in het amendement. Er zijn veel onzekerheden. Vanwaar de haast? Het amendement roept alleen op tot uitstel. De NLog steunt het amendement. De visie Besselinkschans is niet unaniem aangenomen. NLog was tegen. Het amendement praat niet over afstel, maar over uitstel. De heer Porskamp wil het debat in de commissie niet overdoen. De VVD denkt hier anders over. Er zijn geen nieuwe argumenten om van standpunt te veranderen. Het debat in de commissie ging over de argumenten in het amendement. Daar denkt de VVD anders over.

Er is wel degelijk inzicht in bedragen, alleen is dit niet openbaar gemaakt, zoals gebruikelijk bij private aankopen. Zinloze investeringen, als het plaatsen van een geluidsscherm worden juist voorkomen. De wethouder heeft in de commissie gezegd dat partijen, als zij hier iets willen, wel aangesproken zullen worden om een bijdrage te leveren. Hij vraagt om een hoofdelijke stemming. De heer Willering zegt in de commissie ook gesproken te hebben over de financiering. Hij is blij met dit amendement. Hij vraagt zich ook af waarom de kosten niet door de exploitanten opgebracht kunnen worden. Is het niet vreemd dat de gemeente zich zo laat afschepen door RWS? Een visie is een uitgangspunt, maar hoeft niet tot in detail gevolgd te worden. De heer Wallerbos verbaast zich over de VVD, die altijd heel kritisch was over de aankoop van vastgoed, zelfs bij lage bedragen. Nu geeft ook de wethouder aan dat er veel onzekerheden zijn, maar de VVD gaat niet eens het debat aan. Het verwijt dat de oppositie weinig ervaring lijkt te hebben met onderhandelingsstrategie, is vreemd. De gemeente betaalt, maar de voordelen zijn voor commerciële partijen. Het zou gaan om de invulling van water- en natuurdoelen, maar daarover staat niets op papier. Dat is slecht onderhandelen. Dat partijen gaan meebetalen, blijkt vaak niet in de praktijk. Zo heeft de natuur veel te leiden door de Zwarte Cross.

Daar zou al jaren wat aan gedaan worden. Zoiets moet op papier staan. Wethouder Porskamp zegt dat er veel onzekerheden blijven. Binnen 1 maand is er geen duidelijkheid van Rijkswaterstaat. Met een raadsbesluit kan RWS kijken wat er moet gebeuren, of een geluidsscherm omgezet kan worden in een bijdrage voor de aankoop. De eigenaren zien perspectief op een andere plek, waardoor dit voorstel nu voorligt. Die

aankoop kan het hele gebied aan het rollen krijgen. Maar de eerste maanden zal er op veel vragen nog geen duidelijkheid zijn. En dan zal RWS beginnen met de aanleg van een geluidsscherm. Het college vraagt niet vaak om gemeenschapsgeld voor een aankoop. Er is geen precedentwerking, want bijvoorbeeld de situatie van Richterspoort ligt anders. RWS is wettelijk verplicht om geluidsschermen te plaatsen om een goed leefklimaat te borgen. De aanbesteding start in het najaar en dan is er geen weg meer terug. Het is al bijzonder dat RWS wil praten over het storten van een bedrag naar de gemeente, als de woonbestemming verdwijnt. Overigens zit in de hoek van het huis niet de grootste natuurwinst, omdat daar scouting, politiehonden, Toscana en visvereniging zitten. Die kunnen nu allemaal niet uitbreiden. Het is nu niet mogelijk om de plannen rond water en groen te presenteren, omdat daarbij andere partijen betrokken zijn. Het college ontraadt met klem het amendement. Besluit: Het amendement wordt noch verworpen, noch aanvaard, omdat de stemmen met 10 tegen 10 staken. CDA ren VVD waren tegen het amendement en de andere partijen voor. Dit voorstel komt weer terug, evenals de stemming over het amendement, op de volgende raadsvergadering. 8.

Rookvrije sportaccommodaties en rookvrije speelplekken in Oost Gelre Besluit: Dit voorstel wordt unaniem aangenomen.

9.

Wijziging Gemeenschappelijke Regeling ECAL Besluit: Dit voorstel wordt unaniem aangenomen.

10.

Cofinanciering regiodeal Achterhoek Besluit: Dit voorstel wordt unaniem aangenomen. BESPREEKSTUKKEN

11.

Gebiedsgerichte Verkenning N18 De heer Leemreize zegt dat dit rapport al in 2023 in de raad besproken had dienen te worden, zoals het CDA in de Achterhoekraad duidelijk aangegeven heeft. Goede ontsluiting van de Achterhoek is van vitaal belang voor de leefbaarheid. Een 2x2baansweg van 100 km per uur bleek onhaalbaar. De opwaardering tussen Groenlo en Enschede naar 110 km met ongelijkvloerse kruisingen was al een forse verbetering, maar daarmee wordt de bottleneck tussen Groenlo en Varsseveld nog pijnlijker zichtbaar. In de verkenning wordt een 2x2baansweg van 80 km per uur een haalbaar alternatief, waarin dan gelijkvloerse en ongelijkvloerse kruisingen zijn. Dat is al een forse verbetering. Bovendien vergroot dit de kans op middelen uit Den Haag voor de Meer Veilig 3 projecten, zoals het viaduct bij de Zwolseweg. Wanneer komen de gelden uit het Mobiliteitsfonds 2023 nu beschikbaar? Het CDA is realistisch en stemt in met deze gebiedsverkenning. Er wordt nu 60 jaar gelobbyd voor deze weg. Gezamenlijk optreden maakt die lobby sterker. De heer Wallerbos zegt dat CDA en VVD de verkiezingsbelofte voor een 2x2baansweg van 100 km per uur nu overboord gooien. De communicatie rond de N18 is al jarenlang onvoldoende. CDA en VVD stemden in 2021 tegen een motie van PvdA en OLW om openbaarmaking van rapport over de N18.

Vorig jaar zette wethouder Porskamp de raad onder druk op snel akkoord te gaan, omdat anders de gelden vanuit Den Haag werden ingetrokken. Er is nog steeds geen communicatie met de hele bevolking. Als mosterd na de maaltijd belooft de wethouder in een memo dat hij alsnog gaat communiceren. Deze verbreding heeft alleen maar nadelen. Er vervallen nog meer op- en afritten. Er komt meer verkeer met ongewenste neveneffecten, zoals het vestigen van een Mc Donalds en het verdwijnen van honderden bomen. Hij stemt wel in met het veiliger maken van de weg tussen Lievelde en Groenlo. Er gaan logischerwijs op- en afritten verdwijnen. Hoe is dat aan de kern van Harreveld uit te leggen?

Het alternatief is de huidige weg. Dan ontstaat er geen corridor en zullen vrachtwagens hier veel minder gebruik van maken. Voor de bewoners heeft dat voordelen. Bewoners zijn zo beperkt geïnformeerd dat het geen wonder is dat zij zich niet melden. Hij verzoekt de wethouder de raad meer mee te nemen in de ontwikkelingen ter verbetering van de veiligheid tussen Groenlo en Lievelde. Hij wil alternatieven zien en meer betrokken worden dan via een memo. De heer Jansen zegt dat deze studie gedaan is door een wereldwijd bekend adviesbureau. Toch zegt de wethouder dat alles wat in het rapport staat geen feit is. Hoe de wegen lopen en de kruisingen zijn kan niet als exacte wetenschap gezien worden. Het moet nog onderzocht worden. Dat voelt als een carte blanche. De toezegging van het Rijk is nog steeds niet schriftelijk. Tekenen nu betekent dat er heel veel onduidelijk is en dat de afsluiting van Harreveld op de loer ligt. De leefbaarheid van kernen kan in het geding komen. Er is al veel werk verricht voor de huidige N18, zoals de nieuwe fietstunnel, dat misschien geheel overnieuw moet gebeuren. Waar is de dekking voor die gigantische uitgaven? OOG wil dit rapport niet negeren. De kosten worden op 133 miljoen euro geraamd. Als het meer wordt, wie betaalt de verschillen? Zoveel geld en dat alleen voor de verplaatsing van een flessenhals van 18 km.

Met 2026 in zicht worden hoge uitgaven mogelijk gemaakt vanwege de droom van enkele partijen. Wellicht wordt dit in 2040 opgepakt. Er zijn weinig oplossingen en veel vragen, bijvoorbeeld over de bereikbaarheid van Harreveld, Lievelde, Lichtenvoorde en Groenlo. De weg kan veiligheidsvoordelen hebben, maar wat zijn de gevolgen voor de veiligheid in de dorpen en bij de kruisingen, waar meestal de meeste ongelukken gebeuren? Met zoveel onbeantwoorde vragen wordt het moeilijk voor deze verkenning te stemmen, want zo is het niet te beantwoorden of dit een goed plan is. De heer Wopereis zegt dat NLog veel waarde hecht aan behoud van het landelijk karakter van de Achterhoek. Daarom moeten er zeker geen nieuwe doorsnijdingen van het landschap plaatsvinden. Alle kleine kernen moeten zo min mogelijk hinder ondervinden van aanpassingen aan de infrastructuur. Alle kernen moeten goed bereikbaar blijven. De bereikbaarheid van de Achterhoek is essentieel. Daarvoor is een goede doorstroming nodig, evenals verbetering van de veiligheid van de N18, met name tussen Groenlo en Lievelde. De wethouder vertegenwoordigt Oost Gelre goed in de Achterhoekboard. Ruim 80 % van de Achterhoekraad steunt dit voorstel. Door de krachtenbundeling van 8 gemeenten is de positie tegenover Rijkswaterstaat sterker. Er moet meer aandacht besteed worden aan het betrekken van inwoners bij deze plannen.

De heer Bosker zegt dat dit het meest haalbare en betaalbare plan is en dat dit de kernen bereikbaar houdt. Het alternatief is een nieuwe doorsnijding. Die verbreding komt pas na 2040. Natuurlijk gaan er kruisingen uit en zal dat weerstand geven. De heer Klein Tank is blij dat een 2x2baansweg van 100 km per uur niet realistisch is. Deze variant lijkt niet helpend, maar kan nieuwe belemmeringen opleveren voor de inwoners. Hij wenst geen corridor die noopt tot extra omrijden en overlast. Hij steunt de opmerkingen van OOG en OLW. Dat laat onverlet dat de PvdA de Meer Veilig 3 projecten steunt. Dit raadsvoorstel sorteert voor op kansen die zich gaan voordoen. Dat is heel onduidelijk. Hij heeft moeite met dit voorstel. RWS gaat door met de Meer Veilig 3 projecten. Dat staat los van wijzigingen aan de weg. De heer Porskamp complimenteert de betrokkenen met het voortvarend uitwerken van de mogelijkheid voor een aanvaardbaar alternatief voor een 2x2baansweg van 100 km per uur met ongelijkvloerse kruisingen. De VVD blijft daar overigens voorstander van die weg om zo de meest duurzame oplossing voor Oost Gelre te realiseren. Hij ziet dat er toch wat moet gebeuren om het vastlopen van het verkeer te voorkomen en de veiligheid te waarborgen en daarom wil de VVD meewerken aan dit alternatieve plan. Immers de N18 staat op plek 7 van de rijkswegen met het grootste aantal slachtoffers.

Deze stip op de horizon is aanvaardbaar om zo in de verre toekomst een voor 2x2baansweg van 100 km per uur met ongelijkvloerse kruisingen te realiseren. Hij gaat akkoord met dit alternatief van een 2x2 80 km weg. Destijds hebben OOG en de heer Willering ingestemd met het 2x2 100 km tracé door in te stemmen met het coalitieprogramma. Waarom dan twijfel of geen instemming? Wat betreft de betrokkenheid van inwoners merkt hij op tijdens de vergaderingen over dit onderwerp geen inspreker gehoord te hebben.

De heer Willering denkt dat er veel belemmeringen zijn om vast te houden aan de voorgestelde stip op de horizon. Hij ziet de flessenhals bij Groenlo, waar van een 2x80 km weg overgegaan zou moeten worden naar een enkelvoudige tweebaansweg. Het is onzeker wat Rijk en provincie kunnen bijdragen. Misschien komt er ook een afsluiting bij Lichtenvoorde Zuid. Wat betekent dit voorstel voor de leefbaarheid van de dorpen? Wat is het risico op sluipverkeer? Overleg met de omwonenden is van groot belang. Het is een politiek spelletje om dit kleine onderdeel van het coalitieakkoord aan te grijpen. Een tegenstem alleen om deze reden was ook niet begrepen. Hij stemt in met de opmerking dat een begin gemaakt moet worden, ondanks dat er veel vragen blijven. Wethouder Porskamp zegt dat niet instemmen met dit voorstel betekent dat het college blijft lobbyen voor een 2x2baansweg van 100 km per uur, omdat de raad daartoe besloten heeft, maar dit onhaalbaar is gebleken. Het gaat om doorstroming en verkeersveiligheid verbeteren. Juist doorstroming geeft meer veiligheid. Zonder update van de weg zou er geen woning meer bij moeten komen of geen verdere industrie gefaciliteerd worden. Het rapport van RWS geeft aan dat er knelpunten ontstaan, als er niets aan de weg gebeurt. Het CDA vroeg hoe het staat met de 7 miljoen euro. Van de 1,2 miljoen euro heeft hij vrijdag gehoord dat die voor Lievelde is.

Als het briefje er is, zal hij een tijdpad voor Lievelde schetsen. Over de andere 5,8 miljoen euro kan hij nu geen uitspraak doen, omdat dat geld bij andere gemeenten landt. De communicatie kan pas starten als dit besluit er ligt. Er zijn veel vragen waar nog geen antwoord is, omdat de ontwikkelingen nog niet duidelijk zijn. Bij alle ontwikkelingen zullen de omgeving en dorpsorganisaties betrokken worden en komt de raad aan zet. Wat Berkelland betreft zegt Royal Haskoning dat er voor 2040 geen knelpunten voorzien zijn. Dat wordt dus een tweede fase. De raad heeft ingestemd met een viaduct bij Lievelde en komt weer aan zet bij de aanpassing van het omgevingsplan. De toezegging is gegeven dat, zodra het geld binnen is, het tijdspad per memo meegedeeld wordt. Hij blijft volledig binnen de kaders van de raad. Besluit: Dit voorstel wordt aangenomen met de 13 stemmen voor van CDA, VVD, Lokaal Belang en NLog en de 7 stemmen tegen van PvdA, OLW en OOG. 12.

Jaarverslag en Jaarrekening 2023 Oost Gelre en overheveling restantkredieten Wethouder Schutten licht de mail van hedenmiddag toe. De accountant was van mening dat er sprake was van onrechtmatigheid bij de aankoop van bepaalde software. Ook de jurist van de accountant had die mening. Omdat Oost Gelre ook hiermee nog ruim onder de rechtmatigheidsgrens zit, is deze eerst geaccepteerd, maar wel het de voorwaarde voor een bespreking tussen de inkoper, de accountant en de beide juristen. De uitkomst is dat er geen sprake is van onrechtmatigheid. De accountant zal zijn verklaring aanpassen. Het doet deugd dat Oost Gelre professionals heeft die ook hun vak goed kunnen uitdragen. De heer Krabbenborg zegt dat Oost Gelre er al jaren financieel goed voor staat. Er zijn forse plussen in 2023, weliswaar deels door incidentele bijdragen. In 2023 werd 6 en in 2022 11 miljoen euro overgehouden. Wel wordt de lijst van doorgeschoven kredieten steeds groter. Hopelijk vertoont het college daadkracht om grote projecten uit te voeren. Het CDA is zeer tevreden over deze jaarrekening. De heer Scheinck zegt dat verslag en rekening prima opgesteld zijn, al kon het wat korter. Na aftrek van enkele bestemmingen blijft er een overschot van 3 miljoen euro. Er zijn vele miljoenen aan reserves en er staat nog 47 miljoen euro krediet voor eerder geplande investeringen.

De schuldpositie van 68 miljoen euro is zeer aanvaardbaar. Dit is solide beleid, maar daarom nog niet passend. Hij denkt aan de generatie van 20-35 jaar, die minder tevreden is met het leven en met de overheid. Er moet meer gebouwd worden voor hen, bijvoorbeeld door grond te kopen.

OOG wil ook de nieuwkomers helpen met fatsoenlijke huisvesting, die dat terug zullen betalen via arbeid, mantelzorg en een bijdrage aan de leefbaarheid. Er is niet gezegd dat OOG alle reserves wil opmaken. Het voorstel is om een deel van de vrij besteedbare reserve van 12 miljoen euro te besteden aan volgende generaties. Wat betreft het ravijnjaar zijn de getallen alweer veranderd van 3 naar 2 miljard euro. Hij vindt angst een slechte raadgever, zeker met de goede financiële positie van Oost Gelre. De heer Bosker zegt dat dit een mooi resultaat is. Er kan 2,9 miljoen euro doorgeschoven worden. Er is 1 taakveld dat de norm van 3% overschrijding overschrijdt: de groenvoorziening en buitenrecreatie. Hij wenst eerder bericht van een dergelijke overschrijding. De lasten voor Welzijn hebben inmiddels de grens van 50 miljoen euro doorbroken. De lasten vallen 5,5 miljoen euro hoger uit, maar de baten zijn het dubbele van begroot. Het is een taak voor de raad om toe te zien op het in bedwang houden van deze kosten, maar dat is heel lastig, mede door de collectieve zorginkoop en de privacyregels. De rioolheffing is slechts voor 70% dekkend, maar de raad heeft in 2022 de heffing slechts met 5 cent laten stijgen. Bij de grondexploitatie is een verlies van 700.000 euro. De personeelskosten zijn in 1 jaar met 1,5 miljoen euro gestegen.

Voorheen gebeurde uitbreiding slechts mondjesmaat, terwijl nu 16 nieuwe medewerkers werden aangesteld. Dat acht hij zeker niet voor herhaling vatbaar. De heer Klein Tank heeft in de auditcommissie zijn waardering voor de kwaliteit van de jaarstukken uitgesproken. Een overschot van 6 miljoen euro zegt niet zoveel. Wat was de focus in 2023? Welke resultaten zijn geboekt en wat is achterwege gebleven? Op sommige punten zijn kader stellende stukken vastgesteld, zoals de omgevingsvisie en de woonvisie. In sommige dossiers zat niet veel schot, zoals het verkennend onderzoek naar bedrijventerrein De Kamp en naar Vitelco. De programmatische aanpak van wonen, met het plan een progressief woningbouwbeleid te voeren, spreekt aan. Jammer is dat de verdeling van het woningbestand in steeds een derde niet echt van de grond kwam. Dat geldt ook voor de uitvoering van de energietransitie, hoewel het Rijk daarbij ook een negatieve rol speelde. Steun verdient ook het vasthouden aan de intentie van de Spreidingswet. Positief is de ontwikkeling samen met Fijnder op het gebied van de arbeidsmarkt. Positief is ook de doorstroming van statushouders en van mensen met een beperking naar de arbeidsmarkt. De rechtmatigheid in de zorg is zorgwekkend. De accountant dringt aan op het maken van een beleid rond misbruik en oneigenlijk gebruik.

Mevrouw Algera zegt dat het Rijk het niet makkelijk maakt om alle taken goed te verrichten, want er komen steeds meer taken naar de gemeenten zonder geld vooraf. Hopelijk is het gevreesde ravijnjaar slechts een boze droom. Er zijn nu al 5 jaar onzekerheden in de uitgaven voor zorg en jeugd, die ieder jaar meer dan 1 miljoen euro of nog meer betroffen. Bij een teruggang naar een grens van 2% dreigen dan problemen bij de rechtsmatigheidsverantwoording. Hier is flink werk aan de winkel. Anderzijds moet goede zorg voor jong en oud geborgd blijven. Zij spoort aan om de vinger aan de pols te houden en een actief beleid te voeren om onzekerheden te reduceren. De heer Porskamp vraagt naar de opmerkingen van OOG over het opmaken van financiële reserves, aankopen van grond en besteden aan de jeugd. Hoe is dat te rijmen met het ravijnjaar? De heer Willering zegt dat het ruime overschot aangeeft hoe lastig het is om precies te begroten. Hij telde een kredietoverschot van 49 miljoen euro. Graag hoort hij van plannen die bij nader inzien wellicht niet uitgevoerd kunnen worden. Hij wenst op een ander moment een doorkijkje te krijgen in de betekenis van het sterk gegroeide personeelsbestand voor de komende jaren. Misschien moet ervoor gekozen worden om sommige zaken niet meer te doen. Wethouder Schutten dankt voor de complimenten aan de organisatie.

Daar waar het mogelijk blijkt, gaat het college met investeringen aan de slag. Soms ontbreekt het ook aan menskracht. Hij deelt de oproep van OOG om te streven naar een passende begroting met extra aandacht voor jonge inwoners. Dat is ook een punt voor 27 juni.

De forse stijging van het personeel heeft mede te maken met onderbezetting op afdelingen, die langzamerhand ingehaald is en zal leiden tot daadkracht. Op de ondermijning, die breder gaat dan alleen de zorg, komt hij schriftelijk terug. Iedere keer wordt kritisch naar de kredieten gekeken. In overleg met de raad zal gekozen moeten worden welke kredieten niet gebruikt gaan worden. De status van de kredieten is beschreven en alle kredieten zijn nog steeds actueel. Besluit: Dit voorstel wordt unaniem genomen. 13.

VNOG concept Programmabegroting 2025-2028 en voorlopige jaarstukken 2023 De heer Polman is blij dat er geld bespaard is en er gekeken wordt naar verdere besparingsmogelijkheden. Bij de brandweer in Lichtenvoorde waren de gevolgen van de bezuinigingen te merken. Hij waarschuwt dat er niet bespaard moet worden op vakbekwaamheid, want dat heeft gevolgen. Met de burgemeester in het DB denkt het CDA dat dit goed gaat komen. Portefeuillehouder Bronsvoort zegt dat het CDA complimenteerde met de begroting en instemde met de zienswijze. Zij is het ermee eens dat de besparingen beslist niet ten koste mogen gaan van training van het personeel en de vrijwilligers. Besluit: De raad gaat unaniem akkoord met het voorstel en het indienen van een zienswijze op deze begroting.

14.

SON Begroting 2025 en jaarstukken 2023 Besluit: Dit voorstel wordt unaniem genomen.

15.

GGD NOG concept Programmabegroting 2025 en jaarstukken 2023 Besluit: Dit voorstel wordt unaniem genomen.

16.

ECAL programmabegroting 2025 en jaarstukken 2023 De heer Scheinck dankt wethouder Hoenderboom voor de toelichting op het plan van aanpak voor het overbrengen van de archieven van de toenmalige gemeenten Groenlo en Lichtenvoorde. Goed dat een begin is gemaakt met de bewerking. Besluit: Dit voorstel wordt unaniem genomen.

16.a

Motie vreemd Zorgen over Pfas De heer Wallerbos licht de motie toe. Pfas lijkt steeds verder verspreid te zijn, zonder dat daar, zoals bij kippeneieren, een verklaring voor te vinden is. Hier zijn geen grote chemische fabrieken, maar toch blijkt bij enkele metingen dat de normen ook hier ver overschreden worden. Kan de eigen gekweekte groente nog wel gegeten worden? Zit het Pfas overal in de gemeente, of is het lokaal, door bijvoorbeeld een brand? Daarom de volgende motie, mede ingediend door Lokaal Belang: de raad, constaterende dat:  er grote zorgen zijn over de verspreiding van Pfas in Nederland en gevolgen daarvan voor de volksgezondheid;  er onlangs een rechtszaak is aangespannen tegen de staat door onder meer brandweerlieden, die jarenlang blootgesteld zijn aan deze giftige stoffen;  er in Nederland te hoge concentraties Pfas in eieren van hobbykippen worden gevonden;  ook in de gemeente Oost Gelre enkele inwoners met hobbydieren hun eieren, tegen relatief hoge eigen kosten, hebben laten onderzoeken. Daaruit waarden kwamen van ver boven de norm;  met name PFOS de boosdoener lijkt;  volgens een initiatief van Le Monde ‘Forever pollution’ dat de verspreiding van Pfas in Europa in kaart heeft gebracht, de concentraties in de (omgeving van) de gemeente Oost Gelre ook ernstig verhoogd zijn;



PFOS onder meer gebruikt werd in blusschuim, textiel en de kartonverpakkingsindustrie;  in de Provinciale Staten van Gelderland vragen zijn gesteld om de vervuiling door Pfas in de heel provincie in kaart te brengen, naar Noord-Brabants voorbeeld; overwegende dat:  inwoners van deze gemeente bezorgd zijn of ze lokaal voedsel zoals eieren, nog wel aan hun kinderen kunnen geven en mogelijk opzien tegen de kosten van een onderzoek;  volksgezondheid een publieke zaak is;  meer inzicht in de historische maar ook huidige verspreiding van Pfas in het maatschappelijke belang is;  de ernstige zorgen van de inwoners over Pfas in de gemeente gedeeld worden en het probleem zeer serieus genomen worden;  het RIVM een grootschalig onderzoeksprogramma naar Pfas heeft lopen en de provincie Gelderland onderzoek doet naar bronlocaties;  een kleinschalig, lokaal verspreidingsonderzoek, aansluitend of aanvullend op ander (lopend) onderzoek, meer duiding kan geven aan de mogelijke herkomst van Pfas en het hopelijk indiceert waar in deze gemeente het wellicht wel en niet verstandig is om bepaald lokaal voedsel te eten;  De VNG al pleit voor een algeheel verbod op Pfas en een lokaal verspreidingsonderzoek dat pleidooi kan versterken; verzoekt het college om:  te kijken hoe de gemeente Oost Gelre, verspreid over de gemeente, in samenwerking met de GGD, de provincie, het RIVM (en anderen),

nuttig aanvullend onderzoek kan (laten) doen naar de concentratie Pfas in voedsel en grondwater dat uit de eigen omgeving wordt gehaald, zoals eieren van hobbymatig gehouden kippen, maar indien mogelijk ook groenten uit moestuinen en lokale zuivelproducten, en naar mogelijke verspreidingsbronnen;  in de begroting van de VNOG dit soort onderzoek voor in ieder geval de gemeente Oost Gelre een prioriteit te geven; en vervolgens om:  over de vervolgstappen te communiceren met de raad;  zodra er resultaten zijn, deze te delen met de raad en de inwoners en met de leden van de regio Achterhoek en de consequenties en adviezen naar aanleiding van de uitslag in afstemming met de GGD en/of RIVM helder naar de inwoners te communiceren (met name met betrekking tot voedselconsumptie);  er bij de officiële instanties, het RIVM, de NVWA, de GGD, de provincie en de verantwoordelijke ministeries op aan te dringen de resultaten serieus te nemen en hen dringend te verzoeken te komen met een aanpak van dit ernstige probleem. Hij vraagt om een schorsing van 5 minuten. Na de schorsing zegt hij dat het goed is om te horen dat de zorgen breed leven bij de raad en het college. Hij begrijpt dat het veel gevraagd is om een aanvullend onderzoek te laten doen. Daarom trekken Lokaal Belang en OLW de motie in, maar verzoeken het college om actief te communiceren.

Hij verzoekt tevens om de raad over 1 maand schriftelijk te informeren over de stand van zaken en hoe het college daarmee omgaat. De heer Leemreize zegt dat Pfas een ongelooflijk smerig goedje is. Op zich deelt het CDA die zorg. Maar er vinden al diverse onderzoeken plaats en hij vraagt zich af of ondertussen dit probleem bij de GGD niet urgent is. Voorkomen moet worden dat er allerlei, wellicht minder empirisch verantwoorde onderzoeken gaan plaatsvinden, die veel onrust teweegbrengen. Hij vraagt zich af hoe de gemeente hier het best op kan inspelen. Hij vraagt ervoor te zorgen dat bewoners met zorgen weten waar zij zich kunnen melden. Mevrouw Van der Donk zegt dat Pfas en Pfos kunnen leiden tot leverschade, schildklierziekten, vruchtbaarheidsproblemen en kanker. Gezondheid is ieders hoogste goed. OOG steunt deze motie. De heer Bosker zegt dat het goed is dat hier aandacht voor is. Pfas is vuile troep.

Er wordt inmiddels grootschalig onderzoek gedaan door het RIVM en aanvullend door de provincie. Voedselveiligheid wordt bewaakt door RIVM en NVWA. Is deze motie dan wel nodig? De heer Klein Tank zegt dat Pfas een veelkoppig monster is. Ook koekenpannen en regenjassen kunnen Pfas afgeven. Oost Gelre is niet de aangewezen instantie voor dergelijk onderzoek. Hij wacht de reactie van het college af. Het klopt dat er landelijk onderzoek loopt, maar plaatselijk zou bijvoorbeeld aandacht aan Vitelco, brandweerkazernes et cetera geschonken kunnen worden. Klopt het dat dergelijk onderzoek ook al gaande is? De heer Porskamp kan zich aansluiten bij de meeste betogen, zeker wat betreft de belangrijkheid van dit onderwerp.. Ook hij vraagt zich af of dit niet primair bij het Rijk en de RIVM ligt. Waarom is hierover door de indieners geen zienswijze voorgesteld bij de begroting van de VNOG? Er wordt wel erg veel van het college verwacht. Hij wacht dat antwoord af. De heer Willering zegt dat er niet om dit probleem heengelopen kan worden. Recent kwam besmetting van grondwater aan het licht. Het zou goed zijn om geld te alloceren in de begroting van de VNOG. Dat is een terechte opmerking van de VVD. Wethouder Porskamp zegt dat Pfas een onderwerp is dat steeds meer leeft en veel vraagtekens oproept. Het klopt dat Pfas in voedsel en consumenten producten zit.

Morgen staat een stuk in de Groenlose Gids/ELNA van het college. Er is dus al gecommuniceerd. Hij wil niet meer onrust bij inwoners scheppen en goed communiceren met RIVM en GGD. Zij hebben daar een taak. Hij zegt toe om in een brief aan alle officiële instanties te vragen om blijvend aandacht te schenken en te communiceren met de bewoners over Pfas. De provincie doet al allerlei onderzoek, onder andere in de brandweerkazerne van Groenlo. De VNOG is niet de eerst aangewezen instantie, maar eerder de GGD en de milieudienst. De onderzoeken zijn al gestart in 2022 en momenteel vinden veldonderzoeken plaats. Dat duurt wel even, waardoor hij over 1 maand waarschijnlijk nog weinig nieuws heeft. Hij stelt voor om, zodra er concrete resultaten zijn of acties van andere instanties die nopen tot communicatie, hij uitgebreid de raad zal informeren. 17.

Ingekomen stukken Deze worden voor kennisgeving aangenomen.

18.

Rondvraag en sluiting De voorzitter sluit om 22.57 uur de vergadering met een woord van dank aan allen die bijgedragen hebben aan deze vergadering.