1 - UIT-21-12972 Raadsinfobrief over onderzoek nav motie ontklinkeren

RAADSINFOBRIEF Aan de leden van de raad en de forumleden

Datum college Onderwerp

Ganzenmarkt 1 Postbus 354 7570 AJ Oldenzaal Telefoon (0541) 58 81 11 14+ netnummer 14 0541 E-mail info@oldenzaal.nl Internet www.oldenzaal.nl Bezoekadres Postadres

21 september 2021 Onderzoek n.a.v. motie ontklinkeren

Uw brief van Uw kenmerk Ons kenmerk

UIT-21-12972

Zaaknummer Behandeld door

Jeroen Buitenweg (0541) 58 8133 Bijlage(n) geen

Telefoonnummer

Geachte leden van de raad en forumleden, In uw vergadering van 28 juni 2021 is de motie ontklinkeren vastgesteld. In deze motie vraagt u om een onderzoek naar ‘de mogelijkheid van meer open bodemafdekking dan volledige afsluiting door asfalt, steen of beton’. In deze brief informeren wij u over de resultaten van dit onderzoek. Het betreft een intern onderzoek op basis van het bestaande beleid, realisatie, beheer en onderhoud van de openbare ruimte. Ook komen nieuwe ontwikkelingen, participatie en financiële kaders aan de orde. Bestaand beleid In de motie wordt al gerefereerd aan het feit dat de gemeente Oldenzaal actief bezig is om klimaatadaptatie toe te passen. De belangrijkste beleidsuitgangspunten hiervoor staan in het Mobiliteitsplan 2021-2025 (vastgesteld in uw vergadering van 19 april 2021), de Nota Klimaatverandering (vastgesteld in uw vergadering van 11 december 2018), het Gemeentelijk Rioleringplan 2021-2025 (vastgesteld in uw vergadering van 14 december 2020) en de Groenvisie 2017 (vastgesteld in uw vergadering van 30 oktober 2017). Argumenten en kanttekeningen Hieronder worden de belangrijkste argumenten en kanttekeningen vanuit verschillende kanten belicht.

Mobiliteitsplan Vanuit het mobiliteitsplan zijn de volgende zaken relevant als het gaat om ontklinkering:  de 50 km wegen hebben een goede verkeersregulatie door de stad als doelstelling, deze blijven geasfalteerd;  bij groot onderhoud aan 30 km wegen is de voorkeursprioriteit klinkerwegen. Indien van toepassing zal het aanwezige asfalt hier vervangen worden door klinkers;

Datum 21 september 2021 Ons kenmerk UIT-21-12972 Paginanr. 2



daar waar de verkeersintensiteit/zwaar verkeer erom vraagt blijven asfaltwegen de voorkeursprioriteit houden.

Klimaatverandering Vanuit de klimaatverandering zijn de volgende zaken relevant als het gaat om ontklinkering:  aanleg van minder verharding wordt gestimuleerd via bewustzijnsacties en het beleid om verplicht waterbergingen aan te leggen (hiermee kan een verharde bovengrond nog steeds klimaatrobuust worden);

 bij reguliere rioleringsprojecten waarbij nieuwe riolering wordt geplaatst, wordt standaard geke

ken naar het verminderen van het verhard oppervlak, meer groen, meer waterberging en waterinfiltratie; aandachtspunt blijven piekbuien door klimaatverandering. Bij piekbuien zal ook groen/half verharding al snel geen regenwater meer opnemen. Hiervoor blijven aanvullende waterbergingsmaatregelen nodig.

Realisatie De volgende zaken zijn relevant als het gaat om de realisatie van ontklinkering:  daar waar mogelijk worden waterbergende en water infiltrerende maatregelen al toegepast bij nieuwe bestrating (bijvoorbeeld in de Zuivelstraat);  daar waar mogelijk worden bij herinrichting van straten de parkeerplaatsen al voorzien van halfverharding (bijvoorbeeld in de Stakenkamplaan). Beheer en onderhoud De volgende zaken zijn relevant als het gaat om het beheer en onderhoud van een ontklinkerde omgeving:  het beheer en onderhoud van groen is duurder en vraagt meer tijd, dan een versteende ondergrond. Meer groen geeft steeds meer druk op het beschikbare aantal beheeruren voor de openbare ruimte;  wegen en parkeerplaatsen met klinkers/graskeien vragen om een ander soort beheer (bijvoorbeeld maaien i.p.v. vegen). Vooralsnog gaan wij ervan uit dat het andere type bestrating geen meerkosten in het beheer en onderhoud met zich mee brengt. Wel een andere planning en toepassing van andere beheertechnieken;  steeds meer secundaire voetpaden worden ontsteend en vervangen door een natuurlijke halfverhardingslaag;  het beeld van de groenparkeerplaats zal veranderen. Het zal als rommeliger ervaren worden. Als er veel wordt geparkeerd, zal het gras hoger komen te staan, omdat de maaiers er niet bij kunnen. Er zal dan meer moeten worden bijgemaaid. Dit werkt kostenverhogend.

Nieuwe ontwikkelingen We houden bij nieuwe ontwikkelingen op de volgende manieren rekening met ontklinkering:  bij het ontwikkelen van nieuwe woongebieden en inbreidingslocaties kijken we steeds vaker anders naar de inrichting van de openbare ruimte. De druk op de beschikbare ruimte is dan onderwerp van discussie; moeten er aan beide zijden trottoirs worden aangelegd of leggen we brede groenstroken aan van minimaal 1,50 meter aan;  water bergen we liever bovengronds, maar als dat niet past dan bergen we het water ondergronds;

Datum 21 september 2021 Ons kenmerk UIT-21-12972 Paginanr. 3

 

door verbetering van het klimaatbewustzijn en de extra strenge regels voor verplichte waterberging proberen we te voorkomen dat bouwpercelen totaal verhard of bebouwd worden; we proberen bewoners bewuster te maken van nut van groene daken, hergebruik hemelwater (bijvoorbeeld door organisatie Groenmarkt of het NK Tegelwippen).

Participatie Tijdens de nieuwe inrichting van straten merken wij dat veel mensen nog steeds liever bestrating dan groen zien. Men is vaak bang voor onkruid ontstaan door te weinig onderhoud (“het moet er wel strak uit zien en niet rommelig.”). Tijdens deze trajecten betrekken we inwoners volop bij de inrichting en proberen we hen meer klimaatbewust te maken door ook de ‘groenere’ bestratingsmogelijkheden en de mogelijkheden voor waterberging te bespreken. Financieel kader Binnen projecten zal altijd gekeken worden welke mogelijkheden er zijn om te ontklinkeren (maatwerk). De kosten voor het omzetten van geasfalteerde wegen naar klinkerwegen bij de geplande (her)inrichtingen, worden gedekt vanuit de reguliere ‘verkeer en wegen budgetten’ of de GRP-budgetten, als die projecten vanuit riolering worden geïnitieerd (bijvoorbeeld Katoenstraat, Stakenkamplaan). Binnen het GRP verhogen we het deelbudget voor groenonderhoud van wadi’s voor waterberging. Hiermee is een deel van de kostenstijging van meer groen in plaats van verharding afgedekt. Bij het grootschalig toepassen van ‘groene parkeerplaatsen’ lopen we tegen een financiële uitdaging aan. Groene parkeerplaatsen zijn iets duurder. Voor het omvormen van locaties met hoge parkeerdruk is geen structureel budget beschikbaar (vanuit klimaat of verkeer). Er zijn geen plannen om ‘preventief’ bestaande parkeerplaatsen om te bouwen.

De druk op de kosten voor beheer van groen nemen toe. Oldenzaal ligt op koers Uit het hierboven beschreven interne onderzoek concluderen wij dat de gemeente op dit moment doet wat nodig is - binnen de (financiële) mogelijkheden - om een klimaatbestendige stad te zijn in 2050. Als het uw wens is om de ambitie te verhogen of het proces te versnellen, dan zullen met name aanvullende middelen nodig zijn. Met deze middelen kan het groenbeheer verder geïntensiveerd worden (extra FTE’s), situaties met hoge parkeerdruk omgevormd worden tot klimaatvriendelijke parkeerplaatsen (geschat investeringsbudget van € 40.000 per jaar) en/of nog meer participatietrajecten gestart worden waarbij verharding in de openbare ruimte vervangen wordt door groen (extra FTE/investeringsbudget). Naar de mening van het college is de motie hiermee afgedaan.

Datum 21 september 2021 Ons kenmerk UIT-21-12972 Paginanr. 4

Tot slot Wij hopen hiermee voldoende antwoord te hebben gegeven op uw vragen. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Jeroen Buitenweg, via j.buitenweg@oldenzaal.nl of telefoon (0541) 58 81 33.

Met vriendelijke groet, het college van burgemeester en wethouders {{esl:Signer1:Capture:size(250,55), offset(-50,-6)}}

{{esl:Signer2:Capture:size(250,55), offset(-50,-6)}}

de secretaris

de burgemeester