4 - UIT-24-13290 Raadsinfobrief evaluatie inkoop lokale energie

RAADSINFOBRIEF Aan de leden van de raad en de forumleden

Ganzenmarkt 1 Postbus 354 7570 AJ Oldenzaal Telefoon (0541) 58 81 11 14+ netnummer 14 0541 E-mail info@oldenzaal.nl Internet www.oldenzaal.nl Bezoekadres Postadres

14 mei 2024 Onderwerp Evaluatie inkoop lokale energie

Datum college

Uw brief van Uw kenmerk Ons kenmerk

UIT-24-13290

Zaaknummer

Rogier scholten 06 28 36 13 94 Bijlage(n) 1

Behandeld door Telefoonnummer

Geachte leden van de raad en forumleden,

Inleiding Vanaf 2005 werken de 14 Twentse gemeenten en de Veiligheidsregio samen bij de inkoop van elektra en gas voor de eigen energiebehoefte. In 2018 hebben de Twentse gemeenten besloten hun energie(inkoop) te verduurzamen. In 2019 is het project ‘Duurzaam lokaal opgewerkte energie inkoop’ gestart. De provincie Overijssel heeft hiervoor subsidie verstrekt. In april 2023 liep het project teneinde en moest verantwoording worden afgelegd. De wens van gemeenten was om het project te evalueren. In deze raadsinfobrief vindt u deze evaluatie, daarnaast wordt het onderdeel van het traject waarin het afstappen van SEFE (voormalig Gazprom) gebeurde uitgelicht. Duurzaam lokaal inkopen In 2018 werd regionaal het initiatief genomen om lokaal/regionaal en duurzaam energie in te kopen. Het idee was om bij het eindigen van het toenmalige leveringscontact op 31 december 2020 een contract af te sluiten met een energieleverancier waarin werd geregeld dat energie lokaal en duurzaam werd ingekocht. Hetgeen wat niet lokaal duurzaam ingekocht kon worden, moest gerealiseerd worden in opdracht van de energieleverancier. Dit is de opdracht die door de gemeenten gegeven werd aan de energieleverancier. Door het eigen energieverbruik te verduurzamen en duurzame energieprojecten in de regio te stimuleren, dragen gemeenten bij aan de duurzaamheidsopgaven.

Datum 14 mei 2024 Ons kenmerk UIT-24-13290 Paginanr. 2

De gemeente Oldenzaal heeft deelgenomen aan het hierboven genoemde inkooptraject. Gedurende het traject is door een meerderheid van de portefeuillehouders van de Twentse gemeenten gekozen voor het inbesteden bij Twence. De gemeente Oldenzaal heeft hier kritische kanttekeningen bij gesteld en gewezen op juridische risico’s die hiermee gemoeid zijn. Uiteindelijk kozen 10 gemeenten en bedrijfsvoeringorganisatie Noaberkracht om door te gaan met de inbesteding voor de levering van duurzame opgewekte elektriciteit en aardgas bij Twence. De gemeente Oldenzaal heeft net zoals de gemeenten Almelo, Twenterand en Rijssen-Holten ervoor gekozen niet in te besteden bij Twence. Voor het inkopen van elektriciteit en Co2-gecompenseerd aardgas hebben deze gemeenten een separaat aanbestedingstraject doorlopen onder begeleiding van Energie Makelaar. Partners zoals de Veiligheidsregio en partijen die meeliften op het contract van de gemeente(n) zoals Vondersweijde deden mee in dit aanbestedingstraject. Toen bleek dat Twence (nog) geen aardgas of groengas kon leveren hebben de andere gemeenten zich aangesloten bij “onze” aanbesteding voor Co2-gecompenseerd aardgas. De gunning na het aanbestedingstraject ging naar SEFE (voormalig Gazprom). Dit was voor de periode van 1 januari 2020 t/m 31 december 2020 met daarnaast 4 optiejaren.

Deze optiejaren zijn op verschillende momenten benut wat maakte dat het contract tot 31 december 2024 liep. Het benutten van deze optiejaren werd voor april 2022 gedaan met als reden dat er een gunstige prijs was op dat moment. Sanctiepakket Vanwege de oorlog in Oekraïne is in zijn algemeenheid de inkoop van aardgas onder druk komen te staan. In april 2022 werden overheden vanuit het 5e sanctiepakket verplicht om alle contracten met direct of indirect gelieerde Russische partijen te verbreken. De Twentse gemeenten zijn gezamenlijk een Europese aanbesteding begonnen voor het opnieuw inkopen van aardgas. Voor de gunning aan een nieuwe aardgasleverancier plaatsvond is aan het ministerie van EZK gevraagd of de gemeenten nog steeds verplicht waren hun contract op te zeggen bij SEFE, dit werd bevestigend beantwoord. Na de gunning veranderde het ministerie van standpunt en was het niet meer verplicht om leveringscontracten met SEFE op te zeggen. Echter bleek dit door de al gegeven gunning aan Vattenfall te laat om ongedaan te maken. Compensatie van de kosten Door het besluit van het ministerie van EZK om de opzegging van de leveringscontracten met SEFE (voormalig Gazprom) te laten vallen onder het 5e sanctiepakket waren de gemeenten verplicht hun contract op te zeggen.

Vlak na de gunning richting Vattenfall is het ministerie van standpunt gewijzigd waardoor onnodig kosten gemaakt zijn door de gemeenten. Het ministerie heeft toegezegd deze kosten te compenseren. De compensatie gaat over de meerkosten van de aardgas

Datum 14 mei 2024 Ons kenmerk UIT-24-13290 Paginanr. 3

prijs van Vattenfall t.o.v. SEFE (voormalig Gazprom). Dit geldt voor de anders resterende contractperiode bij SEFE (voormalig Gazprom). Op deze manier worden de meerkosten die de gemeente meer betaalt voor het nieuwe aardgascontract vergoed door het Rijk. Hoogte compensatie De hoogte van de compensatie wordt berekend door het prijsverschil per Nm3 gas (gastarief nieuw – gastarief oud) te vermenigvuldigen met het gasverbruik in de periode waarop men recht op heeft. Dit is dus het verschil in prijs per Nm3 gas vermenigvuldigd met het verbruik. De meerkosten worden vastgesteld op basis van de vastgelegde tarieven in het oorspronkelijke contract met SEFE (voormalig Gazprom), afgezet tegen de tarieven in het contract met de nieuwe gasleverancier. Dit is op basis van verbruik. De planning van het proces om te komen tot een compensatie staat in de bijlage onder ‘planning compensatie 2024’ weergegeven. Het belangrijkste punt hierin is dat in juni 2024 een beslissing over de hoogte van de compensatie door de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) wordt genomen. Juridische, administratieve en overige (proces-)kosten die verband houden met het voortijdig opzeggen van het SEFE-contract komen niet in aanmerking voor tegemoetkoming. In het geval van de gemeente Oldenzaal zijn dit kosten die we gemaakt hebben voor het inhuren van Energie Makelaar, voor een bedrag van € 1.761,20.

Financieel overzicht Hieronder wordt een indicatie gegeven van de te verwachten compensatie. In 2022 had de gemeente als aardgasleverancier SEFE (voormalig Gazprom). De gemeente had destijds een gemiddelde prijs van €ct 17,263 per Nm3 aardgas. Het college heeft besloten het contract met SEFE officieel op 1 januari 2023 op te zeggen. Vanaf die datum is de gemeente overgestapt op Vattenfall voor het leveren van Co2 gecompenseerd aardgas. Hieronder staat een overzicht van het verbruik van 2023 met leverancier Vattenfall, een fictief overzicht voor 2023 met de oude leverancier SEFE en het verschil tussen deze twee. Het fictieve overzicht voor 2023 met SEFE is bij benadering, dit aangezien hiervoor de prijzen van 2022 gebruikt zijn. Het geeft een beeld en geen precieze weergave. Zoals eerder vermeld neemt de RVO in juni 2024 een besluit volgens de planning over de hoogte van de compensatie.

Aardgasverbruik

2023 Vattenfall

Fictief 2023 SEFE

Verbruik

795.329 Nm3

795.329 Nm3

n.v.t.

Prijs per Nm3

€ct 148,363

€ct 17,263

€ct 131,100

Totaal kosten aardgas

€ 1.179.974

€ 137.298

€1.042.676

Verschil

Tabel 1 indicatiebedrag voor de te verwachten compensatie

Datum 14 mei 2024 Ons kenmerk UIT-24-13290 Paginanr. 4

PLANNING compensatie 2024

janfeb

inventarisatie verbruikscijfers 2023

janfeb

opvragen gegevens ten behoeve van invulling machtigingsformulieren

maart

berekeningen van tegemoetkoming per organisatie

maart

verzamelen handtekeningen op ingevulde machtigingsformulieren

april

indienen formele aanvraag bij RVO

juli

beslissing RVO op aanvraag en uitbetaling door RVO van tegemoetkoming aan individuele organisaties

Tot slot Heeft u nog vragen naar aanleiding van deze brief? Neemt u dan contact op met Rogier Scholten, bereikbaar 06 28 36 13 94 of r.scholten@oldenzaal.nl.

Met vriendelijke groet, het college van burgemeester en wethouders

de secretaris

de burgemeester

Bijlage(n):  Evaluatie energie inkoop