antwoordmemo technische vragen oog zonnepark berkenhofweg

MEMO Datum

: 25 januari 2021

Van

: wethouder Frank

Aan

: fractie OOG

Afdeling

:

Zaaknummer

:

Onderwerp

: beantwoording technische vragen zonnepark Berkenhofweg Groenlo

Vraag 1: In hoeverre heeft het college gekeken naar alternatieven? Bijvoorbeeld: Op daken? In de ontwerpvergunning wordt weliswaar gesteld dat niet alle daken, om welke reden dan ook, geschikt zijn. Maar interessanter is de vraag welke dan wel? Antwoord 1: Het beleid ziet zon op daken niet als alternatief maar als onmisbaar onderdeel van de energiemix voor Oost Gelre. Een mix die uitgaat van een combinatie van zon op bedrijfsdaken, zon op grond, wind en biomassa. In het beleid en uitvoeringsprogramma voor grootschalige hernieuwbare energieopwekking is een tenderproces opgenomen voor zonneparken > 2 ha. Door uw raad is eerder aangegeven niet meer dan 50 ha. landbouwgrond in te willen zetten voor zonneparken. Om de ambitie te realiseren zetten wij tegelijk in op de verschillende bronnen. Gezien de omvang van deze ambitie en de termijn waarop we deze willen realiseren, hebben we zowel zon op bedrijfsdaken als zon op grond nodig (naast wind en biomassa). Specifiek voor zon op bedrijfsdaken neemt Oost Gelre deel aan de regionale aanpakken: MKB-aanpak en Zonnige Bedrijven Achterhoek. Met deze aanpakken stimuleren en faciliteren we ondernemers bij het realiseren van energiebesparing en het opwekken van energie met zonnepanelen. Hierbij merken we op dat het realiseren van zonnepanelen op grond of dak aan de initiatiefnemer is en niet aan de gemeente.

Vraag 1a: Heeft het college al een inventarisatie laten maken welke bedrijfsdaken wel geschikt zijn? Antwoord 1a: In de Uitvoeringsagenda Energietransitie zijn voor dit jaar de deelname aan de regionale aanpakken MKBaanpak en Zonnige Bedrijven Achterhoek opgenomen. De Uitvoeringsagenda voorziet niet in een brede inventarisatie vanuit de gemeente welke bedrijfsdaken geschikt zijn. Overigens gaan we later dit jaar een nieuwe Uitvoeringsagenda opstellen voor de periode 2022 – 2025. Het ligt voor de hand om daarin nieuwe activiteiten op te nemen op het gebied van zonnepanelen op bedrijfsdaken.

Vraag 1b: Welke gesprekken zijn daarover al gevoerd met agrariërs die dit hebben aangeboden en met bedrijven op de bedrijventerreinen in Oost Gelre? Antwoord 1b: In het kader van de MKB-aanpak en Zonnige Bedrijven Achterhoek vinden gesprekken plaats met geïnteresseerde ondernemers. Daarnaast vinden gesprekken plaats met een groep agrarische ondernemers

in het gebied rondom Zwolle. Ook zijn we in gesprek met de gebiedsonderneming Laarberg over verduurzaming van het bedrijventerrein waarbij ook de mogelijkheden van zon worden bekeken.

Vraag 1c: Langs de N18 met RWS? Antwoord 1c: Op dit moment zijn wij hierover niet in gesprek met RWS. Vraag 1d: Op eigen grond? Antwoord 1d: In het kader van het uitvoeringsprogramma grootschalige energieopwekking is een onderzoek uitgevoerd naar de mogelijkheden voor zonnepanelen op niet landbouwgronden. Uit de analyse die we in 2019 hebben uitgevoerd kwamen destijds geen percelen in eigendom van overheden naar voren gekomen die eenvoudig konden worden ingericht als zonnepark. In de memo waarin we de uitkomsten van de analyse hebben teruggekoppeld aan uw raad hebben we aangegeven dat we het onderzoek gaan herhalen. We verwachten binnenkort deze herhaling uit te voeren en naar verwachting voor de zomer de uitkomsten terug te koppelen aan uw raad.

Vraag 2: Welke vorderingen zijn er gemaakt in gesprekken met Liander i.v.m. de ontoereikendheid van hun bekabeling, waardoor panelen op daken van boerenbedrijven niet mogelijk zouden zijn en vergunningen niet worden verleend c.q. uitgevoerd? Antwoord 2: Wij zijn periodiek, zowel in het RES-proces als specifiek voor Oost Gelre, in gesprek met Liander over de congestieproblemen. Overigens is het leggen van zonnepanelen op bedrijfsdaken binnen bepaalde voorwaarden (binnen het dakvlak aangebracht, in of direct op het dakvlak, de hellingshoek gelijk aan het dakvlak) vergunningvrij.

Vraag 3: Cultuurhistorie speelt bij dit project ook een grote rol i.v.m. circumvallatielinie. Is er door het Ministerie al een vergunning afgegeven? Antwoord 3: De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed beoordeelt namens de Minister van onderwijs, cultuur en wetenschap de ingediende aanvraag om omgevingsvergunning voor een archeologisch monument. De aanvraag om omgevingsvergunning is in eerste instantie bij ons ingediend. Wij hebben deze aanvraag op 22 oktober 2020 doorgezonden naar de Rijksdienst met het verzoek deze in behandeling te nemen. Er is hiervoor nog geen omgevingsvergunning afgegeven maar het plan is al wel besproken met de Rijksdienst.

Vraag 3a: Waarom kan pas over 25 jaar geregeld worden of de circumvallatielinie in z’n geheel kan blijven bestaan ? Antwoord 3: Verzoekers pachten de grond van de perceeleigenaar. De perceeleigenaar wil na de exploitatieperiode van het zonnepark het perceel weer als agrarische grond in gebruik kunnen nemen. Uiteraard binnen de restricties die aan de Grolse Linie 1627 als Rijksmonument zijn verbonden. Verzoeker is daarom in gesprek gegaan met de grondeigenaar en zij zijn overeengekomen dat in ieder geval de visualisering van de linie middels de Redoute na de exploitatieperiode zal blijven staan met een kleine verwijzing op het perceel naar de Grolse Linie. Wij respecteren de keuze van de grondeigenaar om het perceel na 25 jaar weer als agrarische grond in gebruik te willen nemen. Wij zijn ook content met de instemming van de perceeleigenaar om een deel van de visualisering van de Grolse Linie te behouden.

2

Vraag 4: Wat is een ‘zakelijk landschap’ ? Antwoord 4: Hieronder worden landschappen verstaan die vanuit de cultuurhistorische exploitatie rationeel en grootschalig zijn ingericht ten behoeve van een sector, in dit geval de agrarische bestemming. De fysieke omstandigheden zijn daarbij aangepast en onderworpen aan de bestemming. In tegenstelling tot een ‘organisch’ ontwikkeld landschap waarbij de bestemming van de gronden is afgestemd op de fysieke omstandigheden.

Vraag 5: Memo van AGEM: Is de AGEM de bevoegde instantie om ontwerpvergunningen aan te passen ? Antwoord 5: Nee dat zijn zij niet. Daarvoor is het dagelijks bestuur van burgemeester en wethouders Vraag 5a: Hoe moet de Raad deze aanpassingen begrijpen ? Antwoord 5a: De AGEM verzoekt niet om aanpassingen. In het door u vastgestelde beleid installaties opwekking hernieuwbare energie, en de daarbij behorende beleidsregel, is een van de uitgangspunten om mee te werken aan een verzoek de beschrijving van de financiële participatiemogelijkheden. Bij de inschrijving voor de tender en bij de principemedewerking door het college is aangegeven hoe te willen participeren. Dit is nu concreter geworden en verzoeker wil u door middel van deze memo hierover informeren. Vraag 5b: Wie bestuurt eigenlijk Oost Gelre ? Antwoord 5b: De gemeenteraad met het dagelijks bestuur het college van burgemeester en wethouders. Vraag 5c: Waarom krijgt de raad regelmatig onvolledige voorstellen voorgeschoteld ? Antwoord 5c: Dit voorstel met de daarbij behorende stukken is als compleet set aan u aangeboden. De aan u toegezonden memo van de AGEM is geheel op eigen initiatief door de AGEM genomen.

Vraag 6: Wordt met bosbeplanting hetzelfde bedoeld als struweel ? Antwoord 6: Struweel en bosplantsoen zijn niet exact hetzelfde. Struweel is de fysieke aanplant van laagblijvende heesters, lage boomsoorten en kruidachtigen. Bosplantsoen is jong kweekgoed bestaand uit een grote variatie van struiken en bomensoorten die vaak wordt aangeplant in singelaanplant. Vraag 6a: Wordt visueel de recreatieve activiteit van het gebied door 1,5 m hoogte van het groen niet negatief beïnvloed ? Antwoord 6a: Daar is voor gekozen om een groen silhouet te creëren en zo het zicht op de panelen te camoufleren. Daarmee sluiten we aan bij de bekende en gewaardeerde landschappelijke houtsingels (coulissen landschap) Struweel is recreatief interessant vanwege de afwisseling in bloei en vruchtdragende soorten in verschillende seizoenen. Tevens draagt deze struweelsingel bij aan het versterken van de biodiversiteit.

3

Vraag 6b: Waarom geen bomen ? Antwoord 6b: We hebben te maken met een relatief grootschalig landschap. Langs de Berkenhofweg zijn laanbomen gesitueerd. Dat is een bestaande en duidelijke cultuurhistorische structuur. De overwegend lage struweelbeplanting langs het zonnepark is van een andere orde en biedt afwisseling en eigenheid en draagt bij aan de versterking van de biodiversiteit. Struweel wil overigens niet zeggen dat er zich geen bomen ontwikkelen. In het struweel worden boomvormers opgenomen die zich door kunnen ontwikkelen.

Vraag 7: In de Achterhoek geldt de slogan “Voor de Achterhoek, door de Achterhoek”? In de Achterhoek is dienovereenkomstig toch het uitgangspunt dat alleen regionale investeerders dit soort plannen uit mogen voeren? Antwoord 7: Financiële participatie en (mede)eigenaarschap is een belangrijk uitgangspunt van ons beleid voor grootschalige energieopwekking en daarmee voor zonneparken > 2 hectare. Onder financiële participatiemogelijkheden verstaan wij de mogelijkheid voor bewoners en bedrijven om te delen in de revenuen. Vanuit onze uitnodigingsplanologie hebben wij ook steeds mogelijke lokale marktpartijen uitgedaagd initiatieven te nemen, juist ook vanuit de gedachte ‘voor de achterhoek door de achterhoek, of zelfs voor Oost Gelre door Oost Gelre. Maar waar lokale/regionale initiatieven tot investeren in grootschalige energieopwekking uitblijven is het vanuit ons beleid mogelijk dat ook initiatiefnemers van buiten onze gemeente of regio op ons uitnodigingsbeleid in kunnen gaan.

Introductie op de vragen 8 t/m 12: de financiering van een zonnepark bestaat uit twee elementen, 1) eigen vermogen, dat wordt ingelegd door de aandeelhouders en 2) vreemd vermogen in de vorm van een banklening. Het eigen vermogen van het zonnepark de Zomereiken wordt ingelegd door de 2 aandeelhouders van dit project, namelijk Sunvest en de Coöperatie de Zomereiken. Sunvest en de Coöperatie zijn beiden voor 50% aandeelhouder van het Zonnepark de Zomereiken. Sunvest, een 100% Nederlandse ontwikkelaar van zonneparken, legt haar eigen vermogen in uit middelen die zij verdient heeft met de realisatie van andere zonneparken in Nederland, en zal tevens de dividenden uit het Zonnepark de Zomereiken gebruiken voor de realisatie van toekomstige zonneparken in Nederland. Coöperatie de Zomereiken zal haar eigen vermogen inleggen. Hiervoor worden actief investeerders benaderd in de regio met crowdfunding. Hiermee nemen investeerders aandeel in de coöperatie en brengen eigen vermogen mee. In ruil daarvoor deelt de investeerder in de winst. De investeringen zijn participaties. De maximale waarde van deze participaties (zondelen) en het maximaal aantal per huishouden of bedrijf is aan de coöperatie zelf. Dat geldt ook voor de campagne waarmee de crowdfunding wordt opgezet.

De coöperatie heeft hierbij een inspanningsverplichting om zich te beperken tot particulieren en bedrijven in de Achterhoek. Het is hierdoor niet mogelijk dat buitenlandse ondernemingen gaan participeren in het Zonnepark de Zomereiken. De Coöperatie zal de dividenden uit het zonnepark gebruiken om te verdelen onder haar leden, en zal tevens overige duurzame projecten kunnen faciliteren/realiseren in de regio met de verdiensten. Hierdoor blijft 100% van de verdiensten van het Zonnepark de Zomereiken behouden in Nederland, en 50% van de verdiensten in de achterhoek. Voor het vreemd vermogen zal een banklening door het project worden aangetrokken. Vraag 8: Hoeveel kapitaal moet voor dit plan via crowdfunding worden binnengehaald ? Antwoord 8: 50% van het eigen vermogen (zie bovenstaande toelichting) zal worden opgehaald middels crowdfunding (totaal aan eigen vermogen is bij huidige aannames circa EUR 1,1 miljoen, dit betekent dat ca EUR 550.000 zal worden opgehaald middels crowdfunding in de Achterhoek).

4

Vraag 9: Hoe wordt gegarandeerd dat niet toch nog buitenlandse ondernemingen gaan participeren bijv. via investmentfondsen ? Antwoord 9: De Coöperatie de Zomereiken zal een crowdfund actie opzetten voor inwoners en bedrijven van de Achterhoek. De spelregels hiervoor worden bediscussieerd en besloten door het bestuur van de coöperatie. Het bestuur van de coöperatie bestaat uit minimaal drie zetels waarmee in ieder geval de lokale energiecoöperatie Groenkracht Groenlo en de regionale coöperatie Agem zijn vertegenwoordig. Het streven is dat ook de directe omgeving wordt vertegenwoordigd in het bestuur. Hierdoor is het niet mogelijk dat buitenlandse ondernemingen participeren in het project.

Vraag 10: Gaat VAMAT samen met Sunvest en gelieerd aan Huawei, Huawei omvormers leveren ? Antwoord 10: Het Zonnepark de Zomereiken zal een contract afsluiten met een bouwbedrijf voor de bouw van het zonnepark. Sunvest en Coöperatie de Zomereiken zijn overeengekomen dat ProfiNRG het eerste recht op het bouwcontract heeft. ProfiNRG maakt gebruik van VAMAT, ook een nevenbedrijf van ProfiNRG, voor de levering van de omvormers. Er is dus een zeer aanwezige kans dat VAMAT de omvormers van Huawei zal leveren voor dit project. Huawei is wereldwijd marktleider op het gebied van omvormers van hoge kwaliteit

Vraag 11: Is er een beperking t.a.v. verkoop aandelen Sunvest nadat dit project is gerealiseerd en het park operationeel is ? Antwoord 11: Sunvest en Coöperatie de Zomereiken zijn overeengekomen dat de aandeelhouders niet zomaar hun aandelen mogen verkopen. Zo mogen partijen aandelen niet vervreemden aan personen of entiteiten die als excluded persons staan opgenomen op lijsten van de VN, VS, of Europese Unie. Hiernaast krijgt in het geval dat een aandeelhouder zijn aandelen wil verkopen, de andere aandeelhouder altijd het eerste recht deze aandelen over te nemen

Vraag 12: Wie of wat wordt in de staafdiagram in de memo van AGEM bedoeld met ‘vreemd vermogen’ dat toch 80% van de financiering voor zijn rekening neemt ? Antwoord 12: Dit gaat om een banklening, zie toelichting in de introductie.

5