antwoordmemo technische vragen 2 VVD 26-05-2026 kaderbrief 2027

MEMO Datum:

26 mei 2026

Van:

College van Burgemeester en Wethouders

Aan:

Raad

Onderwerp:

Beantwoording technische vragen inzake kaderbrief 2027

Naar aanleiding van vragen van de VVD-fractie over de kaderbrief 2027 wordt in dit memo een nadere duiding gegeven. Vraag: Het college geeft aan 5,7 miljoen begroot te hebben voor MFA’s in Harreveld en Zieuwent. In welk jaar is de € 5,7 miljoen berekent? In Zieuwent zal ook geïnvesteerd moeten worden in een sporthal. Wat denkt het college wat deze extra investering zal zijn en waarom is dit niet meegenomen in het investeringsscenario? Antwoord Het bedrag van € 5,7 miljoen is in 2025 berekend en is gebaseerd op basis van de MFA in Marienvelde, de inflatie en het aantal inwoners in Harreveld en Zieuwent. Voor de korte termijn is er geïnvesteerd in een opblaashal om de verenigingen tegemoet te komen. In het onderzoek naar de MFA wordt gekeken naar welke sportvoorziening passend is. Vraag: Denkt het college nog steeds met 1-3 miljoen klaar te zijn voor het saneren van het hele Vitelco terrein en de eventuele directe omgeving? Kan er al een nadere onderbouwing bij geleverd worden? Antwoord De 1 tot 3 miljoen is een raming genoemd in de notitie bodemhistorisch onderzoek van februari 2025. In dit onderzoek is aangegeven dat er geen recente bodeminformatie omtrent verontreinigingen ontstaan als gevolg van bedrijfsactiviteiten vanaf 2000 (het meest recente onderzoek ten tijde van het opstellen van deze notitie) bekend zijn. Ook is aangegeven dat niet alle parameters zijn onderzocht.

Zo heeft er nooit onderzoek naar PFAS, chloride en sulfaat plaatsgevonden. De saneringskosten zijn sterk afhankelijk van de resultaten van het nader uit te voeren onderzoek en de gekozen saneringsvariant. Het verkennend bodemonderzoek dat recent is uitgevoerd, wordt in juni voorgelegd aan het college inclusief een voorstel voor vervolgonderzoek. Dit op basis van advies van Omgevingsdienst Achterhoek. Dit vervolgonderzoek is o.a. noodzakelijk richting een bodemsaneringsplan. Pas wanneer het vervolgonderzoek gereed is, komen we met een nauwkeurige raming naar de raad. Vraag: Investeringen in onderwijshuisvesting zijn in 2023 geraamd op € 28,6 miljoen. Met de stijgingen welke we afgelopen jaren hebben gezien, is een overschrijding van ruim € 4 miljoen niet ondenkbaar, wellicht zelfs realistisch. Waarom is een overschrijding niet meegenomen in het investeringsscenario? Antwoord Het prijspeil 2024 wordt medio 2023 bepaald aan de hand van de CPB ramingen 2024. De stijging van de kosten wordt in het meerjarig kader ook middels een stelpost geraamd voor inflatiecorrectie (zowel voor loonkosten als materiaalkosten), zoals deze in de algemene uitkering onder de titel accres is opgenomen. Hiermee verwachten wij het overgrote deel van de kostenstijging op te vangen. En daarom is het niet opgenomen in het investeringsscenario.

Vraag: Een commissielid refereerde al aan de energietransitie en stelde dat we allemaal van het gas af moeten. Dit zal miljoenen gaan kosten, hetgeen door veel inwoners niet op de brengen is. Hoe denkt het college dit te gaan betalen? Waarom is dit niet meegenomen in het investeringsscenario? Antwoord Het college herkent de zorg dat de warmtetransitie voor veel inwoners een grote financiële opgave is. Daarbij is wel van belang om te onderscheiden tussen enerzijds de kosten van de uitvoering door de gemeente en anderzijds de investeringen die inwoners op termijn in hun eigen woning doen. Het investeringsscenario in het uitvoeringsplan ziet op de gemeentelijke inzet: organisatie, ondersteuning, instrumenten, subsidies, leningen, het Energieloket en het warmteprogramma. Het is dus nadrukkelijk geen optelsom van alle particuliere investeringen in woningen in Oost Gelre. Dat past ook bij de opzet van de scenario’s, waarin scenario 3 en 4 gaan over de mate van gemeentelijke inzet bovenop rijksmiddelen en bestaande instrumenten. Daar komt bij dat nog niet iedere inwoner morgen van het gas af hoeft. De warmtetransitie is een traject richting 2050, waarbij Oost Gelre juist inzet op een stapsgewijze en betaalbare aanpak. In de stukken is ook vastgelegd dat betaalbaarheid een belangrijk uitgangspunt is en dat isoleren de basis vormt.

Daarom zetten we eerst in op maatregelen die woonlasten kunnen verlagen, comfort verbeteren en woningen stap voor stap aardgasvrij-ready maken. Denk aan woningverbeterplannen, subsidies, leningen en ondersteuning via het Energieloket. De reden dat de totale particuliere investeringsopgave niet als bedrag in het investeringsscenario is opgenomen, is dat die sterk verschilt per woning, per eigenaar, per moment en per gekozen oplossing. Die opgave moet ook niet worden verward met een gemeentelijke begrotingspost. Het warmte- en koudeprogramma, dat nu verder wordt uitgewerkt, is juist bedoeld om daar meer richting in te geven: welke aanpak logisch is, in welk tempo, voor welke doelgroepen en met welke ondersteuning. De inzet van het college is daarom niet om alle kosten van inwoners over te nemen, maar om de financiële drempel waar mogelijk te verlagen, inwoners goed te begeleiden en vooral voor kwetsbare groepen extra ondersteuning te organiseren. Vraag: De uitbreiding van bedrijventerreinen in Lichtenvoorde en Groenlo gaat miljoenen kosten. Daarnaast gaat het college een miljoenen kostende verkeersstructuur voor Lichtenvoorde Zuid en Harreveld onderzoeken. Waarom is dit, of in ieder geval een bedrag, niet meegenomen in het investeringsscenario? Antwoord Eerst wordt een onderzoek uitgevoerd. Op basis van de uitkomsten worden eventuele vervolgacties bepaald.

De financiële impact van eventuele maatregelen is op dit moment nog niet bekend. De raad wordt hierover te zijner tijd nader geïnformeerd. Dit is daarom niet opgenomen in het investeringsscenario. Vraag: Het college gaat er in de jeugdzorg vanuit dat er een opbrengst van € 750.000,- aan eigen bijdrage zal zijn. Deze doelgroep heeft het vaak al erg moeilijk. Is het wel verstandig zo’n groot bedrag aan opbrengsten in de kadernota mee te nemen en zo ja, kan dit nader onderbouwd worden? Antwoord De grondslag voor de €750.000 komt voort uit de meicirculaire 2025. In het onderdeel meerjarenbeeld in de programmabegroting 2026-2029 is opgenomen: “De invoering en wijziging in en van de eigen bijdrage jeugd en WMO welke leidt tot een besparing op de rijksbegroting van circa € 500 miljoen betekent dat gemeente om deze maatregelen budgettair neutraal wil doorvoeren een bedrag van plm. € 750.000 aan eigen bijdragen dient te innen.” De €750.000 is het effect voor Oost Gelre vanaf 2028. Het rijk heeft in de meicirculaire 2025 een besparing (korting) opgenomen voor de eigen bijdrage jeugd en wmo. Hier tegenover staat dat de gemeenten zelf de eigen bijdrage moet gaan innen. Het effect is budgettair neutraal doorgevoerd. Vraag: Het college gaat bij haar berekeningen uit, van een inflatie van 2%, dit terwijl het CPB nu al uitgaat van 2,3- 3% over 2026.

Hoe realistisch is het om te blijven rekenen met 2%? Antwoord

2

In de inflatie van het CPB is ook de ontwikkeling van de lonen meegenomen. Voor de loonkosten wordt gerekend met de werkelijke stijging conform CAO. Het CPB geeft aan dat de verwachte inflatie daarmee richting de 2% gaat, waardoor dit als uitgangspunt is gehanteerd voor de begroting 2027. Vraag: Het college wil de investering van € 5 miljoen voor de voetgangers- en fietsonderdoorgang bij de Eefseler Esch uit de grondprijs halen. Wat als de grondprijs hierdoor te hoog wordt? Waar gaat het college deze investering dan van betalen? Waarom is de investering niet (deels)meegenomen in het investeringsscenario? Antwoord Op dit moment is nog niet duidelijk hoe hoog de investering is en hoe dit gefinancierd gaat worden (meenemen in de grondexploitatie of losse investering). Indien er meer bekend is, komt hiervoor een voorstel naar de raad. Vraag: In de Begrotingsraad van november 2025 hebben CDA, VVD en OOG een motie ingediend om te komen met een verdere verdieping en een uitwerking bij de kadernota 2027 over de MFA’s in Zieuwent en Harreveld, brug Eibergseweg Groenlo, onderwijshuisvesting, fiets- en voetgangersverbinding Eefseler Esch Groenlo, planvorming transformatie van het binnenstedelijk bedrijfsterrein Vitelco en verhoging subsidiebudget voor de belangenverenigingen in de zes kernen.

De noodzakelijke financiële middelen hiervoor zouden uit verschillende bronnen, zoals mogelijke bezuinigingen in de gemeentebegroting, mogelijke extra inkomsten in de gemeentebegroting, mogelijke reserves, grondexploitaties en uit subsidies kunnen komen. In het dictum van de motie is opgeroepen om in de Kadernota 2027 een investeringsscenario aan de gemeenteraad voor te leggen, met betrekking tot de bovengenoemde investeringen en met betrekking tot de dekking van de structurele verhoging van het bedoelde subsidiebudget in de zes kleine kernen. Echter in de kadernota valt te lezen dat de motie nog niet verwerkt is in de cijfers. We zijn bijna 6 maanden verder. Deze investeringen hebben, ons inziens, een behoorlijke invloed op reserves en resultaat van onze gemeente. Waarom zijn deze belangrijke vragen niet verwerkt in deze kaderbrief? Antwoord In de kaderbrief is de informatie die op dit moment voorhanden is opgenomen. Deze is opgenomen in een financiële tabel waarbij een onderscheid is gemaakt ten laste van exploitatie en ten laste van reserves. Echter met de huidige informatie is het nog onduidelijk in welk jaar lasten zullen vallen. Daarom is het niet opgenomen in de meerjarenbegroting.

3