01 aanbiedingsbrief rapport rekenkameronderzoek kostendekkendheid leges omgevingsvergunning

Rekenkamer Aalten, Oost Gelre en Winterswijk (AOGW)

Aan:

de gemeenteraden en de colleges van B&W van de gemeenten Aalten, Oost Gelre en Winterswijk

Betreft:

aanbieding rekenkamerrapport “Rekenkameronderzoek naar de kostendekkendheid van leges omgevingsvergunning in de gemeenten Aalten, Oost Gelre en Winterswijk”. 26 november 2025

Datum:

Geachte gemeenteraden en colleges van B&W, De rekenkamer van Aalten, Oost Gelre en Winterswijk biedt u hierbij het rapport met conclusies en aanbevelingen aan van het in 2025 uitgevoerde onderzoek naar de kostendekkendheid van leges omgevingsvergunning in de gemeenten Aalten, Oost Gelre en Winterswijk. Aanleiding voor het onderzoek is het verzoek van de financiële (raads)commissie van de gemeenteraad van Aalten om inzicht te verkrijgen in de opbouw van de legestarieven, de kostentoerekening, en de sturingsmogelijkheden van de gemeenteraad. Het onderzoek Centrale onderzoeksvraag De vraag die in dit onderzoek centraal staat luidt: “Hoe berekenen de gemeenten Aalten, Oost Gelre en Winterswijk de kosten van producten en diensten door in de (bouw)leges voor een omgevingsvergunning en hoe worden de tarieven van de (bouw)leges voor een omgevingsvergunning bepaald en welke sturingsmogelijkheden hebben de gemeenteraden?”. Het rapport met conclusies en aanbevelingen is gebaseerd op het onderzoek dat in eigen beheer met ondersteuning van externe deskundigheid is uitgevoerd. Het rapport bevat naast het hoofdrapport een managementsamenvatting waarin in het kort de opzet en de resultaten van het onderzoek zijn weergegeven.

Resultaten van het onderzoek Uit het onderzoek blijkt dat de drie gemeenten uiteenlopende methoden hanteren voor de kostprijsbepaling, kostentoerekening en tariefstelling van leges voor omgevingsvergunningen. De grote verschillen in tarieven tussen de gemeenten zijn deels beleidsmatig, deels procesmatig te verklaren en vloeien daarnaast voort uit de interne gemeentelijke doorberekeningssytematiek. De hoofdconclusie is dat de wijze waarop de drie gemeenten de leges en daarmee de kostendekkendheid bepalen niet als goed of fout getypeerd kan worden.

1

Belangrijk is te vermelden dat gemeenten nog aan het begin van het werken met de per 1 januari 2024 ingevoerde Omgevingswet staan en zich nog bevinden nog in de leer- en ontwikkelfase. We zien dit onderzoek als een soort beginmeting om later een doorwerkingsonderzoek te kunnen uitvoeren. Het onderzoek levert een aantal conclusies en aanbevelingen op die zowel de methode als de werkwijze rondom leges en kostendekkendheid alsmede de informatievoorziening aan de gemeenteraden kunnen verbeteren. Op basis van de resultaten, inzichten en conclusies uit het onderzoek zijn vijf aanbevelingen benoemd en worden er twee aansporingen meegegeven. Voor een volledig overzicht van de conclusies en aanbevelingen verwijzen wij u naar het bijgaande rapport. De rekenkamer heeft de drie colleges in de gelegenheid gesteld een reactie te geven op het rekenkameronderzoek. De reacties zijn te vinden in het rapport. De bestuurlijke reacties hebben niet geleid tot een nawoord of slotreactie van de rekenkamer. De rekenkamer is bereid eventuele vragen naar aanleiding van het onderzoek te beantwoorden. Tot slot wil de rekenkamer alle zeer betrokken medewerkers van de ambtelijke organisaties bedanken voor de medewerking aan het rekenkameronderzoek. Met vriendelijke groet,

André de Boer Directeur Rekenkamer AOGW T 06-52302089 M boer9575@planet.nl

2