4 - UIT-24-13303 Raadsinfobrief - Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH fysieke leefomgeving 2023

RAADSINFOBRIEF Aan de leden van de raad en de forumleden

Ganzenmarkt 1 Postbus 354 7570 AJ Oldenzaal Telefoon (0541) 58 81 11 14+ netnummer 14 0541 E-mail info@oldenzaal.nl Internet www.oldenzaal.nl Bezoekadres Postadres

12 maart 2024 Onderwerp Jaarverslag Uitvoeringsprogramma VTH fysieke leefomgeving 2023

Datum college

Uw brief van Uw kenmerk Ons kenmerk

UIT-24-13303

Zaaknummer

Christian Breukers (0541) 58 81 11 Bijlage(n) 2

Behandeld door Telefoonnummer

Geachte leden van de raad en forumleden, U ontvangt het jaarverslag Uitvoeringsprogramma Vergunningverlening, Toezicht en Handhaving fysieke leefomgeving 2023 (jaarverslag VTH 2023). Ook ontvangt u het jaarverslag VTH Twente 2023 van de Omgevingsdienst Twente (ODT). Waarom een jaarverslag? Wij hebben het jaarverslag op 12 maart 2024 vastgesteld. We laten u weten of we de geplande inzet van middelen en activiteiten ook hebben uitgevoerd. Daarnaast laten wij weten of we onze doelen hebben bereikt. En of dit op een efficiënte manier is gebeurd. Dit is belangrijk voor het uitvoeren van het uitvoeringsprogramma VTH 2023. Via het jaarverslag leggen we ook verantwoording af aan uw raad. Ook sluiten we zo aan bij de gemeentelijke planning en control cyclus. Tot slot is het vaststellen van een jaarverslag een wettelijke verplichting. Dit ligt vast in artikel 7.7 van het Besluit omgevingsrecht en artikel 10.1 van de Wet ruimtelijke ordening. Samenvatting De algemene conclusie is dat we het Uitvoeringsprogramma VTH fysieke leefomgeving 2023, voor het grootste deel hebben uitgevoerd. Op onderdelen zijn nog wel verbeteringen te behalen. Hieronder leest u de bijzonderheden over 2023. Gemeente Vanaf 1 januari 2024 is de wetgeving ingrijpend veranderd met de komst van de Omgevingswet. De Omgevingswet bundelt en moderniseert de wetten voor de fysieke leefomgeving.

Hierbij gaat het onder meer om wet- en regelgeving over bouwen, milieu, water, ruimtelijke ordening en natuur. De Omgevingswet staat voor een goed evenwicht tussen het benutten en beschermen van de leefomgeving. Tegelijk met de inwerkingtreding van de Omgevingswet treedt ook de Wkb in. Alle nodige voorbereidingen en acties in aanloop naar de inwerkingtreding van de Omgevingswet zijn in 2023 afgerond en de daarna te nemen acties zijn in de reguliere ambtelijke lijn uitgezet.

Datum 12 maart 2024 Ons kenmerk UIT-24-13303 Paginanr. 2

Boa’s Voor de boa’s geldt dat steeds meer van hen wordt gevraagd. Het kennisniveau moet daarop worden aangepast. Zij hebben daarom in 2023 opleidingen gevolgd, zoals de training ‘Alcoholwet Controles’. Deze training is gevolgd door het grote deel van de boa’s. Om deze reden en de nasleep van de coronamaatregelen zijn minder alcoholwet-inrichtingen gecontroleerd. Daarnaast is veel ingezet op de verbinding met hangjongeren. Hiervoor zijn in samenwerking met de politie en jongerenwerk Impuls verschillende projecten uitgevoerd. Vergunningverlening Op het gebied van vergunningverlening Wabo zijn meer aanvragen binnengekomen dan begroot. Door de inwerkingtreding van de Omgevingswet valt een piek te zien in het aantal aanvragen omgevingsvergunningen eind Q4. Als gevolg van de woningbouwopgave zijn de bestemmingsplanprocedures ‘Oldenzaal Centraal Parallelstraat en ‘Gravenbeek’, dat onderdeel is van de ‘Graven Es’ afgerond. Verder hebben de betrokken medewerkers veel uren besteed aan voorbereidende werkzaamheden met betrekking tot de inwerkingtreding van de Omgevingswet en Wkb. Ook kostte de overgang en implementatie van het systeem Squit 20/20 naar RX-mission de nodige uren van de medewerkers, ook van de vergunningverleners APV/BW en toezichthouders, en vraagt dit ook begin 2024 nog de nodige inzet. Dienstverlening Tot slot is in 2023 structureel aandacht geweest voor dienstverlening.

In 2021 is gestart met een klantfeedbacksysteem en mystery guest onderzoeken. Dit heeft ook in 2023 weer plaatsgevonden. De resultaten en uitkomsten hiervan zijn in 2023 bekend geworden. Gebleken is dat we op het gebied van telefonie en fysieke bezoeken goed scoren en dat de bereikbaarheid per e-mail is verbeterd. Echter kan de bereikbaarheid per e-mail nog verbeterd worden. ODT In maart 2023 werd duidelijk dat de Omgevingswet in werking zou treden per 1 januari 2024. De voorbereiding richtte zich zowel op aanpassingen binnen de ODT, evenals samenwerkingsafspraken met bevoegde gezagen en ketenpartners. Processen en ICT systemen zijn afgestemd (o.a. via ‘serious gaming') en intern zijn specifieke werkprocessen, werkafspraken en sjablonen aangepast. Dit alles is getest, verbeterd en weer opnieuw getest, zodat iedereen klaar was voor de start van de Omgevingswet. Voor de eerste maanden van 2024 is een draaiboek opgesteld om eventuele problemen snel op te lossen. Dit is onder meer vormgegeven middels een ‘crisisteam’ en extra account overleggen gericht op de inwerkingtreding van de Omgevingswet. Een (extreem) grote piek in aanvragen bij de ODT is eind 2023 uitgebleven. Wel is duidelijk geworden dat bij bevoegde gezagen veel aanvragen binnen zijn gekomen. Deze leiden in 2024 tot extra adviezen.

Naar aanleiding van het traject herijking financiering, komt in het begrotingsjaar 2024 extra formatie beschikbaar voor de ODT. Samen met het natuurlijk verloop zorgt dit voor veel vacatureruimte die moeilijk op korte termijn volledig is te bezetten met kwalitatief goede medewerkers. Daarom is in 2023 gestart met een omvangrijke wervingscampagne. De noodzaak om voldoende gekwalificeerd personeel binnen te halen, is voor de ODT van groot belang. Bij de werving zijn verschillende kanalen ingezet en wordt aansluiting gezocht bij een landelijke campagne van ODNL. De wervingscampagne wordt ook in 2024 gecontinueerd. De krapte op de arbeidsmarkt doet zich echter in alle sectoren gelden, waardoor een kans bestaat op onderuitputting.

Datum 12 maart 2024 Ons kenmerk UIT-24-13303 Paginanr. 3

Op landelijk gebied is het Inter Bestuurlijk Programma (IBP) Versterking VTH opgestart. Dit programma is opgericht naar aanleiding van de aanbevelingen van het rapport ‘Om de leefomgeving’ van de commissie van Aartsen, met als doel het verbeteren van het VTH-stelsel. De deelnemers aan dit programma zijn de koepelorganisatie IPO, VNG en ODNL en drie ministeries: Justitie en Veiligheid, Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en Infrastructuur en Waterstaat. In het najaar van 2022 is een SPUK-regeling IBP opengesteld. De Specifieke Uitkering is een subsidie waarmee de Omgevingsdiensten actief kunnen bijdragen aan de 6 pijlers. De ODT heeft deze subsidie aangevraagd en deze is door het ministerie toegewezen. De middelen zijn in 2023 ingezet voor de verbetering van de 6 pijlers. In 2023 de VTH samenwerking Twente verder doorontwikkeld. Dit project is in 2023 verder uitgevoerd onder leiding van een extern adviesbureau. Er zijn keuzes gemaakt over de wijze van samenwerking en de reikwijdte van het PHO (bestuurlijk) en de VTH-kerngroep (ambtelijk). Ook de positie ten opzichte van de ODT is opnieuw gedefinieerd. Dit heeft geleid in een uitvoeringsplan waarin verschillende sporen zijn opgenomen met verbeteringen: het versterken, borgen en verbinden van de VTH-samenwerking.

Een belangrijke randvoorwaarde voor het versterken van de samenwerking is het aanstellen van een onafhankelijke voorzitter en secretaris van de VTH-kerngroep. De ODT streeft ernaar om kwaliteit onderdeel uit te laten maken van het DNA van de organisatie. Dit wordt onder meer landelijk geborgd middels de Kwaliteitscriteria (KC), die voor burgers, bedrijven en de overheid inzichtelijk maken welke kwaliteit verwacht mag worden bij de uitvoering van VTH-taken. Momenteel vormen de KC 2.3 de basis voor de verordening kwaliteit uitvoering en handhaving (U&H) omgevingsrecht. Momenteel voldoet de ODT niet volledig aan de KC 2.3. Tot december 2022 was voor iedereen inzichtelijk wie op welke manier voldeed of waar iets ontbrak. Dit is stil komen te liggen en vervolgens zijn medewerkers aangenomen zonder volledige check vooraf. De inzetbaarheidsmonitor is daardoor niet meer actueel en moet in 2024 worden geactualiseerd. Vanwege capaciteitstekort, is in 2023 gekozen om prioriteit te geven aan onder andere de wervingscampagne om voldoende personeel te vinden. Daarom zullen alle (nieuwe) medewerkers komend jaar worden beoordeeld op opleidingsniveau, werkervaring en vlieguren ten opzichte van het bijbehorende functieprofiel en takenpakket. Zodra alles in beeld is, wordt per medewerker gekeken hoe diegene gaat voldoen aan de gestelde criteria.

Voor Oldenzaal geldt dat 5.507 uren zijn ingebracht en 5.653 uren zijn uitgevoerd. Dit betekent dat meer is gerealiseerd dan vooraf is begroot. Dit heeft te maken met een stijging van het aantal bodemmeldingen en van het aantal asbestmeldingen. Het aantal verwachte controles is dit jaar niet behaald. De oorzaak hiervoor ligt in de landelijke krapte op de arbeidsmarkt. Het tekort op periodieke controles wordt gedeeltelijk gecompenseerd door het uitvoeren van extra opleveringscontroles en het afhandelen van extra klachten. Voor een volledige rapportage wordt verwezen naar het jaarverslag VTH-Twente 2023 van de ODT (bijlage 2).

Datum 12 maart 2024 Ons kenmerk UIT-24-13303 Paginanr. 4

Interbestuurlijk toezicht Elk jaar ontvangt de gemeente van de provincie een conceptbeeld Interbestuurlijk Toezicht over de VTH-taken. In dat beeld staat de mate van toezicht benoemd. De afgelopen jaren is dat in Oldenzaal groen geweest en dat geldt ook voor 2023. Groen betekent de lichtste vorm van toezicht door de provincie op de gemeente. Het concept-beeld geeft ook altijd mogelijke verbeteringen aan waardoor de kwaliteit van uitvoering verder kunnen verbeteren. De verbeteringen zijn verwerkt in dit jaarverslag 2023 en in het uitvoeringsprogramma 2024. Tot slot Heeft u nog vragen naar aanleiding van deze brief? Neemt u dan contact op met Christian Breukers, bereikbaar c.breukers@oldenzaal.nl of (0541) 58 81 11

Met vriendelijke groet, het college van burgemeester en wethouders

de secretaris

de burgemeester

Bijlagen: 1. Jaarverslag VTH 2023 2. Jaarverslag VTH Twente 2023 - Oldenzaal