Raadsvoorstel Verlengen van het lokale gezondheidsbeleid 180061

Raadsvoorstel Zaaknummer: Behandelaar: E-mail:

180061 Natascha Visser Natascha.Visser@ommen.nl

Raad: College:

3 juni 2021 20 april 2021

Onderwerp: Verlengen van het lokale gezondheidsbeleid 'Naar een Gezond en Vitaal Ommen, dat doen we Samen!’ tot 31-12-2024

DE GEMEENTERAAD WORDT VOORGESTELD TE BESLUITEN OM: 1. In te stemmen met het verlengen van de nota lokaal gezondheidsbeleid 'Naar een Gezond en Vitaal Ommen, dat doen we samen' tot 31-12-2024.

Inleiding De Wet publieke gezondheid (Wpg) bepaalt dat gemeenten (mede) verantwoordelijk zijn voor het beschermen en bevorderen van de publieke gezondheid. Zij doen dit onder andere door het opstellen van een lokale nota gezondheidsbeleid. Eind mei 2020 is de landelijke nota gezondheidsbeleid 2020 2024 'gezondheid breed op de agenda' gepubliceerd. De centrale visie is 'health in all policies'. Dat wil zeggen dat gezondheidsbeleid concreet wordt gemaakt over de grenzen van beleidsdomeinen heen. Daarnaast is het concept 'positieve gezondheid' gekozen als leidraad. De nota legt de prioriteit bij vier gezondheidsvraagstukkken: de sociale en fysieke leefomgeving, gezondheidsachterstanden, mentale druk op het dagelijks leven bij jongeren en jongvolwassenen en vitaal ouder worden. De landelijke gezondheidsnota heeft grote raakvlakken met de ambities uit het preventie- en sportakkoord. De wet schrijft voor dat de gemeentelijke nota's tenminste binnen twee jaar na het verschijnen van de landelijke nota Volksgezondheid moeten zijn vastgesteld.

Beoogd effect 1.

Een vitaal Ommen; gezonde en vitale Ommense inwoners (jong en oud) met als doel dat zij kunnen meedoen in de samenleving en regie houden op hun leven, zinvolle relaties kunnen aangaan, al dan niet met passende ondersteuning, begeleiding en zorg.

Argumenten 1.1. De kaders en speerpunten uit de lokale nota zijn nog steeds actueel De kaders en speerpunten uit de bestaande lokale nota zijn onverminderd actueel en ook de komende jaren geschikt als leidende principes. De speerpunten in de lokale nota zijn: 1. een integrale aanpak voor gezondheidsbevordering, 2. inzicht verbeteren in de gezondheidssituatie van onze inwoners, 3. stimuleren van een gezonde leefomgeving, 4. actieve en gezonde leefstijl voor jongeren, 5. meer inzet op preventieve ouderenzorg. In zowel de landelijke als de lokale nota neemt Positieve Gezondheid een prominente plaats in als 1

paraplu voor het gezondheidsbeleid. Daarnaast is Positieve Gezondheid benoemd als een van de belangrijke pijlers in de Strategie Vitaal Vechtdal 2021 - 2025. Ook in het programmaplan 2019 - 2023 'Beweging vanuit eigen regie' GGD IJsselland neemt het concept Positieve Gezondheid een prominente plek in. GGD IJsselland zet namens de 11 gemeenten in op de regionale beweging 'Positief Gezond IJsselland' met ondersteuning van de grondlegger van positieve gezondheid, het IPH (Institute for Positive Health) en door onder andere samenwerking met provincie Overijssel en Vitaal Vechtdal. In de lokale nota gezondheidsbeleid 1.2. Door diverse (uitvoerings)programma's wordt de komende jaren invulling gegeven aan de speerpunten van het lokale gezondheidsbeleid Transformatieagenda sociaal domein 2021 - 2024: de thema's jeugd, ouderen en werk & inkomen staan centraal. Vanuit het thema jeugd wordt bijvoorbeeld gewerkt aan het versterken van de verbinding tussen jeugdhulp, onderwijs en de jeugdgezondheidszorg. Vanuit het thema ouderen wordt bijvoorbeeld gewerkt aan het ontwikkelen van een dementieaanpak. Vanuit het thema werk & inkomen wordt bijvoorbeeld gewerkt aan het inzetten van een netwerk vroegsignalering. Lokale sport- en preventieakkoord Samen Fitter Verder!: vijf thema's staan centraal, zoals bijvoorbeeld het thema Ommen gaat voor gezonde inwoners in een gezonde omgeving.

Met samenwerkingspartners wordt uitvoering gegeven aan de acties die gezamenlijk zijn vastgesteld. Er wordt bijvoorbeeld uitvoering gegeven aan beweegroutes voor jong en oud en daarnaast wordt er uitvoering gegeven aan het opstellen van een sportkennismakingspakket voor kinderen, jongeren en volwassenen. Verdiepende hoofdstuk lokaal preventieakkoord: de kerngroep bestaande uit GGD IJsselland, Vitaal Vechtdal, WIJZ Welzijn, Tactus en een tweetal lokale fysiotherapiepraktijken werken aan het opstellen van dit akkoord. Projecten die een plek gaan krijgen in dit akkoord zijn bijvoorbeeld preventie middelengebruik, mentale gezondheid en gezonde leefstijl. Agenda publieke gezondheid 2019 - 2023 'Beweging vanuit eigen regie' GGD IJsselland: thema's die vanuit het concept Positieve Gezondheid specifiek aandacht krijgen zijn: 'Versterken Publieke Gezondheid', ‘Jeugd en kansrijke start’, ‘Psychische gezondheid’, ‘Gezonde leefomgeving’ en ‘Gezond ouder worden’. De denkrichtingen zoals geschetst in de ontwikkelingenbrief GGD IJsselland 2022 komen ook terug in diverse uitvoeringsprogramma's. De denkrichting 'preventie hoger op de agenda zetten' komt bijvoorbeeld tot uiting in het verdiepende hoofdstuk preventieakkoord waarbij gezonde leefstijl een van de speerpunten is.

De denkrichting 'anders kijken naar gezondheid' komt zoals eerder geschetst onder andere tot uiting in de regionale beweging 'Positief Gezond IJsselland'. De denkrichting 'gezonde en duurzame leefomgeving creëren' wordt mede uitgewerkt in het kader van de Ommense omgevingsvisie 'Jouw toekomst', gezondheid in de fysieke en sociale leefomgeving. Strategie Vitaal Vechtdal 'Samen voor een gezonde en actieve regio' 2021 - 2025: de vijf pijlers zijn 'Voor Iedereen', 'Vitale Verbindingen in Actie', Positieve Gezondheid', 'BRAVO & Positieve Gezondheid', 'Gedreven door Data & Ervaringen', en 'Nieuwe Oplossingen'. Concrete projecten die al in samenwerking met Vitaal Vechtdal worden uitgevoerd op het gebied van bewegen, roken, alcohol, voeding, ontspanning & ontmoeting zijn bijvoorbeeld de Dry January /IkPas campagne en de Vitaal Vechtdal Challenge waarbij inwoners worden gestimuleerd te bewegen. 1.3. Via de voortgangsrapportage Sociaal Domein wordt u geïnformeerd over de voortgang van de speerpunten van het lokale gezondheidsbeleid

2

De resultaten van het lokaal gezondheidsbeleid worden tussentijds gemonitord op basis van de voortgangsrapportage Sociaal Domein. Over circa 4 jaar worden de speerpunten uit het beleid geëvalueerd ter voorbereiding op de volgende nota lokaal gezondheidsbeleid. Risico's en kanttekeningen 1. Het behalen van de doelstellingen wordt ook beïnvloed door externe factoren Het behalen van de doelstellingen wordt ook beïnvloed door externe factoren. Bijvoorbeeld door Rijksbeleid zoals de verhoging van de leeftijdsgrens van alcohol enkele jaren geleden de corona pandemie en de effecten op gezondheid. Kortom, het doet er toe wat we lokaal doen maar we doen het in een omgeving die ook voortdurend in beweging is.

Participatie De transformatieagenda Sociaal Domein 2021 - 2024 en het sport- en preventieakkoord Samen Fitter Verder! zijn tot stand gekomen door middel van een intensief participatieproces. Ook de uitvoering daarvan vindt plaats in samenwerking met vertegenwoordigers uit het maatschappelijk veld. Ook bij de totstandkoming en uitvoering van het verdiepende hoofdstuk lokale preventieakkoord worden vertegenwoordigers uit het maatschappelijk veld en inwoners betrokken. Financiën Naast structurele middelen zoals bijvoorbeeld de bijdrage gemeenschappelijke regeling GGD IJsselland zijn er incidentele middelen beschikbaar gesteld. Voor de uitvoering van de transformatie agenda is door uw raad een transformatie-impuls beschikbaar gesteld van € 250.000,-. Daarnaast wordt gekeken naar aanpassingen en ombuigingen in het bestaande subsidieaanbod. Tot slot worden er jaarlijks incidentele middelen aangevraagd bij de Rijksoverheid voor de uitvoering van het lokale sportakkoord (€ 10.000,- per jaar voor de periode 2020-2023) en het lokale preventieakkoord (€ 10.000,- per jaar voor de periode 2020-2023).

Communicatie -

3

Bijlagen Bijlage 1: Landelijke nota gezondheidsbeleid 2020 - 2024 'gezondheid breed op de agenda' Bijlage 2: Nota lokaal gezondheidsbeleid 'Naar een Gezond en Vitaal Ommen, dat doen we Samen!’ tot 31-12-2024 Bijlage 3: Sport- en preventieakkoord Samen Fitter Verder! Bijlage 4: Subsidietoekenning projecten Samen Fitter Verder! 2020 Bijlage 5 Transformatieagenda Sociaal Domein 2021 - 2024 Bijlage 6: Vitaal Vechtdal 'Samen voor een gezonde en actieve regio' 2021 - 2025 Bijlage 7: GGD IJsselland agenda publieke gezondheid 2019 - 2023 'Beweging vanuit eigen regie'

Burgemeester en wethouders van de gemeente Ommen,

Secretaris,

Burgemeester,

J.W.H. Blaauw

mr. drs. J.M. Vroomen

4

Raadsbesluit Zaaknummer:

180061

Onderwerp: Verlengen van het lokale gezondheidsbeleid 'Naar een Gezond en Vitaal Ommen, dat doen we Samen!’ tot 31-12-2024

De raad van de gemeente Ommen; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders 20 april 2021; Wet Publieke Gezondheid (Wpg) Besluit: 1. In te stemmen met het verlengen van de nota lokaal gezondheidsbeleid 'Naar een Gezond en Vitaal Ommen, dat doen we samen' tot 31-12-2024. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Ommen van 3 juni 2021. De raad voornoemd, de griffier,

de voorzitter,

J.A.R. Tenkink

mr. drs. J.M. Vroomen

5