Document · PDF

08. Zienswijzen begrotingen div gemeenschappelijke regelingen - Bijlage 3 - ODT programmabegroting 2026

Gemeenteraad 23 juni 2025, gemeente OldenzaalBij agendapunt: Zienswijzen begrotingen diverse gemeenschappelijke regelingen6.584 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

Hoort bij raadsbesluit nr . 1471 van 23 juni 2025

Voorwoord Programmabegroting

W.K.

Financiële begroting Paragrafen Bijlagen

PAGINA VOORUIT

Ontwerp Programmabegroting 2026 Omgevingsdienst Twente

Voorwoord

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

Voorwoord

Voor u ligt de Begroting 2026 van de Omgevingsdienst Twente. Hieraan voorafgaand is in de Kadernota 2026 verkend hoe we het komende jaar rekening kunnen houden met het ‘ravijnjaar 2026’. Op basis van enerzijds de kaders van het vastgestelde VTH-beleid en anderzijds de financiële ontwikkelingen van de gemeenten zijn drie scenario’s voorgelegd aan het algemeen bestuur. Consensus werd bereikt over scenario 2. Belangrijke uitgangspunten zijn dat we realistisch begroten en rechtmatig werken binnen de met elkaar vastgestelde kaders.

Programmabegroting

Financiële begroting Paragrafen

We hebben als organisatie en bestuur de stap naar een volgende fase van ontwikkeling gezet. Rekeninghoudend met de omgevingsdynamiek werken we toe naar de zelfstandige en robuuste dienst die we moeten zijn. Met deze begroting voldoen we aan de robuustheidscriteria.

Bijlagen

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

Geachte lezers,

Daarnaast dragen we bij aan de opgaven die actueel zijn in de maatschappij. Dit zijn bijvoorbeeld de energietransitie, kaderrichtlijn water of de ZZS. Hierbij willen we verder kijken dan de bekende weg. Zo zijn we bezig met een Innovatieen Ontwikkelagenda die een strategisch kader biedt voor de integratie van innovatie binnen en buiten de organisatie. Circulaire economie en de Taskforce Stikstof zijn onderwerpen waarmee we van start zijn gegaan. Kortom, we bouwen verder aan een robuuste en toekomstbestendige Omgevingsdienst Twente.

Jorrit-Jan Eijbersen Bestuurslid Omgevingsdienst Twente

Jan Willem Strebus Directeur Omgevingsdienst Twente

Omgevingsdienst Twente

Programmabegroting

Begroting 2026

Voorwoord Programmabegroting Programmabegroting

Financiële begroting Paragrafen Bijlagen

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

De Omgevingsdienst Twente (OD Twente) werkt op basis van verschillende programma’s. De uitvoering van de programma’s geschiedt door het leveren van producten die zijn vastgelegd in de productenen dienstencatalogus (PDC). De verwachte productie uit het traject ‘herijking financiering’ en vastgestelde productiviteitskaders door het algemeen bestuur (AB) zijn bepalend voor de hoogte van de deelnemersbijdrage. De exacte planning per deelnemer wordt in het Uitvoeringsprogramma 2026 opgenomen. Naast de reguliere structurele werkzaamheden op basis van de begroting streven we er altijd naar om aanvullende opgaves met een incidenteel karakter uit te voeren. De afgelopen jaren heeft de OD Twente aangetoond deze incidentele opgaven te realiseren.

Een mooi voorbeeld hiervan is het project energie(controles). In dit project zijn we ook in staat om de outcome over een aantal jaren in te toekomst te monitoren. Dit hoofdstuk beschrijft de verschillende programma’s en we gaan ook in op de ontwikkelingen die op ons afkomen.

Vergunningen

Het programma Vergunningen werkt grotendeels vraaggestuurd. Op basis van initiatieven vanuit de samenleving beoordelen wij of dit past binnen de geldende milieuwetgeving. Alle producten die wij leveren, sturen wij rechtstreeks naar het bevoegd gezag of de aanvragers. Denk hierbij aan het beoordelen van informatie- of meldingsplichtige activiteiten op basis van het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal). Deze activiteiten vinden binnen bedrijven plaats of hebben betrekking op milieuthema’s zoals bodem en asbest. Daarnaast geldt voor meer milieubelastende activiteiten een vergunningplicht en geven we adviezen over milieu binnen de ruimtelijke ordening.

Omgevingsdienst Twente

De urgentie omtrent zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) wordt groter. Omgevingsdiensten moeten vergunningen actualiseren, lozingen minimaliseren en bedrijven controleren op ZZS-gebruik, denk aan PFAS. Extra capaciteit, kennis en een centraal overzicht van emissies zijn cruciaal. Dit verhoogt de druk op omgevingsdiensten om de kwaliteit van de leefomgeving te waarborgen.

Begroting 2026

Voorwoord Programmabegroting Programmabegroting

Financiële begroting Paragrafen

Vanwege de toenemende complexiteit van milieuwetgeving en procedures focussen we binnen dit programma continu op het versterken en borgen van onze kennis. We werken zoveel mogelijk risicogericht. Daar waar de meeste milieu-impact te verwachten is zetten wij het zwaarst in. Met het project Twentse Vergunningenstrategie (TVS) versterken we onze inzet verder in 2026.

Toezicht

Het programma Toezicht bevordert de naleving van milieu wet- en regelgeving volgens het Twentse VTH-beleid. Controles richten zich bijvoorbeeld op het beperken van schadelijke stoffen en overlast door geluid of geur. Innovatieve methoden, zoals dataanalyse en risicogericht toezicht, vergroten de impact. Daarnaast stimuleren we bedrijven om zelf verantwoordelijkheid te nemen.

Bijlagen

Klachten en meldingen willen we snel en adequaat afhandelen. Binnen tien werkdagen worden inwoners geïnformeerd over de gegrondheid van hun klacht en de acties van de OD Twente. Transparante communicatie is hierbij essentieel.

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

Het programma kent een toenemende focus op het gebruik van innovatieve technieken om het toezicht te verbeteren en de efficiëntie te verhogen, zoals het gebruik van drones. De nadruk verschuift van fouten en overtredingen achteraf vaststellen naar proactief toezicht met focus op een zichtbaar maatschappelijk effect. Daarnaast werken we al jaren met relatief statische risicoindelingen voor bedrijven. In het project RPI (risicoprioritering instrument) is een dynamisch deel toegevoegd, waarbij ook klachten en nalevingsdata per branche een rol spelen.

Handhaving

Wanneer bedrijven zich na één (of meerdere) hersteltermijn(en) niet aan de wetgeving houden, gaan we over tot bestuursrechtelijke handhaving. Vaak is dit in de vorm van een last onder dwangsom, waarbij de overtreder de overtreding ongedaan moet maken of herstelmaatregelen moet treffen. In een enkel geval is dit in de vorm van een last onder bestuursdwang of het intrekken van een vergunning. Voorafgaand maken we de last bekend en stellen we de overtreder in de gelegenheid om een zienswijze in te dienen. In de meeste gevallen is een dergelijke vooraankondiging voldoende om de overtreding te laten beëindigen. Op basis van de Landelijke Handhavingsstrategie Omgevingsrecht (LHSO) komen sommige overtredingen ook in aanmerking voor strafrechtelijke handhaving. Het gaat daarbij bijvoorbeeld om overtredingen waarbij sprake is van opzet en recidive. Strafrechtelijke handhaving is een repressief instrument.

Advies

Het programma Advies levert specialistische producten op het gebied van geur, geluid, lucht, externe veiligheid, soortenbescherming en bodem. We adviseren niet alleen onze collega’s van de teams Vergunningen & Omgevingsadvies, Toezicht & Handhaving en Leefomgeving, maar adviseren ook rechtstreeks aan onze bevoegde gezagen. Daarnaast verzorgen we het accountmanagement voor de verbinding met de deelnemers en ketenpartners. Ten slotte dragen we bij aan het milieubeleid van onze partners. Denk hierbij aan bouwstenen voor het externe veiligheidsbeleid en de omgevingsplannen.

Projecten

Het programma Projecten is inmiddels een volwaardig programma. Onze projectleiders leiden de grote projecten op het gebied van duurzaamheid, energie en het innovatieprogramma. Daarnaast werkt de organisatie projectmatig bij repeterende werkzaamheden. Naast landelijke en regionale projecten, weten de bevoegde gezagen de OD Twente steeds vaker te vinden met lokale projecten. Hiermee zijn ze in staat om lokale ambities op bijvoorbeeld energie of ondermijning samen met de OD Twente te realiseren.

Programma-uren

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

De onderstaande tabel geeft de uren per programma weer. Deze uren zijn gebaseerd op het model dat ontwikkeld is in het traject ‘herijking financiering’. De verdere uitsplitsing van uren per product lichten we toe in de uitvoeringsprogramma’s die voorafgaand aan boekjaar 2026 opgesteld worden. Bijlage 1 splitst de urentabel uit per deelnemer.

Voorwoord Programmabegroting Programmabegroting

Financiële begroting Paragrafen Bijlagen

Uren per programma 2026

Uren

Vergunningen

42.719

Toezicht

76.785

Handhaving

7.021

Advies

17.457

Projecten

23.263

Eindtotaal

167.245

Overhead

De OD Twente heeft als uitgangspunt dat haar bedrijfsvoering efficiënt en effectief is ingericht. De bedrijfsvoering draagt zorg voor de totstandkoming van een rechtmatige begroting. Hierin worden de middelen geborgd. Wij monitoren en rapporteren over de realisatie van de opgaven en besteding van de middelen.

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

De bedrijfsvoering is gesplitst in een stafafdeling die de directeur ondersteunt, en een team Bedrijfsvoering die de gehele organisatie ten dienste staat. Deze inrichting past binnen de sturingsfilosofie van de organisatie, waar transparantie en korte communicatie- en besluitlijnen deel van uitmaken. Deze filosofie bestaat uit een hiërarchische en functionele aansturing die bijdragen aan het borgen en doorontwikkelen van de kwaliteit van de organisatie, inclusief de ingerichte check en balanceinstrumenten.

Ontwikkelingen

De volgende belangrijke ontwikkelingen verwachten we het komende jaar.

Robuustheid De omgevingsdiensten hebben tot uiterlijk 1 april 2026 de tijd om voldoende robuust te worden. We hebben een zelftoets uitgevoerd waaruit bleek dat we niet aan alle robuustheidscriteria voldeed. Het bestuur heeft uitgesproken dat de OD Twente een zelfstandige omgevingsdienst moet blijven. Dit heeft geleid tot een plan van aanpak waarin een route is uitgezet om die robuustheid te realiseren. In december 2024 hebben we een eerste voortgangsrapportage ingediend bij het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (I&W), daar is het plan van aanpak beoordeeld. De verwachting is dat de OD Twente in 2026 op tijd aan de robuustheidscriteria zal voldoen. Op 8 januari 2025 werd bekend dat het ministerie van I&W een subsidie beschikbaar heeft gesteld als bijdrage in de kosten voor de voorbereiding van het proces ‘robuust worden van uw omgevingsdienst’. De subsidie wordt via Omgevingsdienst NL uitgegeven, maximaal € 245.000 per omgevingsdienst. Op 30 januari 2025 hebben we een aanvraag ingediend om in aanmerking te komen voor de subsidie. Op de aanvraag is ten tijde van het opstellen van deze begroting nog niet beslist. Daarnaast werken we samen met de noordelijke omgevingsdiensten om in gezamenlijkheid vorm te geven aan robuustheid.

Toekomstvisie In 2025 wordt de toekomstvisie van de OD Twente bestuurlijk vastgesteld. Deze toekomstvisie is belangrijk om als organisatie door te ontwikkelen naar een gewaardeerd partner voor alle milieugerelateerde vraagstukken binnen onze regio. De toekomstvisie levert input voor een nieuw op te stellen bedrijfsplan waarin de visie wordt uitgewerkt. Dit is de routekaart voor de OD Twente om de organisatie op het gebied van kennis, vaardigheden en cultuur verder te professionaliseren. Een van de belangrijkste elementen hierbij is dat we onze specialistische milieukennis combineren met nabijheid voor de bevoegde gezagen.

Omgevingsdienst Twente

Stikstof

Begroting 2026

Voorwoord Programmabegroting Programmabegroting

Financiële begroting

Op 18 december 2024 heeft de Raad van State uitspraken gedaan over het intern salderen met ongebruikte stikstofruimte. Het is nog onduidelijk wat de exacte gevolgen zijn van deze uitspraken, maar de verwachting is wel dat we in de loop van 2026 nog bezig zullen zijn met de aanvragen en handhavingszaken omtrent dit onderwerp. De geringe ruimte die hierdoor ontstaat in de capaciteit van medewerkers zetten we nuttig in voor het verhogen van onze datakwaliteit, de implementatie van de Twentse Vergunning Strategie en het actualiseren van vergunningen. Deze capaciteitsruimte is beperkt door onderbezetting bij team Vergunningen & Omgevingsadvies vanwege de krapte op de arbeidsmarkt.

Circulaire economie In 2025 is het project Circulaire Economie vastgesteld. Het project geeft inzicht in de doelstellingen op het gebied van circulaire economie, welke resultaten we willen halen, wat hiervoor moet gebeuren en welke financiële middelen hiervoor nodig zijn. Het project duurt meerdere jaren en dient als start om circulaire economie te integreren in onze organisatie. In 2025 zijn de onderdelen van het project voorbereid en gestart. De uitvoering van het project zetten we voort in 2026. Nieuwe initiatieven worden opgestart in samenwerking met het bevoegd gezag, ondernemers, kennis- en onderwijsinstellingen. De eerste resultaten van 2025 worden geëvalueerd en opgedane ervaringen delen we met de betrokken deelnemers en ketenpartners.

Paragrafen Bijlagen

Kaderrichtlijn water

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

Vanaf 2027 is Nederland verplicht om aan de Europese Kaderrichtlijn Water (KRW) te voldoen. De KRW vereist verbeterde waterkwaliteit maar Nederland loopt achter. Omgevingsdiensten voeren taken uit met betrekking tot ‘indirecte lozingen’ en doen dit namens het bevoegd gezag. Dit leidt tot verscherpte vergunningen en geïntensiveerd toezicht op lozingen, met focus op PFAS en bestrijdingsmiddelen. Verbeterde monitoring en meetmethoden zijn nodig om vervuiling beter te controleren. Dit vraagt extra middelen en gespecialiseerde kennis. In scenario 3 van de Kadernota 2026

Omgevingsdienst Twente is een benodigd voorbereidingskrediet geadviseerd van € 100.000. Het bestuur heeft gekozen voor het uitvoeren van scenario 2 en daarom wordt in 2026 geen budget opgenomen voor de KRW.

Financiële begroting

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

Voorwoord Programmabegroting

Financiële Financiële begroting begroting

De financiële begroting 2026 is gebaseerd op de vastgestelde Programmabegroting 2025 en de vastgestelde Kadernota 2026. De doelstelling van deze begroting is om tot een duurzame en reële begroting te komen met een passende financiering voor de OD Twente. Het is van belang dat de inhoud en omvang van de taakuitvoering leidend is en dat de uitvoering efficiënt blijft. Hiernaast benoemen we de ontwikkelingen met een financiële consequentie voor de Begroting 2026:

Paragrafen Bijlagen

•

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

•

De begroting is opgesteld aan de hand van het aantal benodigde (productieve) uren per deelnemer, gebaseerd op de regionaal vastgestelde ambities omtrent de VTHsamenwerking. De formatie voor het primaire proces passen we hierop aan. Op basis van de formatie voor het primaire proces beweegt de formatie voor de overhead ook mee. Binnen het primaire proces is sprake van een structurele uitbreiding voor het uitvoeren van de wettelijk verplichte taak werkgebonden personenmobiliteit (WPM). Het overheadpercentage komt uit op 17,13%. Dit is een daling ten opzichte van 2025. De noodzakelijke overgang van Microsoft 365 E3 naar E5 verklaart de verhoging van het licentiebudget. Daarnaast zijn noodzakelijke kostenstijgingen als gevolg van contractuele verplichtingen opgenomen.

•

Het integrale uurtarief is gebaseerd op het totaal van de structurele exploitatiebegroting, gedeeld door het aantal structurele productieve uren. Op basis van onze daadwerkelijk gemaakte uren wordt aan het einde van het jaar per deelnemer afgerekend. Na deze individuele afrekening vindt bij overschotten of tekorten nog een collectieve afrekening plaats, op basis van het percentage van de begrote deelnemersbijdrage. De bedragen in de tabellen worden weergegeven in duizendtallen. Hierdoor kunnen afrondingsverschillen ontstaan in de tellingen.

Productiviteitsnorm Beschikbare tijd

Uren 1.872

Wettelijk verlof

144

Bovenwettelijk verlof

57,6

Feestdagen

50,4

Bruto beschikbaar aantal uren

1.620

Ziekteverzuim 4% Netto beschikbaar aantal uren Indirect productief 12,5%

65 1.555 195

Productief

1.360

Afgerond productief

1.360

Aantal uren indirect productief per week

4,5

Overzicht baten en lasten

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

De onderstaande tabel geeft een overzicht van de baten en lasten per programma.

Overzicht baten en lasten

Voorwoord

V 25,6%

T 45,8%

H 4,2%

A 10,5%

Programmabegroting

Financiële Financiële begroting begroting Paragrafen Bijlagen

3.770

6.776

620

1.541

Deelnemersbijdrage BRO

Deelnemersbijdrage Energie

Totaal

4.238

18.997

594

495

100

595

Totaal baten

3.770

6.776

620

1.591

3.142

4.338

20.237

Personeelskosten

3.443

6.188

566

1.407

1.875

3.171

16.650

Huisvesting & bedrijfsvoering

168

302

997

1.655

Overige kosten

159

286

170

792

Projectkosten

1.089

1.139

Totaal lasten

3.770

6.776

620

1.591

3.142

4.338

20.237

Resultaat

Deze paragraaf licht het overzicht van baten en lasten toe. In Bijlage 2 is een gedetailleerd overzicht van baten en lasten opgenomen. De meerjarenraming staat in Bijlage 3.

Algemene financiële uitgangspunten

2.053

Overige baten

Toelichting op baten en lasten

PAGINA VOORUIT

Overhead

Bedragen x € 1.000 Deelnemersbijdragen regulier

PAGINA TERUG

P 13,9%

De indexaties van de budgetten zijn verwerkt volgens het advies vanuit de Twentse gemeenten voor loon- en prijsontwikkelingen, waarbij dezelfde uitgangspunten als voorgaande jaren gehanteerd worden. In deze begroting is een indexatie van 1,5% voor de loonkosten toegepast. Hierbij is rekening gehouden met de indexaties vanuit de Cao SGO, die geldig is tot en met 31 maart 2025. Er is nog geen principeakkoord voor de rest van 2025 en 2026. De indexatie voor prijsontwikkeling komt uit op 4,9%.

Personeelskosten De personeelskosten bestaan uit salariskosten en overige personeelskosten. De salariskosten kunnen onderverdeeld worden in kosten voor direct personeel en indirect personeel. Direct personeel werkt aan de producten van de producten- en dienstencatalogus. De salariskosten voor direct personeel zijn opgebouwd uit 123,0 fte voor de reguliere VTH-taken. Dit is een uitbreiding van 0,3 fte. Deze toename is voor het uitvoeren van de wettelijk verplichte taak WPM, zoals besloten in de Kadernota 2026. De salariskosten voor indirect personeel zijn opgebouwd uit 26,9 fte. De overige personeelskosten bestaan onder andere uit reiskosten, verzekeringen, kosten voor bedrijfskleding, kosten voor de arbodienst en opleidingskosten. Het budget voor opleidingskosten is 3% van de structurele loonsom. Dit percentage is verplicht vanwege de robuustheidseisen die zijn opgelegd.

Omgevingsdienst Twente

Huisvesting & bedrijfsvoering

Begroting 2026

De kosten voor huisvesting en bedrijfsvoering bestaan onder andere uit kosten voor huisvesting, diensten, automatisering, vervoer, communicatie en contributies. Het budget voor de dienstverleningsovereenkomst (DVO) met de gemeente Almelo maakt een groot deel uit van dit budget. In 2024 is de DVO verlengd tot eind 2028.

Voorwoord

Overige kosten

Programmabegroting

Financiële Financiële begroting begroting Paragrafen

Het budget overige kosten bestaat uit kapitaallasten, uitvoeringskosten, interne controle en accountantskosten, kosten voor innovatie en ontwikkeling en onvoorziene kosten. Voor het bepalen van het budget voor innovatie en ontwikkeling wordt gewerkt met een percentage van 2% van de loonsom. Dit percentage is verplicht vanwege de robuustheidseisen die zijn opgelegd vanuit het Rijk. Het budget voor onvoorziene kosten wordt bepaald op 1% van het begrotingstotaal.

Projectkosten

Bijlagen

Dit budget bestaat uit de kosten voor incidentele energieprojecten waaronder de kosten voor de formatie van 7,1 fte. Deze projecten worden gefinancierd door het Rijk (SPUK THE) en de deelnemers, door middel van additionele bijdragen die doorlopen tot en met 2026.

Baten

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

De reguliere deelnemersbijdrage wordt gebaseerd op de verwachte afname van uren per bevoegd gezag. Na afloop van het boekjaar wordt het gerealiseerde aantal uren per deelnemer afgerekend. In Bijlage 3 wordt de bijdrage per deelnemer weergegeven.

Vanuit het Rijk wordt tot en met 2026 de SPUK THE verstrekt. De verantwoording verloopt via het systeem van Single information, Single audit (SiSa). Een randvoorwaarde voor de SPUK THE is dat onze deelnemers minimaal hetzelfde aan middelen moeten inbrengen. De werkzaamheden op het gebied van energie en duurzaamheid in 2025 en 2026 zijn na overleg met alle partners ondergebracht in de begroting. In de jaren 2023 en 2024 is het positieve resultaat mede veroorzaakt door rentebaten. Vanaf 2026 worden deze rentebaten begroot, zoals toegelicht in de Kadernota 2026. Naast de rentebaten wordt ook de detacheringsopbrengst van een contract met de looptijd tot en met 2026 in deze begroting opgenomen.

Uurtarief Ons uurtarief voor boekjaar 2026 wordt berekend aan de hand van de totale structurele kosten en het totaal aantal uren. Deze opbouw wordt in de onderstaande tabel weergegeven. Ten opzichte van de Begroting 2025 is ons uurtarief gestegen met € 2,62. Bijlage 6 biedt een overzicht van deze ontwikkeling. Het hieronder gepresenteerde uurtarief is wel gedaald ten opzichte van het meerjarenperspectief (jaarschijf 2026 en verder) uit de Begroting 2025.

Opbouw uurtarief Totale structurele kosten (-/- rentebaten)

2026 € 18.997.259

Uren primaire proces

167.245

Uurtarief 2025 (Incl. overhead en excl. BTW)

€ 113,59

Uurtarief (excl. overhead, excl. BTW)

€ 88,25

Omgevingsdienst Twente

Uitzettingen financiële positie

Begroting 2026

Hiernaast staat de geprognosticeerde beginen eindbalans van het begrotingsjaar. Ook geven we een toelichting op de diverse balansposten. De geprognosticeerde meerjarenbalans is opgenomen in Bijlage 4.

Voorwoord

Vaste activa Programmabegroting

Financiële Financiële begroting begroting Paragrafen Bijlagen

De investeringen bestaan hoofdzakelijk uit investeringen in ICT-hardware en ICTsoftware en het configureren daarvan. Deze investeringen zijn nodig om de sturing en ondersteuning van de primaire processen zo efficiënt mogelijk te laten verlopen. Hardware wordt in drie jaar afgeschreven en overige investeringen worden in vijf jaar afgeschreven, daardoor zijn vervangingsinvesteringen nodig. Reeds bekende investeringen en afschrijvingen zijn meegenomen in de meerjarenbegroting.

Eigen vermogen

De algemene reserve is bedoeld als initiële mogelijkheid om tegenvallers in de exploitatie op te kunnen vangen. De algemene reserve wordt gevoed met positieve rekeningresultaten, wanneer dit op basis van de weerstandsratio nodig wordt geacht. In de Programmabegroting 2026 is geen toevoeging aan de reserves opgenomen.

Voorzieningen

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

De huidige Cao SGO kent ruime mogelijkheden tot het sparen van bovenwettelijke verlofuren. Wij hebben hiervoor een voorziening opgenomen. De voorziening is gevormd om de kosten te kunnen dekken bij opname van opgespaard verlof.

Geprognosticeerde begin- en eindbalans

Concept

Prognose Prognose

Bedragen x € 1.000

31-12-2024

31-12-2025

31-12-2026

Activa Vaste activa Materiële vaste activa

267

350

375

267

350

375

Vlottende activa Uitzettinge met rentetypische looptijd < 1 jaar

225

500

Liquide middelen

5.387

2.293

1.988

Overlopende activa

Totaal activa

1.813

100

7.425

2.893

2.588

7.692

3.243

2.963

Passiva Vaste passiva Eigen vermogen

3.070

902

- Algemene reserve

902

- Bestemmingsreserve

275

- Nog te bestemmen resultaat boekjaar

1.893

Voorzieningen

799

600

3.869

1.502

2.313

1.295

Vlottende passiva Netto vlottende schulden met rentetypische looptijd < 1 jaar Overlopende passiva

Totaal passiva

1.510

446

166

3.823

1.741

1.461

7.692

3.243

2.963

Paragrafen

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

Voorwoord Programmabegroting

Financiële begroting Paragrafen Paragrafen Bijlagen

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

In dit hoofdstuk beschrijven wij de paragrafen zoals benoemd in het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) die op ons van toepassing zijn.

Weerstandsvermogen

De paragraaf weerstandsvermogen bevat een omschrijving van de risico’s en de gewenste weerstandscapaciteit. Op basis van een actualisatie van de risico’s en het aanwezige weerstandsvermogen is de weerstandsratio berekend. Risico’s kunnen een externe of interne oorzaak hebben. Externe risico’s zijn toe te schrijven aan de ontwikkelingen op regionaal, provinciaal of landelijk niveau. De interne risico’s hangen hiermee samen of kunnen gericht zijn op de bedrijfsvoering. In 2023 is in opdracht van het DB de weerstandsparagraaf herzien door een extern adviesbureau. De risico’s zijn opnieuw geanalyseerd en afgestemd op de verwachting voor 2026. De tabel op de volgende pagina toont de geïdentificeerde risico’s.

Omgevingsdienst Twente

Benodigde weerstandscapaciteit

Begroting 2026

Verwachte bruto omvang (in EUR)

Verwachte netto Waarschijnlijkheid: omvang (in EUR) duiding

Benodigde weerstandscapaciteit

Bedragen x € 1.000 1. Cyber aanvallen

Voorwoord

3.000.000

500.000

klein

150.000

6.000

300

klein

3. Arbeidsmarkt met als gevolg hoge inhuurkosten

900.000

450.000

groot

315.000

4. Ongevallen in werksfeer

45.000

klein

5. (Langdurig) ziekteverzuim

200.000

150.000

klein

45.000

6. Ontslagvergoeding personeel

130.000

groot

91.000

7. Inzetten van externe specialismen

100.000

25.000

50/50

12.500

320.000

288.000

zeer klein

28.800

2. Aansprakelijkheid OD Twente

Programmabegroting

Financiële begroting

8. (Landelijke) aanpassingen in het VTH-stelsel 9. Terugval in vraag naar producten

Paragrafen Paragrafen

10. Nieuwe wetgeving

295.000

50/50

147.500

11. Milieurampen

2.250.000

1.125.000

zeer klein

12.500

zeer klein

7.201.001

2.963.300

12. Hoge inflatieontwikkeling

Bijlagen

Totaal

De benodigde weerstandscapaciteit per risico wordt vastgesteld door de kans van optreden te vermenigvuldigen met de geschatte financiële impact. De bruto financiële impact wordt verminderd door genomen beheersmaatregelen en compensatie van derden, wat resulteert in de netto omvang. Het weerstandsvermogen bestaat uit middelen en mogelijkheden waarover we kunnen beschikken om niet begrote kosten te dekken. Dit zijn de algemene reserve en de begrote post voor onvoorziene kosten. Daarmee is ons beschikbare weerstandsvermogen als volgt opgebouwd:

Beschikbare weerstandscapaciteit

Jaar

Algemene reserve Onvoorzien Totaal

Bedragen x € 1.000

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

2024

902

993

2025

902

183

1.085

2026

902

189

1.091

2027

902

193

1.095

802.390

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

Voorwoord Programmabegroting

Financiële begroting Paragrafen Paragrafen

De weerstandscapaciteit, volgens de definitie van het BBV, verwijst naar de middelen en mogelijkheden die een gemeenschappelijke regeling heeft of kan verkrijgen om onvoorziene kosten te dekken. Denk aan het vrij besteedbare deel van de algemene reserve, onbenutte belastingcapaciteit en stille reserves. Er kan een onderscheid gemaakt worden tussen incidentele en structurele weerstandscapaciteit. Met incidentele weerstandscapaciteit wordt bedoeld: het vermogen om eenmalige tegenvallers op te vangen, waarbij de nadruk ligt op vermogensbronnen, met name de reserves. Structurele weerstandscapaciteit verwijst naar de middelen die continu ingezet kunnen worden om tegenvallers in de lopende exploitatie op te vangen, zonder dat dit ten koste gaat van de uitvoering van bestaande taken. Deze middelen dienen gezocht te worden in de exploitatiesfeer. De weerstandsratio kan berekend worden aan de hand van de beschikbare weerstandscapaciteit en de benodigde weerstandscapaciteit. De onderstaande tabel toont onze weerstandsratio.

Bijlagen

Weerstandsratio

Waarde Bedragen x € 1.000 Beschikbare weerstandscapaciteit (A)

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

1.091

Benodigde weerstandscapaciteit (B)

802

Ratio (A/B)

1,36

Zoals hierboven is weergegeven komt de weerstandsratio uit op 1,36. We streven naar een weerstandsratio tussen de 1,0 en 1,4, dat volgens de waarderingstabel weerstandsvermogen (Nederlands Adviesbureau voor Risicomanagement) als “voldoende” wordt aangemerkt. De waarderingstabel is hiernaast opgenomen. Hiermee voldoet de weerstandsratio aan ons streven.

Waarderingstabel weerstandsvermogen

Klasse

Betekenis

2,0

Uitstekend

1,4

2,0

Ruim voldoende

1,0

1,4

Voldoende

0,8

1,0

Matig

0,6

0,8

Onvoldoende

0,0

0,6

Ruim onvoldoende

Er moet opgemerkt worden dat het beschikbare weerstandsvermogen niet in liquide vorm aanwezig is, maar wel is vastgelegd in materiële vaste activa. De overige financiële kengetallen worden weergegeven in Bijlage 5.

Financiering

De treasuryfunctie voeren we in eigen beheer uit. Het aantrekken van kapitaal is voor de OD Twente niet aan de orde, wij maken namelijk gebruik van schatkistbankieren. Hiermee voldoen wij aan de verplichting om overtollige liquide middelen aan te houden bij het Rijk. Het drempelbedrag is bepaald op € 500.000. Zoals in de Kadernota 2026 staat vermeld, nemen wij met ingang van 2026 € 100.000 aan rentebaten op in onze begroting. Deze rentebaten kunnen ingezet worden als dekking voor de reguliere begroting en zorgen daarmee voor een verlaging van het uurtarief.

Bedrijfsvoering

De bedrijfsvoering is zodanig ingericht dat een goede uitvoering van het VTH-beleid gewaarborgd is en dat de processen uit de planning- & controlcyclus zijn ingebouwd. Om de processen verder te optimaliseren maken wij gebruik van Continu Leren & Verbeteren (CLV) en bijbehorende interne audits. CLV leidt ertoe dat alle initiatieven vanuit de organisatie op een gestructureerde wijze bijdragen tot het verhogen van de kwaliteit van de werkprocessen en de betrokkenheid van medewerkers. Daarnaast is klanttevredenheid een cruciale indicator voor het meten van de kwaliteit van onze dienstverlening. Om deze reden is klanttevredenheid opgenomen als beleidsdoel in het VTH-beleid. Ook voor 2026 blijven we streven naar een

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

hoge klanttevredenheid van >90%. Deze klanttevredenheid is bemoedigend en toont de CLV-cultuur van de organisatie, waarbij we voortdurend streven naar verbetering van onze dienstverlening. Het meten van de klanttevredenheid (zelfstandig proces) blijft in de toekomst een belangrijke graadmeter. Met de doorontwikkeling van de klachtenprocedure en met ondersteuning van de nieuwe website (gereed in Q3 2025) blijven we voldoen aan het VTH-beleidsdoel, waarbij de klanttevredenheid periodiek wordt gemeten.

Voorwoord Programmabegroting

Datakwaliteit

Financiële begroting Paragrafen Bijlagen

Een essentieel onderdeel van het bestaansrecht van de OD Twente is de borging en verrijking van de beschikbare data om bij te kunnen dragen aan een kwalitatief duurzame en veilige leefomgeving. Met I-GO, onze online (openbare) database, blijven we inzetten op de samenwerking met ketenpartners. Samen met de omgevingsdiensten in Gelderland en Overijssel willen we dit platform blijven doorontwikkelen en aansluiten bij de landelijke wensen en initiatieven op het gebied van datakwaliteit.

Archiefbeheer In 2024 hebben we het archiefbeheer opgepakt. Zodat alle data op een gestructureerde wijze worden gearchiveerd en vernietigd, waarbij de Archiefwet het belangrijkste kader is. Ook het archiefbeheer zullen we doorontwikkelen om te kunnen voldoen aan de toekomstige wet- en regelgeving, waarbij archivering in een E-depot van belang is.

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

Voor 2026 heeft de OD Twente ook de doelstelling om voor de gemeenten en provincie het archiefbeheer (via mandatering) als taak te borgen. Deze samenwerking verhoogt de efficiëntie en biedt mogelijk een aanzienlijke kostenbesparing voor de deelnemers.

Wet open overheid

De Wet open overheid (Woo) bevat in totaal 17 informatiecategorieën, die op den duur in verschillende facetten actief openbaar gemaakt moeten worden. Onze projectgroep Woo brengt documenten in kaart die onder deze informatiecategorieën vallen. De link van de webpagina waarop de desbetreffende documenten vindbaar zijn, is gekoppeld aan de Woo-index. De verplichting van de eerste vijf categorieën is per 1 november 2024 ingegaan. We hebben inmiddels bericht gehad vanuit het Ministerie van BZK/ ‘Logius | KOOP’ dat we hieraan voldoen. De verwachting is dat de verplichting voor de actieve openbaarmaking van de rest van de categorieën in de loop van 2025 en 2026 gaat gelden. Onze projectgroep Woo zal dan ook in de komende periode hiermee verdergaan. In de loop van 2025 wordt een anonimiseringstool aanbesteed om Woo-verzoeken efficiënter af te handelen. De Wooprojectgroep zorgt ervoor dat onze medewerkers zoveel mogelijk worden meegenomen bij de implementatie en bij het begrijpen en toepassen van de Woo binnen de organisatie.

Bijlage 1

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

Uren per programma 2026 Deelnemer

Voorwoord Programmabegroting

Financiële begroting Paragrafen Bijlage

Vergunningen

Gemeente Almelo Gemeente Borne Gemeente Dinkelland Gemeente Enschede Gemeente Haaksbergen Gemeente Hellendoorn Gemeente Hengelo Gemeente Hof van Twente Gemeente Losser Gemeente Oldenzaal Provincie Overijssel Gemeente Rijssen-Holten Gemeente Tubbergen Gemeente Twenterand Gemeente Wierden Totale uren

3.926 1.120 3.249 5.922 2.287 2.525 3.115 4.928 1.566 1.229 3.641 2.424 2.517 2.041 2.229 42.719

Uren energie 2026 Deelnemer

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

Gemeente Almelo Gemeente Borne Gemeente Dinkelland Gemeente Enschede Gemeente Haaksbergen Gemeente Hellendoorn Gemeente Hengelo Gemeente Hof van Twente Gemeente Losser Gemeente Oldenzaal Gemeente Rijssen-Holten Gemeente Tubbergen Gemeente Twenterand Gemeente Wierden Totale uren

Uren 612 117 340 1.091 248 257 655 410 137 307 381 234 233 207 5.229

Toezicht 8.301 1.868 5.541 10.519 4.386 5.260 6.665 7.746 2.907 3.124 3.058 5.025 4.293 4.352 3.740 76.785

Handhaving 513 175 800 735 290 409 535 1.051 294 404 85 308 620 558 244 7.021

Advies 2.345 762 1.428 1.146 827 572 1.095 1.395 797 666 2.004 870 1.107 1.814 630 17.457

Projecten 5.786 1.011 1.351 1.781 1.189 1.064 1.378 2.099 688 659 2.241 988 1.046 1.168 815 23.263

Totale uren 20.870 4.936 12.369 20.103 8.980 9.829 12.788 17.219 6.251 6.083 11.028 9.615 9.583 9.932 7.658 167.245

Bijlage 2

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

Voorwoord Programmabegroting

Financiële begroting Paragrafen Bijlage

Bedragen x € 1.000

S/I

PAGINA VOORUIT

P 13,9%

Overhead

Totaal

Deelnemersbijdrage regulier

3.770

6.776

620

1.541

2.053

4.238

18.997

I I I I S

3.770

6.776

620

50 1.591

594 355 140 3.142

100 4.338

50 594 355 140 100 20.237

Personeelskosten Salariskosten Overige personeelskosten (3%) Verplaatsingskosten Opleidingskosten (3%) Tijdelijke inhuur Totaal personeelskosten

S S S S S

3.151 95 41 95 61 3.443

5.664 170 74 170 110 6.188

518 16 7 16 10 566

1.288 39 17 39 25 1.407

1.716 51 22 51 33 1.875

2.916 87 87 80 3.171

15.253 458 162 458 320 16.650

Huisvesting & bedrijfsvoering Huisvesting (DVO) ICT (DVO) Diensten (Externe levering overige leveranciers) Automatisering Vervoerskosten Communicatiekosten Contributies/Bijdragen/Lidmaatschappen Totaal huisvesting & Bedrijfsvoering

S S S S S S S

145 23 168

261 41 302

24 4 28

59 9 69

79 12 91

236 479 46 132 29 75 997

236 479 46 700 89 29 75 1.655

S S S S S S

6 78 38 37

11 140 68 67

1 13 6 6

3 32 15 15

3 42 21 20

42 32 53 43

42 32 24 305 201 189

159

286

170

792

50 50

696 158 95 140 1.089

50 696 158 95 140 1.139

7.540

13.553

1.239

3.181

6.285

8.676

20.237

Totaal overige kosten

PAGINA TERUG

A 10,4%

Deelnemersbijdrage BRO Deelnemersbijdrage energie Specifieke Uitkering THE Detacheringsopbrengsten Rentebaten Totaal baten

Overige kosten Advieskosten rechtmatigheid Accountantskosten Uitvoeringskosten Ontwikkeling en innovatie (2%) Kapitaallasten Onvoorzien

Overzicht van baten en lasten V 25,5% T 45,9% H 4,2%

Projectkosten Implementatiekosten BRO Salariskosten energie Overige kosten energie Overige kosten SPUK Detacheringskosten Totaal project kosten Totaal lasten

I I I I I

Reserveringen Resultaat De kolom S/I geeft aan of de regel een structurele (S) of incidentele (I) bate of last weergeeft.

Bijlage 3

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

Overzicht baten en lasten S/I

Voorwoord

Bedragen x € 1.000 Deelnemersbijdrage Deelnemersbijdrage BRO Deelnemersbijdrage energie Overige baten (extern) Rentebaten Totaal baten

Programmabegroting

Financiële begroting

Personeelskosten Huisvesting & bedrijfsvoering Overige kosten Projectkosten Totaal programmalasten

Paragrafen Bijlage

2025

2026

2027

2028

2029

S I I I S

18.512 580 355 19.448

18.997 50 594 495 100 20.237

19.400 100 19.500

20.232 100 20.332

20.661 100 20.761

S S S I

16.298 1.455 760 936 19.448

16.650 1.655 792 1.139 20.237

17.000 1.691 809 19.500

17.721 1.766 845 20.332

18.093 1.805 862 20.761

Resultaat De kolom S/I geeft aan of de regel een structurele (S) of incidentele (I) bate of last weergeeft.

Overzicht deelnemersbijdrage energie

Overzicht deelnemersbijdrage 2025

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

Bedragen x € 1.000 Gemeente Almelo Gemeente Borne Gemeente Dinkelland Gemeente Enschede Gemeente Haaksbergen Gemeente Hellendoorn Gemeente Hengelo Gemeente Hof van Twente Gemeente Losser Gemeente Oldenzaal Provincie Overijssel Gemeente Rijssen-Holten Gemeente Tubbergen Gemeente Twenterand Gemeente Wierden Totale deelnemersbijdrage

2.310 546 1.369 2.225 994 1.088 1.416 1.906 692 673 1.221 1.064 1.061 1.099 848 18.512

2026 2.377 562 1.409 2.290 1.023 1.119 1.456 1.961 712 693 1.256 1.095 1.091 1.131 872 19.047

2027 2.421 573 1.435 2.332 1.042 1.140 1.483 1.997 725 706 1.279 1.115 1.112 1.152 888 19.400

2028 2.525 597 1.496 2.432 1.086 1.189 1.547 2.083 756 736 1.334 1.163 1.159 1.201 926 20.232

2026

2029 2.578 610 1.528 2.483 1.109 1.214 1.580 2.127 772 752 1.362 1.188 1.184 1.227 946 20.661

70 13 39 124 28 29 74 47 16 35 43 27 26 24 594

Bijlage 4

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

Meerjarenbalans

Voorwoord

Activa

Concept

Prognose

Bedragen x € 1.000

31-12-2024

31-12-2025

31-12-2026

31-12-2027

31-12-2028

31-12-2029

Vaste activa

Programmabegroting

Financiële begroting Paragrafen

Materiële vaste activa Totaal vaste activa

267 267

350 350

375 375

400 400

425 425

450 450

Vlottende activa Uitzettingen met rentetypische looptijd < 1 jaar Liquide middelen Overlopende activa Totaal vlottende activa

225 5.387 1.813 7.425

500 2.293 100 2.893

500 1.988 100 2.588

500 1.933 100 2.533

500 1.878 100 2.478

500 1.823 100 2.423

Totaal activa

7.692

3.243

2.963

2.933

2.903

2.873

Bijlage Passiva

Concept

Prognose

Bedragen x € 1.000

31-12-2024

31-12-2025

31-12-2026

31-12-2027

31-12-2028

31-12-2029

Vaste passiva Eigen vermogen - Algemene reserve - Bestemmingsreserve - Nog te bestemmen resultaat boekjaar Voorzieningen Totaal vaste passiva

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

3.070

902 275 1.893

902

902 -

902

902 -

902

902 -

902

902 -

902

902 -

799 3.869

600 1.502

Vlottende passiva Netto vlottende schulden met een rentetypische looptijd < 1 jaar Overlopende passiva Totaal vlottende passiva

2.313

1.295

1.510 3.823

446 1.741

166 1.461

136 1.431

106 1.401

76 1.371

Totaal passiva

7.692

3.243

2.963

2.933

2.903

2.873

Bijlage 5

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

Solvabiliteitsratio

Het BBV schrijft een uniforme basis set financiële kengetallen in de begroting voor. Hieronder staat een overzicht van de kengetallen die voor ons van toepassing zijn.

Voorwoord Programmabegroting

Financiële kengetallen Kengetallen Netto schuldquote Netto schuldquote, gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen Solvabiliteitsratio Structurele exploitatieruimte

Financiële begroting Paragrafen

Begroting 2026

Begroting 2025

-6%

30% 0%

29% 0%

Netto schuldquote Bijlage

De netto schuldquote geeft het niveau aan van de schulden ten opzichte van de eigen middelen. De berekening is als volgt: (alle schulden -/- vorderingen en liquide middelen) / totale baten. Het kengetal netto schuldquote, ook bekend als de netto schuld als aandeel van de inkomsten, zegt het meest over de vermogenspositie. De netto schuldquote geeft aan of investeringsruimte beschikbaar is. Daarnaast zegt het kengetal ook wat over de flexibiliteit van de begroting. Hoe hoger de schuld is, hoe hoger de kapitaallasten zijn (rente en aflossing) waardoor een begroting minder flexibel wordt. De netto schuldquote geeft daarmee een indicatie van de druk van de rentelasten en de aflossing op de exploitatie. Een laag (of negatief) percentage zoals over de Begroting 2026 is gunstig. Dit betekent dat er weinig tot geen druk is van de rente en aflossing op de exploitatie.

Netto schuldquote, gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

Aangezien de OD Twente momenteel geen leningen heeft verstrekt, is dit kengetal gelijk aan de netto schuldquote. Ook hier geldt dat een laag (of negatief) percentage gunstig is.

De solvabiliteitsratio geeft de mate aan waarmee de bezittingen zijn gefinancierd met eigen middelen. Anders gezegd: het aandeel van het eigen vermogen in het totale vermogen. Het geeft inzicht in de mate waarin de OD Twente in staat is aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Hoe hoger de verhouding eigen vermogen ten opzichte van het totale vermogen, hoe gezonder de organisatie. Een solvabiliteit boven 20% wordt als gezond beschouwd. Onze solvabiliteit is hoger dan dit percentage. De ratio is licht verbeterd ten opzichte van de Begroting 2025.

Structurele exploitatieruimte

Voor de beoordeling van de financiële positie is het ook van belang te kijken naar de structurele baten en structurele lasten. Structurele baten zijn bijvoorbeeld de bijdragen van de deelnemers. Dit kengetal geeft aan hoe groot de structurele exploitatieruimte is. Daarbij vergelijken we de structurele baten en structurele lasten met de totale baten. Een positief percentage betekent dat de structurele baten toereikend zijn om de structurele lasten te dekken. Ons percentage is 0%, waardoor structurele baten toereikend zijn aan de structurele lasten, maar de structurele ruimte binnen de exploitatie is nihil.

Bijlage 6

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

Baten en lasten per taakveld Bedragen x € 1.000

Voorwoord

Baten Taakveld 0.4 - Overhead Taakveld 0.5 - Treasury Taakveld 7.4 - Milieubeheer Totaal

Programmabegroting

Financiële begroting

Ontwikkeling uurtarief

Paragrafen Bijlage

PAGINA TERUG

PAGINA VOORUIT

4.238 100 15.899 20.237

Uurtarief 2025

€ 110,97

Indexaties (lonen 1,5%, prijsindex 4,9%) Verhoging opleidingsbudget (0,5%) Werkgebonden personenmobiliteit Noodzakelijk actualisatie budgetten Toevoeging rentebaten Uurtarief 2026

€ 2,05 € 0,46 € -0,11 € 0,82 € -0,60 € 113,59

Lasten 4.338 15.899 20.237

Omgevingsdienst Twente Begroting 2026

Voorwoord Programmabegroting

Financiële begroting Paragrafen Bijlagen

COLOFON odtwente.nl PAGINA TERUG

Lay-out studio SIEN

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/15660994/2