3 - UIT-22-13138 Raadsinfobrief netcongestie

RAADSINFOBRIEF Aan de leden van de raad en de forumleden

Ganzenmarkt 1 Postbus 354 7570 AJ Oldenzaal Telefoon (0541) 58 81 11 14+ netnummer 14 0541 E-mail info@oldenzaal.nl Internet www.oldenzaal.nl Bezoekadres Postadres

29 november 2022 Onderwerp Netcongestie

Datum college

Uw brief van Uw kenmerk Ons kenmerk

UIT-22-13138

Zaaknummer Behandeld door Telefoonnummer

Rogier Scholten (0541) 58 81 11

Bijlage(n)

Geachte leden van de raad en forumleden, Hoogspanningsnetbeheerder Tennet heeft op 17 november 2022 het bericht naar buiten gebracht dat er capaciteitsproblemen zijn op het elektriciteitsnet. Voor klein gebruik van duurzame energie (inwoners met zonnepalen e.d.) heeft dit geen effect. Voor grootgebruikers die nog geen aansluiting hebben op het elektriciteitsnet, kan het langer duren voordat zij kunnen starten met het gebruiken van duurzame energie. In deze raadsinfobrief leest u meer over het capaciteitsprobleem. Transportschaarste Ons energiesysteem maakt een revolutionaire ontwikkeling door. Duurzame elektriciteit wordt op steeds meer plekken en in steeds grotere hoeveelheden opgewekt door middel van bijvoorbeeld zonneparken, zonnedaken en windmolens. Tegelijkertijd groeit de vraag naar duurzame elektriciteit doordat onze industrie steeds verder verduurzaamt, zoals elektrisch rijden en het overgaan op elektrische warmtepompen voor het verwarmen van woningen. Het blijkt dat we nu tegen de grenzen van de capaciteit van het elektriciteitsnet (afname en terug levering) aanlopen, ook wel transportschaarste. Transportschaarste bij afname Bij transportschaarste voor afname is de vraag naar elektriciteit groter dan het elektriciteitsnet kan faciliteren.

Bedrijven met een grote elektriciteitsvraag – denk aan hotels, fabrieken of winkels – kunnen dan voorlopig geen nieuwe aansluiting op het elektriciteitsnet krijgen. Er zijn in dit geval dus geen problemen met bestaande aansluiting, maar voor grote nieuwe aansluitingen is dan geen plaats. Transportschaarste bij terug levering Bij transportschaarste voor terug levering is het aanbod van (duurzaam) opgewekte elektriciteit groter dan het elektriciteitsnet aan kan. Er is dan geen ruimte meer voor nieuwe zonne- en windmolenparken die elektriciteit willen terug leveren aan het net. Dit geldt voor zonne- en windmolenparken met een grootaansluiting. Particulieren kunnen wel zonnepanelen plaatsen op hun dak.

Datum 29 november 2022 Ons kenmerk UIT-22-13138 Paginanr. 2

De huidige situatie in Twente: consequenties voor grootgebruikers Op dit moment worden in Twente bij de afname van elektriciteit nog geen knelpunten gesignaleerd. Voor de terug levering van elektriciteit aan het net ligt dat anders: op donderdag 17 november hebben de netbeheerders bekend gemaakt dat in heel Twente sprake is van transportschaarste bij terug levering. De transportschaarste doet zich in dit geval voor op het hoogspanningsnet dat door Tennet wordt beheerd. De transportschaarste treft hiermee alle nieuwe grote energieprojecten die nog geen aansluiting hebben of nog geen plek hebben gereserveerd op het net. RES Twente gaat gewoon door Op nationaal niveau is afgesproken dat de RES-regio’s (Regionale Energiestrategie) voor 1 juli 2023 moeten overgaan tot de vaststelling van de RES 2.0. Dit is een geactualiseerde en verder uitgewerkte weergave van de versie die in juli 2021 door lokale overheden (gemeenten, provincie en waterschap) werd vastgesteld. De veranderde status voor Twente met betrekking tot transportschaarste voor de terug levering van elektriciteit heeft geen consequenties voor de voorbereiding van de RES Twente 2.0. De voorbereidingen van concrete energieprojecten kan doorgaan. Deze voorbereidingen helpen de netbeheerders bij het doelmatig verzwaren van het net.

Netbeheerders zijn verplicht tot het doen van congestie-onderzoek, wanneer zij uitroepen dat sprake is van transportschaarste. Bij een dergelijk onderzoek wordt gezocht naar flexibele aanbieders of afnemers van elektriciteit om de pieken op het net te verlagen, waardoor meer klanten op het net kunnen worden aangesloten. Het is goed denkbaar dat dit onderzoek resulteert in extra capaciteit voor de aansluiting van nieuwe projecten. Dat er noemenswaardig extra capaciteit bijkomt op deze manier is echter niet met zekerheid te zeggen. Daarnaast kan het zinvol zijn om alternatieve oplossingen te verkennen, zoals bijvoorbeeld opslag en conversie, waarmee opwek van elektriciteit mogelijk wordt gemaakt zonder gebruik te maken van transportcapaciteit. Tenslotte is het van belang dat netbeheerders blijven werken aan structurele oplossingen voor het probleem van de transportschaarste door onder anderen het voorbereiden en uitvoeren van netuitbreidingen. Maar daarvoor moeten zij wel inzicht hebben in de plannen en projecten die in hun verzorgingsgebied worden voorbereid, de RES 2.0 helpt hierbij. Langere doorlooptijd energieprojecten De doorlooptijd van energieprojecten kan door deze nieuwe situatie toenemen.

Het is en blijft echter belangrijk, juist in deze situatie, om bij de voorbereiding van energieprojecten de netbeheerders in een vroegtijdig stadium te betrekken, zodat zij weten welke vraag zij kunnen verwachten

Datum 29 november 2022 Ons kenmerk UIT-22-13138 Paginanr. 3

Voor meer informatie over dit onderwerp verwijs ik graag naar het document dat u via deze link (transportschaarste-informatiepakket-november-2022.pdf (enexisgroep.nl) kunt openen. Tot slot Heeft u nog vragen naar aanleiding van deze brief? Neemt u dan contact op met Rogier Scholten, bereikbaar 06 28 36 13 94.

Met vriendelijke groet, het college van burgemeester en wethouders

de secretaris

de burgemeester