Document · PDF

Begroting 2022 - DEF

Gemeenteraad 11 november 2021, gemeente OmmenBij agendapunt: Programmabegroting 2022 (integrale behandeling agendapunten 2,3,4)27.752 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 4

Begroting 2022

Inhoudsopgave Inleiding ........................................................................................................................................................... 5 1 Hoofdlijnen van de programmabegroting ...................................................................................................... 9 A. Uitgangspunten ....................................................................................................................................... 9 B. Meest recente meerjarenbeeld en perspectief .......................................................................................... 9 Aandachtspunten: .......................................................................................................................................13 C. Kredieten die samenhangen met de mutaties in de begroting ................................................................ 15 D. Grondexploitaties .................................................................................................................................. 16 E. Weerstandsvermogen, reserves en financiële kengetallen ...................................................................... 16 F. Vaststellingsbesluit ................................................................................................................................

18 2 Programma's ............................................................................................................................................... 20 2.1 Bestuur en Bedrijfsvoering .................................................................................................................... 21 2.2 Economie ..............................................................................................................................................33 2.3 Omgevingskwaliteit .............................................................................................................................. 39 2.4 Samenleving......................................................................................................................................... 54 3 Paragrafen ................................................................................................................................................... 79 3.1 Lokale heffingen ................................................................................................................................... 80 3.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ........................................................................................... 90 3.3 Financiering ..........................................................................................................................................

97 3.4 Grondbeleid ........................................................................................................................................ 100 3.5 Kapitaalgoederen ............................................................................................................................... 102 3.6 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................... 106 3.7 Verbonden Partijen ............................................................................................................................. 108 4 Nota reserves en voorzieningen .................................................................................................................. 111 5 Bijlagen ......................................................................................................................................................114 5.1 Incidentele baten en lasten .................................................................................................................. 115 5.2 Reserves en voorzieningen meerjarig ..................................................................................................116 5.4 Meerjaren investeringsplanning .......................................................................................................... 120

Inleiding Voor u ligt de programmabegroting 2022, inclusief het financieel meerjarig perspectief voor de daarop volgende drie jaren. Deze begroting kent weinig nieuw beleid. De afgelopen jaren is uitgegaan van het Bestuursakkoord Samen Ommen dat vrijwel geheel is uitgevoerd of in uitvoering is, al zijn er door de Coronapandemie wel vertragingen ontstaan. De Perspectiefnota 2021, als vervolg van de raadsmotie “Ommen er bovenop” gaf nog extra opdrachten, waar onder het anticyclisch investeren. Met het doorvoeren van de aanbevelingen van bureau Berenschot is daar de ruimte voor gevonden en zijn de betreffende maatregelen inmiddels verwerkt in de begroting en/of de meerjarencijfers. Een andere reden voor het college om nu terughoudend te zijn met voorstellen voor nieuw beleid is het gegeven dat in maart 2022 raadsverkiezingen worden gehouden en de nieuwe raad in de gelegenheid moet worden gesteld nieuw beleid vast te stellen. Het financiële beeld voor de komende jaren is ondanks de Rijksbezuinigingen en de Coronapandamie redelijk goed, Ommen is een financieel gezonde en stabiele gemeente. Er is sprake van een structureel overschot op de begroting en de algemene reserve is met circa € 20 miljoen ongeveer 6x de benodigde weerstand. De effecten van de Coronacrisis zijn nog steeds niet bekend; reden voor het college om blijvend een bedrag in de weerstandreserve op te nemen.

Er is nog steeds onzekerheid over de Rijksbijdrage voor de komende jaren, omdat de voorgenomen herverdeling van het gemeentefonds nog niet is vastgesteld. Wel is een voorlopige berekening gemaakt die voor Ommen, anders dan verwacht, positief uitvalt. Dit najaar wordt hierover na advies van de Raad van Openbaar Bestuur de VNG geconsulteerd. Of het huidige kabinet of een volgend kabinet de herverdeling voor 1 januari a.s zal vaststellen is ongewis. Met het rapport van het bureau Berenschot is niet alleen gezocht naar financiële ruimte, maar ook naar gerichte adviezen om een kwaliteitsslag in de in 2019 nieuw gestarte begrotingsposten door te voeren. Hiermee en met het “opschonen” van oude posten en kostensoorten is de begroting toegankelijker en transparanter geworden. Dit proces is in deze begroting verder doorgezet, ook na consultatie van de financiële werkgroep van uw raad. Voor de volgende begroting leeft nog de wens om meer focus aan te brengen in het gebruik van indicatoren. In samenspraak met de financiële werkgroep willen wij daar invulling aan geven.

Opzet en vorm Qua opzet wijkt de begroting 2022 niet af van die van 2021. Inhoudelijke keuzes voor 2022 zijn in de vorm van concrete acties, verdeeld over vier programma’s: Bestuur & Bedrijfsvoering, Omgevingskwaliteit, Economie en Samenleving , inclusief de (voor verantwoording toch al wettelijk verplichte) IV3 taakveldindeling. Bij de laatste drie programma’s verbinden we de concrete acties aan in totaal tien bestuurlijke prioriteiten, zoals u ziet in dit plaatje:

Deze opzet en vorm van de huidige begroting is aangepast aan de nieuwe digitale vorm. De digitale begroting is voor het eerst in 2020 gerealiseerd, is eenvoudiger en sluit goed aan op de totale P&C cyclus. Ook dit jaar is de begroting volledig digitaal.

Als sluitend systeem met beleid We willen dat beleid en begroting een sluitend systeem vormen, zodat de financiële gevolgen van ons beleid helder zijn. De beleidsbepalende en controlerende rol van de raad krijgt hierdoor gemakkelijker en gerichter vorm en voor de planning is directe koppeling met de Lange Termijn Agenda (LTA) mogelijk. Om beleid en begroting sluitend te maken, koppelden we in deze begroting wederom de taakvelden onder de programma’s aan de speerpunten van ons beleid (voortvloeiend uit vastgestelde beleidsdocumenten, gekozen beleidsintensiveringen en wijzigingen of nieuw beleid vanuit de Perspectiefnota, overeenkomstig onze begrotingsdoctrine).

Het algemene beeld Deze begroting toont een structureel sluitende meerjarenbegroting met ontwikkelruimte. De ruimte was al aanwezig in de thans aan u voorgelegde meerjarenbegroting en is aangevuld door de uitkomsten van de septembercirculaire 2021. De verdere ontwikkelruimte vloeit naar alle waarschijnlijkheid voort uit de herverdeling van het gemeentefonds, waar de gemeente een positief resultaat van verwacht. Omdat we ook een gezonde algemene reserve hebben kunnen we spreken van een stevige en bestuurlijk basis en zijn we ook in staat tegenvallers in voldoende mate op te vangen. In een periode van onzekerheid door bijvoorbeeld de

Coronapandemie vormt dit een goede positie, die we als basis willen behouden. Daarom adviseert het college om koersvast, maar behoedzaam te opereren. In 2014 heeft Ommen een begrotingsdoctrine vastgesteld. Deze omvatte de volgende punten: 1. De begrotingscyclus omvat vier jaren, waarbij het beleidsmatige en financiële kader elk jaar wordt bepaald in de kadernota. Dit wordt jaarlijks uitgewerkt in de programmabegroting. Afwijkingen worden twee keer in het jaar verantwoord in bestuursrapportages. De uiteindelijke inhoudelijke en financiële verantwoording vindt plaats bij de jaarrekening. Inmiddels is de begrotingscyclus zo ingericht. 2. • •

•

• •

De begroting gaat uit van de volgende richtlijnen: de begroting is elk jaar meerjarig sluitend. Inmiddels is dat steeds het geval. de weerstand wordt berekend aan de hand van alle voorziene risico's en opgenomen in een toereikende algemene reserve. Inmiddels wordt jaarlijks de weerstand berekend. Thans is deze € 3,3 miljoen inclusief extra buffer van € 1,1 miljoen voor onder andere Corona. De voorziene algemene reserve van ruim € 20 miljoen (per 1 januari 2022) is dus ruimschoots toereikend. tussentijdse wijzigingen vinden slechts plaats indien ze onvermijdelijk en onuitstelbaar zijn, daarbij worden overschotten/tekorten niet tussentijds gecompenseerd. Inmiddels is de eis van zowel onvermijdelijk als onuitstelbaar niet erg reëel gebleken. Wel is deze richtlijn vertaald naar de beide bestuursrapportages, waarbij de gemeenteraad afwijkingen voorgelegd krijgt. de netto schuldquote bedraagt hooguit 130% van de begroting. Inmiddels is in het nieuwe bestuursakkoord de maximum norm verlaagd naar 100%. De afgelopen jaren heeft Ommen hier steeds aan kunnen voldoen en ook thans is dat nog het geval. budgetoverhevelingen worden aan de gemeenteraad voorgelegd ten tijde van de tweede bestuursrapportage. Inmiddels is dit bestendige praktijk. kapitaallasten worden bepaald op grond van actuele meerjarenramingen. Inmiddels is dit bestendige praktijk.

De begrotingsdoctrine 2014 heeft naar het oordeel van het college goed uitgewerkt. De septembercirculaire van het Rijk is in deze begroting verwerkt, maar de bijdrage van het Rijk voor de komende jaren is, als eerder aangegeven, allerminst zeker. De verwachte effecten van de herverdeling van het gemeentefonds worden mogelijk in december 2021 bekend gemaakt. Daarnaast is het nog gissen wat de structurele effecten van het coronavirus meerjarig zullen zijn. De uitgaven in het sociaal domein (jeugdzorg, maatschappelijke ondersteuning, werk en inkomen) blijven ook onzeker en kunnen ook beïnvloed worden door de neveneffecten van het coronavirus. Bijvoorbeeld in de vorm van meer werkloosheid of maatschappelijk ondersteuningsvraagstukken. Daarop zullen wij anticiperen ook vanuit de transformatieagenda en anders omgaan met de beschikbare middelen. Op deze wijze blijven wij ons inzetten voor onze prachtige gemeente en haar inwoners.

Procesplanning De planning voor de behandeling van deze begroting ziet er als volgt uit: 12 oktober • Informatiemarkt 14 oktober • Rekeningcommissie 4 november • Raadscommissies (inspraak burgers) 11 november • Raadsvergadering

Wij stellen u voor conform het vaststellingsbesluit te besluiten tot vaststelling van de programmabegroting 2022 en de (meerjaren) begroting 2023-2025. Daarmee machtigt uw raad ons college uitvoering te geven aan het begrotingsjaar. Wij zien uit naar de bespreking van deze begroting door en met uw raad. Ommen, 28 september 2021 Burgemeester en wethouders van Ommen,

Secretaris,

Burgemeester,

J.W.H. Blaauw

mr. drs. J.M. Vroomen

1 Hoofdlijnen van de programmabegroting A. Uitgangspunten Hieronder staan de uitgangspunten voor het opstellen van begroting 2022 en de meerjarenraming 2023-2025. Deze zijn vastgesteld bij de Kaderbrief 2022 in juli 2021: • de basis voor de begroting is bestaand beleid inclusief de raadsbesluiten t/m de 1e bestuursrapportage 2021, Perspectiefnota 2021 en Kaderbrief 2022; • nieuw beleid/voorstellen investeringen worden overgenomen uit de 1e bestuursrapportage 2021 en de Perspectiefnota 2021; • voor de berekening van de gemeentefondsuitkering wordt rekening gehouden met de uitkomsten van de septembercirculaire 2021; • de begroting 2022 wordt opgesteld tegen lopende prijzen; • voor loonstijging wordt rekening gehouden met 1,6%; • voor de jaren 2023-2025 wordt gerekend met constante prijzen (geen loon- en prijsstijging); • de tarieven worden in 2022 inflatoir verhoogd met 1,6%; • het renteomslagpercentage bedraagt 0%; • de rekenrente voor nieuw aan te trekken geldleningen is 1,5%; • de aan de grondexploitaties toe te rekenen rente is gebaseerd op de werkelijk betaalde rente over het gemeentelijke vreemde vermogen (de uitstaande geldleningen). Voor de begroting 2022 is uitgegaan van 0,22%; • de ramingen voor grondexploitaties (inclusief de ramingen voor plankosten) zijn ontleend aan de nota Meerjaren Grondexploitatie 2022-2025.

Deze ligt tegelijkertijd met deze begroting voor ter besluitvorming; • de netto schuld quote bedraagt maximaal 100%. In aanvulling/afwijking op deze uitgangspunten geldt dat: • geen compensatie voor prijsstijging van 1,6% in 2022 wordt toegepast voor lasten, met uitzondering van de verleende subsidies. Wel voor de baten.

B. Meest recente meerjarenbeeld en perspectief Bij de 1e bestuursrapportage 2021 hebben wij het financieel perspectief voor 2022 en volgende jaren geschetst. Een sluitende begroting en het weerstandsvermogen op orde. De Kaderbrief 2022 was beleidsarm. Trends en ontwikkelingen zijn voor 2022 en verdere jaren gesignaleerd en financieel vertaald middels de Perspectiefnota 2021. De voorstellen in de Kaderbrief 2022 en Perspectiefnota 2021 zijn verwerkt in de nu voorliggende (meerjaren)begroting 2022-2025. Daarbij merken wij op dat de budgetten voor deze voorstellen eerst door uw raad beschikbaar worden gesteld op het moment dat de raad de begroting 2022 vaststelt. Onderstaand een overzicht met als vertrekpunt de uitkomsten zoals deze gepresenteerd zijn bij de 1e bestuursrapportage 2021 inclusief een korte toelichting op de structurele en incidentele bijstellingen.

2022

2023

2024

2025

637

166

243

Bijstellingen

1.648

967

876

1.272

Nieuw structureel saldo

2.285 1.133

1.119

1.515

-1.824

-488

-163

-150

151

Nieuw incidenteel saldo

-1.673

-462

-137

-150

Nieuw begrotingssaldo

612

671

982

1.365

2022

2023

2024

2025

Bedragen x € 1.000 Structureel Saldo na 1e bestuursrapportage 2021

Incidenteel Saldo na 1e bestuursrapportage 2021 Bijstellingen

Specificatie van de bijstelling met korte toelichting Bedragen x € 1.000 Bijstellingen structureel A

Loon- en prijscompensatie

-117

-26

-21

B C

Septembercirculaire

743

742

746

844

Verbonden partijen

-79

ABC Methodiek

-72

Kapitaallasten

200

244

348

Meicirculaire

756

210

214

Afval en riolering

Publiekszaken

-22

-13

Grondexploitaties

-25

Belastingen

-111

Langlopende leningen

-88

-76

-64

-52

Drugsaanpak peer to peer

-20

Dividend

-70

Jeugd

814

465

405

332

Schuldhulpverlening

-52

Wet inburgering

-60

Grootonderhoud en VVI

ICT

-21

Uitkomsten 2e bestuursrapportage

-15

Overig

-53

-80

-59

1.648

967

876

1.272

Totaal bijstellingen structureel Bijstellingen incidenteel U

Septembercirculaire

290

Duurzaamheidsprogramma 2022 - 2023

-150

Verkiezingen

-15

Uitkomsten 2e bestuursrapportage

ICT

Totaal bijstellingen incidenteel

151

Toelichting bijstellingen A De prijscompensatie van 1,6% is alleen toegepast op de baten en bij de uitgaven op subsidies. Dit percentage is ontleend aan de meicirculaire 2021. Aangezien Ommen de laatste jaren overschotten heeft bij de jaarrekening is ervoor gekozen om ook dit jaar geen integrale prijscompensatie toe te passen over de lasten. Voor loonstijging is rekening gehouden met een stijging van 1,6%. Daarnaast is in 2022 rekening gehouden met dubbele bezetting bij de griffier. B Op basis van de uitkomsten van de septembercirculaire 2021. C Ten aanzien van de verbonden partijen is aansluiting gezocht met de begrotingen van de betreffende partijen. D Op basis van de vastgestelde DVO's en TUC's 2021 is de begroting aangepast. Daarbij is rekening gehouden met een loon- en prijsstijging van 1,6%. E De rente- en afschrijvingslasten vallen meerjarig iets lager uit dan eerder begroot. Dit wordt veroorzaakt door andere fasering van de investeringen en een daling van de renteomslag naar 0%. Als gevolg hiervan hoeft geen rente toegerekend te worden aan de investeringen. F Op basis van de uitkomsten van de meicirculaire 2021. G De kostenontwikkeling binnen afval is per saldo vrij beperkt.

Het surplus in de voorziening afvalstoffen wordt teruggegeven aan de burger en dit wordt over meerdere jaren gedaan en dit betekent voor de burger een verlaging van de lasten met € 10 structureel en € 10 incidenteel voor 4 jaar. Zowel bij afval als bij riolering heeft een actualisatie van de toerekening van kosten plaatsgevonden. Met een extern deskundige is hier kritisch naar gekeken. Dit aan de hand van wettelijke bepalingen, VNG-modellen en recente jurisprudentie. Op onderdelen heeft dit tot enkele bijstellingen geleid. H In de komende jaren worden er lichte schommelingen verwacht in de aanvragen voor rijbewijzen, identiteitskaarten en paspoorten. I Ten aanzien van de grondexploitaties is aansluiting gezocht met het MJP 2022. In de komende jaren worden een aantal grondexploitaties afgesloten en worden verliesvoorzieningen opgeheven. Daarmee is ook geen sprake meer van rentetoerekening aan de voorzieningen. J De verwachtte waardeontwikkeling van de WOZ is bij de berekening van de tarieven hoger ingeschat dan de voorlopige waardeontwikkeling laat zien. Daarnaast wordt verwacht dat er meer oninbaar moet worden afgeboekt dan voorgaande jaren. K Het betreft hier de gevolgen van de herfinanciering van de leningen. Ten tijde van de herfinanciering is gewerkt met voorlopige aannames omtrent de verhouding tussen de grondexploitatie en overige taakvelden.

Naar nu blijkt ligt die verhouding anders (op basis van werkelijke cijfers 2020), waardoor het voordeel van de overige taakvelden lager uitkomt dan eerst was ingeschat. De nieuw berekende rentekosten leiden automatisch tot lagere rentepercentages voor de doorberekening aan de grondexploitaties en taakvelden. Doorberekening rente aan de grex is vooralsnog 0,22% (was 1,55%). Doorberekening rente aan de taakvelden is vooralsnog 0% (was 1%). De rente van 0% levert een voordeel op bij de kapitaallasten, zie ook punt E. L Het betreft hier het collegebesluit omtrent aanpak drugs, peer tot peer.

M Ten aanzien van de BNG is, in verband met Corona, vanuit Europa vooralsnog een maximum gesteld aan de dividend uitkering. Dit maximum is aangehouden voor de begroting 2022. Vitens keert voorlopig geen dividend uit in verband met grote investeringen en het moeten voldoen aan minimale Europese ratio voor nutsbedrijven. N Zie toelichting bij aandachtspunten. O De aanpak rond vroegsignalering en schuldhulpverlening en de gemeentelijke verantwoordelijkheden daarin is sinds 1 januari 2021 aangepast als gevolg van een ingrijpende wijziging in de Wet gemeentelijk schuldhulpverlening. In de aanloop naar de daarvoor benodigde gewijzigde werkwijze werd de formatie voor schuldhulpverlening/ vroegsignalering ondergebracht binnen het cluster Samen Doen en in 2021 tijdelijk met 0,80 fte uitgebreid. Deze formatie is ingezet voor het ontwikkelen van een gewijzigde aanpak en werkwijze. Inmiddels is hiervoor een beleidsplan samengesteld wat in het laatste kwartaal 2021 aan uw raad wordt aangeboden. P Op 1 januari 2022 gaat de nieuwe Wet inburgering in en wordt de gemeente verantwoordelijk voor de inburgering van onze inwoners met een inburgeringsplicht. Het inwerking treden van de Wet inburgering betekent zowel voor de inburgeraars als de gemeente een ingrijpende verandering. Hiermee krijgen wij een nieuwe maatschappelijke opgave binnen het sociaal domein.

Inmiddels is hiervoor een beleidsplan samengesteld wat in het laatste kwartaal 2021 aan uw raad wordt aangeboden. Q Bij het opstellen van de meerjarenbegroting is gebleken dat in 2024 en 2025 een onttrekking aan de voorziening groot onderhoud onterecht niet is geraamd. R In 2022 worden de gemeenteraadsverkiezingen gehouden. Mede ten behoeve van het digitaal vergaderen dienen de huidige I-pads vervangen te worden. In de Perspectiefnota 2021 was incidenteel al geld voorzien voor aanschaf van laptops voor medewerkers van de gemeente Ommen. Voorgesteld wordt om alle in één keer aan te schaffen. Gezien de omvang van de investering wordt een krediet gevraagd met daarbij behorende structurele kapitaallasten. De eerder beschikbaar gestelde incidentele middelen kunnen dan vrijvallen. S In de 2e bestuursrapportage 2021 zitten nog enkele andere onderwerpen met structurele gevolgen voor de begroting. Het gaat hierbij om kapitaallasten fietspad Stuwepad, hogere kosten participatieraad en kosten in verband met het rijksvaccintatieprogramma. T Gaat om diverse kleinere verschillen die, gezien de omvang, niet nader worden toegelicht. Het betreft hier onder andere afronding, kosten Notubizz, subsidie Kinderboerderij en verlaging marktgelden in verband met kostendekkendheid. U Op basis van de uitkomsten van de septembercirculaire 2021.

V Betreft incidentele middelen om uitvoering te kunnen geven aan het duurzaamheidsprogramma 2022 - 2023, dit mede naar aanleiding van de motie Uitnodigingskader zonnevelden van 1 juli 2021. Hierbij kan gedacht worden aan stimuleringsaanpak zon op dak, campagne besparing en verkenning wijkgerichte aanpak warmtetransitie en klimaatmaatregelen. W In verband met de gemeenteraadsverkiezingen wordt er incidenteel extra geld gevraagd voor opkomstbevordering, uitslagenavond en introductieprogramma nieuwe raadsleden (inclusief heisessie). X Het betreft hier de te ontvangen subsidies voor de molens vanuit de 2e bestuursrapportage. Y Zie ook punt R.

Aandachtspunten: Toekomstige ontwikkelingen Onderstaand een overzicht van toekomstige ontwikkelingen die op de gemeente Ommen afkomen maar waarvan de financiële gevolgen nog niet in te schatten zijn. Zodra deze bekend zijn komen wij met een voorstel. Toezicht en Handhaving Middels het project veilig buitengebied en vitale vakantieparken pakken we de ondermijning in Ommen aan. Hiervoor is extra toezicht en handhaving nodig. Momenteel wordt een plan van aanpak voorbereid. Deze kunt u in het 1e kwartaal van 2021 tegemoet zien. Dit toezicht zal waar mogelijk tezamen met onze partners (zoals de politie en de Omgevingsdienst IJsselland) worden uitgevoerd. Voor de opvolging van de bevindingen moet waar nodig handhaving worden ingezet. Vakschool 100% Gastvrij Het betreft hier een initiatief van ondernemers voor het opleiden van personeel op het gebied van recreatie en toerisme. Dit vraagt wellicht om een opstartsubsidie. Bezoekerscentrum Ommerschans De Ommerschans heeft het Europese Erfgoedlabel gekregen. Een voorwaarde voor dat label is dat er tussen 2023 en 2024 een bezoekerscentrum moet komen. Sport: onderhoud- en capaciteitsplanning Er is een behoefte- en capaciteitsonderzoek gaande ten aanzien van de sportvoorzieningen. De resultaten van dit onderzoek kunnen van invloed zijn op de beheer- en onderhoudskosten en investeringen op korte en langere termijn.

Maatschappelijk initiatief sporthal Ommerkanaal Plaatselijk belang Ommerkanaal heeft de wens geuit om nabij de school een gymlokaal te realiseren, voor de school, maar ook voor het verenigingsleven. De uitwerking van dit initiatief wordt in het najaar opgeleverd. Mogelijk bijdrage gemeente in verband met ervencoach De provincie financiert tot nu toe de inzet van de ervencoaches. Voor de doorontwikkeling van dit project gaat de provincie mogelijk een beroep doen op cofinanciering door de gemeenten. De ervencoaches vervullen een belangrijke schakel in de toekomstige ontwikkelingen in het buitengebied. Kwartiermaker Stichting Promotie Citymarketing Op dit moment wordt gewerkt aan een uitvoeringsorganisatie promotie gemeente Ommen. Voor het opzetten van deze organisatie is een kwartiermaker gewenst. Mogelijke verlenging Centrummanager Het contract met centrummanager loopt in 2022 af. ‘De klus’ is echter nog niet geklaard. Vanuit de ontwikkeling van de nieuwe centrumvisie komen er diverse activiteiten gericht op de ontwikkeling van een vitaal centrum. De schakel van centrummanager is essentieel voor de aanpak en realisatie richting uitvoering. Ontwikkeling landgoederen (koppeling met gebiedsgerichte aanpak) De landgoederen vervullen een belangrijke rol in onze gemeente. 28% van het oppervlak in onze gemeente is landgoed. De landgoederen staan ook voor diverse transitieopgaven.

Denk aan de toekomst van de landbouw,

stikstof, klimaatopgave en energietransitie. Binnen de landgoederen spelen divers projecten om te komen tot een integrale visie en aanpak die nodig is om tot een vervlechting van oplossingen voor deze opgaven te komen.

Jeugd In mei heeft de Commissie van Wijzen uitspraak gedaan en advies gegeven over het geschil tussen Rijk en gemeenten over de structurele financiering van de Jeugdzorg. Voor 2022 is hiervoor een bedrag van € 1,314 miljard beschikbaar gesteld. Voor Ommen betekent dit een bedrag van afgerond € 1,1 miljoen. Over de structurele financiering moet nog een besluit worden genomen. Daarop vooruitlopend is het door de toezichthouder (Provincie) toegestaan om 75% van de bedragen berekend door de Commissie van Wijzen structureel op te nemen in de begroting (met daarop in mindering de eerder beschikbaar gestelde € 300 miljoen). Op basis van de 2e bestuursrapportage 2021 is de verwachting dat de Jeugdzorg duurder wordt. Meerjarig hebben wij rekening gehouden met € 320.000 hogere kosten. Deze hebben wij dan ook verrekend met de stelpost. Onderstaande tabel geeft de financiële consequenties voor Ommen weer. Bedragen x €1 mln Basis Dossiers met overeenstemming Verwerkt voorschot in eigen begroting Totaal 1 mln staat gelijk aan: Ommen Bedragen x € 1 Maximum scenario voor Ommen

2022 1.828 -214 -300 1.314 907

2023 1.828 -374 -300 1.154 907

2024 1.828 -463 -300 1.065 907

2025 1.828 -570 -300 958 907

1.134.000

1.046.855

966.119

869.053

785.142

724.589

651.790

Stelpost 75% vanaf 2023 Af: verwachte hogere kosten Jeugdzorg

320.000

Stelpost voor Ommen

814.000

465.142

404.589

331.790

Herverdeling gemeentefonds Ondertussen heeft er een actualisatie van het verdeelvoorstel gemeentefonds plaatsgevonden naar 2019. Het gaat hierbij nog steeds om voorlopige effecten. Na definitieve besluitvorming over de invoering van het verdeelvoorstel zal met de dan bekende gegevens nog een actualisatie plaatsvinden naar 1 januari 2023, het beoogde moment van de invoering van de nieuwe verdeling. Deze laatste actualisatieslag zal inzicht geven in de definitieve herverdeeleffecten voor gemeenten. Op basis van de huidige actualisatie krijgt Ommen € 68 per inwoner extra, het maximum is echter € 60 per inwoner. Dit komt voor Ommen neer op maximaal € 1,1 miljoen extra.

Woonplaatsbeginsel In de meicirculaire 2021 is Ommen flink gekort in verband invoering van het woonplaatsbeginsel. Deze is vooralsnog budgetneutraal verwerkt in de begroting. Enerzijds omdat er mogelijk ook lagere kosten zijn en anderzijds heeft het ook een directie relatie met de herverdeling van het gemeentefonds.

Hogere kosten energie Het verduurzamen van de openbare verlichting door de toepassing van LED-verlichting levert de eerder berekende energiebesparing op. Het energieverbruik is de laatste jaren afgenomen, wat een afname van CO2uitstoot betekent en waarmee de gemeente bijdraagt aan de klimaatdoelstellingen. Echter door overgang op duurzame energie en de stijgende energietarieven- en belastingen zien we ondanks dit lagere verbruik, dat de kosten hoger worden. Of de budgetten toereikend zullen zijn voor de rest van dit jaar en voor 2022 is dan ook niet duidelijk.

Hogere kosten Omgevingsdienst IJsselland Er is een onderzoek gaande inzake de financiering van de Omgevingsdienst IJsselland. De verwachting is dat Ommen meer gaat betalen voor milieu. Middels een raadsinformatiebrief bent u hierover nader geïnformeerd. Mogelijk kan het zijn dat het geld gereserveerd bij de Perspectiefnota '21 (€ 65.000) niet toereikend is.

Loon- en prijsstijgingen Met het doorvoeren van generieke prijsaanpassingen zijn we al enkele jaren terughoudend. Dit gelet op de rekeningoverschotten die we al vrij lang realiseren. In het proces met Berenschot is hier ook extra aandacht aan besteedt en op product niveau de “lucht” uit de begrote bedragen gehaald. We zien momenteel dat diverse prijsstijgingen zich voordoen. Onder andere op het gebied van energie. Ook bij de algemene uitkering uit het gemeentefonds zien wij (meerjarig) prijsstijgingen die verder gaan dan het bedrag waar wij in de begroting rekening mee hebben gehouden. Ook hier schuilt dus het risico dat wij of in 2022, of in de daarop volgende jaren een hoger bedrag voor prijsstijgingen vanwege inflatie weer moeten gaan opnemen. In de begroting is voor 2022 rekening gehouden met een loonontwikkeling van 1,6%. De huidige cao liep tot 2021. In februari 2021 is het overleg over een nieuwe cao opgeschort, vanwege een te groot verschil tussen werkgevers en vakbonden. Momenteel (september 2021) wordt nagedacht over het heropenen van het cao overleg. Het risico bestaat dat de thans opgenomen 1,6% ontoereikend blijkt, aangezien de vraag van de vakbonden op een loonstijging van 3,5% zit. Dit heeft uiteraard dan ook effecten bij de (verbonden) partijen waar we mee samenwerken.

C. Kredieten die samenhangen met de mutaties in de begroting a. b. c. d. e. f.

Lening MC Route 66 Bermversteviging 2022 Ontsluiting structuur centrum Ommen Fietstunnel Slagenweg Fietspadenplan (bruto bedrag, inclusief € 300.00 subsidie) Uitbreiding Boslustschool

€ € € € € €

72.000 250.000 1.000.00 900.000 1.200.000 600.000

D. Grondexploitaties Tegelijkertijd met de begroting wordt het MJP Grondexploitaties 2022 aan de raad aangeboden. Het MJP Grondexploitaties 2022 biedt hiermee een compleet overzicht van de financiële stand van zaken van de Ommense grondexploitaties met een bijbehorende toelichting. In de afgelopen jaren zijn diverse woningbouwplannen voorbereid (Haven West, De Vlierlanden, Boerenerven, Westflank etc.) en bedrijventerrein De Rotbrink die nu leiden tot realisatie en uitgifte van gronden. In onderstaande tabel is een samenvatting van de resultaten per complex (grondexploitatie) weergegeven. Samenvatting MJP 2022 Bedragen x € 1.000 Westflank, Ommen Boerenerven, Ommen De Vlierlanden, Ommen Bulemansteeg, Lemele Schuurmanstraat, Beerzeveld Alteveer voorzieningengebied, Ommen Lemele II, Lemele De Rotbrink, Ommen Haven Oost, Ommen

Resultaat Jaarrekening '20 - 2.895 133 1.570 - 353 230 162 - 50 150 - 1.709

Resultaat MJP 2022 - 2.851 144 3.003 - 334 225 159 - 49 357 - 1.293

- 2.762

- 639

Totaal

Resultaat Verschil 44 11 1.433 19 -5 -3 1 207 416 2.123

E. Weerstandsvermogen, reserves en financiële kengetallen Het weerstandsvermogen is een belangrijk item binnen de gemeentelijke financiële huishouding. Er dient een goed evenwicht te zijn tussen enerzijds de risico’s en anderzijds de mogelijkheden om die op te vangen. Bij de Kadernota 2017 is het minimale weerstandsvermogen berekend voor de gemeente Ommen. De minimaal benodigde algemene reserve is toen berekend op € 3,5 miljoen. De onderbouwing is geactualiseerd en als volgt: • Grondexploitaties • Sociaal Domein • Samenwerkingsverbanden • Gemeentefonds en overige risico's • Corona Totaal

€ € € € € €

0,6 miljoen 0,8 miljoen P.M. 0,8 miljoen 1,1 miljoen 3,3 miljoen

Hieronder is het verloop van de algemene reserve weergegeven, gebaseerd op de begroting zoals deze nu voorligt: Bedragen x € 1.000

2021

2022

2023

Stand per 1 januari

15.493 20.175 19.514 20.185 21.167

Resultaat jaarrekening 2020

3.781

Budgetoverheveling

-1.663

-1.273

Begrotingsresultaat

2.564

612

Nieuwe stand

20.175 19.514 20.185 21.167 22.532

671

2024

982

2025

1.365

Op basis van bovenstaande kan geconcludeerd worden dat Ommen de algemene reserve ruim boven de thans gewenste minimale omvang van € 3,3 miljoen in 2025 heeft. Ratio risico's versus algemene reserve De som van de (gekwantificeerde) risico's is € 3.300.000 De algemene reserve is per 1 januari 2022 groot € 20.175.000 Vergelijking van deze bedragen leidt tot onderstaande uitkomst: Weerstandsvermogen

Begroting 2022

Bedragen x € 1.000 beschikbare capaciteit (per 1 januari 2022)

€ 20.175

benodigde capaciteit

€ 3.300

ratio weerstandsvermogen

6,1

Idealiter is de uitkomst van deze ratio 1 of hoger. Een score van 6,1 kwalificeert als uitstekend. Begroting 2022 Kengetallen

Verslag 2020

Begroot 2021

Begroot 2022

Begroot 2023

Begroot 2024

Begroot 2025

Netto schuldquote

33%

25%

20%

34%

36%

32%

Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle leningen*

28%

12%

14%

27%

29%

26%

Solvabiliteitsratio

28%

23%

34%

37%

40%

43%

Structurele exploitatieruimte

Grondexploitatie

16%

15%

17%

Belastingcapaciteit**

101%

102%

* Het gaat hier om de nettoschuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen. ** De belastingcapaciteit wordt berekend door de totale woonlasten meerpersoonshuishouden in jaar t te vergelijken met het landelijk gemiddelde in jaar t-1 en uit te drukken in een percentage. Vanuit het Bestuursakkoord Samen Ommen mag de netto schuld quote niet hoger zijn dan 100%. Dit is gelijk aan de normering van de VNG. Meerjarig blijft Ommen ruim onder de 100%. Voor gemeenten zijn er, in tegenstelling tot het bedrijfsleven, geen harde normen voor wat betreft de solvabiliteit. Ommen kende altijd een vrij lage solvabiliteit en meerjarig is te zien dat deze langzaam omhoog gaat richting de 43% in 2025 wat een positieve ontwikkeling is. Ook de grondexploitatie laat een gunstige ontwikkeling zien. Ommen kent nu nog een relatief grote grondpositie, de komende jaren neemt deze sterk af.

F. Vaststellingsbesluit Hieronder treft u het vaststellingsbesluit voor de begroting aan. Raadsbesluit Onderwerp: programmabegroting 2022 en meerjarenbegroting 2023 t/m 2025 De raad van de gemeente Ommen; mede gelet op de Perspectiefnota 2021 en Kaderbrief 2022; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d. 28 september 2021; gelet op de artikelen 189 tot en met 191 van de Gemeentewet; Besluit: 1.

Met inachtneming van de deelbesluiten als genoemd onder punt 4 en verder, de programmabegroting 2022 vast te stellen, inclusief het onderdeel Reserves en Voorzieningen;

De programmabegroting 2023-2025 voor kennisgeving aan te nemen en te gebruiken als basis voor het toekomstige beleid;

In te stemmen met de inflatoire verhoging van de tarieven van rechten en belastingen met 1,6%, met dien verstande dat voor een aantal tarieven het uitgangspunt van 100% kostendekking geldt en als uitwerking van de begroting, dit te verwerken in de tarieven voor 2022, die worden vastgesteld op basis van een afzonderlijk voorstel "vaststelling diverse belastingverordeningen / tarieventabellen 2022";

MET BETREKKING TOT DE BUDGETWIJZIGINGEN DIE INGAAN IN HET BEGROTINGSJAAR 2022: Structurele mutaties:

a. b. c. d. e. f. g. h. i. j. k. l. m.

4. In te stemmen met de volgende structurele mutaties die geld kosten voor 2022: Loon- en prijsstijging € Verbonden partijen € ABC-methodiek € Publiekszaken € MJP 2022 Grondexploitatie € Belastingen € Langlopende leningen € Drugsaanpak peer to peer € Dividend € Schuldhulpverlening € Wet inburgering € ICT € Uitkomsten 2e bestuursrapportage 2021 €

117.000 79.000 72.000 22.000 25.000 111.000 114.000 20.000 70.000 52.000 60.000 21.000 15.000

n. 0. p.

Notubizz Subsidie kinderboerderij Verlaging marktgelden i.v.m. kostendekkendheid

€ € €

a. b. c. d. e.

5. In te stemmen met de volgende structurele mutaties die geld opleveren voor 2022: Afval en riolering € Septembercirculaire 2021 € Kapitaallasten € Algemene uitkering meicirculaire € Stelpost Jeugd €

8.000 3.000 16.000

55.000 756.000 85.000 756.000 814.000

Incidentele mutaties:

a. b.

6. In te stemmen met de volgende incidentele mutaties die geld kosten voor 2022: Duurzaamheidsprogramma 2022 - 2023 € Gemeenteraadsverkiezingen €

150.000 14.500

a. b. c.

7. In te stemmen met de volgende incidentele mutaties die geld opleveren voor 2022: Septembercirculaire 2021 € Uitkomsten 2e bestuursrapportage € ICT €

290.000 13.000 13.000

Investeringen: 8.

a. b. c. d. e. f.

Voor de volgende investeringen, die samenhangen met structurele budgetaanpassingen in de begroting 2022 een krediet beschikbaar te stellen:

Lening MC Route 66 Bermversteviging 2022 Ontsluiting structuur centrum Ommen Fietstunnel Slagenweg Fietspadenplan (inclusief € 300.00 subsidie) Uitbreiding Boslustschool

€ € € € € €

72.000 250.000 1.000.00 900.000 1.200.000 600.000

Met betrekking tot de begroting in algemene zin: 9.

Bovenstaande deelbesluiten, voor zover de financiële consequenties daarvan nog niet functioneel zijn geraamd, te verwerken in een begrotingswijziging voor 2022.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Ommen d.d. 11 november 2021. De raad voornoemd, De griffier,

De voorzitter,

J.A.R. Tenkink

mr. drs. J.M. Vroomen

2 Programma's Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

Baten 1

Bestuur en Bedrijfsvoering

37.990

35.924

38.233

37.075

36.941

37.132

Economie

3.081

2.214

2.238

2.237

Omgevingskwaliteit

13.449

8.423

8.125

7.082

6.173

6.176

Samenleving

8.090

5.368

5.347

5.367

5.712

5.550

Tabel baten

62.611

51.929

53.943

51.762

51.064

51.096

Lasten 1

Bestuur en Bedrijfsvoering

-15.138

-13.272

-13.994

-13.167

-12.808

-12.721

Economie

-2.850

-1.187

-980

-945

Omgevingskwaliteit

-15.696

-12.849

-13.609

-12.225

-11.344

-11.306

Samenleving

-26.858

-24.302

-24.746

-24.751

-24.983

-24.759

Totaal lasten

-60.543

-51.609

-53.331

-51.091

-50.082

-49.731

24.564

22.684

24.238

23.908

24.133

24.411

Saldo 1

Bestuur en Bedrijfsvoering

Economie

231

1.028

1.258

1.293

Omgevingskwaliteit

-2.247

-4.426

-5.484

-5.144

-5.170

-5.131

Samenleving

-18.768

-18.934

-19.398

-19.384

-19.271

-19.209

Totaal saldo

3.780

351

612

671

982

1.365

Waarvan VPB

-14

-45

-8.974

-9.961

-9.837

-9.738

-9.735

612

671

982

1.365

Waarvan Overhead Toevoegingen reserves Onttrekkingen reserves

1.712

Saldo programma's incl. reserves

3.780

351

2.1 Bestuur en Bedrijfsvoering Dit programma draait om onze rol en takenpakket als gemeente en hoe wij daarop ons bestuur en onze bedrijfsvoering inrichten. Die rol en het takenpakket zijn de afgelopen jaren flink veranderd als gevolg van steeds snellere en grotere ontwikkelingen. Enerzijds verandert de vraag uit de samenleving: de Nederlandse samenleving is mondiger, beter geïnformeerd en digitaler. Onze klassieke rol als overheid die ‘voor haar burgers zorgt’ is steeds minder gewenst en houdbaar en verschuift naar die van regisseur en netwerkpartner. In die rol werken we, waar mogelijk, vanuit de zelfredzaamheid en eigen verantwoordelijkheid van onze inwoners. En participeren we als partners in het realiseren van goede oplossingen. Tegelijkertijd nemen onze taken toe in omvang en complexiteit. Denk alleen al aan de decentralisaties in het sociaal domein en de uitwerking daarvan. We hebben als gemeente de blijvende verantwoordelijkheid om grip te houden op ons werk en onze (financiële) resultaten. Kortom, er wordt een fors beroep gedaan op ons verandervermogen. De ontvlechting uit de Bestuursdienst Ommen-Hardenberg (BOH) en herstart als organisatie per 1-1-2019 grepen wij aan om hier flinke stappen in te zetten: in onze bedrijfsvoering, manieren van werken, ondersteuning en planning & control.

Wij creëren zo een relatief kleine regie-/netwerkgemeente die als organisatie veel taken uitbesteedt en noemen dit het Ommen 4.0-model. De basis hiervan hebben we beschreven in de 'Houtskoolschets Ommen 4.0'. Om dit model concreet en succesvol te maken, werken we de komende jaren bewust aan deze organisatieontwikkeling. We willen daarin ook een kweekvijver en experimenteercentrum zijn voor jong talent.

Doelstellingen Doelstelling Taakveld Bedrijfsvoering Uitvoeren organisatie ontwikkeltraject "Ommen 4.0". Taakveld Bestuur Verkiezingen: campagne opkomstbevordering + uitslagenavond. Verkiezingen: Introductieprogramma nieuw gekozen raadsleden. Het verder doorontwikkelen van informatieveiligheid. Doorontwikkelen besturingscyclus. Verplaatsen van het herdenkingsmonument als uit onderzoek blijkt dat er een geschiktere plek is. Ontwikkelen website Gemeente Ommen Taakveld Treasury Een netto schuldquote hebben van < 100%. Een kasgeldlimiet hebben van < 8,5%. Een renterisiconorm hebben van < 20%.

Depla-indicatoren Programma:

Indicator:

Eenheid:

Bron:

Bedrijfsvoering

Apparaatskosten

Kosten per inwoner

Eigen begroting

2019

2020

2021

2022

Eventuele toelichting:

Deze kaders van Depla zijn niet toe te passen op de organisatievorm van de gemeente Ommen.

Bedrijfsvoering

Gemiddelde WOZ waarde

Duizend euro

CBS

2019

2020 2021 2022 Eventuele toelichting: Bedrijfsvoering

Demografische druk

CBS

2019

81,8

2020

83,0

2021

82,7

2022

n.n.b.

Fte per 1.000 inwoners

Eigen gegevens

2019

2020

2021

2022

Eventuele toelichting: Bedrijfsvoering

Bezetting

Eventuele toelichting:

Deze kaders van Depla zijn niet toe te passen op de organisatievorm van de gemeente Ommen.

Bedrijfsvoering

Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden

In Euro's

COELO

2019

744

2020

757

2021

732

2022

n.n.b.

Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen

Eigen begroting

2019

2020

2021

2022

Eventuele toelichting: Bedrijfsvoering

Externe inhuur

Eventuele toelichting:

Deze kaders van Depla zijn niet toe te passen op de organisatievorm van de gemeente Ommen.

Bedrijfsvoering

Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden

In Euro's

COELO

2019

769

2020

781

2021

761

2022

n.n.b.

Fte per 1.000 inwoners

Eigen gegevens

2019

2020

Eventuele toelichting: Bedrijfsvoering

Formatie

2021

2022

Eventuele toelichting:

Deze kaders van Depla zijn niet toe te passen op de organisatievorm van de gemeente Ommen.

Bedrijfsvoering

Overhead

Eventuele toelichting:

% van totale lasten

Eigen begroting

2019

2020

2021

2022

Deze kaders van Depla zijn niet toe te passen op de organisatievorm van de gemeente Ommen.

Middelen Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

30.654

30.781

32.988

31.773

31.723

31.943

785

Baten Bestuur OMM.uitkeringen en ov. uitkeringen GF Overige baten en lasten Vennootschapsbelasting (VpB) Beheer overige gebouwen en gronden Overhead Treasury

1.463

218

179

263

170

169

709

494

678

633

626

592

191

422

152

172

187

193

OZB woningen

2.353

2.336

2.365

OZB niet-woningen

1.752

1.640

1.837

Belastingen overig

37.990

35.924

38.233

37.075

36.941

37.132

-1.223

-1.095

-1.125

-1.111

-1.095

Totaal baten

Lasten Bestuur OMM.uitkeringen en ov. uitkeringen GF Overige baten en lasten Vennootschapsbelasting (VpB) Beheer overige gebouwen en gronden

-564

431

444

445

441

-2.926

-275

-1.985

-1.263

-1.025

-972

-14

-45

-779

-627

-581

-648

-553

-548

-9.683

-10.455

-10.515

-10.371

-10.361

-10.327

Treasury

-201

-166

-142

OZB woningen

-216

-44

-36

Overhead

OZB niet-woningen Belastingen overig

-97

-15.138

-13.272

-13.994

-13.167

-12.808

-12.721

Bestuur

-1.211

-1.095

-1.125

-1.111

-1.095

OMM.uitkeringen en ov. uitkeringen GF

30.654

30.217

33.419

32.217

32.168

32.384

Overige baten en lasten

-2.141

-275

-1.985

-1.263

-1.025

-972

-14

-45

Totaal lasten Totaal saldo

OVennootschapsbelasting (VpB) Beheer overige gebouwen en gronden

684

-409

-402

-384

-383

-379

Overhead

-8.974

-9.961

-9.837

-9.738

-9.735

Treasury

-10

256

OZB woningen

2.138

2.292

2.368

OZB niet-woningen

1.752

1.640

1.801

Belastingen overig

-26

22.852

22.653

24.238

23.908

24.133

24.411

-30

OMM.uitkeringen en ov. uitkeringen GF

3.202

-1.202

-50

216

Overige baten en lasten

-1.709

721

238

52 4

Totaal saldo

Verschil t.o.v. begr. vorig jaar Bestuur

Vennootschapsbelasting (VpB)

Beheer overige gebouwen en gronden

Overhead

123

Treasury

-246

-330

225

278

OZB woningen

OZB niet-woningen

161

Belastingen overig

Totaal verschil begr. vorig jaar

1.586

Taakveld Bestuur Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoort de facilitering van de bestuursorganen: burgemeester, college van burgemeester en wethouders, raad en raadscommissies, de ondersteuning van de raad, griffie, regionale, landelijke en internationale bestuurlijke samenwerking, lokale rekenkamer, ombudsfunctie en accountantscontrole. Wat willen we bereiken? Wat we als gemeente bestuur willen bereiken, verwoordden we in het bestuursakkoord ‘Samen Ommen!’ dat we in mei 2018 voor, door en met de samenleving opstelden: • Samen willen wij bouwen aan een sterk, sociaal en samenwerkingsgericht Ommen. • Wij willen meer regie en eigenaarschap voor de inwoners, waarbij de gemeente faciliteert en ondersteunt. • Wij zijn en blijven een kleine zelfstandige gemeente. • Zowel lokale als regionale samenwerking vinden wij cruciaal. Alleen kunnen en willen wij het niet, samen wel! We willen dit realiseren via de Ommer Agenda, met als gedachten hierachter: • De gemeente dat zijn wij samen. • De samenleving en de mensen in Ommen staan wat ons betreft centraal. Wij willen daarom ook investeren in de kracht van de samenleving. De ontwikkeling moet in onze ogen dan ook zijn: minder overheid, meer samenleving. • Samen in gesprek over maatschappelijke thema’s die ons allemaal raken, vinden wij belangrijk. • Als totale raad willen wij de thema’s voor de Ommer Agenda 2018-2022 verkennen.

Om zo een eerste basis agenda op te kunnen stellen met hierin een duidelijke fasering in tijd. Er zijn al veel thema’s die alle politieke partijen belangrijk vinden. • Wij willen vooral inzetten op samen leren en experimenteren. Hierbij laten wij ons graag extern begeleiden. • Beleid en inhoudelijke programma’s echt samen opstellen en uitvoeren met de inwoners, organisaties en ondernemers, dat is wat wij willen. Wij beseffen dat dit misschien niet op alle thema’s mogelijk is.

•

Wij willen een dynamische agenda voor de toekomst waar iedereen (raad en inwoners) voldoende inbreng in kan hebben. Een agenda, die niet wordt dichtgetimmerd maar flexibel is en meebeweegt met de maatschappelijke behoeftes en ontwikkelingen.

Beleidskaders voor uitvoering • Bestuursakkoord samen Ommen, incl. Ommer Agenda • Houvast voor de Toekomst; inspiratiedocument Ommer Motief 2030 • Notitie Ruimte voor Initiatief • Overdrachtsdocument gemeenteraad Ommen 2018-2022 • Houtskoolschets Ommen 4.0 Geplande bijzonderheden in 2022 Doelstelling Bedrijfsvoering Taakveld Bestuur Verkiezingen: campagne opkomstbevordering + uitslagenavond. Verkiezingen: Introductieprogramma nieuw gekozen raadsleden. Het verder doorontwikkelen van informatieveiligheid. Doorontwikkelen besturingscyclus. Verplaatsen van het herdenkingsmonument als uit onderzoek blijkt dat er een geschiktere plek is. Ontwikkelen website Gemeente Ommen

Middelen Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

-1.223

-1.095

-1.125

-1.111

-1.095

-1.211

-1.095

-1.125

-1.111

-1.095

-30

Baten Bestuur

Lasten Bestuur Totaal saldo Bestuur

Verschil t.o.v. begr. vorig jaar Bestuur

Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen Samenwerken

We werken samen via samenwerkingsverbanden en verbonden partijen.

Uitbesteden

Taakveld Beheer overige gebouwen en gronden Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren taken met betrekking tot onroerend goed dat niet in exploitatie is en niet aan een specifiek beleidsveld is toe te delen, beheer, verhuur, instandhouding van gebouwen, gronden en landerijen die de gemeente (al of niet tijdelijk) in bezit heeft en niet in exploitatie neemt. Wat willen we bereiken? We willen onze (pacht)gronden en gemeentelijke gebouwen en gronden, zoals het gemeentehuis, DOEK en voormalige schoolgebouwen goed en duurzaam beheren en onderhouden. Waar dat mogelijk en gepast is,

genereren we huurinkomsten. Ons beleid richt zich op deze ambities. In de paragraaf kapitaalgoederen staat een overzicht opgenomen van ons bezit en de financiële situatie ervan. Beleidskaders voor uitvoering • Beleidsplan vastgoed 2014-2018 • Meerjaren onderhoudsplan (MJOP) • Snippergroen beleid Middelen Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

1.463

218

179

263

170

169

-779

-627

-581

-648

-553

-548

684

-409

-402

-384

-383

-379

Baten Beheer overige gebouwen en gronden

Lasten Beheer overige gebouwen en gronden Totaal saldo Beheer overige gebouwen en gronden

Verschil t.o.v. begr. vorig jaar Beheer overige gebouwen en gronden

Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen

Regie.

Samenwerken Uitbesteden

Beheer en onderhoud is door middel van de DVO Openbaar Gebied uitbesteed aan Hardenberg

Taakveld Bedrijfsvoering Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van medewerkers in het primaire proces: financiën, toezicht en controle gericht op de eigen organisatie, HRM, de gemeentesecretaris, inkoop, juridische zaken, bestuurszaken en bestuursondersteuning, informatievoorziening en automatisering, facilitaire zaken en huisvesting, documentaire informatievoorziening, managementondersteuning primair proces. Wat willen we bereiken? Onze overheadfuncties, zoals financiën, planning & control, HRM, inkoop en ICT versterken de basiskwaliteit van onze dienstverlening aan inwoners. We voldoen uiteraard aan de nodige wet- en regelgeving voor deze functies en de omvang ervan past goed bij de schaalgrootte van onze gemeente. Onze overheadfuncties zijn sober, doelmatig, innovatief, slim en flexibel en bewegen met deze kwaliteiten goed mee met de veranderingen in onze organisatie. Beleidskaders voor uitvoering • Kaderbrief 2022 • Perspectiefnota • CAO gemeenten 2019-2020 • VNG Meerjarenbeleidsplan 'Trots'

• •

Houtskoolschets Ommen 4.0 Ontwikkeltraject Samen Leren!

Geplande bijzonderheden in 2022 Doelstelling Taakveld Bedrijfsvoering Uitvoeren organisatie ontwikkeltraject "Ommen 4.0".

Middelen Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

709

494

678

633

626

592

-9.683

-10.455

-10.515

-10.371

-10.361

-10.327

-8.974

-9.961

-9.837

-9.738

-9.735

123

Baten Overhead

Lasten Overhead Totaal saldo Overhead

Verschil t.o.v. begr. vorig jaar Overhead

Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen

Juridische zaken, Communicatie, Planning & Control, HRM, financiële administratie

Samenwerken Uitbesteden

Inkoop en de personele en salarisadministratie is uitbesteed aan een derde partij. ICT, gegevensbeheer en DIV zijn middels een DVO uitbesteed aan Hardenberg.

Taakveld Treasury Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren de activiteiten van de gemeente met betrekking tot de treasury-functie, financiering, beleggingen, dividenden etc., schenkingen en legaten. Wat willen we bereiken? Met onze treasuryfunctie willen we een gezonde financiële positie creëren op diverse manieren: • altijd duurzame toegang creëren tot financiële markten tegen acceptabele condities, • onze gemeentelijke vermogens- en (rente)resultaten tegen ongewenste financiële risico's, zoals rente-, koers, krediet en liquiditeitsrisico's beschermen, • onze interne verwerkingskosten en externe kosten voor het beheren van geldstromen en financiële posities minimaliseren, • de renteresultaten binnen de kaders van de Wet financiering decentrale overheden (Wet fido) en de limieten en richtlijnen van het treasurystatuut optimaliseren. De uitvoering van het treasurybeleid komt in de paragraaf financiering aan de orde. Beleidskaders voor uitvoering • Treasurystatuut • Financiële verordening gemeente Ommen

Geplande bijzonderheden in 2022 Doelstelling Taakveld Treasury Een netto schuldquote hebben van < 100%. Een kasgeldlimiet hebben van < 8,5%. Een renterisiconorm hebben van < 20%.

Middelen Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

191

422

152

172

187

193

-201

-166

-142

-10

256

-246

Baten Treasury

Lasten Treasury Totaal saldo Treasury

Verschil t.o.v. begr. vorig jaar Treasury

Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen

Planning & Control, de financiële administratie

Samenwerken Uitbesteden

Taakveld OZB Woningen Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoort de onroerend zaakbelasting op de woning: belasting op eigendom woningen, heffing en waardering woningen, uitvoering OZB, bezwaar en beroep. Wat willen we bereiken? We willen een evenwichtige verdeling tussen onze inkomsten en uitgaven, daarvoor heffen we onder meer de OZB-belasting. Hoe we dit precies afwegen, ligt vast in het belastingplan. Beleidskaders voor uitvoering • Belastingplan 2019-2022 Middelen Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

2.353

2.336

2.365

-216

-44

2.138

2.292

2.368

Baten OZB woningen

Lasten OZB woningen Totaal saldo OZB woningen

Verschil t.o.v. begr. vorig jaar OZB woningen

Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen

Beleid en regie op uitvoering.

Samenwerken Uitbesteden

De uitvoering is uitbesteed aan een derde partij

Taakveld OZB niet-woningen Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoort de onroerend zaakbelasting op niet-woningen: belasting op eigendom en gebruik bedrijven, heffing en waardering onroerende zaken, heffingen invordering, bezwaar en beroep. Wat willen we bereiken? We willen een evenwichtige verdeling tussen onze inkomsten en uitgaven, daarvoor heffen we onder meer de OZB niet-woningen. Hoe we dit precies afwegen, ligt vast in het belastingplan. Beleidskaders voor uitvoering • Belastingplan 2019-2022 Middelen Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

1.752

1.640

1.837

-36

1.752

1.640

1.801

Baten OZB niet-woningen

Lasten OZB niet-woningen Totaal saldo OZB niet-woningen

Verschil t.o.v. begr. vorig jaar OZB niet-woningen

161

Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen

Beleid en regie op uitvoering.

Samenwerken Uitbesteden

De uitvoering is uitbesteed aan een derde partij

Taakveld Parkeren Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoort de parkeerbelasting: heffing en invordering, opbrengsten parkeerfaciliteiten, opbrengsten boetes. Wat willen we bereiken? We willen het parkeren in het centrum reguleren, daarom geldt er sinds 1 september 2019 een parkeerverordening. We zien af van de invoering van betaald parkeren, maar verstrekken wel parkeervergunningen die vallen onder parkeerbelasting.

Beleidskaders voor uitvoering • Parkeerverordening • Verordening op de heffing en de invordering van parkeerbelasting Ommen Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen

Het verstrekken van de vergunningen wordt uitgevoerd door de publieksbalie Ommen

Samenwerken Uitbesteden

Het parkeerbeleid en de verordening is onder de DVO openbaar gebied opgesteld.

Taakveld Belastingen overig Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren overige mogelijke gemeentelijke belastingen, zoals: precariobelasting, reclamebelasting, heffing en invordering, bezwaar en beroep. Wat willen we bereiken? We willen een evenwichtige verdeling tussen onze inkomsten en uitgaven, daarvoor heffen we onder meer overige belastingen: reclame- en precariobelasting, begraafrechten en marktgelden en -leges. Hoe we dit precies afwegen, ligt vast in het belastingplan. Beleidskaders voor uitvoering • Parkeerverordening • Verordening op de heffing en de invordering van parkeerbelasting Ommen • Belastingplan 2019-2022 Middelen Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

-97

-26

Baten Belastingen overig

Lasten Belastingen overig Totaal saldo Belastingen overig

Verschil t.o.v. begr. vorig jaar Belastingen overig

Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen

Het verstrekken van de vergunningen wordt uitgevoerd door de publieksbalie

Samenwerken Uitbesteden

Het parkeerbeleid en de verordening is onder de DVO openbaar gebied opgesteld.

Taakveld Algemene uitkering en overige uitkeringen gemeentefonds Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren de uitkeringen uit het gemeentefonds: algemene uitkering, integratie-uitkeringen, decentralisatie-uitkeringen, artikel 12-uitkering.

Wat willen we bereiken? We willen dat de financiële bijdragen die we van onze inwoners vragen in een goede verhouding staan tot het voorzieningenniveau dat wij ze bieden. Dat doen we door te zorgen voor een gezond en duurzaam financieel beleid waarin we met de opbrengst van gemeentelijke belastingen dat voorzieningenniveau zo goed mogelijk invullen. Een sluitende begroting hoort daar ook bij. Met de opbrengst van de retributies dekken we de lasten van onze verleende diensten. Beleidskaders voor uitvoering • Financiële verordening gemeente Ommen • Kaderbrief 2022 • Perspectiefnota 2021 • Nota Reserves en Voorzieningen Middelen Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

30.654

30.781

32.988

31.773

31.723

31.943

-564

431

444

445

441

30.654

30.217

33.419

32.217

32.168

32.384

3.202

-1.202

-50

216

Baten OMM.uitkeringen en ov. uitkeringen GF

Lasten OMM.uitkeringen en ov. uitkeringen GF Totaal saldo OMM.uitkeringen en ov. uitkeringen GF

Verschil t.o.v. begr. vorig jaar OMM.uitkeringen en ov. uitkeringen GF

Taakveld Overige baten en lasten Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren: stelposten, taakstellende bezuinigingen, begrotingsruimte en (schatting) van niet voorziene uitgaven. Middelen Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

785

-2.926

-275

-1.985

-1.263

-1.025

-972

-2.141

-275

-1.985

-1.263

-1.025

-972

-1.709

721

238

Baten Overige baten en lasten

Lasten Overige baten en lasten Totaal saldo Overige baten en lasten

Verschil t.o.v. begr. vorig jaar Overige baten en lasten

Taakveld Vennootschapsbelasting Omschrijving taakveld Op dit taakveld wordt (de raming van) het te betalen bedrag vennootschapsbelasting als last geboekt. Het gaat om het (geraamde) bedrag van de aanslag vennootschapsbelasting voor het betreffende begrotingsjaar/verantwoordingsjaar. Dit bedrag is verschuldigd vanwege fiscale winst die per saldo is

gerealiseerd op ondernemingsactiviteiten in het betreffende begrotingsjaar na eventuele verrekening van fiscale verliezen uit eerdere begrotingsjaren. Ook in de jaarrekening zal het veelal nog gaan om een raming van het bedrag van de aanslag, omdat de definitieve aanslag dan nog niet is ontvangen. Daarom wordt op dit taakveld ook het eventueel voorkomend verschil geboekt tussen het bedrag van de in het begrotingsjaar ontvangen definitieve aanslag vennootschapsbelasting over een ouder begrotingsjaar en het bedrag dat als raming in de jaarstukken voor dat oudere jaar is opgenomen. Wat willen we bereiken? We willen voldoen aan onze vennootschapsbelastingplicht (Vpb-plicht), die sinds 2016 geldt voor alle winstgevende ondernemingsactiviteiten van gemeenten. We onderschrijven het doel van deze Vpb-plicht, namelijk het scheppen van een gelijk speelveld tussen overheidsondernemingen en private ondernemingen. Middelen Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

-14

-45

-14

-45

Baten OVennootschapsbelasting (VpB)

Lasten OVennootschapsbelasting (VpB) Totaal saldo OVennootschapsbelasting (VpB)

Verschil t.o.v. begr. vorig jaar OVennootschapsbelasting (VpB)

Taakveld Mutaties reserves Omschrijving taakveld Op dit taakveld worden toevoegingen en onttrekkingen aan de reserves geboekt. Middelen Bedragen x € 1.000

R 2020

B 2021

B 2022

B 2023

B 2024

B 2025

1.712

-38

1.712

Baten Mutaties reserves

Lasten Mutaties reserves Totaal saldo Mutaties reserves

Verschil t.o.v. begr. vorig jaar Mutaties reserves

-31

2.2 Economie In dit programma draait het om onze zorg voor een economische groei die bijdraagt aan zowel de welvaart, het welzijn als de omgevingskwaliteit. Een aantrekkelijk woon-, werk- en leefklimaat en gastvrijheid in een groene, kwalitatief hoogwaardige omgeving vormen het fundament voor deze groei. Daarom investeren we als Ommen in hoogwaardige woonmilieus, een aantrekkelijk centrum, aantrekkelijke vestigingslocaties voor bedrijven en diensten, goede bereikbaarheid en een gevarieerd recreatief aanbod. Met Agro & Food, de vrijetijdseconomie, bedrijvigheid (onder meer industrie en bouwnijverheid), zorg en dienstverlening beschikt Ommen over meerdere krachtige pijlers die haar economische groei steunen en vormgeven. De crossovers tussen die verschillende pijlers bepalen steeds meer de ontwikkeling van onze lokale economie. Bestuurlijke prioriteiten: 1. Vrijetijdseconomie Hierin richt we ons op drie deelopgaven: • Een vitale recreatiesector met als kenmerken: een toonaangevende verblijfsregio, een jaarronde beleving en optimaal benutten van de Vecht voor recreatie. • Goede informatievoorziening in samenwerking met promotie en marketing. • Een goede recreatieve infrastructuur met een kwalitatief en innovatief fiets- en wandelnetwerk. 2. Promotie en marketing Met de promotie en marketing richt Ommen zich vooral op: • Het behouden van haar huidige inwoners en ondernemers.

Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/10610444/1