1. Fietsverbindingenplan uitvoeringsprogramma 2026-2028 definitief 1

Fietsverbindingen plan Ommen Uitvoeringsprogramma 2026-2028

Fietsverbindingen plan Ommen Uitvoeringsprogramma 2026-2028

Inhoudsopgave 1.

Inleiding ....................................................................................................................................................................5 1.1 Samenvatting....................................................................................................................................................5 1.2 Fietsverbindingenplan ..................................................................................................................................... 6 1.3 Uitvoeringsprogramma 2021-2025 ............................................................................................................ 6

2.

Nieuw Uitvoeringsprogramma .............................................................................................................................8 2.1 Ophalen .............................................................................................................................................................8 2.2 Ontwikkelingen ................................................................................................................................................9 2.3 Het wenselijke fietsnetwerk ...........................................................................................................................9 2.4 Uitvoeringsprogramma 2026-2028 ......................................................................................................... 12 2.5 Financiën ........................................................................................................................................................ 13 2.6 Vervolg ............................................................................................................................................................ 13

3.

4

Projectbladen........................................................................................................................................................ 14

1. Inleiding De fiets neemt een steeds belangrijkere plaats in binnen het mobiliteitsbeleid. Fietsen is gezond, duurzaam, ruimte-efficiënt en betaalbaar. Voor onze inwoners biedt het een laagdrempelige manier om zich te verplaatsen, of het nu gaat om woon-werkverkeer, schoolroutes of recreatief gebruik. Tegelijkertijd draagt een toename in fietsgebruik bij aan een leefbare, veilige en goed bereikbare gemeente. In 2021 is daarom het Fietsverbindingenplan opgesteld. Dit plan richt zich op het utilitaire fietsnetwerk¹ en de directe verbindingen binnen de gemeente. Het doel is de bereikbaarheid per fiets te verbeteren. Om dat te realiseren, is een wenselijk fietsnetwerk vastgesteld. Onderdeel van het plan is het Uitvoeringsprogramma 2021–2025, waarin een onderverdeling is gemaakt van aan te pakken fietsverbindingen. Aangezien het wenselijke netwerk nog niet volledig is gerealiseerd en het Uitvoeringsprogramma 2021–2025 inmiddels is afgerond, is het noodzakelijk om een nieuw Uitvoeringsprogramma 2026–2028 op te stellen.

1.1 Samenvatting Het Fietsverbindingenplan vormt de basis voor het nieuwe uitvoeringsprogramma. Het gaat hier om een uitvoeringsprogramma specifiek gericht op fietsverbindingen. Het betreft dus geen brede visie op fietsbeleid. Het Fietsverbindingenplan zelf kan wel als een visie worden beschouwd, maar dan specifiek voor het fietsnetwerk. Onderwerpen zoals deelfietsen, fietsparkeren, fietscampagnes en educatie vallen buiten de scope van dit plan. Dergelijke thema’s komen doorgaans aan bod in een Fietsnota. Voorrang voor fietsers op rotondes binnen de bebouwde kom is een onderwerp dat aandacht heeft gekregen. In het uitvoeringsprogramma wordt hierover echter geen gewijzigd standpunt ingenomen. Momenteel loopt er een onderzoek van het SWOV naar de voorrangssituatie van fietsers op rotondes binnen de bebouwde kom. De resultaten daarvan worden afgewacht. Het fietsnetwerk uit het Fietsverbindingenplan is opnieuw beoordeeld: sluiten de routes nog logisch op elkaar aan? Sommige verbindingen zijn aangepast qua route en/of fietsmaatregel. Deze wijzigingen zijn gebaseerd op nieuwe ontwikkelingen, inzichten en studies. Daarnaast is er een enquête uitgezet onder stakeholders en zijn er gesprekken gevoerd. Dit heeft geleid tot een aangescherpt en wenselijk fietsnetwerk. De te verbeteren verbindingen worden per project kort toegelicht in aparte projectbladen.

In totaal zijn er 30 fietsverbindingen die verbetering behoeven. Het is uiteraard niet mogelijk om alle verbindingen gelijktijdig aan te pakken. Daarom is er een onderscheid gemaakt in urgentie. Sommige verbindingen maken al deel uit van bestaande projecten, andere zullen als afzonderlijk project worden opgepakt. Vervolgens is gekeken naar beschikbaar budget en prioritering. Op basis daarvan zijn er 6 verbindingen geselecteerd die worden uitgevoerd in de periode 2026–2028. ¹ Het utilitaire fietsnetwerk is het fietsnetwerk dat bedoeld is voor dagelijks gebruik, zoals woon-werk en woon-schoolverkeer.

5

1.2 Fietsverbindingenplan De fiets krijgt een steeds belangrijkere plek in verschillende beleidsstukken en komt steeds hoger op de agenda te staan. Zo zijn landelijk de fietssnelwegen (de F-routes) in opkomst en worden er campagnes gevoerd. In Overijssel is inmiddels een fietsmakelaar actief die gemeenten ondersteunt bij gedragsinterventies en het delen van kennis over fietsstimulering. Het Fietsverbindingenplan (dat in 2021) is opgesteld, richt zich op het verbeteren van fietsroutes en verbindingen binnen de gemeente. Dit wenselijke netwerk is nog steeds actueel en vormt de basis voor de uitvoering van fietsprojecten. Het Fietsverbindingenplan fungeert daarmee als kapstok voor het Uitvoeringsprogramma.

1.3 Uitvoeringsprogramma 2021-2025 Naast het Fietsverbindingenplan is ook het Uitvoeringsprogramma 2021–2025 opgesteld. In dit programma zijn diverse fietsprojecten benoemd, waarvan een groot deel inmiddels is uitgevoerd. Op de volgende pagina worden een aantal uitgevoerde projecten in beeld gebracht (links een foto van de oude situatie, rechts een foto van de nieuwe situatie).

6

Chevalleraustraat

Nering Bögelstraat

Westerweg

Beerzerhaar

N348

7

2. Nieuw Uitvoeringsprogramma Om het fietsgebruik verder te stimuleren, is het belangrijk om door te werken aan het wenselijke fietsnetwerk. Daarnaast zijn er ook enkele projecten die in het vorige Uitvoeringsprogramma zijn benoemd, nog niet uitgevoerd. Deze onderdelen krijgen een plek in het nieuwe Uitvoeringsprogramma 2025–2028.

2.1 Ophalen Eerst is gekeken of de nog openstaande fietsverbindingen uit het Fietsverbindingenplan nog actueel zijn en prioriteit hebben. Het gaat hierbij om vijftien (oude) fietsverbindingen. Door middel van een enquête is dit inzichtelijk gemaakt. De enquête is gedeeld met de Plaatselijke Belangen, OOG, de Fietsersbond, VVN en de politie. Uit de enquête is de volgende top 3 naar voren gekomen: 1. Verbreden van het fietspad langs de Arriërflierweg (Ommen) 2. Verbeteren van de fietsveiligheid op de Stegerdijk/Junnerweg (Junne/Stegeren) 3. Verbeteren van de fietsveiligheid op de Strangeweg (Ommen) Dit betekent niet dat alle fietsverbindingen zijn voorgedragen en gerangschikt. Er is vooral gepeild hoe het gesteld is met de openstaande fietsverbindingen. Opvallend is bijvoorbeeld dat de verbinding langs het gemeentehuis (die samenvalt met de auto-ontsluitingsroute van het parkeerterrein) het laagst scoorde. Daarnaast kon worden aangegeven welke locaties in de gemeente extra aandacht verdienen. In figuur 2.2 is een overzicht opgenomen van de aangedragen locaties, in de laatste kolom in de tabel is aangegeven hoe en of de locatie wordt aangepakt.

Figuur 2.2 overzicht van reacties op de digitale kaart

8

Met enkele buurgemeenten zijn gesprekken gevoerd over een aantal meer bovenlokale fietsverbindingen. Dit betreft gemeentegrensoverschrijdende routes, waarbij samenwerking met buurgemeenten van groot belang is. Uit deze gesprekken zijn de volgende verbindingen naar voren gekomen die extra aandacht behoeven: • Ommen – Dedemsvaart (via Ommerkanaal) • Zwolle – Hardenberg (via Ommen) • Ommen – Lemelerveld

2.2 Ontwikkelingen Sinds het vaststellen van het Fietsverbindingenplan zijn de ontwikkelingen doorgegaan en zijn diverse plannen verder uitgewerkt. Dit kan van invloed zijn op het wenselijke fietsnetwerk. Denk hierbij aan: • Verkeersplan Ommen-Oost • Verkeersstructuurplan Ommen • Variantenstudie fietsverbinding Ommen–Dedemsvaart • Planuitwerking fietstunnel Balkerweg (in ontwikkeling) • Gebiedsproces Junne (in ontwikkeling) • Uitwerking Balkerweg (ontwerpstudie) Daar waar mogelijk is het wenselijke fietsnetwerk hierop aangepast en in sommige gevallen zijn fietsverbindingen onderdeel van ontwikkelingen (worden dan beschouwd als project). In de projectbladen wordt hier nader uitleg overgegeven. Eén verbinding wordt nu uitgelicht en dat is de fietsverbinding Ommen-Dedemsvaart. In het Uitvoeringsprogramma 2021-2025 was de fietstunnel onder de N36 (die een nieuwe verbinding tussen Ommen en Ommerkanaal mogelijk maakt) in eerste instantie opgenomen. Vervolgens is er een variantenstudie uitgevoerd door een adviesbureau.

Op basis van deze studie ziet de verbinding Ommen-Dedemsvaart er als volgt uit: • Het doorzetten van de fietssuggestiestroken op Ommerkanaal Oost (staat in de planning om uitgevoerd te worden); • Het aanbrengen van fietssuggestiestroken op de Arriërveldsweg; • Een fietstunnel onder de N36, die de Haarsweg met de Grensweg verbindt, wordt uit de variantenstudie nog steeds als meest veilig en als toekomstperspectief beschouwd. Voor een zorgvuldige besluitvorming zijn een scherpere kostenraming en een duidelijke ruimtelijke inpassing noodzakelijk. Het voorstel is om middelen uit het uitvoeringsprogramma beschikbaar te stellen voor een haalbaarheidsstudie.

2.3 Het wenselijke fietsnetwerk In het Fietsverbindingenplan is het wenselijke fietsnetwerk opgenomen. Zoals al eerder is gezegd vormt dat de basis. Door het ophalen bij stakeholders en de ontwikkelingen zijn sommige routes aangescherpt. De verbindingen die onderdeel uitmaken van dit netwerk zijn utilitaire fietsroutes met intensief gebruik. Uiteraard zijn er meer wegen en routes waar gefietst wordt, maar hier gaat het specifiek om het hoofdfietsnetwerk. Het betreft dus niet het recreatieve fietsnetwerk, al vallen deze routes vaak deels samen. Voor recreatieve routes is een directe verbinding minder van belang, terwijl dat voor utilitaire routes juist essentieel is. Een route met een kronkelig verloop wordt door recreatieve fietsers vaak als prettiger ervaren. In dit uitvoeringsprogramma ligt de focus dan ook op utilitaire fietsroutes. Bij het opstellen van het wenselijke fietsnetwerk betekent dit minimaal dat alle straten en wegen die onderdeel uitmaken van het netwerk, zijn voorzien van passende fietsvoorzieningen. Dit kan in de vorm zijn van vrijliggende fietspaden, fietsstraten of fiets(suggestie)stroken.

9

Voor het bepalen van de juiste fietsvoorziening wordt eerst gekeken naar de functie van de weg waarmee de fietsverbinding samenvalt. Gaat het om een stroomweg of een gebiedsontsluitingsweg (waar de doorstroming van gemotoriseerd verkeer prioriteit heeft) dan krijgt de fietser doorgaans een eigen ruimte in de vorm van een vrijliggend fietspad. Valt de fietsverbinding samen met een erftoegangsweg, dan delen weggebruikers vaak de rijbaan met elkaar. Bij drukke erftoegangswegen of wanneer het gaat om een doorfietsroute, kan echter ook worden gekozen voor een vrijliggend fietspad. Afhankelijk van de situatie zijn op erftoegangswegen ook fietsstraten, fietsstroken, fietssuggestiestroken of gedeelde ruimte mogelijk. In sommige gevallen kunnen fietsstroken ook een passende oplossing zijn op gebiedsontsluitingswegen. Op de volgende pagina is het gewenste fietsnetwerk weergegeven. Op de kaart zijn de routes in kleur aangegeven. Dit betreft de fietsverbindingen die deel uitmaken van het hoofdfietsnetwerk. Is een verbinding als een doorgetrokken lijn weergegeven, dan behoeft deze op dit moment geen aandacht. Is de verbinding daarentegen aangeduid met een onderbroken lijn, dan moet deze verbinding worden aangepakt. In de legenda staat bij een onderbroken lijn het woord ‘nieuw’, dit moet worden opgevat als een aanpassing van de bestaande verbinding.

10

11

2.4 Uitvoeringsprogramma 2026-2028 Uit het wenselijke fietsnetwerk volgen 30 verbeteringen aan fietsverbindingen. Dit zijn de onderbroken gekleurde lijnen op de fietsnetwerkkaart op de vorige pagina. Deze verbindingen zijn opgenomen in het maatregelenpakket in figuur 2.3. Aan dit pakket is een voorlopige, geclusterde prioritering gekoppeld, gebaseerd op de uitkomsten van de enquête, een verkeerskundige beoordeling en mogelijke koppelkansen. Omdat de situaties onderling moeilijk te vergelijken zijn, is gekozen voor een indeling in drie prioriteitsniveaus: Hoog Gemiddeld Laag . Ten tijde van het opstellen van het uitvoeringsprogramma is de onderhoudsplanning nog niet definitief. Deze wordt in een later stadium verder uitgewerkt. Het koppelen van onderhoudswerkzaamheden aan de verbeteringen van de fietsverbindingen kan aanleiding geven tot aanpassing van de prioritering. Een aantal verbindingen maakt onderdeel uit van een groter project, of moet als een afzonderlijk project met een eigen projectbudget worden beschouwd. De locatieaanduidingen met een ① geven aan dat de verbinding onderdeel is van de doorfietsroute. De aan te pakken verbindingen worden op het projectblad in hoofdstuk 3 nader toegelicht.

Figuur 2.3: overzicht maatregelen (UVP = uitvoeringsprogramma)

12

2.5 Financiën De projecten die ten laste komen van het uitvoeringsprogramma 2026–2028 zijn in figuur 2.4 weergegeven, inclusief een grove planning. In de Kadernota is voor het uitvoeringsprogramma een jaarlijks budget van € 300.000 opgenomen, gedurende drie jaar. Daarnaast is er nog een restantbudget van € 640.000 beschikbaar, wat maakt dat er een totale bestedingsruimte is van € 1,54 miljoen. Voor fietsprojecten is veelal een subsidieregeling beschikbaar vanuit de provincie Overijssel. Daarnaast wordt nadrukkelijk gezocht naar mogelijkheden om, waar mogelijk, ‘werk met werk’ te maken. Deze aanpak wordt nader uitgewerkt en kan van invloed zijn op de aan te pakken verbindingen. In figuur 2.4 is een globale verdeling en kosteninschatting opgenomen, inclusief de verwachte bijdragen.

Figuur 2.4: overzicht uitvoeringsprogramma

2.6 Vervolg Er zijn 30 fietsverbindingen benoemd die aangepakt moeten worden. Eén fietsverbinding is in uitvoering en 6 verbindingen worden in dit uitvoeringsprogramma voorgesteld om op korte termijn aan te pakken. Daarnaast vallen 15 fietsverbindingen binnen een bestaand project of vormen zij zelf een project met een eigen route en besluitvorming. Als bij deze projecten een (extra) financiële inspanning nodig is, wordt dit voorgelegd aan de raad. Dit betekent dat er nog 8 verbindingen overblijven waarvoor op de langere termijn nog actie ondernomen moet worden.

13

3. Projectbladen

14

Fietsverbinding 1/13/16. Ommerkanaal-Oost, Arriërveldsweg en N36 Maatregel Aanbrengen van fietssuggestiestroken op de wegen en realiseren van een nieuwe fietsverbinding via een fietstunnel onder de N36. Voor de fietstunnel is nader onderzoek vereist naar de kosten en ruimtelijke inpassing. Locatie Ommerkanaal-Oost: tussen viaduct en brug. Arriërveldsweg: tussen Hessenweg Oost en Ommerkanaal-Oost. Uitvoering Ommerkanaal-Oost staat gepland voor uitvoering. Arriërveldsweg is opgenomen in het Uitvoeringsprogramma 2026–2028. Dit geldt ook voor het nader onderzoek naar de fietstunnel. Toelichting De maatregelen zijn onder andere gebaseerd op de uitkomsten van de variantenstudie. Fietsverbinding 2. Nering Bögelstraat Maatregel De weg inrichten als fietsstraat met plateaus. Locatie Nering Bögelstraat tussen Sandbergstraat en de Voormars. Uitvoering Is opgenomen in het Uitvoeringsprogramma 2026-2028 Toelichting De oplossing is het logische gevolg van het doortrekken van de verbinding. . Fietsverbinding 3. Strangeweg Maatregel De weg voorzien van verbeterde fietssuggestiestroken en plateaus. Locatie Strangeweg tussen Schurinkstraat en Korenbloemstraat.

Uitvoering Is opgenomen in het Uitvoeringsprogramma 2026-2028 Toelichting In het Fietspadenplan was op deze locatie een vrijliggend fietspad voorzien, maar vanwege onvoldoende beschikbare ruimte en mogelijke toekomstige ontwikkelingen worden hier nu verbeterde fietssuggestiestroken aangelegd.

Fietsverbinding 4. Haarsweg Maatregel De weg inrichten als fietsstraat met plateaus. Locatie Haarsweg tussen Korenbloemstraat en Hardenbergerweg. Uitvoering Is opgenomen in het Uitvoeringsprogramma 2026-2028 Toelichting De oplossing is het logische gevolg van het doortrekken van de verbinding.

15

Fietsverbinding 5/7/10/15. Balkerweg/Schurinkstraat/Rotbrinksweg Maatregel Verbeteren van de oversteek bij de Balkerweg en Schurinkstraat door middel van een fietstunnel. Verbeteren van de fietsroutes door aanleg van een eenzijdig tweerichtingenfietspad, met aansluiting op de Rotbrink. Locatie Balkerweg, tussen de rotonde en de op- en afrit van de N242. Schurinkstraat tussen rotonde en rotonde. Uitvoering Bestaat uit meerdere plannen en wordt verder uitgewerkt/onderzocht. Hiervoor is aanvullende besluitvorming noodzakelijk. Toelichting Dit betreft een bestaand project, dat verder wordt uitgewerkt met betrekking tot de fietsroute.

Fietsverbinding 6/9/25. Otmansweg/Brinkweg/Het Arriërflier/Arriërflierweg Maatregel Weg inrichten als fietsstraat met een plateau. Het Arriërflier herinrichten en de plek voor de fiets versterken (eventueel fietsstraat). Locatie Otmansweg/Brinkweg tussen Haarsweg en Coevorderweg. Het Arrierflier tussen Haarsweg en Arriërveldsweg Uitvoering Hoort bij de uitwerking van Vlierlanden. In het Verkeersplan Ommen Oost is er een inpassingsstudie opgenomen voor Het Arriërflier. Toelichting Is een project en het resultaat van het logisch doortrekken van de verbinding. In het Fietsverbindingenplan had de Otmansweg fietssuggestiestroken. Door de verdere ontwikkeling van de woonwijk is de route meer onderdeel van de wijk geworden en is een inrichting als fietsstraat passender. De inrichting voor Het Arriërflier geeft ook richting voor de Arriërflierweg. Fietsverbinding 8. Haven Oost Maatregel De weg inrichten als fietsstraat en met een fietsdoorsteek (knip voor gemotoriseerd verkeer). Locatie Haven Oost tussen Strangeweg en Hardenbergerweg. Uitvoering Is onderdeel van de woongebied Havengebied Oost. Hiervoor is aanvullende besluitvorming voor nodig.

Toelichting De oplossing is het logische gevolg van het doortrekken van de verbinding. Fietsverbinding 11/12/18/19. Doorfietsroute Maatregel Fietsstraat (PrinsesJulianastraat), fietsstraatachtige inrichting (Vechtkade), fietsstraat (Hardenbergerweg) en fietstraat (Varsenerdijk). Gecombineerd met maatregelen vanuit Verkeersstructuurplan Ommen (VCP). Locatie Tussen Hessenweg West en Coevorderweg. Uitvoering Is een losstand project en sommige onderdelen horen bij het project VCP. Toelichting De oplossing is het logische gevolg van het doortrekken van de verbinding in combinatie met de maatregelen uit het VCP.

16

Fietsverbinding 14. Sandbergstraat Maatregel De weg inrichten als fietsstraat. Locatie Sandbergstraat tussen Baron van Fridaghstraat en Nering Bögelstraat. Uitvoering Is opgenomen in het Uitvoeringsprogramma 2026-2028 Toelichting De oplossing is het logische gevolg van het doortrekken van de verbinding. Fietsverbinding 17. Stationsweg Maatregel Aanleg van een tweerichtingenfietspad aan de westzijde van de Stationsweg. Locatie Stationsweg, tussen de Voorbrug en het treinstation. Uitvoering Voorafgaand aan realisatie zal een haalbaarheidsonderzoek worden uitgevoerd. Dit onderzoek kan eventueel worden gecombineerd met een breder gebiedsonderzoek. Toelichting Het betreft een project in ontwikkeling dat momenteel verder wordt uitgewerkt.

Fietsverbinding 20/21/22. Nieuwe Hammerweg/Junnerweg/Stegerdijk

Maatregel De wegen inrichten als fietsstraat. Locatie Tussen de Beerzerweg en de Coevorderweg. Uitvoering Voor de stuw bij Junne loopt een onderzoek en is een gebiedsproces gaande. De fietsverbindingen worden hierin afgestemd. Hierover vindt aanvullende besluitvorming plaats. Toelichting In het Fietspadenplan werden voor deze routes fietssuggestiestroken voorgesteld. Gezien de wegbreedte en het gebruik is een fietsstraatachtige inrichting passender. Dit is wel afhankelijk van de uitkomsten van het gebiedsonderzoek

Fietsverbinding 23. Haarsweg Maatregel Verbeteren fietsverbinding in combinatie met de fietstunnel. Locatie Haarsweg tussen Hessenweg Midden en Slagenweg. Uitvoering Wordt op dit moment deels uitgevoerd. Toelichting Is een project.

17

Fietsverbinding 24. Hessenweg West Maatregel De weg inrichten als fietsstraat. Locatie Hessenweg West tussen Broekdijkje en Balkerweg.. Uitvoering Eventueel in combinatie met onderhoud. Toelichting Op dit moment niet bekend wanneer er onderhoud gepland staat. Fietsverbinding 26. Koloniedijk Maatregel Aanbrengen van fietssuggestiestroken. Locatie Koloniedijk tussen De Stouwe en Balkerweg. Uitvoering Eventueel in combinatie met onderhoud. Toelichting Op dit moment niet bekend wanneer er onderhoud gepland staat. Fietsverbinding 27/28. Deventerweg/Dalmsholterweg/Oude Hammerweg Maatregel Wegen inrichten als fietsstraat.

Locatie Tussen de gemeentegrens en Lemelerweg. Uitvoering Eventueel in combinatie met onderhoud. Toelichting Op dit moment niet bekend wanneer er onderhoud gepland staat.

Fietsverbinding 29/30. Statumweg/Lemelerweg Maatregel Aanbrengen van fietssuggestiestroken.

Locatie Koloniedijk tussen De Stouwe en Balkerweg. Uitvoering Eventueel in combinatie met onderhoud. Toelichting Op dit moment niet bekend wanneer er onderhoud gepland staat.

18