4. Gemeente Ommen, jaarstukken 2025 incl controleverklaring

Flynth Audit B.V. geheel document digigaal gewaarmerkt voor identificatiedoeleinden

S.H.

2-6-2026

Jaarstukken 2025

Inhoudsopgave Voorwoord .............................................................................................................................................. 3 Financiële samenvatting ......................................................................................................................... 5 1. JAARVERSLAG ...................................................................................................................................... 8 1.1 Programmaverantwoording.............................................................................................................. 8 1.1.1 Bestuur en bedrijfsvoering......................................................................................................... 9 1.1.2 Economie ................................................................................................................................. 23 1.1.3 Omgevingskwaliteit.................................................................................................................. 33 1.1.4 Samenleving ............................................................................................................................. 56 1.2 Paragrafen .......................................................................................................................................

88 1.2.1 Lokale heffingen ....................................................................................................................... 88 1.2.2 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ............................................................................. 94 1.2.3 Financiering ............................................................................................................................ 100 1.2.4 Grondbeleid ........................................................................................................................... 102 1.2.5 Kapitaalgoederen ................................................................................................................... 106 1.2.6 Bedrijfsvoering ....................................................................................................................... 113 1.2.7 Verbonden partijen ................................................................................................................ 121 1.2.8 Openbaarheidsparagraaf Wet open overheid (Woo) ............................................................ 130 2. JAARREKENING ................................................................................................................................

131 2.1 Balans ........................................................................................................................................ 132 82.2 Overzicht van baten en lasten in de jaarrekening over het begrotingsjaar ........................... 134 2.3 Grondslagen .............................................................................................................................. 135 2.4 Toelichting op de balans ........................................................................................................... 143 2.5 Toelichting op het overzicht van baten en lasten ..................................................................... 155 2.6 Wet Normering Topinkomens .................................................................................................. 191 2.7 SISA............................................................................................................................................ 193 2.8 Taakvelden ................................................................................................................................ 204 2.9 Rechtmatigheidsverantwoording ............................................................................................. 207 3. OVERIGE GEGEVENS........................................................................................................................

209 Bijlagen................................................................................................................................................ 216 Incidentele baten en lasten ............................................................................................................ 217 Algemene dekkingsmiddelen .......................................................................................................... 219 Reserves en voorzieningen ............................................................................................................. 221 Modelstaat A en B........................................................................................................................... 225 EMU-saldo ....................................................................................................................................... 227 Voortgang investeringen................................................................................................................. 228

2

Jaarstukken 2025

Voorwoord Hierbij bieden wij u de jaarstukken 2025 van de gemeente Ommen aan. Dit document biedt inzicht in onze financiële positie, de behaalde resultaten en de belangrijkste uitdagingen waar wij als gemeente voor staan. Het jaar 2025 stond voor onze organisatie vooral in het teken van de transitie na de definitieve ontvlechting uit de Bestuursdienst Ommen-Hardenberg (BOH) en het vormgeven van nieuwe samenwerkingen met partners. Daarbij lag de focus primair op het waarborgen van een stabiele dienstverlening aan inwoners en bedrijven, met als uitgangspunt dat zij zo min mogelijk hinder zouden ondervinden van de organisatorische veranderingen en de overdracht van taken en verantwoordelijkheden. Tegelijkertijd zijn wij vanzelfsprekend blijven werken aan de verdere ontwikkeling van onze dienstverlening en de doorontwikkeling van onze organisatie. Ondanks, en deels juist dankzij, deze intensieve transitieperiode zijn in 2025 belangrijke resultaten bereikt. Ook financieel sluiten wij het jaar af met een positief resultaat. Daarbij merken wij nadrukkelijk op dat een belangrijk deel van deze middelen betrekking heeft op budgetten die in een later stadium alsnog ingezet zullen worden voor reeds voorziene opgaven en ontwikkelingen. Op het gebied van wonen, economie en leefomgeving zijn concrete stappen gezet.

De vergroening van het centrum is zichtbaar geworden met de realisatie van de herinrichting van het Vrijthof en het Kerkplein. In het sociaal domein zijn belangrijke beleidslijnen ontwikkeld, waaronder de Visie Huis van de Samenleving, de Lokale Educatieve Agenda en de transformatie van de preventieve jeugdaanpak. Tegelijkertijd blijven de financiële vooruitzichten voor gemeenten onzeker. De ontwikkelingen rondom het gemeentefonds, het wegvallen van compensaties en de onzekerheden binnen onder meer het sociaal domein vragen blijvende aandacht en zorgvuldige afwegingen van bestuur en organisatie. Wij blijven deze ontwikkelingen nauwlettend volgend en zetten ons, samen met onder andere de VNG, in voor een eerlijke en structurele financiering van gemeentelijke taken. Ondanks deze onzekerheden blijven wij bouwen aan de toekomst van gemeente Ommen. Niet alleen via concrete projecten en investeringen, maar ook door te investeren in samenwerking, dienstverlening en de verbinding met onze inwoners. De viering van 80 jaar vrijheid in 2025 heeft dat gevoel van saamhorigheid en betrokkenheid treffend onderstreept. Wij danken inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en partners voor hun bijdrage aan de resultaten van 2025 en kijken uit naar de verdere samenwerking in de komende jaren.

3

Jaarstukken 2025 Leeswijzer Wij realiseren ons dat de jaarstukken omvangrijk en complex kunnen zijn, dit komt vooral door de regelgeving Besluit Begroting en Verantwoording (BBV). De jaarstukken bestaan uit het jaarverslag, de jaarrekening en de overige gegevens. Voor het jaarverslag is de financiële samenvatting opgenomen, waarin op hoofdlijnen ingegaan wordt op het verschil tussen het begrote en het werkelijk resultaat van het boekjaar 2025. Daarna start het jaarverslag. In het jaarverslag vindt u de programmaverantwoording en de paragrafen waarin inhoudelijk een toelichting wordt gegeven op: ™ ™

Beschrijving van de programmaverantwoording en de taakvelden De doelstellingen nader uitgewerkt middels het stoplichtenmodel - Zwart = gerealiseerd - Groen = conform planning - Oranje = niet conform planning maar nog wel realiseerbaar - Rood = Niet realiseerbaar

™

De acht verplichte paragrafen op grond van de BBV

In de jaarrekening vindt u onder andere: ™ ™ ™ ™ ™ ™ ™

de balans inclusief toelichting overzicht van baten en lasten inclusief toelichting Waarderingsgrondslagen Wet Normering Topinkomens de SISA-verantwoording Taakvelden de Rechtmatigheidsverantwoording

Met de rechtmatigheidsverantwoording 2025 verantwoordt het college zich aan de raad over het vraagstuk: hebben we rechtmatig gehandeld? Daartoe is in deze jaarstukken de dt u op 2 plaatsen terug: ™

In het jaarverslag als onderdeel van de paragraaf bedrijfsvoering. Hier worden de

™

komende jaren wordt gedaan om dit in de toekomst te voorkomen. In de jaarrekening is een apart hoofdstuk hiervoor opgenomen met de beknopte resultaten.

In de overige gegevens vindt u de controleverklaring van de accountant. Tot slot zijn nog diverse bijlagen opgenomen, zoals de incidentele baten en lasten, reserves en voorzieningen, algemene dekkingsmiddelen en modelstaat A en B.

4

Jaarstukken 2025

Financiële samenvatting Hieronder wordt ingegaan op het verloop van het begrotingssaldo en een verklaring op hoofdlijnen gegeven voor het verschil tussen het begrote en het werkelijk resultaat 2025. In de vergadering van november 2024 heeft de raad de begroting 2025 vastgesteld. De begroting ontwikkeling voorzien. Incidenteel werd voor 2025 een tekort voorzien -3.536.000. Het begrotingssaldo 2025 is na bedoelde raadsvergadering op de gebruikelijke momenten in de planning en control cyclus bijgesteld.

een overzicht opgenomen van de verschillen per programmaonderd de toelichting op deze verschillen verwijzen wij u hier naar de toelichting op het overzicht van baten en lasten, zoals deze in deze jaarrekening is opgenomen.

Programma PRG_1 Bestuur

Taakveld Bestuur

Bedrag -925

PRG_1 Bestuur

Res. van de rekening van baten en lasten

1.535

PRG_1 Bestuur

Beheer overige gebouwen en gronden

-372

PRG_1 Bestuur

Bedrijfsvoering

932

PRG_1 Bestuur

uitkeringen en ov. uitkeringen GF

642

Belangrijkste verklaringen De voornaamste oorzaak betreft een stelselwijziging in de waardering van de voorziening wethouders pensioenen, hetgeen heeft geleid tot een extra dotatie in de voorziening. Betreft het saldo van de geraamde doch niet gerealiseerde onttrekkingen en stortingen in de reserve. Dit saldo maakt onderdeel uit van de bestemming van het rekeningresultaat en wordt bij de vaststelling van de jaarrekening nader toegelicht en verwerkt via de resultaatbestemming. Er heeft een correctie plaatsgevonden op de historische boekwaarde van gronden bestemd voor inbreng in de grondexploitatie De Rotbrink en er zijn aanvullende kosten gemaakt voor overdracht van vastgoedwerkzaamheden vanuit de gemeente Hardenberg. Aan de batenkant zijn meeropbrengsten gerealiseerd op interne doorbelastingen huisvesting en op huisvesting van de crisisopvang in het gemeentehuis. Aan de lastenkant zijn lagere lasten gerealiseerd op de loonsom, als gevolg van niet bestede incidentele middelen en tijdelijke budgetreserveringen. Daarnaast zijn budgetten voor cursussen en congressen en voor overdrachtskosten/robuustheid niet volledig benut. Waarvoor overheveling naar 2026 wordt voorgesteld. Dit voordeel is het resultaat van nacalculaties over 2023

bijgewerkt tot en met de septembercirculaire 2025.

5

Jaarstukken 2025 Programma PRG_1 Bestuur

Taakveld Overige baten en lasten

Bedrag 791

PRG_3 Omgevingskwaliteit

Riolering

285

PRG_3 Omgevingskwaliteit

Milieu beheer

-396

PRG_3 Omgevingskwaliteit

Grond exploitatie (nietbedrijventerreinen) Wonen en bouwen

-731

PRG_4 Samenleving

Onderwijs huisvesting

345

PRG_4 Samenleving

Onderwijs beleid en leerlingzaken

370

PRG_4 Samenleving

Sportacco mmodaties

357

PRG_3 Omgevingskwaliteit

6

-501

Belangrijkste verklaringen Er zijn diverse niet-begrote incidentele opbrengsten ontvangen, waaronder de eindafrekening Hardenberg. Daarnaast zijn budgetten bij maatschappelijke initiatieven, de eindafrekening van overheadkosten Hardenberg en de toerekening van personeelskosten aan de opvang van Oekraïense vluchtelingen niet volledig benut, wat heeft geleid tot lagere lasten dan begroot. Het jaar 2025 is een opstartjaar geweest voor de nieuwe uitvoerende partij van het rioolonderhoud. Door vertraging in de overdracht van gegevens en de opstart van werkzaamheden konden niet alle geplande onderhoudsopdrachten worden uitgevoerd. De Omgevingsdienst IJsselland heeft in de laatste periode van 2025 meer inzet gepleegd op handhaving dan was opgenomen in de jaaropdracht, hetgeen heeft geleid tot een onvoorziene kostenoverschrijding. Dit resultaat is het saldo van hogere lasten en hogere baten binnen de grondexploitaties. Voor een nadere toelichting op de afzonderlijke grondexploitaties wordt verwezen naar de paragraaf Grondbeleid in de jaarstukken 2025. Aan de batenkant is sprake van een lager dan geraamde legesinkomsten bouw- en sloopvergunningen, mede als gevolg van de inwerkingtreding van de Wet Kwaliteitsborging voor het Bouwen (Wkb). Aan de lastenkant zijn de uitvoeringskosten bouw- en omgevingstaken via de Omgevingsdienst IJsselland hoger uitgevallen dan begroot.

Hiertegenover staan lagere lasten op diverse projecten, waarvoor voorstellen tot budgetoverheveling naar 2026 zijn ingediend. Aan de batenkant is een voordeel gerealiseerd, doordat een subsidie voor ventilatie in schoolgebouwen is ontvangen. Aan de lastenkant zijn diverse projecten in 2025 niet of deels uitgevoerd en worden overgeheveld naar 2026, waaronder tijdelijke huisvesting Kindplein Oost en de functionele verbetering van verouderde schoolgebouwen. De voornaamste oorzaak betreft lagere lasten op de SiSaregeling voor onderwijsachterstandenbeleid, doordat subsidie-uitbetalingen niet volledig tot besteding zijn gekomen. Tevens zijn de kosten voor leerlingenvervoer lager uitgevallen, als gevolg van kritischer beoordeling van aanvragen aan de voorkant van het proces. De voornaamste verklaring betreft de geothermieinstallatie in de Carrousel, die al geruime tijd buiten gebruik is. Het hiervoor geraamde herstelbudget en het budget voor groot onderhoud zijn niet in 2025 besteed. Hiervoor worden voorstellen tot budgetoverheveling naar 2026 gedaan.

Jaarstukken 2025 Programma PRG_4 Samenleving

PRG_4 Samenleving PRG_4 Samenleving

Taakveld Samen kracht en burger participatie

Inkomens regelingen Hulpmiddel en en diensten (WMO)

Bedrag 2.200

gesteld voor toekomstige uitgaven. Tevens is in 2025 een 00 over het

1.016 426

PRG_4 Samenleving

Huishoudel ijke hulp (WMO)

307

PRG_4 Samenleving

Dag besteding (WMO)

298

PRG_4 Samenleving

Beschermd wonen (WMO)

747

Overig < 250k Totaal

Belangrijkste verklaringen Dit voordeel wordt in hoofdzaak verklaard door de opvang van Oekraïense vluchtelingen. Een vanuit 2024

-72

op crisis noodopvang voor vluchtelingen, waarbij de bijbehorende lasten in andere taakvelden zijn verantwoord. Aan de batenkant is een hogere rijksbijdrage ontvangen De inzet van WMO-hulpmiddelen kan per jaar sterk fluctueren. In 2025 zijn aanzienlijk minder hulpmiddelen ingezet dan begroot, hetgeen heeft geleid tot lagere lasten. Hoewel bij de Najaarsnota 2025 op basis van landelijke trends een structurele budgetophoging is doorgevoerd, is de verwachte toename bij de jaarrekening 2025 nog niet zichtbaar. Daarnaast zijn alle eigen bijdragen voor taxivervoer en WMO op dit taakveld baten verklaart. De feitelijke kostenstijging die op basis van landelijke trends werd voorzien en aanleiding was voor een structurele budgetophoging bij de Najaarsnota 2025, is bij de jaarrekening 2025 nog niet zichtbaar. Het realisatiepatroon wijkt daarmee af van de trend van de afgelopen jaren. Enerzijds zijn als gevolg van de nieuwe aanbesteding van WMO-contracten 2026 reeds in 2025 lagere tarieven gehanteerd, anderzijds is de verwachte toename in zorggebruik op basis van landelijke trends bij de jaarrekening 2025 nog niet tot uiting gekomen, ondanks de structurele budgetophoging die hiervoor bij de Najaarsnota 2025 was doorgevoerd. De voornaamste verklaring betreft een eindafrekening over 2025 van de Regio Zwolle, op basis waarvan een

dan geraamd aantal inwoners in beschermd wonen. Resterende afwijkingen.

7.253

7

Jaarstukken 2025

1. JAARVERSLAG 1.1 Programmaverantwoording

8

Jaarstukken 2025

1.1.1 Bestuur en bedrijfsvoering Inleiding Dit programma draait om onze rol en ons takenpakket die wij als gemeente hebben en hoe wij daarop ons bestuur en onze bedrijfsvoering inrichten. Die rol en het takenpakket zijn de afgelopen jaren flink veranderd door steeds snellere en grotere ontwikkelingen. Aan de ene kant verandert de vraag uit de samenleving: de Nederlanders zijn mondiger, beter geïnformeerd en digitaler. Aan de houdbaar. Daardoor verschuift onze rol naar die van regisseur en netwerkpartner. Daarin werken we, waar mogelijk, vanuit zelfredzaamheid en eigen verantwoordelijkheid van onze inwoners. En helpen we als partners met het uitvoeren van goede oplossingen. Ook krijgen we steeds meer grotere en ingewikkeldere taken. Denk alleen al aan de decentralisaties in het sociaal domein en de uitwerking daarvan. We hebben als gemeente de blijvende verantwoordelijkheid om grip te houden op ons werk en onze (financiële) resultaten. Kortom, er wordt veel gevraagd van ons verandervermogen. De ontvlechting uit de Bestuursdienst OmmenHardenberg (BOH) en herstart als organisatie per 1 januari 2019 grepen wij aan om hier flinke stappen in te zetten. Denk hierbij aan:

Wij maken zo een relatief kleine regie-/netwerkgemeente die als organisatie veel taken door andere partijen laat doen. Wij noemen dit het Ommen 4.0-model. De basis hiervan hebben we beschreven in de 'Houtskoolschets Ommen 4.0'. Om dit model concreet en succesvol te maken, werken we de komende jaren bewust aan deze organisatieontwikkeling. We willen daarin ook een kweekvijver en experimenteercentrum zijn voor jong talent. Bestuurlijke prioriteiten 1. Het op orde brengen van de dienstverlening aan onze inwoners en bedrijven. 2. Het verder ontwikkelen van de organisatie Ommen 4.0 Wat willen we bereiken 1. Bedrijfsvoering e die zelf inspeelt op nieuwe ontwikkelingen en haar taken goed kan (laten) vervullen; betere dienstverlening aan inwoners en bedrijven;

2. Bestuur

3. Treasury meer belasting gaan betalen.

9

Jaarstukken 2025

Bestuur Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoort de facilitering van de bestuursorganen: burgemeester, college van burgemeester en wethouders, raad en raadscommissies, de ondersteuning van de raad, griffie, regionale, landelijke en internationale bestuurlijke samenwerking, lokale rekenkamer, ombudsfunctie en accountantscontrole.

2. Wat willen we bereiken? We zijn een gemeente die bestuurt vanuit een verbindende, dienstbare en faciliterende stijl. Ook willen we de kracht van de samenleving gebruiken. 3. Wat hebben we bereikt? In 2025 heeft de afronding van de samenwerking met Hardenberg, in combinatie met de start van nieuwe samenwerkingen met andere partners, centraal gestaan. Deze ontwikkeling vormde een belangrijke stap in het verder versterken van de bestuurlijke en organisatorische identiteit van de gemeente Ommen. De regionale samenwerking binnen zowel het Vechtdal als de Regio Zwolle is in deze periode verder geïntensiveerd. Daarmee is de positie van Ommen binnen de regionale netwerken verstevigd en is de basis gelegd voor gezamenlijke aanpakken van opgaven die de gemeentegrenzen overstijgen. heeft de raad en andere betrokkenen in staat gesteld om op hoofdlijnen richting te geven aan de langetermijnontwikkeling van de gemeente. In het verlengde hiervan is de kwartiermaker participatie gestart en zijn trainingen verzorgd om participatie structureel te verankeren in de bestuurlijke en ambtelijke werkwijze. De eerste resultaten hiervan zijn zichtbaar. Daarnaast is samen met vele betrokkenen de viering van 80 jaar vrijheid gerealiseerd. Deze viering onderstreepte het belang van verbinding en maatschappelijke betrokkenheid.

De bijeenkomsten hebben de samenwerking met Plaatselijke Belangen en maatschappelijke organisaties verder versterkt.

4. Beleidskaders voor uitvoering ™ Houvast voor de Toekomst ; inspiratiedocument Ommer Motief 2030 ™ Omgevingsvisie Ommen Jouw Toekomst ™ Notitie Ruimte voor Initiatief ™ Houtskoolschets Ommen 4.0 ™ Participatiekader en participatieverordening

11

Jaarstukken 2025

Beheer gebouwen en gronden Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren taken met betrekking tot onroerend goed dat niet in exploitatie is en niet aan een specifiek beleidsveld is toe te delen, beheer, verhuur, instandhouding van gebouwen, gronden en landerijen die de gemeente (al of niet tijdelijk) in bezit heeft en niet in exploitatie neemt. 2. Wat willen we bereiken? We willen onze (pacht)gronden en gemeentelijke gebouwen en gronden, zoals het gemeentehuis, DOEK en voormalige schoolgebouwen goed en duurzaam beheren en onderhouden. Waar het kan en gepast is, vragen we huurgelden. Ons beleid richt zich op deze ambities. In de paragraaf kapitaalgoederen staat een overzicht van ons bezit en van onze financiële situatie. 3. Wat hebben we bereikt? Tot 2025 voerde de gemeente Hardenberg deze taak uit. Sinds 2025 doet de gemeente Ommen dit zelf, waarbij het klein onderhoud belegd is bij de gemeente zelf en het groot onderhoud onder regie is uitbesteed.

4. Beleidskaders voor uitvoering ™ Raadsbrief afwegingskader Vastgoed ™ Meerjaren onderhoudsplan (MJOP) ™ Snippergroen beleid

5. Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen Samenwerken

Regie

Uitbesteden

Beheer en onderhoud is uitbesteed aan een derde partij

Middelen Programmaonderdeel Beheer overige gebouwen en gronden Beheer overige gebouwen en gronden Saldo

Baten / lasten Baten

Begroot primitief 153

Begroot na wijziging 153

Jaarrekening

Verschil

454

301

Lasten

-590

-553

-1.226

-673

-437

-399

-772

-372

13

Jaarstukken 2025

Bedrijfsvoering Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van medewerkers in het primaire proces: Financiën, toezicht en controle gericht op de eigen organisatie, HRM, de gemeentesecretaris, inkoop, juridische zaken, bestuurszaken en bestuursondersteuning, informatievoorziening en automatisering, facilitaire zaken en huisvesting, documentaire informatievoorziening, managementondersteuning primair proces. 2. Wat willen we bereiken? Een sterke ambtelijke organisatie die een zo goed mogelijke dienstverlening kan leveren aan bedrijven en inwoners en proactief kan inspelen op nieuwe ontwikkelingen en haar taken goed kan (laten) uitvoeren. 3. Wat hebben we bereikt? In 2025 lag binnen het taakveld Bedrijfsvoering de nadruk op de overdracht en borging van taken als gevolg van het zelfstandig functioneren van de organisatie na de definitieve ontvlechting. Deze focus was noodzakelijk voor de continuïteit van de dienstverlening, maar maakte dat niet alle voorgenomen ontwikkelstappen zijn gerealiseerd. Tegelijkertijd is, binnen de beschikbare capaciteit, doorgewerkt aan de doelstellingen uit het A3-plan van Ommen 4.0, met aandacht voor sturing, rolverdeling en ondersteuning van het primaire proces.

De organisatieontwikkeling en verdere digitalisering zijn gefaseerd uitgevoerd en worden ook samen met de nieuwe dienstverlener verder vorm gegeven en geprofessionaliseerd. De dienstverlening aan inwoners en bedrijven is gecontinueerd en op onderdelen verbeterd, met nadruk op duidelijke communicatie en werkbare processen. De control taken zijn verder ontwikkelt. De financiële bedrijfsvoering is ondanks de nodige problemen beheersbaar en rechtmatig gebleven met een sluitende begroting. Met de overdracht van het archief en informatie documentatie zijn (historische) omissies geconstateerd die de komende jaren zullen moeten worden weggewerkt. Daarmee stond 2025 vooral in het teken van stabilisatie en voorbereiding op verdere doorontwikkeling.

Dienstverlening In 2025 hebben we uitvoering gegeven aan het plan van aanpak voor dienstverlening en duidelijke taal. Dit plan is gebaseerd op de uitkomsten van het inwonerstevredenheidsonderzoek. We hebben ingezet op bewustwording via de interne campagne en de klantreis geanalyseerd en geoptimaliseerd om de ervaring van inwoners te verbeteren. Daarnaast zijn het zaaksysteem en werkprocessen verbeterd en hebben medewerkers trainingen gevolgd. idelijke communicatie, en er zijn specifieke trainingen georganiseerd om begrijpelijke en toegankelijke taal te bevorderen. Tot slot is de afhandeling van informatieverzoeken vereenvoudigd en versneld. De afhandeltermijn van informatieverzoeken is teruggebracht van 8 weken naar een reactietermijn van 10 werkdagen. 4. Beleidskaders voor uitvoering ™ Kadernota 2025 ™ Houtskoolschets Ommen 4.0 ™ Ontwikkeltraject Samen Leren! Conceptueel model overdracht taken (raadsbrief)

14

Jaarstukken 2025

Treasury Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren de activiteiten van de gemeente met betrekking tot de treasury-functie, financiering, beleggingen, dividenden etc., schenkingen en legaten. 2. Wat willen we bereiken? Met onze treasuryfunctie willen we een gezonde financiële positie creëren op diverse manieren: ™ altijd duurzame toegang creëren tot financiële markten tegen acceptabele condities, ™ onze gemeentelijke vermogens- en (rente)resultaten tegen ongewenste financiële risico's, zoals rente-, koers, krediet en liquiditeitsrisico's beschermen, ™ onze interne verwerkingskosten en externe kosten voor het beheren van geldstromen en financiële posities minimaliseren, ™ de renteresultaten binnen de kaders van de Wet financiering decentrale overheden (Wet fido) en de limieten en richtlijnen van het financiële verordening optimaliseren. De uitvoering van het treasurybeleid komt in de paragraaf financiering aan de orde. 3. Wat hebben wij bereikt? Zie hiervoor paragraaf financiering. 4. Beleidskaders voor uitvoering ™ Nota beleidskaders rechtmatigheidsverantwoording 2025 ™ Financiële verordening gemeente Ommen 2025 ™ Controle verordening gemeente Ommen 2025 ™ Verordening onderzoeken doelmatigheid en doeltreffendheid ™ Normenkader 2025 Nota M&O (nota misbruik en oneigenlijk gebruik van gemeentelijke regelingen) 5.

Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen Planning & control en de financiële administratie Samenwerken Uitbesteden

Middelen Programmaonderdeel Treasury Treasury Saldo

16

Baten / lasten Baten Lasten

Begroot primitief 292 -142 150

Begroot na wijziging 757 -392 365

Jaarrekening

Verschil

881 -452 429

123 -60 64

Jaarstukken 2025

OZB Woningen Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoort de onroerendzaakbelasting (OZB) op de woning: belasting op eigendom woningen, heffing en waardering woningen, uitvoering OZB, bezwaar en beroep.

2. Wat willen we bereiken? We willen een evenwichtige verdeling tussen onze inkomsten en uitgaven, daarvoor heffen we onder meer de OZB-belasting. 3. Wat hebben we bereikt? Zie hiervoor paragraaf lokale heffingen. 4. Beleidskaders voor uitvoering . 5. Werkwijze Ommen 4.0 .Zelf doen Beleid en regie op uitvoering Samenwerken Uitbesteden

De uitvoering is uitbesteed aan GBLT

Middelen Programmaonderdeel OZB woningen OZB woningen Saldo

Baten / lasten Baten Lasten

Begroot primitief 2.597 -10 2.587

Begroot na wijziging 2.632 -0 2.632

Jaarrekening

Verschil

2.683 -27 2.656

51 -27 24

17

Jaarstukken 2025

OZB niet-woningen Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoort de onroerendzaakbelasting (OZB) op niet-woningen: belasting op eigendom en gebruik bedrijven, heffing en waardering onroerende zaken, heffingen invordering, bezwaar en beroep. 2. Wat willen we bereiken? We willen een evenwichtige verdeling tussen onze inkomsten en uitgaven, daarvoor heffen we onder meer de OZB niet-woningen.

3. Wat hebben we bereikt? Zie hiervoor paragraaf lokale heffingen. 4. Beleidskaders voor uitvoering

5. Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen Samenwerken

Beleid en regie op uitvoering

Uitbesteden

De uitvoering is uitbesteed aan GBLT

Middelen Programmaonderdeel OZB niet-woningen OZB niet-woningen Saldo

18

Baten / lasten Baten Lasten

Begroot primitief 1.907 -39 1.868

Begroot na wijziging 1.907 -39 1.868

Jaarrekening

Verschil

1.894 -24 1.870

-13 14 2

Jaarstukken 2025

Parkeerbelasting Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoort de parkeerbelasting: heffing en invordering, opbrengsten parkeerfaciliteiten, opbrengsten boetes. 2. Wat willen we bereiken? We willen parkeren in het centrum reguleren, daarom geldt er een parkeerverordening. We hebben geen betaald parkeren, maar we geven wel parkeervergunningen uit die onder parkeerbelasting vallen. 3. Wat hebben we bereikt? . 4. Beleidskaders voor uitvoering . 5. Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen Het verstrekken van de vergunningen wordt uitgevoerd door de publieksbalie Ommen. Samenwerken Uitbesteden

Het parkeerbeleid en de verordening is onder de DVO openbaar gebied opgesteld.

Belastingen overig Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren overige mogelijke gemeentelijke belastingen, zoals: precariobelasting, reclamebelasting, heffing en invordering, bezwaar en beroep.

2. Wat willen we bereiken? We willen een evenwichtige verdeling tussen onze inkomsten en uitgaven, daarvoor heffen we onder meer overige belastingen als: reclame- en precariobelasting, begraafrechten en marktgelden en -leges. 3. Wat hebben we bereikt? Zie hiervoor paragraaf lokale heffingen. 4. Beleidskaders voor uitvoering . 5. Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen Het verstrekken van de vergunningen wordt uitgevoerd door de publieksbalie. Samenwerken Uitbesteden

De uitvoering van belastingen is uitbesteed aan GBLT.

19

Jaarstukken 2025

Middelen Programmaonderdeel Belastingen overig Belastingen overig Saldo

Baten / lasten Baten Lasten

Begroot primitief 119 -81 38

Begroot na wijziging 119 -81 38

Jaarrekening

Verschil

124 -76 48

5 5 10

Algemene uitkering Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren de uitkeringen uit het gemeentefonds: algemene uitkering, integratieuitkeringen, decentralisatie-uitkeringen, artikel 12-uitkering.

2. Wat willen we bereiken? We willen dat de financiële bijdragen die we van onze inwoners vragen in een goede verhouding staan tot het voorzieningenniveau die wij ze bieden. Dat doen we door te zorgen voor een gezond en duurzaam financieel beleid waarin we met de opbrengst van gemeentelijke belastingen dat voorzieningenniveau zo goed mogelijk invullen. Een sluitende begroting hoort daar ook bij. Met de opbrengst van de retributies dekken we de lasten van onze verleende diensten. 3. Wat hebben we bereikt? De bijdragen van de Algemene Uitkering nemen we op in de P&C documenten, waarbij de opvolgende circulaires zijn gevolgd. 4. Beleidskaders voor uitvoering ™ Financiële verordening gemeente Ommen ™ Kadernota 2025

Middelen Programmaonderdeel OMM.uitkeringen en ov. uitkeringen GF OMM.uitkeringen en ov. uitkeringen GF Saldo

20

Baten / lasten Baten

Begroot primitief 43.664

Begroot na wijziging 46.194

Jaarrekening

Verschil

46.836

642

Lasten

-218

-0

-0

0

43.446

46.194

46.836

642

Jaarstukken 2025

Overige baten en lasten Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren: stelposten, taakstellende bezuinigingen, begrotingsruimte en (schatting) van niet voorziene uitgaven.

Middelen Programmaonderdeel Overige baten en lasten Overige baten en lasten Saldo

Baten / lasten Baten Lasten

Begroot primitief -0 -4.236 -4.236

Begroot na wijziging -0 -1.279 -1.279

Jaarrekening

Verschil

403 -891 -488

403 388 791

Vennootschapsbelasting Taakveld 1. Omschrijving taakveld Op dit taakveld wordt (de raming van) het te betalen bedrag vennootschapsbelasting als last geboekt. Het gaat om het (geraamde) bedrag van de aanslag vennootschapsbelasting voor het betreffende begrotingsjaar/verantwoordingsjaar. Dit bedrag is verschuldigd vanwege fiscale winst die per saldo is gerealiseerd op ondernemingsactiviteiten in het betreffende begrotingsjaar na eventuele verrekening van fiscale verliezen uit eerdere begrotingsjaren. Ook in de jaarrekening zal het veelal nog gaan om een raming van het bedrag van de aanslag, omdat de definitieve aanslag dan nog niet is ontvangen. Daarom wordt op dit taakveld ook het eventueel voorkomend verschil geboekt tussen het bedrag van de in het begrotingsjaar ontvangen definitieve aanslag vennootschapsbelasting over een ouder begrotingsjaar en het bedrag dat als raming in de jaarstukken voor dat oudere jaar is opgenomen. 2. Wat willen we bereiken? We willen voldoen aan onze vennootschapsbelastingplicht (Vpb-plicht), die sinds 2016 geldt voor alle winstgevende ondernemingsactiviteiten van gemeenten. We onderschrijven het doel van deze Vpb-plicht, namelijk het scheppen van een gelijk speelveld tussen overheidsondernemingen en private ondernemingen. 3. Wat hebben we bereikt? De winstgevende ondernemingsactiviteiten zijn klein.

De opbrengsten zijn minimaal en gezien een nog te verreken verlies is er de komende jaren geen afdracht Vpb te verwachten. De aangiften Vpb zijn ingediend tot en met 2023.

Middelen Programmaonderdeel Vennootschapsbelasting (VpB) Saldo

Baten / lasten Lasten

Begroot primitief -9 -9

Begroot na wijziging -9 -9

Jaarrekening

Verschil

-0 -0

9 9

21

Jaarstukken 2025

Mutaties reserves Middelen Programmaonderdeel Mutaties reserves Mutaties reserves Saldo

Baten / lasten Baten Lasten

Begroot primitief -0 -0 -0

Begroot na wijziging 3.941 -0 3.941

Jaarrekening

Verschil

3.941 -0 3.941

0 0 0

Baten / lasten Baten

Begroot primitief 6.643

Begroot na wijziging 6.643

Jaarrekening

Verschil

-0

-6.643

Lasten

-6.901

-8.178

-0

8.178

-258

-1.535

-0

1.535

Resultaat Middelen Programmaonderdeel Res. van de rekening van baten en lasten Res. van de rekening van baten en lasten Saldo

22

Jaarstukken 2025

1.1.2 Economie Inleiding In dit programma draait het om onze zorg voor een economische groei die bijdraagt aan:

Een aantrekkelijke plek om te wonen, werken en leven en gastvrijheid in een groene, kwalitatief hoogwaardige omgeving vormen het fundament voor deze groei. Daarom investeren we als gemeente in:

Met Agro & Food, de vrijetijdseconomie, bedrijvigheid (denk bijvoorbeeld aan industrie en bouwbedrijven), zorg en dienstverlening beschikt Ommen over meerdere krachtige pijlers die haar economische groei steunen en vormgeven. De verbindingen en samenwerkingen (crossovers) tussen die verschillende pijlers bepalen steeds meer de ontwikkeling van onze lokale economie. Bestuurlijke prioriteiten

Wat willen we bereiken 1. Centrum

2. Bedrijventerreinen bedrijventerreinen die klaar zijn voor de toekomst en van hoge kwaliteit zijn. 3. Vrijetijdseconomie

4. Landbouw en Agrofood kers van een gezond landelijk gebied.

Depla-indicatoren Eenheid

Periode

Bron

Ommen

Nederland

< 25000 inwoners

Vestiging van bedrijven Aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 tm 64 jaar

2024

LISA

201,1

191,4

195,4

23

Jaarstukken 2025

Economische promotie Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren activiteiten gericht op het "op de kaart zetten" van de gemeente: promotionele activiteiten, gericht op het aantrekken van nieuwe bedrijvigheid en nieuwe werkers, aantrekken van overige instellingen ter versterking van het profiel van de gemeente, investeren in bovenlokale, regionale, landelijke en internationale kennis- en economische relatienetwerken, promotie toerisme, beurzen en jaarmarkten, toeristenbelasting, forensenbelasting, vermakelijkhedenretributies. Tot dit taakveld behoort ook het algemeen beleid ter versterking van de economische bedrijvigheid: clusterontwikkeling en versterking van sectoren, stimulering van (samenwerkings)projecten van onderzoeksinstellingen en bedrijven, lokale, regionale, bovenregionale, internationale op versterking van de economische structuur en innovatie gerichte samenwerkingsverbanden, samenwerking met bedrijfsleven en kennis- en onderzoeksinstellingen, ontwikkelen van stedelijke en wijkgerichte economische programma's. 2. Wat willen we bereiken? Ommen heeft en behoudt een positie als topspeler op het gebied van toerisme en recreatie. Deze positie willen we ook buiten het reguliere hoogseizoen om behouden. Daarnaast willen wij een aantrekkelijke cultuur & erfgoed aanbod behouden en ontwikkelen.

Een veerkrachtige gemeente die in staat is om zich aan te passen aan veranderingen en de lokale economie kan versterken. Dit willen we onder meer bereiken door: ™ Onze toppositie in de regio, als recreatiegemeente met een sterke en innovatieve vrijetijdseconomie, te behouden en te versterken; ™ het bieden van een aantrekkelijk vestigingsklimaat met goede bereikbaarheid; ™ het behouden én het bieden van ontwikkelruimte voor een toekomstbestendige landbouw, mede als drager van een vitaal landelijk gebied. ™ Samen te werken in de Regio Zwolle op basis van de meerjarige agenda Regio Zwolle. En door gebruik te maken van de mogelijkheden die de RegioDeal Regio Zwolle biedt. ™ Opstellen van een economische visie In 2024 is er een economische foto van de gemeente opgesteld. Op basis hiervan is het voornemen een economische beleidsvisie op te stellen. Deze beleidsvisie moet richting en sturing geven aan ons economisch beleid. De beleidsvisie helpt ook gericht focus te bepalen in de economische agenda van de provincie en de Regio Zwolle. ·Uitvoeren programma vitale vakantieparken. Om een positie als topspeler te behouden op het gebied van recreatie en toerisme is het programma Vitale Vakantieparken voor (re)vitalisering van parken. Op initiatief van recreatieparken wordt gesproken over hun toekomst als recreatiepark. Deze gesprekken gaan zowel over transformatie als (re)vitalisering.

™ Actieplan Gastheerschap Recreatie Ommen Doel van dit plan is om de sector te versterken en te vernieuwen door nieuwe doelgroepen aan te spreken, verrassende gastbeleving te maken en meer jaarrond aanbod te stimuleren. Het plan wordt in samenwerking met Marketing Ommen en het Ondernemershuis Vechtdal ontwikkeld en uitgevoerd. ™ Erfcoaches en Sociaal Economische Begeleiders (Boerenperspectief) Met de inzet van erfcoaches en sociaal economische begeleiders ondersteunen we erfeigenaren en agrariërs bij de transitieopgaven op hun erf. ™ Ontwikkelperspectieven

25

Jaarstukken 2025 Taakveld

voor ons Platteland (voorheen PPLG) voor het Vechtdal, de provinciale landbouwvisie en het Programma Ruimte voor de Vecht/Panorama Vechtdal. De ontwikkelperspectieven worden uitgewerkt op basis van een plan van aanpak. De ontwikkelperspectieven worden in samenspraak met partners en belanghebbenden opgesteld. De ontwikkelperspectieven bieden een bouwsteen en zijn inspiratie voor de toekomstige ontwikkeling van ons landelijk gebied en bieden input voor het Omgevingsplan Ommen (buitengebied). ™ Gebiedsprocessen TvoP In het Vechtdal zijn vanuit het Provinciale Programma Landelijk gebied zes gebiedsprocessen opgestart. Daarbij wordt gebruik gemaakt van rijksmiddelen die de provincie toegewezen heeft gekregen in het kader van het maatregelenpakket. de gebiedsprocessen Vechtdal liggen allen geheel of deels in Ommen. Ommen wil bereiken dat deze gebiedsprocessen na de verkenningsfase over kunnen gaan naar de realisatiefase. 3. Wat hebben we bereikt? ™ Opstellen Economische Visie In 2025 zijn we gestart met het voeren van gesprekken met ondernemers, raadsleden en ambtenaren van verschillende beleidsvelden voor het opstellen van een economische beleidsvisie om richting en sturing geven aan ons economisch beleid.

·Uitvoeren programma vitale vakantieparken In 2025 is gestart met het opstellen van het Omgevingsprogramma voor drie parken om te veranderen van recreatieve bestemming naar woonbestemming. Daarnaast zijn er met andere parken gesprekken gevoerd over het vitaal houden van deze parken. · Uitvoering actieplan Gastheerschap Recreatie Ommen Aan de uitvoering van het actieplan wordt samengewerkt met Marketing Ommen en Vechtdal Marketing. In 2025 is de marketingstichting Hart van het Vechtdal verder doorontwikkeld, zijn ondernemers uitgenodigd en meegenomen naar plekken waar gastbeleving, digitalisering en seizoensversterking hand in hand gaan. ™ Samenwerken in de Regio Zwolle We werken samen in de Regio Zwolle op basis van de meerjarige agenda op de onderwerpen Economie, Arbeidsmarkt en Ruimte (o.a. Mobiliteit, Spons en programma Vitale kernen en gezonde buurten). Dit doen we via het Algemeen Bestuur, portefeuillehouder overleggen en onze ambtelijke accounts. We hebben middelen uit de RegioDeal toegekend gekregen voor de uitvoering van het gebiedsarrangement Vitaal en Veerkrachtig Vechtdal dat we via de programmastructuur Ruimte voor de Vecht samen met onze partners hebben opgesteld. ™ Erfcoaches en Sociaal Economisch Begeleiders (Boerenperspectief) We ondersteunen de inzet van erfcoaches in ons landelijk gebied. Zij ondersteunen erfeigenaren bij transitie opgaven op hun erven.

De erfcoaches zijn in 2025 samengevoegd met de sociaal economische begeleiders die zich meer specifiek richten op transities bij bestaande agrarische bedrijven. Dit gebeurt onder regie van Boerenperspectief. ™ Ontwikkelperspectieven Landelijk Gebied We hebben een plan van aanpak vastgesteld voor de uitwerking van de ontwikkelperspectieven voor het landelijk gebied. Naar aanleiding daarvan hebben we een partij geselecteerd die ons ondersteunt bij de uitwerking van deze perspectieven in 2026. We hebben overleg gehad met de Provincie over cofinanciering. ™ Gebiedsprocessen TvoP

26

Jaarstukken 2025 Taakveld De zes gebiedsprocessen lopen in Archem-Eerde, Witharen, landgoederenzone Vechtdal (Vilsteren), Junne, Stegeren en Lemelerveld (Dalmsholte, Giethmen). Eén gebiedsproces zit in de voorverkenningsfase. Vier gebiedsprocessen hebben de voorverkenningsfase afgerond en zitten daarmee in de verkenningsfase. Het gebiedsproces Junne heeft de verkenningsfase afgerond en momenteel loopt een haalbaarheidsanalyse als eerste stap van de uitvoeringsfase. Er is een ambtelijk kernteam gevormd om deze gebiedsprocessen te begeleiden, waaraan Ommen deelneemt. Daarnaast is er bestuurlijk overleg over de voortgang van de gebiedsprocessen. 4. Beleidskaders voor uitvoering ™ Economische visie 2030 Ommen ™ Toeristisch-Recreatief beleids- en ActiePlan voor de gemeente Ommen (TRAP) ™ Omgevingsvisie Ommen Jouw Toekomst ™ Uitvoeringskader Economische Visie Ommen ™ Vechtdal Visie 3.0 ™ Camperbeleid ™ Afwegingskader vitale vakantieparken ™ Toekomst voor ons Platteland - Provincie Overijssel Vechtdal Kompas (vrijetijdseconomie) 5. Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen Marketing en promotie Ommen Samenwerken Met recreatieondernemers in het Platform Recreatieondernemers. Met MarketingOost voor de promotie van het recreatie en toerisme van Ommen in het Vechtdal. In Vechtdalverband met andere gemeenten/ambtenaren via het ambtelijk overleg en bestuurlijk overleg (wethouder).

Regio Zwolle, Coalitions of the Willing (23 gemeenten), Kennispoort Regio Zwolle, Human Capital Agenda Regio Zwolle. Uitbesteden De promotie en toerisme van Ommen in het Vechtdal loopt via Marketing-Oost door middel van Vechtdalmarketing.

27

Jaarstukken 2025 Taakveld Zelf doen

Samenwerken

Uitbesteden

Zelf doen Samenwerken

Uitbesteden

We zijn betrokken bij de ontwikkeling en uitwerking van de Meerjarig Agenda Regio Zwolle. In die agenda staat de aanpak voor de regionale opgaven/vraagstukken, te weten: Economie, Menselijk Kapitaal (Human Capital), Leefomgeving en Bereikbaarheid. Ommen maakt onderdeel uit van de partijen die gezamenlijk het Gebiedsarrangement Vitaal en Veerkrachtig Vechtdal. Ommen zal de projectleiding van een programmaonderdeel uit dit gebiedsarrangement verzorgen en inbreng leveren op andere onderdelen.

Regio Zwolle is een samenwerking in de vorm van een Coalition of the Willing. Deze samenwerking omvat tevens afspraken tussen Rijk en Regio in het kader van de Novex en heeft mede geleid tot een nieuwe Regio Deal met het Rijk. Vanuit het Vechtdal is in samenwerking een gebiedsarrangement ingediend om aanspraak te maken op middelen uit deze Regio Deal. Hierbij wordt ook samengewerkt met onderwijsinstellingen. Programmaonderdelen uit het gebiedsarrangement zullen worden uitbesteed. Regie en opdrachtgeverschap Ontwikkelperspectieven Samenwerken met alle betrokken partijen in landelijk gebied aan Ontwikkelperspectieven (participatie) Uitwerken ontwikkelperspectieven aan extern bureau

Zelf doen

Participatie in gebiedsprocessen TvoP Counterpart gebiedsprocessen bij uitvoeringsvraagstukken

Samenwerken

Samenwerken met partijen in de gebiedsprocessen, waaronder de provincie als trekker van deze gebiedsprocessen en via de gebiedstafel Toekomst voor ons Platteland. Daadwerkelijke uitvoeringsmaatregelen en onderzoeken

Uitbesteden

28

Jaarstukken 2025

Bedrijvenloket en regelingen Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren de op bedrijven en ondernemers (inclusief bedrijven en ondernemers in land- en tuinbouw en veeteelt) gerichte ondersteuning en dienstverlening van de gemeente: bedrijvenloket, ondernemersloket, stimuleren van en onderwijs aan startende ondernemers, aantrekken en faciliteren van nieuwe bedrijven, financiële steunregelingen voor bedrijven waaronder land- en tuinbouw, veeteelt en visserij, regelen straathandel, markten alsook veemarkten, de Reclamebelasting, marktgelden en staanplaatsgelden markten. 2. Wat willen we bereiken? We willen dat individuele en collectief georganiseerde ondernemers op een eenvoudige manier hun vragen en plannen bij ons kunnen indienen en dat wij deze integraal beoordelen. 3. Wat hebben we bereikt? Met ondernemers zijn bijeenkomsten geweest om proces- en procedures te bespreken en waar mogelijk te verbeteren. 4. Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen Loketfunctie en collegewerkbezoeken. Rol van verbindingsofficier in het netwerk. Samenwerken Kennispoort Regio Zwolle en Human Capital Agenda Regio Zwolle Uitbesteden

Middelen Programmaonderdeel Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen Saldo

30

Baten / lasten Baten

Begroot primitief 23

Begroot na wijziging 23

Jaarrekening

Verschil

20

-3

Lasten

-212

-298

-206

92

-189

-275

-185

90

Jaarstukken 2025

Fysieke bedrijfsinfrastructuur Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren activiteiten gericht op fysieke condities scheppen voor alle vormen van bedrijvigheid: grondexploitatie bedrijventerreinen, ontwikkeling en onderhoud van bedrijfslocaties en (her)ontwikkeling van bedrijfspanden, herstructurering en verduurzaming bedrijfslocaties, investeringen in winkelgebieden en winkelstrips, werkzaamheden t.b.v. land- en tuinbouwgronden. 2. Wat willen we bereiken? We willen een gezonde bedrijventerreinenmarkt die klaar is voor de toekomst. Dat doen we door voldoende ruimte te behouden op bedrijventerreinen van goede kwaliteit die klaar zijn voor toekomstige bedrijven uit Ommen en omgeving. Dit is in lijn met de Omgevingsvisie. Dit doen we door: Uitvoeren centrumplan we samen op met bewoners, ondernemers, vastgoedeigenaren en stichting Ondernemingsfonds Centrum Ommen. Locatie-onderzoek werken en wonen We willen de locatie mogelijkheden verkennen voor het realiseren van de bedrijventerreinbehoefte zoals die vanuit het behoefteonderzoek bedrijventerreinen in 2024 is gebleken. 3. Wat hebben we bereikt? Uitvoeren centrumplan Er is uitvoering gegeven aan projecten uit het centrumplan. De vergroening van het Vrijthof en Kerkplein is gerealiseerd. Een rapport over de functiemix in de Bermerstraat is opgeleverd.

Er zijn informatieavonden georganiseerd voor bewoners, ondernemers en eigenaren voor projecten omtrent vergroening en inrichting in de rest van het centrum. Bedrijventerrein De Rotbrink In het najaar van 2025 is de uitgifte van kavels op De Rotbrink gestopt. Dit onder invloed van een opgestart kort geding. Het geding richtte zich tegen de wijze van uitgifte die niet volledig zou aansluiten bij de het "Didam" arrest. Op basis van nader ingewonnen advies heeft het college besloten de verkoop van kavels stop te zetten in afwachting van nieuw uitgiftebeleid. Naar verwachting zal op basis van nieuw uitgiftebeleid in februari 2026 de uitgifte weer gestart kunnen worden. Ten tijde van het stopzetten waren er twee koopgegadigden voor kavels van 4070 en 1551 m². Tevens was er aanvraag voor reservering van een 20.000 m² groot kavel. In totaal zijn er nog 5 kavels te verkopen op dit bedrijventerrein. In 2025 is om hiervoor genoemde reden geen bedrijvenkavel verkocht op De Rotbrink. Locatie onderzoek wonen en werken We onderzoeken welke locaties er in beeld zijn voor de aanleg van nieuwe bedrijventerreinen. De behoefte hiertoe is naar voren gekomen uit het behoefteonderzoek 2024. De verkenning van de mogelijke locaties doen we in samenhang met toekomstige locaties voor woningbouw. 4. Beleidskaders voor uitvoering ™ Omgevingsvisie Ommen Jouw Toekomst 5.

Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen Grondbeleid, Uitvoering projecten grondexploitaties. Samenwerken Uitbesteden Het locatie onderzoek wonen en werken is uitbesteed bij gespecialiseerde bureaus.

31

Jaarstukken 2025

1.1.3 Omgevingskwaliteit Inleiding Het programma Omgevingskwaliteit gaat over onze zorg voor de stedenbouwkundige, architectonische, ecologische, cultuurhistorische, landschappelijke en ruimtelijke kwaliteit van de leefomgeving van mens en dier. Verschillende onderdelen beïnvloeden die kwaliteit, zoals: -, bodem- en luchtkwaliteit van gassen)

Wij gebruike van Bestuur) die bij de Omgevingswet verplicht zijn. Gezondheid, veiligheid en functionaliteit vallen (juli 2018) gezondheid, veiligheid en ruimtelijke kwaliteit juist wel als belangrijke zorg van de overheid worden benoemd. Die bredere definitie past beter bij ons doel van 'volop ruimtelijke kwaliteit'. Bestuurlijke prioriteiten

Wat willen we bereiken 1. Wonen en Bouwen

Opdrachtgeverschap). 2. Grondexploitatie (niet-bedrijventerreinen) woningbouwopgaven. 3. Verkeer en Vervoer

4. Ruimtelijke ordening

zorgen voor de kernwaarden natuur, landschap en erfgoed. 5. Openbare orde en veiligheid

33

Jaarstukken 2025

Openbare orde en veiligheid Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren alle gemeentelijke taken op het gebied van de openbare orde en veiligheid: toezicht en handhaving openbare orde, BOA's, Wet Bibob en (bestuurlijke) aanpak georganiseerde criminaliteit, bureau Halt, preventie van criminaliteit, opstellen en handhaven APV, leges drank & horeca, Wet wapen en munitie (voorheen vuurwapenwet), beleid / toezicht en ruiming van conventionele explosieven, veilige woon- en leefomgeving, antidiscriminatiebeleid, doodsschouw, tegengaan van radicalisering en dierenbescherming. 2. Wat willen we bereiken? In de gemeente is het veilig om te wonen en te verblijven. We pakken samen met onze veiligheidspartners overlast en incidenten in de openbare ruimte aan. We willen toe naar een aantrekkelijke en veilige leefomgeving waar mensen zich ook zelf verantwoordelijk voelen voor behoud en verbetering van de eigen leefomgeving.

Dit doen we door: ™ Vastgesteld uitvoeringsplan Op basis van de vastgestelde Veiligheidsvisie 2023aandachtsgebieden meegenomen: ™ Vergroten weerbaarheid tegen ondermijnende criminaliteit ™ We verminderen het middelengebruik van onze jeugd ™ We leveren maatwerk in de begeleiding van personen met verward gedrag ™ We versterken de digitale veiligheid ™ We zitten in op proactieve en preventieve maatregelen om natuurbranden te voorkomen ™ We versterken de aandacht voor veilig reizen ™ We gaan (angst voor) woninginbraken verminderen ™ We gaan met inwoners de dialoog aan over (veiligheids)vraagstukken die Ommen raken. uitvoeringsprogramma wordt deze relatie meegenomen. ™ gezamenlijke aanpak criminaliteit/ ondermijning Vechtdal de gezamenlijke aanpak criminaliteit/ ondermijning Vechtdal is, onderdeel van de Veiligheidsvisie en het vastgestelde uitvoeringsplan. 3. Wat hebben we bereikt? In 2025 heeft Ommen een categoriaal besluit gekregen waardoor Ommen nu zelfstandig bevoegde BOA's kan aanstellen. De BOA's die voor Ommen werken zijn hiermee volledig bevoegd om taken binnen hun domein uit te voeren. Het ingestelde Lokaal Ondermijningsoverleg vindt iedere 6 weken plaats, waar met alle betrokken partijen casussen op het gebied van ondermijning, maar ook mensenhandel worden besproken en doorgezet naar de juiste partijen.

In november 2025 is het Handelingskader ondermijning vastgesteld door het college, waarmee handvatten worden geboden voor een goede aanpak. De gemeenteraad is twee keer op de hoogte gesteld over de voortgang van de aanpak ondermijning door middel van een raadsbrief en er heeft een raadsinformatiebijeenkomst plaatsgevonden. Met het Expertteam ondermijning van de provincie Overijssel wordt een startbeeld ondermijning opgesteld in het buitengebied van Ommen welke als kader kan dienen voor een concrete aanpak. Er zijn extra stappen gezet om de veiligheid tijdens Uit in Ommen beter te waarborgen. Deze aanpak heeft volgens alle betrokken partijen goed gewerkt. In 2025 hebben ook de voorbereidingen plaatsgevonden voor het nieuwe Bibob-beleid, Damoclesbeleid en de beleidsregels woonoverlast (deze zijn inmiddels vastgesteld). Met deze stappen heeft Ommen integrale veiligheid en ondermijning een prominente plek binnen de organisatie gegeven, waarbij Ommen een belangrijke partner is geworden in de ketensamenwerking met betrekking tot de aanpak van ondermijning.

37

Jaarstukken 2025

Verkeer en vervoer Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren de taken op het gebied van verkeer te land en bijbehorende droge infrastructuur: verkeersbeleid, verkeersmaatregelen, verkeersveiligheid, aanleg / reconstructie en onderhoud van verharde openbare ruimte (wegen, pleinen, fietspaden, voetpaden), civiel technische kunstwerken: inspectie, beheer en onderhoud bruggen, tunnels spoorwegovergangen, verlichting wegen, gladheidsbestrijding, straatreiniging, verwijderen verkeersobstakels. 2. Wat willen we bereiken? We zijn veilig en bereikbaar zijn voor inwoners en bezoekers via kwalitatief hoogwaardige infrastructuur of het nu gaat om openbaar vervoer of om fiets, auto of een ander vervoersmiddel. 3. Wat hebben we bereikt? In 2025 is gewerkt aan de bereikbaarheid en leefbaarheid. Op projectniveau zijn stappen gezet bij de fietst- en voetgangerstunnels Haarsweg en Balkerweg/Slagenweg, aansluiting Ommerkanaal Oost/Balkerweg en de herinrichting van de Haarsweg. Over de afsluiting van de Vechtkade en Pr. Julianastraat is in april 2024 ingestemd met het definitieve maatregelenpakket verkeersstructuur centrum Ommen. Realisatie fietst- en voetgangerstunnel Haarsweg De fiets- en voetgangerstunnel is in 2025 gerealiseerd en in december 2025 in gebruik genomen.

Realisatie fietst- en voetgangerstunnel Balkerweg/Slagenweg In 2025 heeft een nadere uitwerking plaatsgevonden van de inpassing van de tunnel. Deze resultaten zijn in 2025 aan de Raad gepresenteerd. Er heeft in 2025 besluitvorming plaatsgevonden in de raad over het voorlopig ontwerp. Dit wordt medio 2026 verder uitgewerkt conform dit besluit. Aansluiting Ommerkanaal Oost/Balkerweg Uit recent onderzoek is gebleken dat de rest levensduur van de brug nog minimaal 20-30 jaar is. Er is wel groot onderhoud nodig. Hiermee kan de realisatie van de herinrichting van het kruispunt verder in gang gezet worden. De uitvoering zal naar verwachting in het voorjaar van 2026 plaatsvinden. Bermversteviging In 2025 zijn er wegen voorzien van bermversteviging. In totaal is er in 2025 7,6 kilometer bermversteviging aangebracht. 4. Beleidskaders voor uitvoering ™ ·Verkeersvisie Ommen 2030 ™ ·Fietsverbindingenplan incl. uitvoeringsprogramma ™ ·IBOR Ommen ™ ·Meerjaren onderhoudsplan wegen (2023 t/m 2025) ™ ·Meerjarenplan bermversteviging ™ ·Beheerplan bermen en sloten ™ ·Beleidsplan civieltechnische kunstwerken 2018-2023 ™ ·Beleidsplan Licht in de Openbare Ruimte ™ ·Beheersplan straatreiniging ™ ·Uitrukplan gladheidsbestrijding ™ ·Omgevingsvisie Ommen Jouw Toekomst 5. Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen Regie voeren op beleid en uitvoering. Samenwerken Uitbesteden

Beheer en onderhouden van infrastructuur is uitbesteed aan een derde partij.

39

Jaarstukken 2025

Parkeren Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren ontwikkeling en beheer van (afzonderlijke) parkeervoorzieningen: parkeerbeleid: parkeerzone, ontheffingen en vergunningen, inrichting en onderhoud parkeervoorzieningen, baten en lasten van parkeervoorzieningen, parkeermeters, fietsenstallingen.

2. Wat willen we bereiken? Gratis en voldoende parkeerruimte voor iedereen. 3. Wat hebben we bereikt? . 4. Beleidskaders voor uitvoering ™ Verkeersvisie Ommen 2030 ™ Hoofdlijnen van Parkeerbeleid ™ Parkeernormennota Ommen 5. Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen Samenwerken

Regie voeren op beleid en uitvoering.

Uitbesteden

Beheer en onderhoud is uitbesteed aan een derde partij

Middelen Programmaonderdeel Parkeren Parkeren Saldo

Baten / lasten Baten Lasten

Begroot primitief -0 -6 -6

Begroot na wijziging -0 -6 -6

Jaarrekening

Verschil

3 -6 -3

3 0 3

41

Jaarstukken 2025

Recreatieve havens Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren taken ten behoeve van de (beroeps)scheepvaart en de bijbehorende infrastructuur in de vorm van economische havens en waterwegen en bijbehorende werkzaamheden. 2. Wat willen we bereiken? Wij willen kwalitatief goede voorzieningen bieden aan de vaarrecreatie. 3. Wat hebben we bereikt? Aanleg kadevoorziening passantenhaven In 2025 is de aanleg van de nieuwe kadevoorziening in de passantenhaven afgerond en heeft de formele opening hiervan plaatsgevonden. 4. Beleidskaders voor uitvoering 5. Werkwijze Ommen 4.0 Zelf doen Regie voeren op beleid en uitvoering. Samenwerken Uitbesteden

Het dagelijks onderhoud en de exploitatie van het haventerrein wordt gedaan door de watersportvereniging. Het baggeren van de haven wordt uitbesteed.

Middelen Programmaonderdeel Recreatieve havens Recreatieve havens Saldo

42

Baten / lasten Baten Lasten

Begroot primitief 21 -51 -30

Begroot na wijziging 21 -81 -60

Jaarrekening

Verschil

25 -23 2

3 58 61

Jaarstukken 2025

Openbaar vervoer Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren taken ten behoeve van het openbaar vervoer: luchtvaart, trein, tram, metro- en autobusdiensten; busstations; spoor- en tramwegen; boot- en veerdiensten; reizigersinformatie. 2. Wat willen we bereiken? 3. Wat hebben we bereikt? Bushaltes in de gemeente zijn voorzien van sedumdaken en op de Markt is een nieuwe bushalte gerealiseerd. 4. Beleidskaders voor uitvoering 5. Werkwijze Ommen 4.0 -

Middelen Programmaonderdeel Openbaar vervoer Saldo

Baten / lasten Lasten

Begroot primitief -22 -22

Begroot na wijziging -83 -83

Jaarrekening

Verschil

-54 -54

29 29

Openbaar groen en (openlucht) recreatie Taakveld 1. Omschrijving taakveld Tot dit taakveld behoren openbaar groen, natuur en recreatie: natuurbescherming, onderhoud bos, heide en overige natuurgebieden, aanleg / onderhoud openbaar groen en kunstwerken (beeldende kunst) in de openbare ruimte, aanleg / onderhoud van openbaar water zoals vijvers en kleine watergangen, aanleg en onderhoud van speelvoorzieningen en recreatievoorzieningen. Onderhouden van contacten met hobbyclubs en volkstuinverenigingen. 2. Wat willen we bereiken? Zorgen voor een plezierige woon- en gebruiksomgeving voor inwoners en bezoekers. ™ Verjongen en inplanten bospercelen Bossen zijn van groot belang voor de kwaliteit van de leefomgeving. Om die in stand te houden, is het nodig om lanen op te knappen en bospercelen opnieuw in te planten met veel verschillende boomsoorten. 3. Wat hebben we bereikt? In 2024 heeft de gemeente samen met ROVA intensief gewerkt aan een zorgvuldige voorbereiding van de ontvlechting met de gemeente Hardenberg. Deze voorbereiding heeft ertoe geleid dat ROVA per 2025 zonder noemenswaardige knelpunten is gestart als nieuwe dienstverlener voor het beheer en onderhoud van het openbaar groen binnen de gemeente. Sinds de start in 2025 worden vanuit inwoners positieve signalen ontvangen over de uitvoering van het groenonderhoud.

Tegelijkertijd zijn in de overdrachtsfase enkele aandachtspunten naar voren gekomen, met name op het gebied van gladheidsbestrijding en klein onderhoud van